Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
. . . 1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 29 30 31 .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						Sunnudagur 5. maí 1946
MORGUNBLAÐIÐ
TÓANNES PATURSSON
ÁTTRÆDUR      «
Á MORGUN, þ. 6. maí, hylla
færeyskir Sjálfstæðismer.n for-
ingja sinn, Jóannes kónffsbónda
'Patursson, áttræðan. Um sex
áratugi hefir þessi einstæði for-
ustumaður í þjóðmálum og þjóð
ernismálum eyjanna verið í
fylkingarbrjósti þeirra landa
sinna, sem frelsisþrá er í merg
runnin.
Árið 1888 skipaði Jóannes
Patursson sjer í flokk þeirra
manna, sem beita skyldu sjer
fyrir þjóðfrelsi Færeyinga. —
Landar'hans telja að með því
hefjist nýtt tímabil í sögu eyj-
anna. Síðan hefir saga Kirkju-
bæjarbóndans verið einn meg-
inþátturinn í sögu Færeyinga.
Svo einþeitlega hefir hann bar-
ist í hartnær 60 ár, svo mikil-
virkur hefir hann verið. Ekki
einasta á stjórnmálasviðinu.
Því hann hefir alla tíð verið
hinn mesti ffömuður í öllum
menningarmálum Færeyinga.
Svo segja landar hans, að áð
ur en hann -kom til sögunnar,
hafi naumast nokkurn landa
hann órað fyrir djörfum frels-
ishugsjónum hans. En Jóannes
Patursson var frá upphafi hinn
alhliða endurreisnarmaður, er
fær hugsjónir sínar í vöggugjöf
!— og fylgir þeim markvisst
fram alla æfi.
Nú þegar Jóannes Patursson
stendur á áttræðu, þá er hann
að undirbúa úrslitabardagann
í æfilangri baráttu fyrir því,
að Færeyingar gangi fram sem
sjálfstæð þjóð í samfjelagi
.Norðurlandaþjóða.
Jóannes Patursson er óvenju
fjölhæfur maður, og hefir að
þreki verið margra manna
maki. Snemma fór hann til'
Noregs til þess að nema bú-
fræði, svo hann væri sem best
undir það búinn að taka við
höfuðbólinu Kirkjubæ, en þar
hafa forfeður hans í beinan
karllegg búið 12 feðgar á und-
an honum og er hinn nafnfrægi
Nolseyjar Páll langafi hans.
Ungur gekk hann að eiga Guð
nýju Eiríksdóttur frá Karls-
skála í Reyðarfirði. Elsta systir
Guðnýjar hafði nokkrum árum
áður gifst færeyskum skip-
stjóra og fluttst til Þórshafnar.
Þangað kom Guðný í heimsókn.
Þar kyntust þau Jóannes. Síð-
an kom hinn ungi Kirkjubæj-
arbóndi til Karlsskála og sneri
sjer að gömlum sið til föðursins
Eiríks og bað hann um dótt-
urina sjer til handa. Var mál
það auðsótt, eins og oft er kom-
ist að orði í sögum. Síðan varð
hin íslenska húsfreyja að
Kirkjubæ sú stoð manni sínum,
er Færeyingar gleyma ekki og
glögt kemur fram í frásögn
þeirra, er Jóhannes ungur stóð
á hinum gamla þingstað Fær-
eyinga í Þórshöfn og flutti mál
sitt, en fekk andstreymi og óp
frá áheyrenduin. er jafnvel
vörpuðu til hans spítnabraki, og
gerðu sig líklega til að hrekja
hann. Þá gall við rödd úr áheyr
endahópi utánverðum og hljóm
aði hátt: „Þú gefst ekki ,upp,
Jóannes". Það var rödd Guð-
nýjar húsfreyju, sem síðan hef-
ir endurómað meðal landa
hans.
age iirarup wei-
vill fá rítlaun
ans,  þó  sennilega  hafi mfirgir
þeirra  tekið  undir  óskir  hans
í  sjálfstæðismálum Færeyinga.
Hver sem verða úrslt þeirr-
ar   baráttu,   sem   hinn   áttræði
foringi á nú fyrir höndum, þá
er eitt víst, að bjart verður um
minningu Jóannesar Patursson-
ar í sögu Færeyinga, hins ötula
stefnufasta,   ósveigjanlega  for-
ustumanns  á  mesta  framfara-
tímabiji   landsins.   En  vonandi
eiga   Færeyingar   því   láni    að
fagna, að meja njóta enn um
skeið starfskrafta hans. Áhrifa
hans mun gæta alla daga  með-
an   færeysk  bjóð   er   til.     Því
......     ,,,;             hann  er  í  einni persónu  fær-
eysk þ]óðarsál.
