Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Dagblašiš Vķsir - DV

og  
S M Þ M F F L
. 1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31 . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Dagblašiš Vķsir - DV

						16 *\
*'
)ennmg
MIDVIKUDAGUR 17. DESEMBER 1997
Gaman á hverri opnu
Bókin Halastjarna geymir
tuttugu ljóð fyrir börn á öllum
aldri eftir Þórarin Eldjárn en
Sigrún Eldjárn myndskreytir
kveðskapinn. í raun get ég
ekki gert það upp við mig
hvort mér finnst ljóðin betri
en myndirnar eða öfugt, en
saman skapa myndir og ljóð
svo sterka heild að hver opna
er heimur út af fyrir sig.
Bókmenntir
Margrét Tryggvadóttír
Það er vandi að búa til ljóða-
bók sem er jafh mikið fyrir
börn og fullorðna. Ljóðin mega
ekki vera of háfleyg eða
dramatísk, því þá er hætt viö
að þau hitti ekki í mark hjá
börnunum, en þeir fullorðnu
þurfa líka að fá eitthvað fyrir
sinn snúð. Þórarni tekst frá-
bærlega að samræma þarfirn-
ar og ég held að allir ættu
einnig að hafa gaman af mynd-
um Sigrúnar. Ég skemmti mér
konunglega við lesturinn og
sonur minn á fimmta ári
einnig. Hann vill fá að heyra
ljóðin aftur og aftur og foreldr-
ar hans eru viljugir við lestur-
inn. Betri meðmæli getur barnabók vart feng-
ið.
inu og þeim sem eru úti í garði, Hannesi
Jónssyni bakara, Sigurliða rakara, Gunnari
ýsuflakara, ótrúlegum kvakara (fugli í striga-
skóm með bindi), aðvífandi takara - og svo
segir:
Og bakarinnfór aö baka
og rakarinn aö raka
ogflakarinn aöflaka
og kvakarinn aö kvaka
og takarinn aö taka
myndir afþessu öllu.
Mamman er hrifnust af Ijóðinu „Tölvuleik-
ur" sem hefst svo:
Meó lafandi tungu við tölvuna sat hann
og tökkunum hamaöist á
enfaöir hans þurfti á meöan aö mata hann
og mamman bar kopp til ogfrá.
Svona Iftur halastjarnan sjálf út
Uppáhaldsljóö sonar míns er „Á Hundagötu
hundrað". Þar segir frá fólkinu í svarta hús-
Þessu ljóði þyrfti að
koma inn á veraldar-
vefinn til að boðskap-
ur þess skilaði sér til
réttra aðila!
Halastjarna    er
stórskemmtileg
ljóðabók      fyrir
fólk frá þriggja
ára aldri.
Þórarinn Eld-
járn:
Halastjarna.
Sigrún Eld-
járn gerði
myndirnar.
Forlagið 1997.
Hafið kallar
Þegar
bókin   Sálin
vaknar   (The
Awakening)
eftir          Kate
Chopin kom út í
Bandaríkjunum
árið 1899 fékk hún
fremur blendnar
viðtökur, enda fjall-
aði hún um við-
kvæmt og eldfimt
efni: stöðu konunnar í
formföstu samfélagi
nítjándu aldar. Aðal-
söguhetjan, Edna Pontellier, fer á skjón við
þau óskrifuðu lög samfélagsins að kona skuli
fyrst og síðast hlúa aö þörfum eiginmanns og
barna og fer að veita sér og eigin löngunum
meiri athygli en sæma þykir. Þetta þótti les-
endum óþarfa eigingirni- og voru ósáttir við
að sögumaður verksins skyldi ekki fordæma
þetta draumórakennda óstýrilæti! (Sjá eftir-
mála þýðanda bls. 147)
Sagan um Ednu féll í gleymsku um stund
en eftir að hún var enduruppgötvuð hefur
mikið verið rætt um hana og ritað auk þess
sem hún hefur verið þýdd á ótal tungumál. Og
nú hefur hún loksins borist íslenskum les-
endum í þýðingu Jóns Karls Helgasonar.
Edna Pontellier er haldin óþoli sem hún
á oft erfitt með að skilgreina. í tilraun til
að kveða óþolið niður gefur hún tilfinn-
ingum sínum og ástríöum lausan taum-
inn og það er yndislegt að fylgjast með
því hvernig ólíkar listgreinar, tónlist,
bókmenntir og myndlist, vekja hana
smám saman til meðvitundar um að
tilvistin hafi upp á annað og meira að
bjóða en barnastúss og húsmóðurskyldur. Til
að byrja með er athafnasvæði Ednu fremur
þröngt á meðan karlmennirnir í lífi hennar
eru meira eða minna fjarverandi í mikilvæg-
um erindagjörðum. Þegar líður á söguna fer
svæðið hins vegar stækkandi og þá staðreynd
nemur lesandi á svipaðan hátt og aðrar stað-
reyndir sögunnar - hægt og hljótt.
