Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Fįlkinn

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Fįlkinn

						F Á L K I N N
HERMANN HESSE!
ÖRÐUG LEIB
Höfundur sögu þessar-
ar fékk bókmennta-
verðlaun Nobels á síð-
asta ári. Hann er lítt
kunnur hér á landi og
yfirleitt á Norðurlönd-
um. — En þessi saga
lýsir mjög vel stíl hans.
Þegar ég stóð uppi á fjalls-
brúninni og átti að fai'a að
hverfa inn í djúpa gjá, leit ég
við og renndi augunum yfír
dalinn. Sólin skcin í grænu ver-
öldinni þarna fyrir neðan mig og
yfir ökrunum lá brúngult gras-
klæði. Langt þarna niðurfrá var
cinskonar himnaríki, það lagði
yl þaðan á móti manni, og unaðs-
kennd. Sálin söng svo innilega
ánægjulegt lag, og flugurnar
suðuðu ánægðar þegar þær
fundu krydduðu lyktina af blóm-
unurn.
Og allt þetta hafði ég yfir-
gefið til þess að klifra fjöll.
Fylgdarmaðurinn snerti við
Jiandleggnum á mér. Eg varð að
einbeita mér til þess að slita aug-
un af þessu unaðslega landslagi.
Eg sá gljúfrið þarna rétt hjá,
dimmt og ömurlegt. Þangað
komst ekki einn einasti sólar-
geisli. Lítill uppþornaður lækur
var þar í skoru. Föll gras óx
báðum megin við lækinn. Það
var i smáhnöppum. Steinar, sem
höfðu skolast með læknum, lágu
í botninum og virtust eins og
lifandi, hvítir hnútar.
— Nú hvílum við okkur dá-
litið, sagði ég við fylgdarmann-
inn.
Hann hló vorkunnsamlega, en
við fleygðum okkur. Það var
andkalt. Myrkrið kom sígandi
ofan af fjallinu. Eg fór að hugsa
um hve mér fannst leiðin ljót
sem við fórum, live þetta berg-
hlið á gjánni kvaldi mig, og hve
hræðilegt það var að ganga yfir
þessa köldu, frosnu læki, og
svo þessi þrönga gjá, sem við
áttum   að   fara   í   myrkrinu.
—. Þessi leið litur hræðilega
út, sagði ég til að reyna fyrir
mér. Eg fékk ofurlítinn vonai'-
ncista. Hann flögraði fram og
til baka eins og ljós, 'séÉa er
að slokkna. Kannske gætum við
snúið við, kannske væri hægt að
telja fylgdarmanninum hughvarf
ef lil vill gátum við hlíft okkur
við miklu ef við snerum við?
Já, hversvegna skyldum við
eiginlega ekki snúa við. Var
ekki þúsund sinnum fallcgra á
staðnum, sem við komuni frá?
Var ckki lífið ríkara þar......
og heitara, og áslúðlegra, og
var ég nokkuð nenia mannvera,
þegar öllu var á botninn livolft,
lífið er svo stutt, eigum við ckki
i'étt til hamingju, eigum við
ekki rétt til þess að fá bros frá
s'ólinni, eigum við ekki rétt til
að lofa augunum að spegla sig
í bióma himinsins og hversvegna
skyldum við ekki gleðjast yfir
blómunum....
Jú, ég vildi snúa við. Mig
langaði ekkert til að leika lietju
eða píslarvott, það sem ég þráði
var að vera ánægður alla ævi
mína. Bara að ég gæti verið í
dalnum. Þar var sól.
Það var kominn lirollur í mig,
við gátum ekki setið þarna leng-
ur.
— Þér er kaltj sagði fylgdar-
maðurinn minn. Það er best að
við förum. Hann stóð upp óg
teygði úr sér, en horfði á mig
um leið, horfði á mig og brosti.
Það var hvorki spott né meðlíð-
an i brosinu, hvorki hlífð né
harka. Það var ekkert i því
nema skilningur og. viska. Með
brosinu sagði hann eitthvað á
þessa Ieið: — Eg þekki þig, ég
þekki hræðsluna í þér, og ég hef i
alls ekki gleymt hvernig þú
gortaðir hérna um daginn. Hvert
hliðarhopp sem sálin í þér tek-
ur er ckki annað en ragmennska.
Eg sé tilbeiðsluna í augum þín-
um þegar þú lítur á sólina, já,
trúðu mér til, ég skil þetta allt.
Það var með þessu brosi hins
fulla skilnings, sem hann horfði
á mig, og svo tók hann fyrsta
skrcfið, sem átti að skila okkur
inn i dimmu gjána. Eg hataði
hann en dáðist að honum um
leið, alveg eins og böðullhm hat-
ar öxina, sem hann verður að
rciða til höggs. Mest af öllu
fyrirleit ég þó visku hans og
forustugáfu, að ég minnist ekki
á kuldann, sem kringum hann
var, og svo þetta, að hann vant-
aði alveg alla viðkvænmi. Já,
ég hataði allt hjá sjálfum mér,
sem viðurkenndi það rétt sem
honum fannst rétt.