V  St
Sem  búhöldur *hefir  hann  í
orði og verki verið fyrirmynd-
armaður í hvívetna. Fram eftir
aldri vann hann á bújörð sinni
nótt nieð degi, en hafði þó allt
af nægan tíma og krafta til þess
að vinna að hugðarefnum sín-
um og stefnumálum fyrir þjóð
sína.
Jóannes Patursson er skáld
gott.   Hann   hefir   orkt   lýrisk              Khöfn í gær. Einkaskeyti
kvæði,    hvatningarljóð,    tæki-              til Morgbl.
færiskvæði,    sálma. Hann hef-       BERLINGSKE Aftenavis rit
ir    orkt    vikivakakvæði     um   ar um það, að íslenskt útgáfu-
Gunnlaug ormstungu og Helgu   fyrirtæki hafi gefið út'bók Aage
hina   fögru.   í  kvæðum   sínum  Krarup Nielsen, Aloha.    Enn-
sem í  ræðum er hann  kjarn-
orður,   einbeittur   hugsjóna  og
áhugamaður.
Mikið af æfistarfi hans hef-
ir miðað að því að vekja og
styrkja þjóðerniskend Færey-
inga, til varðveislu á þjóðmenn
ing þeirra. Þaðan skyldi feng-
in meginstoð í frelsismálum
eyjanna. Kvæðaauðlegð Færey
inga h-ifir fram á síðustu ár að
miklu leyti lifað óskráð á tungu
þjóðarinnar. Hefir Jóannes Pat
ursson lagt mikla stund á að
skrásetja kvæði þessi, en Lög-
þingið kostað útgáfuna. Eru
komin út fimm bindi þeirra.
Jóannes Patursson er ris-
mikill höfðingi í framgöngu, ein
arður og djarfur. Á unga aldri
var hann íþróttamaður góður,
annálaður bjargmaður ¦— full-
hugi þar, sem í hinu opinbera
lífi.
Fyrir 45 árum var hann í
fyrsta sinn kosinn á þing Dana.
Þá höfðu vinstrimenn tekið þar
við stjórn. Hann eignaðist brátt
marga aðdáendur og vini þar í
landi, sem kunnu að meta hinn
hressandi    stórhug    eyjabónd-
LÝSING á Hudson-bifreiðinni (1946 gerð), hefir nýlega borist
hingað til lands og birtist mynd af Hudson-bifreið hjer að ofan.
Ýmsar nýjungar frá því fyrir stríð eru í Hudson, sem til dærnis
hefir svokallaðan „Drive-Master" útbúnað, sem hægt er að setja
í samband með því að þrýsta á hnapp í mæliborði og er þá gír-
skifting ónauðsynleg. Vökvahemlar eru á öllum hjólum og auk
þess sjerstakir öryggishemlar. Þá er sjálfvírk loftræsting í bif-
reiðinni, viðtæki og hitatæki og ýmsar aðrar nýjungar.
syning
,0
afssonar
HÖGGMYNDASÝNINGAR
cru sjaldgæfur viðburður hjer
í bas, enda hefir þess ekki
verið kostur fyrr sakir hús-
næðisleysis. Það er því nú á-
nægjulegt að koma inn í rúm
gott hús og njóta skoðunar
i andleistra og þaulhugsaðra
verka.
Sigurjón Ólafsson hefir dval
ið nokkuð af sínum náms- og
þroskaárum í Danmörku sem
fremur segir blaðið, að útgáfu-jeinnig er ættland konu hans
fyrirtækið    hafi   ekki    svarað ('fove, sem eins og maður henn
ar, eru kunn þar í landi íyrir
list sína.
fyrirspurnum frá forlagi Niel
sens í Danmörku, viðvíkjandi
ritlaununum, heldur búi sig
undir að gefa út aðra bók, án
þess að spyrja höfundinn um
leyfi eða að bjóða ritlaun.
Hefir fjelag íslenskra útgef-
Sigurjón Ólafsson hefir
mikla fjölhæfni í formmeð-
ferð og mætti segja mjer að
ekki   væru   þau   mörg   verk-
enda   samþykt   að   viðurkenna |f/nin sem honum væru falin'
ekki    ritlaunakröfur    danskra!að hann ekki levsti bau soma
höfunda,   þar  sem   íslands  sje
ekki  aðili  að  Bernarsamþykt-
f.amlega af hendi.
Þau hjónin komu heim síð
in'ni. Danskir útgefendur gætu 'astliðið haust, nokkurn tíma
með sama rjetti neitað að borga hefur það -tekið fyrir þeim að
íslenskum höfundum ritlaun, 'icoma sjer fyrir í bragganuni
en það geri þeir ekki, heldur á Laugarnestanganum. Sarnt
gefi verk þeirra út á dönsku hafa þau haft áræði til þess
án þess að gera minstu tilraun að leggja í ærið mikið stór-
til þess að reyna að komast hjá ræði. Þarna eru Tnvndir meitl
gifs t. d. sjera Friðrik Frið-
riksson og fl.
