Morgunblaðið - 21.12.1932, Blaðsíða 2

2
MORGUMBLAÐIÐ
a
1. C. Hostrup.
í tilefni af, að Leikfjel. Iteykja-
víkur efnir til sýnin<>:a á liinu vin-
sælasía af leikritum þessa skálds
nú um jólin, þykir lilýða að fara
nokkrum orðum um Hostrup op'
tefiferil hans.
Skáldið op: presturinn Jens
■Christian Hostrup var fæddur
1818. Hann var af próðum borpr-
araættum, opr fjékk prott uppejdi,
höfðu foreldrar hans mikinn áhupra
fyrir skáldskap opr músík. Hann
las "uðfræði, en á stúdentsárun-
um laprði Hostrup talsverða stund
á leikrita- opr ljóðaprerð. Margir
áprætir stúdentasön prvar eftir hann
eru í söngbók Reprensen í Kaup-
mannahöfn. Til fyrstu leikrita
hans teljast t. d. ,Gamall unnusti'.
1843 lauk hann embættisprófi í
guðfræði. Stuttu seinna skrifaði
Hostrup sit besta verk „Andbýl-
ingarnir“ í tilefni af sameiningu
tveggja stúdentafjelaga í Höfn.
Sþýr ákveðin raunsæisblær, ólg-
andi kýmni fjörugra atburða, og
hinir prýðilegu söngvar leikritsins
ruddn því braut upp á þjóðleik-
sviðið danska, þar sem það nú
telst til hinna klassisku viðfangs-
efna leikhússins. Undir eins í And
býlingunum er mjög áberandi hið
einkennilega sambland af raunsæi
og romantik, sem svo mjög ein-
kennir mörg af hans síðari riturh
og bregður þetta eins konar vfir-
náttúrlegum töfrablæ yfir það ó-
brevtta hversdags fólk sem kemur
fram í ritum þessum. — Eftir em-
bættisprófið lagði Hostrup fyrst
stund á kenslu. Sem heimiliskenn-
ari i Kokkedal skrifaði liann „Æf-
• intýri á gönguför' ‘. Þetta Ijetta
og yndislega rit, sem er svo fult
af áhyggjulausu ólgandi æsku-
fjöri, skínandi sólskini og sumar-
dýrð. — Pögur og hugnæm ást-
aræfintýri, og hnittilegasta kýmni
eru ofin inn í hina átakanlegu
scrgarsögu Skrifta-Hans á mjög
meistaralegan hátt, í bundnu og
óbundnu máli, og yfir þetta bregð-
ui svo músíkin því töfrablysi, sem
hefir átt mikinn þátt í að leikritið
hefir orðið svo vinsælt sem raun
hefir á orðið.Rekur svo lxvert ritið
annað. Síðustu leikritin sem Host-
rup skrifar áður en hann verður
prestur, voru t. d. hinn bráð-
skemtilegi gleðileikur „Hermanna-
glettur* ‘, svo rómantíski gleðileik-
urinn „Meistari og lærisveinn“ og
, Þrumuveður“- o. fl.
Árið 1855 tók Hostrup prest-
vígslu og varð prestur í Silkiborg,
en eftir ósk Priðriks VII. varð
hann hallarprestur í Priðriksborg
1862, hann var ágætur kennimað-
ur og hallaðist mjög að skoðnn-
um Grundtvigs.
Kvæði Hostrups eru talin
vera eitt af því besta sem til er í
danskri ljóðagerð. — Mörg af
Ijóðum hans eru síung og sungin
víðsvegar í Danmörku og líklegast
verða það þau sem halda minn-
ingu hans lengst á lofti. Frá 1881
og til dauðadags (1892) bjó Host-
rup sem „pastor emeritus“ á Frið-
riksborg og tók þá allmikinn þátt
í liinu pólitíska lifi þjóðar sinnar.
Síðustu leikrit Hostrnps „Eve“,
„Under Snefog“ og „Karens
Garde“ eru alkunn og hafa sum
þeirra oft verið sýnd.
H. Bjömsson.
5ölui Sigurðsson
frá Lónkoti.
Hinn 16. okt. I.jest að heimili
fóstursonar síns, Ásgríms skip-
stjóra Einarssonar á Sauðárkróki,
bændaöldungurinn Sölvi Sigurðs-
son, sem lengi bjó að Ystahóli og
síðar að Lónkoti í Sljettuhlíð í
Skagafirði.
Sölvi var fæ'ddur’ að Þúfum í
Óslandshlíð 9. mars 1849 og var
því rúmlega 82 og hálfs árs er
hann ljest. Þeir voru 3 bræður,
Sölvi. Konráð bóndi á Ystahóli og
síðar á Mýrum og Sigurður, faðir
þeirta Ágústs Sigurðssonar í Hofs-
ós og Ingimundar í Siglufirði. —
Mistu þeir foreldra sína á barns-
aldri og mun Sölvi hafa farið um
9 ára gamall að Pclli í Sljettuhlíð
til sr. Davíðs Guðmundssonar. síð-
ar prófasts að Hofi í Hörgárdal
og konu hans, frú Sigríðar Ólafs
dóttur (Briem frá Grund) og hjá
þeim ólst hann upp til fullorðins
aldurs Má óhætt fullvrða að upp-
eldið, undir handleiðslu hinna gáf-
uðu og merku prófastshjóna, og
dvölin á hinu glaðværa heimjþ
þeiri-a, hefir haft hin bestu áhrif á,
