Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Lesbók Morgunblašsins

og  
S M Þ M F F L
. . . . . 1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
31 . . . . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |

Ašalrit:

Morgunblašiš


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Lesbók Morgunblašsins

						ÞORSTEINN
MATTHÍASSON:
FYRIR
JÖKUL
Á sólhlýjum sumardegi, kyrr
um og björtum, leggjum við af
atað frá Búðardal, eftir að
hafa átt þar góða gistingu og
glaða stund hjá Hallgrími frá
Ljárskógum og Önnu konu
hans.
Og hvert er svo ferðinni
heitið? Út á Arnarstapa til að
taka þátt í gleðileik viðreisn-
armanna í velferðarþjóðfélagi.
Dalamenn eru í sólskins-
skapi. Þeir brosa móti bættum
högum byggðar sinnar. Og
jafnvel þótt vafalaust séu ýms
ir í þeirra hópi, sem draga í
efa að allir gangi þar með ó-
slitna sóla. Þá kemur það v£l
ekki fram við gest og gang-
andi, enda ferð okkar hjóna
enigiinin eftirlitsieiðamigiuir uim
andlega hagi eða hugarþel
fólks.
Umthverfi Hvamimsifjarðiair er
hvergi stórbrotið. Eyjabandið
fyrir mynni hans bægir frá út-
hafsölduwm, svo inini við
ströndina rísa hvorki né
brotna háar bárur.
Hrjóstur         Skógarstrandar,
sennilega sprottin af upp-
blæstri aldanna, laða gestinn
ekki til mikilla samskipta, en
þar eru víða húsráðendur
hressir heim að sækja.
Keisbakkahjónin slitu barns
skónum norður á Ströndum.
Kaldir vindar struku ómjúkt
um koll þeirra og kinn, en
þirábt fyrir pað, aið göiliain sé
mýkri sunnan heiða, þá hafa
þau ennþá ekki gróið fast við
rót á strönd Hvammsfjarðar.
Við eyðibýli Þórðar Grunnvík
imtgis er ósliitin heirrutaiug.
Með hæfilegri viðkomu á
beztu bæjum, þeir eru reynd-
ar hvar sem mann ber að garði,
er ferðinni haldið áfram út
ströndina og suður um Kerl-
ingarskarð. Bjart sumarkvöld
býður ekki upp á neina drauga
sögu, og ef við ætlum að ná
hátíðinni er betra að haf a hrað
ann á.
Málflutningur         landsfeðr-
anna er fyrsti dagskrárliður og
mér er meira í mun að heyra
þann boðskap en uppreisnar-
gjaraa bítlamiúsiik. Hún hef-
ur aldrei verið mitt eyrnagam-
am og látbraigð flytjendamma
takmarkað augnayndi.
Þá erum við stödd á Arnar-
stapa á Snæfellsnesi. — En
herra minn trúr — Hvar er
allt fólkið? Þarna eru aðeins
fjórir eða fimm bílar og í þeim,
að því er virðist jafn ráðvillt-
ar sálir og við nú erum.
Það kemur í ljós, að okkur
hefur heldur betur orðið á í
mestsummi. Mammfagnaðiuir sá
er við hugðumst sækja heim
er að Arnarstapa á Mýrum, og
vonlaust úr þessu að ná nema
í seinni blessunina þar.
Ólafsvíkurkirkja.
Hvað er þá til ráða?
Ennþá höfðum við aldrei átt
þess kost að fara fyrir Jökul.
Hvérs vegna þá ekki nú, milda
og bjarfca sumarnótt. Umhverf-
ið verðuir án efa öllliu kynraira
en suður á Mýrum — tónar
náttúrunnar hljóðlátari en
raddir maninisibarin'a, serni
stundum eru einum um of yfir-
þyrmandi.
Yfir Bireiðuvíkinmi er værð
kvöldsins. Bændur og búalið
er gengið til náða ellegar geng-
ið á vit gleðinnar fjarri heima-
slóð. Mjallhvít jökulhettan að
byggðarbaki teygir sig mót
bláu næturdjúpi loftsins. Dul-
úð þjóðsögunnar spinnur var-
fæsrniisiega hiug'rieirniinigialþ'ræði,
þegar farin er þessi leið nærri
byggðum, sem eiga sér langa
og afdrifaríka örlagasögu.
Um Svalþúfu og Lóndranga
andar örhægt næturkulið.
