Morgunblaðið - 22.01.1932, Side 3

MORGUNBLAÐIÐ
8
Kommúnlstar fð ráinlngu
f vestmannaevium.
Kommúnistar fyrirskipa allsherj-
ar vinnustöðvun í Eyjum og hóta
ofbeldi, ef ekki er hlýtt.
Sjómenn, útgerðarmenn og
verkamenn taka höndum sam-
an og koma í veg fyrir ofbeldis-
verk kommúnista.
Síðan taka þeir aðalforsprakk-
ann, Isleif Högnason og flytja
hann heim til sín.
Yfirgangur
Dagsbrúnarmanna.
Þeir iremja rán í gærkvðldi
JftorgtutHafttó
Útg-ef.: H.f. Árvakur, Reykjavfk.
Ritstjðrar: J6n Kjartansson.
Valtýr Stefánsaon.
Ritstjðrn og afgreiBsla:
Austurstrætl 8. — Slml 600.
Auglýsingastjðri: B. Hafberg.
Augijrsingaskrifstofa:
Austurstræti 17. — Sfasl 704.
Helmasfmar:
Jðn Kjartansson nr. 741.
Valtýr Stefánsson nr. 1110.
E. Hafberg nr. 770.
Aakriftagjald:
Innanlands kr. 1.00 & mánnOL
Utanlands kr. 2.B0 á mánuBL
• I lausasölu 10 aura elntaklB.
* 20 aura meB Lesbðk.
Ofuiðri f Rtlantshafi
á sunnudaqinn.
Margir togarar koma hingað meira
og minna brotnir.
Einn hafði mist mann.
I fyrra clag komu hingað margir
togarar frá útiöndum. Höfðu þeir
^rept aftakaveður í Atlantshafinu
a sunnudaginn og Faskast meira og
minna.
Enskur togari, „Angus“ frá
hafði mist mann og björg-
únarbátinn og var auk þess mikið
l*rotinn ofan þilja.
Enskur togari, „Unite“ frá
Erimshy, hafði mist björgunarbát-
inn og brotnað nokkuð.
Þýskur togari, „Claus Bolter“
frá Cuxhafen, hafði mist reyk-
háfinn.
Belgískur togari, „Jan Voldes“
frá Ostende, hafði mist björgunar-
bátinn og brotnað talsvert.
Islensku togararnir Hilmir,
Hannes ráðherra og Baldur voru
r*ti í sama veðrinu og komu liing-
að í fyrradag. Nokkurar slcemdir
böfðu orðið á þeim öillum, en þó
«kki stórvægilegar; er það heíst
nð telja að björgunarbátur Bald-
virs hafði brotnað.
Olympsleikarnir.
Lake Placid, N. Y. í jan.
United Press. FB.
Tuttugu þjóðir senda 250 kepp-
■endur á vetrárleik Olymps leik-
«nna, sem hjer verða haldnir í
febrúar næstkomandi. Flestir kepp
^ödurnir verða frá Bandaríkjunum
' Kanada sendir um 40, Noregur
•^o—40. Japan 22, Svíþjóð 20,
Sviss 20, Þýskaland 20, Italía 20,
Einnland 15 og Pólland 15. — Á
öieðal frægustu keppendanna eru
Thunberg, hinn finski, Sonja
Henie frá Noregi, Irving Jaffee,
Hew York, sem vann 10.000 metra
'skautablaupið á St. Moritzleikun-
tim 1928, Jack Sea, sem er besti
Eraðhlaupari Bandaríkjanna á
:skantum (vann meistaratitil Banda
fíkjanna í skautahraðhlaupi 1929
■og 1930).
Viðreisnarfrumvarp
Hoovers.
Washington 21. jan. FB.
United Press. FB.
Báðar deildir þjóðþingsins hafa
mú falbst ð veiðreisnarfrumvarp
Hoovere foreeta, sem fer fram á,
flð tveimur miljörðum dollara
verði varið til viðreisnar atvinnu
og viðskiftalífi.
