Vísir - 26.01.1944, Blaðsíða 1

Ritstjórar:
Kristján Guðlaugsson
Hersteinn Páisson
Skrifstofur:
Félagsprentsmiðjan (3. hæð)
Ritstjórar
Blaðamenn
Auglýsingar
Gjaldkcri
Afgreiðsla
Slmi:
1660
5 llnur
34. ár.
Reykjavík, miðvikudaginn 26. janúar 1944.
21. tbL
-Tfawr
Itúiiar 40 km. frai
lijjá Novgorod.
en þeim var öllum hi'undið.
Engar fregnir hafa borizt af
sókn þeirri, sem Þjóðverjar
segja, að Rússar hafi byrjað
fyrir norðan Kirovograd.
Tóku Vladimipskaja I gær.
Framsveitir Rússa eru sagðar
komnar allt að 40 km. framhjá
Novgorod og stefna þær bæði
beint í vestur og suður með
vesturströnd Umen-vatns.
Ef Rússum tekst að komast
alla leið suður fyrir vatnið geta
Tþeir komið vörnum Þjóðverja
við suðurenda þess í opna
skjöldu og mundu með því
ueyða þá til undanhalds vestur
•á hóginn.
UNRRA:
Ein járnbraut
til undanhalds.
Rússar unnu á alls staðar
milli Ilmen-vatns og Leningrad
i gær og hafa þeir nú rofið þrjár
Jirautir, sem Þjóðverjar gátu
imtað til þess að flytja lið sitt á
brott, svo að einungis ein er
eftir og hana nálgast þeir óð-
fluga. Er það járnbrautin frá
Zudovo til Tosno.
Helzta borgin, sem Rússar
tóku í gær var Vladimirskaja,
sem er rúma 40 km. fyrir sunn-
an Leningrad. Við það eykst
mjög hættan fyrir þvzku her-
sveitirnar umhverfis Tosno.
Framsveitir Rússa brutust í
gær inn í úthverfi Krasno Var-
deisk og eru háðir þar miklir
götubardagar.
Suður í Ukrainu.
Allan daginn í gær héldu
Þjóðverjar áfram áhlaupum sin-
um á stöðvar Rússa fyrir austan
Vinnitsa og norðan Kristinovka,
Vinnuafl til Þýzka-
lands.
Vichy-stjórnin hefir kallað
20,000 unga menn í Suður-
Frakklandi til starfa í vinnu-
flokkum sínum. Talið er að þeir
eigi þó að fara til Þýzkalands
um síðir, því að þýzka útvarpið
i Frakklandi hefir hvað eftir
annað gagnrýnt franskan æsku-
lýð fyrir það, hvað hann láti sig
litíu skipta baráttu Evrópu gegn
handamönnum.
Mikill undirbúningur
nauðsynlegur.
Tjón i Kassel.
Þahnig lítur miðbær Kassel út eftir loftárásir Breta að und-
anförnu. Næstum livert hús er brunnið og enn rýkur úr rúst-
unum er myndin var tekin.
Nýja-Guinea:
Brezka þingið ræddi lengi
dags í gær um endurreisnarstarf
bandamanna og samþykkti loks
80 millj. punda fjárveitingu til
þess.
Það kom fram i ræðum þing-
manna, að þeir eru allir fylgj-
andi hjálparráðstöfunum, en
þeir vilja að öllum undirbún-
ing verði hraðað og gert ráð
fyrir því, að allt ástand á megin-
landi Evrópu verði sem verst,
til þess að undirbúningui'inn
verði ekki ófullnægjandi.
Einn þingmaður benti til
dæmis á taugaveikisfaraldur
þann og hungur, sem geisaði á
Suður-ítalíu, þótt bandamenn
réðu þar. Það sýndi ljóslega, að
Iiandamenn væri eklci fyllilega
viðbúnir þeim vandræðum, sem
að kunna að steðja.