(Frú Tove Ólafsson er einn-
ig mikil atgerfiskona . sviði
listarinnar, tilkomumikil er
mynd hennar, Venus frá Laug
arnesi; meitluð í grágrýti það
nn frá staðnum. Fyrirsæta nr.
7 myndi sóma sjer betur í
stærra íormi.
Fjöldi ljósmynda eru á sýn
ingunni af verkum þeirra
hjóna, svo sem af myndum
þeim er S^gUrjón Ólafsson
gerði fyrir Vejleborg. Eva
eítir Tove Ólafsson lýsir mik-
illi formfegurð og yfirleit'o
munu menn komast að raun
um að verk þau sem hjer eru
f-ýnd, eru gerð af listrænu
formhæmi og þauihugsuðn
og margæfðu starfi.
Stílhneigð ýmsra verka eru
æfa forn. En er ekki lifið
einmitt þannig, að til þess að
höndla sannleikann þarf mað
ur að afneita lyginni, því í
upphafi var orðið og orðið
var sannleikur.
Orri.
því að greiða ritlaun.
Nielsen hefir falið stjórn rit-
aðar   í   innlent   efni.   Granit
austan úr Skaftafellssýslu og
höfundafjelagsins mál sitt. — grástein úr flæðarmálinu á
Vera má að honum verði dæmd Laugarnesi. Eitt hið merk-
ritlaun, ef málsókn verður haf- Hfita verk er mynd Sigurðar
in, þar sem sambandslögin voru Nordal meitluð í grástein Nr.
í gildi. er bókin var gefin út,' j c, á skránni, það undirstrikar
og má vera að þau verði túlkuð spakhyggnissvip fyrirmyndar
þannig     að     útgáfufyrirtækið irnar j ríkUm mæli og er form
verði dæmt til að borga.
Páll.
BygginpráDstefoðo 1046
Nú er aðeins mánuður þangað til byggingar-
sýningin hefst, því ráðstefnan verður sett 2.
júní næstk.
Þótt mikil eftirspurn hafi verið eftir sýning-
arplássi, er nokkru enn óráðstafað.
Það er því nauðsynlegt, að þeir, sem hafa í
hyggju að sýna vörur sínar, tilkynni það sem
allra fyrst, og í seinasta lagi 10. þ. m., annars
eiga þeir á hættu að komast ekki að.
Allar upplýsingar gefur:
GUNNAR VAGNSSON, Kirkjuhvoli, sími 5363.
fterkt og mun ávalt verða tal
ið ágætt verk. No. 12, Snót,
meitluð í granit, afar hug
r.æm mynd, þótt eigi sje hún
smáfríð. Granitið er frá Hval-
nesi í Lóni. Virðist svo sem
ísaland sje eigi fátækt land,
þar sem slíkt efni er fyrir
hendi og kunnátta manns-
handarinnar er til að dreyfa.
Þá hjefir hann og höggvið
mynd í marmara er hann
nefnir Ekkjuna.. Sjerstæð
mynd höggin; hið harða blá-
grýtisbérg, er Finngálkn. —
Mundu margar þessar mynda
fara vel í húsagörðum og vi^5
byggingar. Mynd af Jóm
Krabbe í eyrsteypu er frá-
bærilega fögur. Göfgi þessa
manns verður vart betur lýst,
líkt má og segja um mynd af
móður     höfundarins.     Mörg
Fangauppreisn við
San Francisco
Washington í gærkvöldi.
FANGAVERÐIR og hermenn
eru sem stendur að reyna að
rjúfa gat á þak einnar álmu í
Alcatraz-fangelsinu við San-
Francisco, til þess að komast
að því, að kastM handsprengj-
um á fanga, sem gert hafa vopn
aða unpreisn. Hafa menn úr
strandgöngusveitum Bandaríkj
anna tekið þátt í þessu, og bar-
dagar orðið allsnarpir við fang
ana, sem eru taldir allvel vopn
aðir.                         —Reuter.
(ripps ræíir  viS
London í gærkvöldi.
í BÆNUM Simla í Indlandi
eru þegar hafnar undirbúnings
viðræður milli Indverja og
bresku sendinefndarinnar. —
Ræddi Sir Stafford Cripps við
Gandhi í dag í 3 klukkustundir.
Breta eru vongóðir um það,
að þeir muni koma á ráðstefn-
önnur verk eru og í leir oguna og taka þátt í henni.
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16