Morgunblaðið - 06.02.1916, Qupperneq 4
4
Vesturvígstoðvarnar.
Urslitin verða þar.
(Grein þessi er rituð af manni
þeim, sem eingöngu ritar um her-
mál fyrir »Times«).
Vér, sem álitum það, að úrslitin
muni verða á vesturvígstöðvunum
og hvergi nema þar, erum neyddir
til þess, að gera grein fyrir þeirri
skoðun vorri og svara þeim, sem
halda, að altaf muni sitja í sama
þófinu í Frakklandi, en ófriðurinn
muni leiddur til lykta annarsstaðar.
Þá verðum vér fyrst að taka það
fram enn einu sinni, að meginher
aðalóvina vorra hefir ætíð verið hafð-
ur á þe«»um vígvelli, og nú sem
stendur eru þar tveir þriðju hlutar
þess hers, sem Þjóðverjar hafa á að
skipa. Það er því engum blöðum
um það að fletta, að aðalhættan af
hermagni Þjóðverja er í þeirri átt,
og þess vegna er það einnig ljóst,
að þar eigum vér að reyna að draga
saman enn öflugri her og sækja þar
fram til þess sigurs, sem hlýtur að
ráða úrslitum.
Það hefir reynst erfitt að ná þess-
um sigri eins og við var að búast,
en þrátt fyrir erfiðleikana er og
verður eingöngu sigurvon þar, sem
aðalhættan er, og vér verðum þess
vegna að keppa að þvi, að hafa þar
bæði meira lið og meiri skotvopn
heldur en Þjóðverjar hafa.
Getum vér sagt það með sanni,
að vér höfum neytt allrar orku til
þess að verða sterkari? Nei, það
getum vér ekki, þvi að bæði vér og
Frakkar höfum sent 600.000 til ann-
ara vígvaila, að minsta kosti, ásamt
þeim fallbyssum og skotvopnum,
sem svo stór her þarf að hafa með-
ferðis. Vér, sem höldum þvi fram,
að úrslitin verði að vestanverðu,
þykjumst þess vissir, að hefði þessi
her verið i Frakklandi, þegar sótt
var sem ákafast að Þjóðverjum í
mai og september, þá mundu þeir
hafa beðið alvarlegan ósigur.
Liöskifting.
Því verður aldrei neitað, að þessi
liðskifting hefir orðið oss að fremur
litlu gagni. Þeir, sem vilja auka
þessa liðskiftingu enn meira, ættu
fyrst að færa einhverjar sönnur á
það, að úrslit hennar verði oss í
hag og i öðru lagi ættu þeir að
sanna oss það, að vér og Frakkar
verðum eigi of liðfáir að vestan-
verðu, þar sem meginber Þjóðverja
er, þegar nýtt lið hefir verið tekið
og sent burtu. Þetta hefir aldrei
verið athugað. Þeir, sem um það
hafa skrifað, hafa reist allskonar loft-
kastala, t. d. það, að her vor mundi
vaða frá Saloniki norður til Dunár,
og þykjast þess vissir, að þeir, sem
bezt vit hafa á málunum, hljóti að
vera sér sammála. Allir ætlast þeir
til þess, að vér höfum óhæfilega Ht-
ið lið að vestanverðu; þeir hafa ekki
glögt yfirlit yfir horfurnar; þeir
MORGUNBLAÐIÐ
mæla með því, að haldið sé áfram
að hafa mörg hundruð dýr flutninga-
skip í förum, þar sem kafbátar óvin-
anna eru á sveimi; þeir mæla með
því, að barist sé í fjalllendum hér-
uðum og illum yfirferðar, þar sem
ekki eru einu sinni vegir og því
alls eigi hæfilegur vígvöllur fyrir heri
Breta og Frakka. Þeir vilja að bar-
ist sé við heri, sem vér þurfum alls
eigi að eiga nein skifti við, svo sem
Búlgara, sem naumast hefðu getað
gert oss neitt mein hefðum vér látið
þá afskiftalausa. Þeir vilja elta Þjóð-
verja og á þann hátt spara lið þeirra,
en tvistra voru liði þaðan, sem að-
alverkefnið bíður þess. Þetta aðal-
verkefni er það, að drepa og særa
200.000 Þjóðverja á mánuði þangað
til þeim verður það ljóst, að þeir
geta ekki komið fram fyrirætlunum
sinum.