Búist er við, að frumvarpið verði
að lögvun í dag.
Síðan snemma í vetur hafa
kommúnistar í Vestmannaeyj-
nm haldið látlausa æsingafundi.
Er mælt, að í desember hafi þeir
haldið 22 slíka fundi. Hafa þeir
jafnan boðað fundi þessa þann-
ig, að „kaupdeilan" væri til um-
ræðu og- skorað á sjómenn og'
verkamenn að mæta.
Kaupdeila er þó engin í Eyj-
um milli verkamanna og at-
vinnurekenda. Er langt síðan að
atvinnurekendur buðu verka-
mönnum sama kauptaxta og s.
1. ár og hefir enginn verkamað-
ur krafist breytingar þar frá.
Útgerðarmenn hafa einnig boð
ið sjómönnum sömu kjör og í
fyrra; þeir voru ráðnir upp á
hlut. En kommúnistar hafa ver-
ið að reyna að spana sjómenn í
að ráða sig ekki upp á hlut,
heldur fyrir fast kaup.
Útgerðarmenn hafa aldrei
viljað semja við forsprakka sjó-
mannafjelagsins í Eyjum, því
að þar ráða kommúnistar öllu.
En við þá er ómögulegt að
semja.
Á æsingafundi kommúnista
18. þ. m. var samþykt að stöðva
skyldi alla vinnu í Eyjum frá
og með 21. þ. m. Þessi tilkynn-
ing var síðan kunngerð.
Er útvegsbændur heyrðu hót-
un komnfúnista, hjeldu þeir
fund og var þar samþykt, að
standa fast á móti öllum óróa og
ofbeldi, hvaðan sem kæmi, og
láta ekki viðgangast að útgerðin
yrði stöðvuð.
Rann nú upp hinn mikli dag-
ur, fimtudagurinn 21. þ. m., er
allsherjar vinnustöðvunin átti að
hefjast. Byrjuðu komiríúnistar
næð því, að ganga til ýmsra
vinnustöðva í bænum, svo sem
vjelaverkstæða, slippsins, ís-
húsanna o. s. frv. og gáfu þá
fyrirskipun, að vinnu skyldi
hætt. Þessi heimsókn skeði laust
fyrir hádegi. Þegar enginn verka
maður gegndi kommúnistum
gáfu þeir frest til kl. 2; en yrði
þá ekki hætt vinnu, mundu
verkamenn verða teknir með
valdi frá vinnu sinni.
Liðsöfnun gegn kommúnistum.
Hótun kommúnista barst nú í
einni svipan um allan Vestmanna
eyjabæ. Á sama augnabliki söfn-
uðust saman á vinnustöðunum
mörg húndruð sjómenn, útgerð-
armenn og verkamenn og biðu
kommúnistanna. Skyldi nú hart
mæta hörðu, ef kommúnistar
sýndu sig. í varnar- og verndar-
liði þessu var fjöldi verkamanna,
því þeir hafa, eins og allur al-
menningur í Eyjum, hinn mesta
viðbjóð á framferði kommún-
ista.
Leið nú og beið; kommúnistar
sýndu sig ekki á stöðvunum,
nema hvað fáeinir njósnarar
voru þar á sveimi. Leiddist
mönnum þá biðin og hjeldu heim.
En þegar mannþyrpingin var
komin á aðalgötu bæjarins, kem-
ur kommúnistafylkingin á móti
henni og verða
áflog og ryskingar.
Skifti það engum togum.
Kommúnistar höfðu ekki roð við
sjálfboðaliðum. Lauk þeirri
rimmu þannig, að tveir fílefld-
ir formenn tóku aðalforingja
kommúnista, ísleif Högnason á
milli sín og leiddu hann heim til
sín. Þegar heim kom lofaði ís-
leifur bót og betrun, hvað sem
úr efndum verður. Heyrst hefir
að aðrir forsprakkar kommún-
ista hafi fengið sömu ráðningu
og ísleifur.