Vesturhafið, svo langt sem aug
að nemur, er hóglátt. Tvö
skip vagga mjiútklega úti við
sjóndeildarhring. Ef til vill
fiskimenn á leið til miða. Nú
er reisulega byggt á Malarrifi
og þaðan lýst til leiðsagnar
sjófarendum, en þögulla mun
þar á mölum heldur en með-
an áraskipin héldu út frá ver-
stöðvunum undir Jökli.
Fallega ofin lyngteppi vefja
hlíðarfót.
Ekkert rýfur þögn næturinn
ar á þessum slóðum, nema djúp
ur hafniðurinn, sem verkar
eins og fjarlægur ómur, því
bergið kæfir skvaldur öldunn-
ar, sem miminist víð það af ó-
venjulegum hlýleik.
Eyðibýlin á leiðinni segja
síma sögu. Barátiba horfimma
kynisJióða að baiki gfeyimd.uim
kumli.
Að liðinni óttu höfum við
fengið náttstað hjá kennara
sem húsráð hefur í Ólafsvík.
Ennþá er bjart yfir landi og
við   ökum   til   baka   út   fyrir
Ólafsvíkurenni. Hér var áður
hrikaleg torfæra, ógnvekjandi
og hættuleg. Ef til vill hefur
vald bergrisans ekki með öllu
veniíð bnoitið á baik aftuir, þótt
höggvinn hafi verið stallur í
hamarinn.
Á Hellissandi hefur búið í
rúmlega hálfan annan áratug,
Strandamaðurinn, Skúli Alex-
andersson. Kynni okkar hófust
fyrir þrjátíu árum. Þá var
hann ljóslitaður drengur, nem-
andi í heimavistarskólanum á
Finnbogastöðum í Árneshreppi.
Nú er hann athafnasamur fiski
kaupmaður og áhrifamaður í
byggðarlaginu.
Á heimili Skúla er okkur vél
tekið. Þar hittum við föður
hans, Alexander Árnason, sem
í mörg ár setti sinn svip á lifs-
mynd Árneshrepps.
Er þetta þinn bíll, Skúli?
Bíll, þetta er ekki bíll, þetta
er — Trabant.
En hvað sem hann vill nú
kalla farartækið, þá stígum við
irun og svo er efcið úit eftir, þang
að, sem hin forna verstöð,
Guifuistoáliair, stóð. Ekki sjásit
þar mikil merki fyrri umsvifa.
Brimaldan, sem sífellt gnauðar
við ströndina, hefur brotið upp
batokamin, þair siam áðcur atóðu
búðir vermannanna. Nokkur
kuml sfcanda þó ennþá og gefa
hugmynd um það sem var.
Þar sem kilir áraskipanna
hafa gnúð flúðir, að öllum lík-
indum frá því fiskibáti var
fyrst ráðið til hlunns í veiði-
stöð á Snæfellsnesi, er nú grýtt
vör og lítt fýsileg landtaka. En
merki þeirra athafna hafa varð
veitzt vel. í helluna þar sem
skipin voru dregin á land eða
ýtt til sjávar, hafa kilirnir
markað sín óafmáanlegu spor
— glöggan vitnisburS þess, að
þeir hafa lengi steininn klapp-
að.
I hrauninu ofan við Gufu-
skála eru óteljandi grjótbyrgi,
því sem næst ónöguð af tlm-
ans tönn. Þarna hefur greini-
lega verið stór fiskverkunar-
stöð eftir þeirra tíma hætti.
Fyrir okkur, sem aldrei höfð-
um komið á þessar slóðir fyrr,
var    hraunið    ónuminn    ævin-
týraheimur.--------ólesið blað í
lífssögu liðinna alda.
Það enu ám efia áMfaair s/vip-
myndir þeirra atvinnuhátta, sem
áttu sér stað á þessum slóðum,
þegar fiskurinn var verkaður
í hrauninu, og þær sem nú
blasa við sjónum. Og vel þess
vert fyrir þá, sem nú standa
mitt í önn slíkra athafna að
gefa þeim samanburði gaum.
En það þarf ekki svo langt að
líta til baka. Ekki er aldabil
frá því Snæbirni Kristjánssyni
frá Hergilsey, þeim lands-
kunna sævíkingi hlekktist á
við landtöku á Hellissandi —
missti nokkurn hluta skips-
hafnar en varð sjálfum bjarg-
að.
Á Gufuskálum er nú mikil
bygging og möstur há. Sagt er
að þær framkvæmdir séu einn
liður í varnarkerfi til verndar
vestrænni siðmenningu.