Kostir vesturvígstöðvanna
Auk þeirra kosta, sem fylgja þvi
að hafa her vorn í Frakklandi og nú
eru taldir eru einnig aðrir kostir.—
Meginherinn ver ekki einungis Frakk-
land heldur einnig Bretland. Það
getur vel verið að Þjóðverjar geri
nýja hrið að hernum á vesturstöðv-
unum, í þeim tilgangi til dæmis að
komast að Ermarsundi til þess að
gera árás á England. En þótt þeim
tækist að gera þá árás, þá ættum
vér þó að geta flutt svo skjótlega
nógu mikið lið frá þeim stöðvum,
sem nú höfum vér, að Englandi
væri borgið. Ómurinn af stórskota-
hríðinnt I Frakklandi heyrist til
strandar vorrar og her vor hefir
þann hag af því að vera þar sem
hann nú er, að hann er rétt hjá
heimabirgðum vorum og auðvelt með
alla aðdrætti til hans. Meðan her-
inn er svo nærri, þá getum vér alt
af á augabragði fært honum nóg skot-
skotfæri þegar þau þrjóta, en það
er ekki hægt, ef herinn er langt í
burtu. Auk þess er fljótlegt og auð-
velt að koma nýju Iiði til vigstöðv-
anna og flytja þaðan sára menn og
því fylgir engin "hætta. Með því
móti að draga saman allan her vorn
að vestanverðu höfum vér hans bezt
not og þá verður hann skeinuhætt-
astur, enda hæfa vopn vor og flutn-
ingatæki bezt þvf landi, auk þess
þess sem þar eru ágætar járnbrautir.
Allur her vor hefir verið æfður við
það að berjast í siðuðu landi og þar
sem er meðalhlýtt loftslag. En til
þess að berjast í' gagnóllku landi
þarf gagnólík vopn, föt, flutninga-
tæki og þess háttar alt. Vesturvig-
stöðvarnar bjóða oss því mesta kosti,
hvað sem hver segir, og þvi nær
sem herinn er höfnunum hjá Erm-
arsundi þvi auðveldara er að halda
uppi bardaganum.
Landvinningar.
Sumum mönnum ofbýður það al-
veg hvað Þjóðverjar hafa mikið af
landi bandamanna á sinu valdi. Ef
slikt er áhyggjuefni þá má geta
þess að vér höfum nú tekið og ráð-
um yfir 600.000 fermilum af þýzk-
um nýlendum eða þrisvar sinnum
stærra iandi en Þýzkaland sjálft er.
Samt sem áður hefir það ekki fært
oss hóti nær sigri, og eins er það
með Þjóðverja, að þótt það sé til-
finnanlega mikið land, sem þeir hafa
tekið af Frökkum, Belgum, Rússum
og Serbum, þá hafa þeir þó ekki
enn þá troðið heri þeirra þjóða
undir fótum. Þjóðverjar höfðu hag
af því hvað þeir voru skjótbúnir til
ófriðar, en þeim hagsmunum virðist
nú vera lokið, sérstaklega að vestan-
verðu, þvi að alt það land, sem unn-
ist hefir þar á þessu slíðast liðna
ári, hefir, þótt lítið sé, fallið í vorar
hendur. Aðalatriðið er það, að það
skiftir ekki svo miklu máli hvar vér
eigum vopnaviðskifti við Þjóðverja,
ef vér eigum að eins vopnaviðskifti
við þá eina, en ekki bandamenn
þeirra. Og það er áreiðanlegt að
það er hvergi hægara að drepa Þjóð-
verja en einmitt þar sem þeir eru
nú í Frakklandi. jafnvel þótt þeir
héldu þessum stöðvum sinum, þá
ættum vér þó að geta unnið þeim
slíkt manntjón að þeir hlytu að
beygja sig. Og þar eð fallbyssum
vorum hinum stóru og háskotabyss-
um fjölgar nú óðfluga, þá ætti hvert
áhlaup, sem vér gerum þeim hér
eftir að verða þeim skeinuhættara
en áður og hvert áhlaup, sem þeir
gera ætti' að verða þeim dýrkeyptara
en áður.
Herlínan rofln.
Það er sagt, að vér getum ekki
rofið herlínu Þjóðverja og svo er
spurt: Hvaða gagn höfum vér af
því að gera áhlaup á þá, ef vér miss-
um að eins fleiri menn við það en
þeir? Mér hefir aldrei getist að
þessum hugmyndum, að rjúfa her-
linu Þjóðverja i einni svipan, að
ætla sér að svelgja allan her Þjóð-
verja i einum gúlsopa, því það er
heimska ein og byggist á þvi, að
enn muni fara sem i gamla daga.