Annar þingmaður talaði um
nauðsyn þess, að strangt eftirlit
yrði haft með öllu starfi við-
reisnarstofnunarinnar, svo að
komið yrði í veg fyrir, að þeim
gæðum, sem liún réð yfir, yrði
ekki beitt með hlutdrægni.
Kol á Nýju-Guineu.
Kol hafa fundizt í jörðu á
Nýju-Guineu, samkvæmt fregn
frá Tokyo.
Japanir segja, að kolalög þessi
sé mjög víðtæk og muni vera
hægt að vinna kolin á stóru
svæði. Þéttir frumskógar eru
viða yfir þvi svæði, sem kolin
hafa fundizt á. Innan skamms
munu verða hafnar stórkost-
legar námaframkvæmdir, segja
Japanir að lokum.
51 kiii. jra^Bopjin.
Taka hæð á leið til strandar.
Áströlsku hersveitirnar í
Ramu-dalnum á Nýju-Guineu
eru aftur byrjaðar árásir á
Japani.
Þessar sveitir eru komnar
næst Madang og Bogajin af öll-
um hersveitum handamanna á
eynni og eru í tæpra 50 km.
fjarlægð frá síðarnefnda staðn-
um. Fjall eitt tafði þær um tíma,
en í gær náðu þær því á vald
sitt.
Önnur áströlsk sveit stefnir
lil móts við ameríska liðið í
Saidor og eru um 65 km. á milli.
í árás Rabaul i gær misstu
Japanir 46 af þeim flugvélum,
sem þeir tefldu fram til að
liindra árásina. Ráðizt var á
þrjú japönsk skip við Admiral-
ty-eyjar og kveikt í þeim öll-
um.
Njósnaraveiðar
í Argentínu.
Argentinska stjórnin hefir á-
kveðið að hefja mikla herferð
gegn njósnum í landi sínu.
Utanríkisráðherrann, Gilbert
hershöfðingi, tilkynnti það í gær
og sagði að möndulveldin hefði
hagnýtt sér hrekkleysi Argen-
tínu. Ákvörðunin var þegar
kunngerð sendiherrum Bi’eta og
Bandaríkjanna. Mun Argentínu-
stjórn þykja nauðsynlegt að
koma sér í mjúkinn við banda-
menn.
Gilbert ráðherra sagði einnig,
að í dag yrði gert uppskátt um
afarmikilvæga ákvörðun argen-
tínsku stjórnai’innar.
Harðar gagnárásir
Þjóðverja byrjaðar.
80 bátar gerðir nt frá
Eyjnm í vetnr.
Vetrarvertíðin í Vestraannaeyjum er þegar hafin. Um
20 bátar eru tilbúnir til sjósóknar og raiklu fleiri eru
að verða tilbúnir á veiðar: Aflahorfur eru með bezta
móti og Vestmannaeyingar liafa mikinn hug á að ná
sem allra mestum afla á land þessa vertíð, sagði Helgi
Benediktsson útgerðarmaður i Vestmannaeyjum við
Vísi í morgun.
5-600 herskip
smíðuð 1943 í U S.
Herskipasmíðar í Bandaríkj-
unum jukust á síðasta ári um
fjóra fimmtu hluta, miðað við
árið 1942.
Donald M. Nelson, yfirmaður
hergagnaframleiðslunnar vest-
an hafs, gaf í gær út skýrslu
um helztu afrekin á sviði fram-
leiðslunnar árið 1943. Hann
sagði, að meðal þeii'ra skipa,
senx smíðuð hefði vei’ið, væri
tvö 45,000 smál. orustuskip, 11
beitiskip, 15 stór flugstöðvar-
skip, 50 lítil flugstöðvarskip,
128 tundurspillar, 306 verndar-
skip heldur minni og 56 kafbát-
ai'. —
Aukningin varð þó enn íxxeii’i
á sviði flugvélaframleiðslunnar,
því að hún jókst um 130% á
síðasta ári.
Influenza í Berlín.
Innfluenzufaráldur mikill er
nú í Berlin, segir sænska blaðið
Morgentidningen.