Framarlega í Sálin vaknar rekumst við á
athyglisverða líkingu sem dregur fram þrúg-
andi áhrif kvenhlutverksins. Grannkonur
Ednu eru kallaðar móður-konur og eru sagð-
ar auðþekktar á því að þær flögri „til og frá
með útbreidda verndarvængi þegar einhver
hætta, raunveruleg eða ímynduð steðjaði að
hjartfólgnum  afkvæmum  þeirra."  (13)  En
þessir vængir gagnast ekki til flugs ...
Edna er ekki móður-kona og er hafið notað
sem tákn til að sýna hve fjarlægur hugur
hennar er raunveruleika þessara kvenna. Haf-
ið seiðir hana til sin og hún lærir að synda. í
hafinu býr óendanleikinn, þar eru engin
mörk, þar er Edna frjáls.
Bókmenntir
Sigríður Albertsdóttir
Þó hundrað ár skilji veröld Ednu frá nú-
tímalesanda er hægastur vandinn að sam-
sama sig þessari lífsþyrstu konu því löngunin
til að njóta alls þess besta sem lífið hefur upp
á að bjóða fylgir manninum á öllum tímum.
Og sagan er svo falleg. Textinn rennur saman
við blóðið og ólgar þar. Slíkum áhrifum ná að-
eins vandvirkir og skapandi þýðendur.
Kate Chopin:
Sálin vaknar
Bjartur 1997
Blýlund
Innrás liljanna mun vera önnur bók Berg-
sveins Birgissonar en enginn samanburður
verður gerður hér við þá fyrri. Þá bók hef ég
ekki lesið enda skáldið mér áður ókunnugt.
Það er Ijóst að Bergsveinn er vel að sér í
skáldskap og sér þess víða merki; hér er vís-
að í Eddu og Egil, þjóðkvæði og Tómas Guð-
mundsson og er þó ekki allt talið. Er það vel
að skáld kunni skil á því sem áður er best ort
en stundum liggur við að visanirnar fái skáld-
fákinn til að prjóna og beri orð skáldsins
sjálfs ofurliði.
Bókmenntir
Geirlaugur Magnússon
Meira er þó um vert að Bergsveinn er vel
máli farinn og nýtir sér einnig af kunnáttu og
hagmælsku eldri hætti og beitir vel. Sýnir
það að máske er tími þvermóðskunnar liðinn
hvað ljóðformið snertir og hægt sé
að róa á fleiri mið .
I Innrás liljanna eru 34 stök ljóð
og tvær kviður, Blýlundarkviða
og  Ódáinskviða.   Sú  fyrri   er
fimm-skipt og hefst hver hluti á
stefi úr Sonatorreki Egils. Má
vera   að   einhverjum   þyki
djarft en margt er hér vel
gert svo sem þessi vísa úr V.
hluta:
Viö Sefafjöllfer sólin mild
sefur þar blómiö mitt
i lautinnifer Ijóðaskáld
meö litla stefið sitt
von er allt sem á ég til
eina stefið mitt
Ódáinskviðan er að minu mati athyglis-
verðari en of viðamikil til að vitna í hér; þó
gætir þess um of í báðum þessum kviðum að
minni séu endurtekin. En mörg styttri ljóð-
anna eru líka athyglisverð. Skáldið er þar
stundum reiður nú-
tímanum og yrkir um
skyrdollur á Ströndum
og Krist sem komi ým-
ist í fallhlíf eða á glans-
andi felgum. Nokkuð um
lífsleiða en einnig um ást-
ina sem í „Kvöldljóði":
Ég er hús í veðrum en mér
flnnst að lífþitt sé hér
í lágu risi einhversstaðar
innst i mér
Innrás liljanna lofar að mínu
viti góðu um frekari göngu Berg-
sveins Birgissonar sem skálds. Að vísu mætti
losna örlítið um lærdómshlekki en þess verð-
ur ekki langt að bíða.