Hvernig getur nokkur maður bú-
ist við því, að hægt sé að rjúfa her-
linu Þjóðverja i einni orustu? Þeir
hafa hverja herlinuna aftur af annari
og þegar vér höfum tekið hálsana
hjá Aubers og bæðirnar hjá Vimy, þá
eigum vér þó enn eftir herlínurnar
hjá Lille, Dendre, Scheldt, Meuse,
Rín og margar aðrar herlínur. Þjóð-
verjar munu komast að raun um
hið sama, ef þeir ráðast á oss, svo
að þessi hugmynd, að rjúfa herlín-
una, er orðin nokkuð úrelt og á
eftir tímanum. Þetta er sárgrætilegt,
því að þegar vér vinnum mikinn
sigur, eins og vér unnum í síðast-
liðnum septembermánuði, þar sem
vér komum 150.000 Þjóðverjum
fyrir kattarnef og náðum 150 fall-
byssum af þeim, þá þykir ekkert til
þess koma vegna þess að riddaralið
vort getur ekki ruðst áfram í gegn-
um skarðið, sem menn halda að hafi
orðið í herfylkingar Þjóðverja. En
svo vér snúum oss að öðru og
sleppum hugmyndinni um það, að
rjúfa herlínuna, þá er það áreiðan-
legt að hefði einhver spáð því fyrir
25. september að vér mundum fækka
her Þjóðverja um 150.000 manna
og taka af þeim 150 fallbyssur, þá
__________________________ __________ag
mundi það hafa þótt hreystilega ^
sér vikið og vér verið ánægðir i»e
það í stað þess að vér erum n
óánægðir með árangurinn.
Þessi misskilningur leiddi rnetf*
að segja til mikils manntjóns, selD
var alveg óþarft. Eftir orustuna bj
Nieuve Chapelle sýndi eg fr3111
það að tvær aðferðir voru til ÞesS
að ráðast á herlínu óvinanna. Ood
ur var sú að rækja fram smátt °f>
smátt og halda öllu þvi sem náöist.
en hin aðferðin var sú, að brjótast
fram, eftir að fremstu stöðvar Þjðo
verja höfðu verið teknar, reyna 3
brjótast I gegn og vinna fullnaðar'
sigur. Vér náðum Niewe ChapeHe
og héraðinu þar umhverfis og mlstv
um við þar lítið fleiri menn e®
2000. En það var óhapparáð a
æða þá lengra fram. Vér réðumst
á varalið Þjóðverja og vér koniut15
aftur til þeirra stöðva, er vér tóko10
fyrst, án þess að hafa unnið
meira, en höfðum mist. 10 þúsund1,:
manna í áhlaupinu. Það voru söffl0
fyrirætlanirnar, sem réðu í sóknuO
um í Mai og September: að
herlinu Þjóðverja. Og i hvoft
tveggja skiftið biðum vér feikilef?
manntjón vegna bess að vér létuffl
oss eigi nægja það að setjast i
stöðvar, sem vér tókum fyrst,
styrkja þær, og geyma frekari ffalTl
sókn þangað til fallbyssur v0fíí
höfðu verið fluttar fram og UtDÍÍ
hjálpa fótgönguliðinu. Vér
Frakkar höfum nú reynt til hUtatf
það sem herkænska vor bygðist 3
allega á árið 1915, og þess ve?DÍ
verðum vér nú að skifta um hefD
aðaraðferð svo sem reynslan he
kent oss að bezt sé.
Samtök bandamann&’
Það er áreiðanlegt, að vér getu^
0
gert betur en áður. Fyrst og ffeDlSí
er nú kominn timi til þeSS
minna yfirherstjórnir bandafflaD
á það, að hætta við það að bograS^
einar sér, án þess að taka tillft
þess, hvað er að gerast annars s
ar. Það hefir verið óbætanleg1 ,j,
að þvi, hvað bandamenn hafa ve
ósamtaka og að þeir hafa hafið s .
ir alveg af handahófi og ÞaD^fl,
lagt Þjóðverjum það upp i beD ^
ar, vegna þess hve þeir hafa
járnbrautir, að skifta aitaf nffl
þar sem mest hefir verið faU^{t
Þjóðverjar hafa hvað eftir annað
fjölda liðs af einum vígvelli á aDD1 .
og hafa getað beitt þvi óspaft
þess, að engin samtök eru nffl ^
af hálfu bandamanna, og Þ30^.^
Þjóðverja, sem barðist ge8D gn
stórveldinu í gær, berst i . efD-
öðru. Það er augljós það
aðarráðuneytis bandamanna? D , verp
ekki oltið út af, að ákveða elD ^
tiltekinn dag til sóknar og sV°0jg f
allir sókn i einu og koffl1 P gCti
veg fyrir það, að Þjóðver^ ^fa
neytt þeirra hagsmuna, se ^ tii
orðið þeim að alt of ffli^ u
þessa.
Allsherjar
Það er áreiðanlegt,
sóko*
að sé
ek^