Fréttaritari blaðsins í Berlin
simax', að faraldurinn dragi
mjög úr nauðsynlegri fi’anx-
leiðslu fyi'ir Þjöðverja, því að
í siimum vérksmiðjum vanti alll
að fimmta hvern starfsmann.
Churcliill hefir lofað Wales-
búum, að þeir skuli bráðlega fá
sérstakan ráðherra og undir-
ráðherra i stjórninni.
„Alls róa liéðan um 80 bátar
| á þessari vertíð,“ sagði Helgi
ennfremur. „Þar af eru fjögur
ný skip, sem voru tekin í notk.ixn
síðast á vertiðinni í fyrra. Eru
það skipin Jökull og Friðrik
Jónsson, bæði um 50 smálestir
að stærð, Týr, um 30 srnál. og
Von, sem er um 70 smálestir.
i Þrjú fyri'nefndu skipin eru
smíðuð af Skipasmíðastöð Vest-
I mannaeyja, en Von er smíðuð
af Gunnari Jónssyni skipasmið.
Verða því raunverulega fleiri
skip, sem sækja sjó alla vertíð-
ina í ár en í fyrra.
I Af þessum 80 bátum verða
20 á botnvörpuveiðum, 50 á líxiu
og 10 á dragnótaveiðum. Senni-
legt er að bátarnir, sem byrja
með linu, skipti um og hefji
dragnótáveiðar, þegar fram á
vertíðina kenxur.
Kaupsamningum var ekki
sagl upp í Vestmannaeyjum og
verður kaupgjaldið þyí liið sama
og það var í fyrra.
Að þessu sinni lítur afar vel
út með aflabrögð. Er jxað vafa-
laust rnest að þakka hinni lang-
varandi friðun á miðunum. Fyr-
ir styrjöldina voru um 500 er-
lendir togarar stöðugt að veið-
um á þessnm slóðum, en síðan
styrjöldin hófst, liafa islenzkir
togarar veitt þar nær eingöngu.
enda sést mikill munur á hversu
betur aflast.
Ekki mun vei-a neinn veruleg-
ur skortur á veiðarfærum eiSa
öðrum vörum, sem nauðsynleg-
ar eru til vertíðannnar. Það mun
og hafa tekizt að fá nóga sjó-
menn og landverkamenn.
Færri kafbáíar
á
Enn færri kafbátar eru nú á
Norður-Atlantshafi en áður, en
þó er hættan af þeim alls ekki
liðin hjá.
Þetta sagði hinn nýi yfii’mað-
ur kanadiska flotans, Percy
Nelley, í viðtali við blaðamenn
i gær. Hann upplýsti einnig, að
40—47% af herskipum þeim,
sem fylgja skipalestum yfir lxaf-
ið, eru með kanadiskum áhöfn-
um og til dæmis hefði Kanada
lagt til áhafnir á tvö lítil flug-
stöðvarskip.
í upphafi stríðsins voru 1 il
skip og 1700 menn í kanadiska
flotanum, en nú eru alls í liou-
um 600 skip og 80,000 mánna.
Kesselring.
Það var Ieikið á hann.
»Dalen« kemur
út á írönsku.
Frá Danmörku hafa borizt
þær fregnir, að bók eftir íslenzk-
an höfund sé væntanleg í
franskri útgáfu.
Þetta er bókin „Dalen“ eftir
Þorstein Stefánsson, sem kom
út í Danmörku á síðasta liausti
og fékk bókmenntaverðlaun
Gyldendals, enda var það að
maklegleikum.
Bókaútgáfan í Frakklandi er
nú mikluni ei’fiðleikum liáð og
er það því eftirtektarvei’ðara, að
tekin skuli islenzk hók til út-
gáfu þar. Einnig mun í ráði að
„Dalen“ verði gefin út í Þýzka-
landi.
Ófaerd.
Það var upplýst í hrezka þing-
inu í gæi’, að i næsta mánuði
verður fundur allra forsætis-
xáðhei’ra samveldislandanna i
London.
Velletri á valdi
bandamanna.