Þess skal getið verkamönnum
í Eyjum, til maklegs hróss, að
þéir hafa mestu andstyggð á
framferði kommúnista. Sama er
að segja um allan almenning. Er
óánægja manna í Eyjum orðin
almenn og megn í garð kommún-
ista. Eyjarskeggjar eru einhuga
í því, að láta ekki ofbeldi koma
til greina, er stöðvað geti út-
gerðina. Kommúnistar munu fá
enn betri ráðningu, ef þeir reyna
aftur að stöðva atvinnurekstur
Eyjarskeggja.
---—--------------
Gengi sterlingspunds.
London, 20 janúar.
United Press. FB.
Gengi sterlingspunds 3.44, mið-
að við dollar, er viðskifti liófust,
en 3.46V21 er viðskiftum lauk.
Newyork: Gengi sterlingspunds
$ 3.45y2 til 3.46i/2.
—-----------------
Einn af vjelbátunum í Kefla-
vík, „Svanur“, hefir legið hjer
lengi til viðgerðar í Slippnum,
og hefir formaðurinn, Elentín-
us Júlíusson verið hjer í hálfan
m;ánuð að líta eftir viðgerðinni.
Er henni nú nýskeð lokið og var
báturinn ferðbúinn í gærkveldi
og lá við Zimsensbryggju. Átti
formaðurinn eina tunnu af olíu
um borð og ætlaði að fara að
tæma á olíugeymi bátsins. En
þegar hann var að byrja á því,
koma þar að fjórir Dagsbrúnar-
menn, með Sigurð Guðmunds-
son í broddi fylkingar og harð-
banna honum að láta meira i
geymirinn en komið væri, en
uppi á uppfyllingunni beið hóp-
ur manna. Sá formaðurinn að
hann niundi ekki einn fá reist
rönd við mönnum þessum ef
Frá Keflauík.
Fiski var skipað út í Vestra
í fyrradag hindrunarlaust.
Eins og skýrt var frá í blaðinu
í gær var síminn til Keflavíkur
bilaður í fyrradag og náðist ekk-
ert samband þangað. Var það.
ekki fyr en í gær, að hægt var að
fá símfregnir þaðan.
í fyrradag kom til Keflavíkur
bíll úr Hafnarfirði og var í hon-
um Kjartan Olafsson fyrv. lög-
regluþjónn og einhverjir fleiri úr
Hafnarfirði. Hafði Alþýðuflokkur-
inn sent þá þangað suður eftir til
skrafs og ráðagerða. Gengu þeir á
fund með verklýðsflokknum í
Keflavík og varð það langur fund-
ur. Mun hann hafa staðið til kl.
2 um nóttina. Mun svo hafa verið
til ætlast, að þaðan bærust ein-
hverjar tillögur til útgerðarmanna,
og biðu útgerðarmenn alllengi eft-
ir þeim. En vegna þess hvað fund-
urinn stóð lengi, bárust ályktanir1
'hans útgerðarmönnum ekki fyr
en í gær.
Gengu útgerðarmenn þá á fund
og voru fundir allan daginn í gær,
hjá báðum flokkum og eins voru
haldnir sameiginlegir fundir
nefnda frá báðnm. Stóðu fundir
þessir enn yfir er símanum var
lokað í gærkvöldi og vitum vjer
ekki livað gerst hefir á þeim. —
Þó frjettum vjer að sunnan, að
útgerðarmenn mundu eigi fajllast
á að skoða hið svokallaða verk-
lýðsfjelag, sem málsaðila, en heyret
hefir að þeir hafi tjáð sig fúsa til
þess að semja við sjerstakt Sjó-
mannafjelag, ef það væri stofn-
að þar.