f Rifi, þar sem útlendir
skópu Birni ríka aldurtila er
nú byggð framtíðarhöfn.
Skúli hefur sýnt okkur flest
það, sem við helzt kusum að
sjá er þó eflaust margt eftir
sem gera mundi kynni staðar-
ins nánari. Þau býli, sem utar
liggja eru víst öll eða því sem
niaasit í eyði knmini. Á eiiniu
þeirra, Ingj aldshóli, mun fyrr-
um hafa verið húsfreyja, afa-
systir min, Anna Guðbrands-
dóttir frá Hvítadal.
Eftir götunni í Ólafsvík
gengur roskinn vinnuklæddur
maður. Hann er á heimleið úr
frystihúsinu, með hitageymi
undir hendinni Það er eins og
honum komi það nokkuð á
óvart, að ókunnur ferðalang-
ur skuli ganga í veg fyrir
hann og spyrja frétta.
En viðmót íslenzkra erfiðis-
mianma er sjaildiain þ>amið af nieim
um stórmennskurembingi. Oft
eru þeir svo fátalaðdir ef urtiam-
aðtoomairiidi ástæðw himdra ait-
hafnir þeirra.
Aflaleysi og ógæftir eru ó-
viðráðanlegt böl. Því er erfitt
að búa undir en þó engan
hægt um að saka.
Verkföll og vinnudeilur eru
sakarefni þeirra, sem saman
eiga að vinna. — Þær deilur
miðast ekki við aflabrögð held
ur skiptingu þeirra verðmæta,
sem úr djúpinu eru dregin.
Slík óáran veldur oftast þyngri
huglirilum en mislynd náttúra.
Fólk heldur lengi í vonina um
batnandi tíð og aukinn afla.
Mannlegu hátterni treystir það
miður.
Gamli maðurinn er hógvær.
Hann hefur átt við vanheilsu
að stríða, en nú er hann far-
inn að vinna og þá verður
strax rýmra um hendur.
Stór bunki af girðingarefni
liggur við veginn skammt inn-
an við kauptúnið. Dráttarvél
stendur þar nærri og hjá henni
ungur maður. Aðspurður
kveðst hann heita Árni Jó-
hannsson. Hann hefur þegar
ræktað fallega spildu þarna á
bökkunum og setlar nú að
auka þar við. Fyrir nokbrum
árum varð hann fyrir slysi og
hefur síðan ekki gengið heill.
Þó stundar hann nú land-
búnað og á álitlegan bústofn.
Ólga á vinnumarkaði truflar
verksvið hans miklu síður en
ýmissa annarra. Hann er sinn
eiginn herra svo langt sem það
nær og hefur við fáa að deila
í því efni.
Árni er ekki sá eini af íbú-
um kauptúnsins, sem rekur dá-
lítinn búskap, en einn þeirra
fáu sem gera hann að aðal-
sfcairfi. Hjá öðiruim er þettia tám-
stundaiðja, sem gefur þó nokk
uð í aðra hönd.
Við kveðjumst — tveir
ókunnir menn, sem hendingin
ber   saman   á   alfaraleið.   Síðar
kom éig á nioitaiegt heiimiM þessia
manns og kynntist þá nánar
högum hans og háttum.
Góðbændur í Fróðársveit er
gott að hitta. Þar er hægt að
komia án þess að hafa fyrir-
fram tilbúið erindi. Þeir nafn-
ar, Ágúst Lárusson í Kötlu-
holti og Ágúst ólafsson í
Mávahlíð, láta sig margt fleira
máli skipta en það sem við
kemur gæzlu hjarðarinnar og
sáningu akra. Gamlar sagnir og
fornar ættir eru líka umræðu-
efni og ekki eru þeir hlutlaus-
ir þegar þjóðmálin ber á góma.
Degi er farið að halla. Breiða
fjarðairdjúpið er roðað geisla-
gliti hnígandi sólar. — Við
höldum suður um heiði, sjálf-
sagt þó ekki að öllu sporaslóð
Bireiðvíkinigiatoaippamis,        þogiar
hann fór til fundar við hús-
freyjuna á Fróðá. Af hárri
heiðarbrún breiðir stórbrotin
náttúra faðminn til allra átta.
—  Yfir rjóma'r birta   lamigdiegis.
—  Birta, sem alltof oft fölskv-
ast innan þröngra veggja við
gráa götu.
í hrauninu.
10 LESBÓK MORGUNBLAÐSINS
24. ágúisit 1069
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16