Bergsveinn Birgisson:
Innrás liljanna
Nykur1997
Bakgrunnur vesturferðanna
í nýju Tímariti Máls og menningar, sið-
asta hefti þessa árs, er grein eftir Böðvar
Guðmundsson, „Að íjúga frá víða", byggð á
fyrirlestri sem hann hélt á vegum Sögufé-
lagsins í haust um heimildir sínar og heim-
ildanotkun við samningu skáldsagnanna
um vesturferðirnar, Híbýli vindanna og
Lifsins tré. Skáldsögurnar tvær komu ný-
lega út í einni bók sem hefur tekið sæti á
metsölulistum og má búast við að margir
velti enn fyrir sér hvað sé satt og hvað log-
ið í þessum bókum. Grein Böðvars er bráð-
skemmtileg eins og hans er von og vísa.
Aðalgrein Túnaritsins heitir „Framhjá
Þögnuðuholtum". Hún er eftir Eystein Þor-
valdsson prófessor og fjallar
um „Náttúruvernd í ljóðum
Stefáns Harðar Grímsson-
ar". Meðal annars efnis má
nefna „Listamannslíf. Hug-
leiðingar um nútíð og fortíö"
eftir Atla Heimi Sveinsson
tónskáld; grein eftir
Francois Ricard um Óljós
mörk eftir Milan Kundera,
„Augnaráð elskendanna" og „Athugasemd-
ir. Um nokkur atriði í leikritum Shakespe-
ares" eftir Helga Hálfdanarson. Ljóð eru eft-
ir Elías Mar, Geirlaug Magnússon, Johann
Peter Tammen og Bergsvein Birgisson. Auk
þess eru ritdómar og ádrepur, þ. á m. svar
Matthíasar Viðars Sæmundssonar við rit-
dómi Einars Más Jónssonar um þriðja
bindi Bókmenntasögu sem út kom í fyrra.
Ritstjóri Tímarits Máls og menningar er
Friðrik Rafnsson.
Andvari
Aðalgrein tímaritsins Andvara að þessu
sinni er æviágrip Jóns Helgasonar prófess-
ors og skálds eftir Ólaf Halldórsson hand-
ritafræðing. Fleiri merkum mönnum eru
gerð skil í heftinu, m.a. Jóni Sigurðssyni
forseta sem Guðmundur Hálfdanarson
bregður á nýju Ijósi, Brynjólfi Bjarnasyni
heimspekingi og stjórnmálamanni og Finni
Magnússyni prófessor og leyndarskjala-
verði.
Meðal efnis um bókmenntir er grein eft-
ir Ármann Jakobsson um Theodoru
Thoroddsen skáldkonu og langömmu sína.
Þar sýnir hann fram á hvað Theodora var
nýstárleg í Ijóðum sínum og
í takt við evrópskan tíðar-
anda þó aö sess hennar í ís-
lenskri bókmenntasögu sé
ótryggur. Þröstur Helgason
ber saman þýðingar Halldórs
Laxness og Gunnars Gunn-
arssonar á Fjallkirkju Gunn-
ars og Haraldur Bessaon
fjallar um lauslæti í fornum skáldskap.
Auk þess birtir Böðvar Guðmundsson þrjú
áður óbirt bréf frá Stephani G. Stephans-
syni til Jóns Jónssonar frá Mýri og Arn-
heiður Sigurðardóttir á þýðingar á tveim
ljóðum eftir danska skáldið Nis Petersen.
Ritstjóri Andvara er Gunnar Stefánsson
og skrifar hann forustugrein um stööu þjóð-
kirkjunnar.
ANDVARI
Andblær
Sjöunda hefti Andblæs er komið út. Nýr
ritstjóri er Hjörvar Pétursson og tilkynnir í
forustugrein að Andblær hafi selt sál sína
djöflinum. Alvaran á bak við þá fullyrðingu
virðist þó ekki vera önnur en sú að nú ætli
þeir Andblæs-menn að reyna að koma tíma-
riti sínu til fólksins og hætta að reka það
með tapi: fjölga áskrifendum og selja bak-
síöu undir auglýsingar.
í ritinu er fjöldi ljóða,
prósahoða/örsagna og smá-
sagna eftir kunna sem lítt
kunna höfunda. Meðal þeirra
eru Sigtryggur Magnason,
örn Úlfar Sævarsson, Jó-
hamar, Eva Heiða Önnudótt-
ir, Börkur Gunnarsson, Ein-
ar Örn Gunnarsson, Eyvind-
ur P. Eiríksson, Bergsveinn Birgisson og
Auður Jónsdóttir - og Heimir Viðarsson
sem á þessa vísu:
/ október
klœöa trén sig
úr skœru sumarfötunum
til að vera nakin
undir hvítum
pelsi vetrarins
Áhugasamir hafi samband við Pósthólf
1542,121 Reykjavík.
Umsjón
Silja Aðalsteinsdóttir
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
20-21
20-21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40