í fyrradag var byrjað að skipa
fislti út í „Vestra“ og munu %
hlutar fisksins hafa komist um
borð. Gekk útskipunin friðsam-
lega og reyndi enginn maður til
þess að hefta hana á neinn hátt.
í gær átti svo að skipa út því,
sem eftir var, en þá var svo vont
veður, alilan daginn, að ekki var
fært milli skips og lands. En
undir eins og lægir verður fisk-
inum skipað út.
þeir ætluðu að beita valdi. Hanu
harðbannaði þeim því að hreyfa
nokkuð við tunnunni, stökk síð-
an upp úr bátnum. og hljóp upp
á lögreglustöð og ætlaði að finna
Hermann lögreglustjóra og biðja
hann um lögregluvernd fyrir
þessum yfirS'ongsiýð. En Her-
mann var þá ekki við og ekki
heldur fulltrúar hans. Elentínus
fór því niður í bátinn aftur, en
er hann kom þangað, var tunn-
an horfin. Höfðu Dagsbrítnar-
menn rænt henni, flutt hana í
Vörubílastöð sína og lokað hana
þar inni. Þverneituðu þeir að
láta hana af hendi.
Auðvitað mun formaðurinn
kæra rán þetta og krefjast þess,
að hinir seku verði látnir sæta
fullri ábyrgð fyrir Jiað.
I. O. O. F. 1131228V2. K.n. *
I. O. O. F. — 11312212. Jarðar-
för br. Ásmundar Árnasonar. Bbr.
fjölmenni að B. S. R. kl. 12.
Veðrið (í gærkvöildi kl. 5): —
Lægðin ér nú fyrir norðvestan
landið og vindur allbvass SV víð-
ast hvar lijer á landi. Suðvestan
og vestan lands gengur á með
snörpum hríðarjeljum, en norðan
lands og austan er bjartviðri.
Vestan lands er 2 stiga frost,
en 0 eða 1 stig hiti eystra. v
Veðurútlit í Reykjavík í dag:
V-átt- með allhvössum snjójeljum.
ísland kom til Kaupmannabafn-
ar kl. 8 í gærmorgun.
ísfisksölur. Surprise seldi í Eng-
landi í fyrradag fyrir 1750 ster-
lingspund. — í gær seldi Skalla-
grímur (1000 kit) fyrir 1870 stpd.
og Rán (800 kit) fyrir 1725
sterpd.
Þjófnaður direngja. Lokið mun
nú rannsókn í máli þeirra fjögurra
drengja. (14—16 ára),. sem 'lög-
reglan náði í fyrir nokkuru 0g
valdir voru að innbrotum á fleiri
en einum stað. Alls munu þeir
liafa stolið um 3000 króna virði,
þar af hefir einn drengurinn stol-
ið á annað þúsund króna í pen-
ingum.
Leikhúsið. Óperettan „Lagleg
stúllca gefins“ var sýnd í gær-
kvöldi við góða aðsókn. — Á
sunmidaginn verður síðasta sýning
á barnasjónleiknum „Litli Kláus
og Stóri Kláus“. Athylgi skal
vakin á því, að allir, sem kaupa
aðgöngumiða að þeirri sýningu á
morgun kl. 4—7 fá söguna eftir
H. C. Andereen í kaupbæti.
K. F. U. K. heldur kynningar-
fund í kvöld kl. 8V2 í húsi K. F.
U. M. Er þangað sjerstaklega
boðið öllum námstiilkum og aðrar
stúlkur eru velkomnar meðan hús-
rúm leyfir. Biskup fllytur þar er-
indi, svo verður sungið o. s. frv.
Háskólafyrirlestur. Dr. Max Keil
talar í kvöld kl. 6. um heimspeki
Kants og afstöðn hans til þýskrar
lieimspeki. Öllum heimill aðgangnr.
Skátar: Aðgöngumiðar að skenit
uninni í kvöld, verða seldir í Iðnú
í dag frá kl. 1.
□agbók.