Hann var nú kominn langl
frá mér. Hann var kominn yfir
stórgrýtið  í  svarta lækrium,  og
yar  rétt  að  fara  í  hvarf  fyrir
fyrstu nybbuna.
—  Þú verður að biða, hrópaði
ég kvíðinn. Já, svo kvíðinn að
mér datt í hug um leið: Ef þelta
væri draumur þá mundi hann
koma og hjálpa mér undir eins,
og þá mundi ég vakna. —Bíddu!
hrópaði ég, ég get það ekki, ég
er ekki tilbúinn. Fylgdarmaður-
inn stóð kyrr og horfði í áttina
til mín, ásakanalaust, en með
þessum hræðilega skilhingi sín-
um, með þessum óþolandi hygg-
indum sínum.
—  Kannske við ættum heldur
að snúa við? spurði hanii, en
áður en.hann hafði sagt síðasta
orðið, vissi eg að ég hlaut að
svara nei, þó að allt innan i
mér, allar minar venjur og kær-
leikur hvíslaði huggandi: Segðu
já. Mér fannst að allur heimur-
inn og heimilið mitt hengi eins
og þungir hlekkir um fælurna
á mér. "Mig hefði langað lil að
hrópa já, þó að ég vissi að svar-
ið hlyli  að  verða  nei.
Hann rétti út höndina og
benti niður í dalinn, sem við
'komum úr, og cnn einu sinni
leit ég við íil að horfa á hjart-
fólgið heimilið mitt, en hvílík
sýn var það sem ég sá? Sólin
skein mjólkurhvit og máttlaus,
og allt ])arna niðri í dalnum var
svo lífvana, litirnir blönduðust
falskt saman, skuggarnir svart-
ir af sóti og gersneyddir öllum
lireinleika, og líkt og hjartað
væri skorið úr öllu. Kryddaður
blómailmurinn var horfinn. —
Hversu vel þekkti ég ekki, og
halaði og hræddist hvernig að-
ferð hann hafði til að svifta mig
allri gleði. Hversu vel þekkti ég
ckki aðferðina hans til að ræna
mig önd og lífsþreki.
Hann gat falsað myrkrið og
liann gat látið mig gleyma lit-
imum. Eg þekkti þetta allt, og
gamallt máltæki segir: Það sem
var vín í gær er edik i dag, og
aldrei getur edik orðið að vihi.
Nei, aldrei.
Eg sagði ekkert en hélt dapur
í humátt eftir fylgdarmanninum
minum. Hann hafði víst . rétt
fyrir sér, nú eins og endranær.
Ef  hann   væri   sjáanlegur  að
staðaldri, já, það hafði oft kom-
ið fyrir að hann Iivarf mér
alveg og lét mig ganga einan
aleinan með þessa ókunnu, skeií'-
andi rödd, sem söng í brjóstinu
á  mér.
Eg þagði ennþá en hjartað
i  mér hrópaði brcnnandi:
— Hverfðu mér ekki. Hverfðu
ekki. Eg er að koma.
Stcinarnir í læknum voru hál-
ir og slýjaðir. Það var þreytandi
og afar erfitt að ganga svona.
Skref fyrir skref á smáum hálum
steinum, sem hrukku undan il-
inni. En nú fór lækjarfarvegur-
irin að hækka og dimmir berg-
veggir færðust nær hvor öðrum,
þeir þöndu sig út urrandi, og
hver nybba sýndi sig frá sinni
ónotalegustu hlið. Já, það var
líkast og fjallið hefði hugsað
sér að klemma okkur þarna
irini, afmá okkur fyrir fullt og
allt, yfir hnú'tóttu yfirborðinu
á berginu rann gul slæða af
vatni. Við sáum nú engan him-
inn lengur, engar öldur, það
var enginn bjarmi.
Eg gekk og gekk á eftir fylgd-
armanninum. Hvað eftir annað
setli að mér óskiljanlega hræðslu
og þá lokaði ég augunum. Við
lciðina sem við fórum var svart
blóm. Flauelssvart var það, og
svo raunalegt á svipinn. Þctta
var fallegt blóm, og það var
cins og það langaði til að trúa
mér fyrir einhverju, en fylgd-
armaðurinn var svo langt á
undan mér, að mér fannst ein-
hvernveginn að ef ég staðnæmd-
ist þarna sem snöggvast og
horfði á svarta flauelsblómið,
þá mundi vonleysið og þunglynd-
ið bera mig ofurliði og ráðast
á mig þannig að ég mundi aldr-
ei geta orðið hamingjusamur
framar, heldur bannfærður um
alla cilífð.
Eg rakti mig áfram, volur
og skítugur. Bakir bergveggirn-
ir voru alltaf að færast nær hvor
öðrum, þeir þrýstu sér saman
yfir okkur.
Fylgdarmaðurinn fór nú að
syngja göngulag. Hann söng við
hvert skref sem hann tók og
röddin var björt og ungleg. —-
Eg vil,  ég vil,  ég vil.  Eg vissi
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16