Leiðin austur yfir fjall mun
hafa lokazt í nótt, vegna hríð-
arveðurs, svo að mjólkurbílar,
sem lögðu að austan snemma í
morgun, voru ókomnir í Skíða-
skálann skömmu fyrir hádegið.
Menn voru sendir til aðstoðar
bilunum, til að moka, ennfrem-
ur snjóýta, og gerði vegamála-
skrifstofan sér von um að ef
veður versnaði ekki til muna,
myndi verða liægt að koma bíl-
unm í gegn í dag.
Þingvallavegurinn mun vera
jafnvel enn ei’fiðari yfii’ferðar,
enda minna gert lil að lialda
honum opnum.
40 ára
verður í d;ig SigurSur Jónsson
sjómaður frá Lýtingsstöðnm, nú
til heimilis Suðurgötu 21 i Hafn-
arfirði.
Leikfélag Reykjavíkur
svnir Vopn guðanna annað kvöld
og befst sala aðgöngurniða kl. 4 í
da
Þeir færa út kví-
arnar á alla vegu.
W^JÖÐVERJAR eru nú
® loks byrjaðír harðar
gagnárásir á landí?ohgulið
bandamanna fyrir sunnan
Róm og er vart seinna
vænna, því að i dag er
fimmti dagurinn. siðan
gengið var á land á þessum
slóðum.
f gæi’ urðu einkum amériskai’
herdeildir að verjast þessum á-
lxlaupum, en minna vaf um að
vera á þeim hluta vigslöðvanna,
þar sem Bx’etar eru til varnar.
Velletri.
Þýzkar fregnir hermdu i gær,
að framsveitir bandamanna
hefði náð á vald sitt borginni
Velletri, sem er um 30 km.
fyrir suðaustan Rómaborg. Er
liún Þjóðvei’jum mjög mikil-
væg, því að um haxía liggur
Appiavegurinn, sem nú er rof-
inn, en skammt fyrir sunnan
hana liggur strandjáfnbrautin
frá Rónx til Terracina.
í brezkum fregnuixi i gær-
kveldi var einnig sagt, áð banda-
menn væri húnir að taka borg-
ina Littoria, sem er við norðm-
jaðar Pontisku mýranna. En
staðfesting hefir ekki fengizt á
þessari fregn.
Bandamenn
færa út kvíarnar.
I>rátt fyrir gagnráðstafanir
Þjóðverja hafa handamenn get-
að fært nokkuð út kviarnar, og
er strandlengjan, sem þeir bafa
á valdi sínu, nú xneira en 25
km. á lengd, en vart orðin 30
k,m. Framsveitír hafá einnig
haldið lengra inn í lánd.
Einn vegur eftir.
Með því að Appiaveguxrinn er
rofinn, hafa Þjóðverjar aðeins
einn veg fyrir allar hersveitír
sinar andspænis fimmla hern-
um, en það er með öllu ófull-
nægjandi. Þykja sjást þess
merki nú, að Þjóðverjar sé að
húa sig undir undanhald frá
Guarigiano-ánni.
Fyrir noi’ðaustan Cassino
lxafa Frakkar átt í höi’ðum bar-
dögum.
Spítalaskipi sökkt.
Herstjórn bandamanna til-
kynnir, að einu af þrem spítala-
skipúm hafi verið sökkt á Anzio-
vík i fyrrakveld. Lágu þau þar
uppljómuð og gei’ðu Þjóðverjar
lxvíldarlausar árásir á þau í tvær
klukkustundir, með þeir ár-
angi’i, senx að ofan getur.
Páfi verðUr kyrr. 1
Fregnir frá hlutlausum frétta-
xiturum í Rómaborg'hérma, að
Pius páfi nxuni hafa í hyggju að
verða um kyrrt í Vatikaninu,
jafnvel þótt bardagar færist inn
í boi’gina. Horfur eru á, að svo
fari, þvi að Þjóðvei’jar eru ekki
vanir að láta undan siga bar-
dagalanst, ef þess er kostUr.