Sölva og mótað mjög skapgetð
hans. Var bann og þeim lijónum
einkar kær alla stund. Það mun
þegar í æsku hafa borið á því að
góður efniviður var í piltinum,
táp, manrtdómur og drenglvndi,
samfara hinu 'einstakasta glað-
lyndi sem jeg hefi þekt.Þetta voru
höfuðdrættirnir í skapgerð Sölva,
og munu þau skapferliseinkenni
hafa verið eigi síður á.berandi í
æsku en á fullorðins aldri.
Sölvi giftist 1876 frændkonu
sinni Herdísi Guðnýju Bjarnadótt
ur bónda á Mannskaðahóli. og
byrjuðu þau búskap á Ystahóli.
Síðar bjuggu þau í Málmey, svo
aftur á Ystahóli og síðast i Lón-
koti. Var heimili þeirra ávalt orð-
lagt fyrir gestrisni, jafnt við fá-
tæka sem ríka og fyrir hjálpsemi
við alla sem þurftu og þá eigi
síst við hina fá.tækari. Var það
Sövla mesta nautn, að leysa vand-
ræði manna og sást hann lítt fyrir
og tók sjer oft í mein til hjálpar
öðrum, því alla æfi mátti hann
kallast fátækur en ávalt veitandi
og oft um efni fram.
Þau Sölvi og kona hans eign-
uðust tvær dætur og hjetu báðar
Ólöf. Ljest önnur á barnsaldri, en
hin er gift Jóni Sveinssyni bónda
í Lónkoti. Þau tóku til fósturs á
barnsaldri, Ásgrím Einarsson, sem
fyr en nefndur, og ólu hann upp
sem eigið barn. Unni Sölvi honum
mjög, enda naut hann og hinnar
ástríkustu umhyggju hinn síðasta
hluta æfinnar hjá Ásgrími og
konu hans. — Konu sína misti
Sölvi sumarið 1920, og dvaldi
Lílstykkjabnðm, Hainarstræti 11,
býður öllum sínum mörgu viðskiftavinum kostakjör til jóla á alveg ný-komnum
vörum, fallegum, ódýrum, vönduðum og mikinn afslátt af eldri vörum.
Silkinærföt — sokkar — hanskar — telpukjólar — drengjaföt
náttföt — kragar — vasaklútar.
og ekki að gleyma hinum landsþektu
lífstykkjum — beltum — korselettum brjósthöldum.
Komið og skoðið, það mun borga sig fyrir ykkur og þið munið kaupa
Lifstykkj abnðin, Hafnarstrætt 11.
Takið nú vel eftir!
JðlafSt ateð iankanpsverði. NB. Petta tækifæii gefst aðeins (il jðla.
Skyrtnr og margar tleiri beatngar jilagjaiir iyrir bálft verð.
Vigfús Guðbrandsson
klæðskeri. (Sami inngangur og í Vífil).
hann eftir það hjá Ásgrími fóst-
ursýni sínum.
Sölvi var hinn gjörvilegasti mað-
ui maður í sjón. Vöxturinn var
karlmannlegur og sómdi sjer vel,
euda var hann með stærri mönn-
um og karlmanni að burðum. And-
litsfallið var höfðinglegt, en frek-
ar stórskorið, og' yfir því hvíldi
sá blær falsleysis, hjartagæsku og
glaðværðar, sem vann Sölva hvers
manns hug. Látbragðið var frjáls-
rtuannlegt, laust við allan tildnr-
TTáít og kotnngsauðmýkt. Var
og allra manna hreinlvnd-
og hispurslaus í orðum,
sem í hlut átti. En þótt
segði alloft meiningu sína
með nokkuru sterkari orðum en
tískuherrar nútímans, þá þori jeg
hiklaust að fullyrða, að aldrei har
nokkur maðui' þvkkju til hans
daglangt af þeim á.stæðnm, og
engan vissi jeg hann óvin eiga í
öllum þeim fjölmenna hóp sem
hann hafði saman við að sælda um
hina löngu æfi sína.
Jón Jóhannesson.
Kröfur breskra útgerðar-
manna.
Jiann
astur
hver
Sölvi
Ensk koL
Ágæt bns-kol, þnr og ný
Uppskipnn stenðnr yfir í ðag.
Sími 1120 (þrjár linnr).
Kol & Salt.
London, 20. des.
United Preas. FB.
Runciman verslunarmá-laráð-
herra hefir veitt áheyrn þing-
mönnum þeim, sem áður var sím-
að, að beitti sjer fyrir aukinni
vernd breskum útgerðarm. til
lianda. Þingmennirnir vöktu at-
hygli verslunarmálaráðherrans á
því, að alvarlega væri ástatt um
fiskveiðaútgerð Breta. Töldu þeir
það lífsskilyrði fyrir útgerðina,
að ríkisstjórnin veitti henni frek-
ari aðstoð.
Útvarpið í dag: 10.00 Veður-
fregnir. 12.15 Hádegisútvarp. 16.00
Veðurfregnir. 19.05 Grammófón-
tónleikar. 19,30 Veðurfregnir
19.40 Tilkynningar. Tónleikar.
20.00 Klukkusláttui'. Prjettir.
20.30 Erindi: Máttur nafnsins, I.
(Magnús Pinnbogason, magister).

Góö ilmvötn og Kölnervatn
er ávalt kærkomin jólagjöf.

Talsvert úrval frá
Coty Plnanð Grossmitb og 4711
er enn tU i HARALDARBÚÐ.