Vísir - 03.11.1971, Blaðsíða 7

VlSIR. Miðvikudagur 3. nóvember 1971
cTMenningarmál
Gtmnar GœmttssM sfkrífar um kvikmyndin
i
)
I

*
I
s
\
Atríðl úr „Lear kpngi“ eftir
Kozinzev. Bretar fá að sjá
þessa sovézku útgáfu fyrir
áramót.
Rússar
Þessa stundina vill svo til, í
að kvikmyndir þær sem bjóðast a
gera
O
Réykjavík eru allar amerisk
— þ. e. ef maður undanski)
Itali í Ameríku
Gamla bíó
„Zabriskie Point“
'k'k'kirk
Leikstjóri: Michelangelo
Antonioni
Aðalhlutverk: Daria H^lprin og
Mark Freckette
Framleiðandi: Carlo Ponti.
Þegar Antonioni fór til Banda-
rikjanna að gera þar mynd
um Bandarikin — eða mynd
unna úr þeim áhrifum sem
hann varð fyrir vestra, reikn-
uðu flestir Ameríkanar með, að
nú myndi litið leggjast fyrir
meistarann ítalska.
Margir urðu til að hreyta ó
notum í Antonioni fyrir þá
fífldirfsku, að hafa farið tii
Englands árið 1966 að gera kvik
mynd unna upp úr ensku efni
,,Blow-Up“, sem Gamla bíó sýndj
fjTir um rúmu ári.
„Blow-Up“ varð mjög um-
deild mynd, og ráðlögðú margir
Antonioni að halda sig á heima
slóðum framvegis, því að þótt
snillingshandbragð hans væri á
„Blow-Up“. þótti myndin að
öðru leyti óRserK og hafa lítinn
boðskap aö flytja „Za'briskie
Point“, sem Antonioni gerði
næst á eftir ,,Blow-Up“ hefur
fengið svipaða einkunn.
Amerikanar hafa hneykslazt
á því að útlendingur skyldi voga
sér að koma tíl Bandarfkjanna
og gera kvikmynd af þeirra
heimaslóðum. Um bandarískt
þjóölíf.
Það getur vel verið aö Antonioni
hafi gert sér einhverjá þá mynd
af Ameríku, sem Ameríkönum
sjálfum fellur ekki í geö — eða
öðrum. Það skiptir bara ekki
máli.
Antonioni fór til Ameríku að
gera kvikmynd, og sú ferð var
að minu viti vel heppnuö.
„Zabriskie Point“ fjallar um
atvik í lifi tveggja ungmenna.
Hann er ófyrirleitinn stúdent
í andstöðu við kerfið. Hún er
rótlaus stúlka sem starfar sem
einkaritari en hundleiðist starf
ið. Þau leggja út í ævintýri.
Hann stelur flugvél. Hún stelur
bíl, og hittast svo á „Zabriskie
Point“.
Efnið skiptir svo sem engu.
Þaö er hægt að leiða boðskap
myndarinnar (ef einhver er) hjá
sér og dást einvöröungu að stór
kostlegum tökum, stórkostlegum
senum og ágætum leik þeirra
Dariu Halprin og Mark Freck-
ette.
Antonioni fékk til að leika að-
alhlutverkin í þessarj mynd
sinnj tvo unga stúdenta sem
aldrei höfðu áður leikið og er
næsta furðulegt hversu frábær
um leik hann hefur náð út úr
þeim.
Gerðj Antonioni sér sérstaka
ferð vestur til aö lýsa hrotta-
skap bandarfskrar lögreglu? Ó-
manneskjulegri framgöngu lög
reglu, embættismanna, bísniss-
karla?
Var hann bara að lýsa ráð-
villtri uppreisnarhreyfingu stúd
enta gegn marghleypum lög-
reglunnar og gassprengjum?
Hvers vegna má ekki stúdent
drepa lögreglumann fyrst lög-
reglumaður má drepa stúdent?
Er hægt áð krefjast þess af
stúdentum að þeir séu löghlýðn
ir og kurteisir við lögregluna,
þegar það er samsafn voþnaðra
heimskingja, sem ,á að gæta
þess að hvarvetna sé röð og
regla? Er ekki langbezt að skióta
niöur lögguna og stelá svo flug
líka myndir
ur mánudagstttynd Háskólabiös,
sem er sænsk.
Það leiðir þá hugann að þvi,
að þáð telst sérstakur viðburður,
ef hér eru sýndar myndir, sem
gerðar eru austar en á ítaliu.
Japanskar myndir koma hing
áð fáar. a. m. k. ef miða á við
hvYlik býsn Jaf>anir framleiða
af myndum. Myndir frá löndntn
í Austur-Evrópu sjást sömuleið-
is sjaldan og er það raunar und
arlegt, þegar þess er gætt hve
kvikmyndagerð stendur á háu
stigi, eins og t. d. I Póllandi,
Tékkóslóvakíu eða Sovétrfkjun
um.
Og Afríka hefur gersamlega
orðið út undan - og hefur þess
vitanlega áð vænta, bæðj vegna
þess aö Afríka er yfirleitt út und
an á öllum sviðum, og svo vegna
þess, að kvikmyndagerð er þar
ekki enn komin til þess þroska
sem gerist t. d. f V-Evrópu, svo
ekkj sé meira ságt.
Kvikmyndahátíð var haldin í
Moskvu í haust og gafst þar
að líta margt listaverka. Senni
lega verður langt þar til einhverj
ar af myndunum sem Moskvu-
búar fengu að sjá berast hing-
aö, og flestar koma sennilega
aldrei, en það sakar samt ekki
að athuga aðeins hvað er að ger
ast i kvikmyndaiðnaði annars
staðar en i Amert'ku og Evrópu.
Tökum t. d. Sovétríkin.
Síðasta áratuginn kom fram
á sjötíarsVið; *í ^W'óskvu^fjöldi ‘
efnilegra kvikmyndagerðar-
manna svo sem Kó'zintzeV,
Smirnov, Panfilov og Yoseliani,
en þessj menn áttu allir myndir
á kvikmyndahátíðinni i Moskvu
‘i haust.
Eftir Kozintzev var „Lear kon
ungur“, sem gagnrýnendur hafa
hrósað ákaflega, en sú mynd
kemst væntanlega á Vesturlanda
markað bráðlega, a. m. k. gera
Bretar sér vonir um að sjá hana
á næstunni.
Aðeios þrjár af miklum f jölda
sovézkra mynda á Moskvuhá-
tiðinnj fjölluðu um líðandi
stund. daglegt Iff sovézkra borg
ara, en þær voru „Byelorussian
Station" eftir Smirnov, „Byrj-
unin“ eftir Panfilo og „Dag ríft:
ir dag‘‘ eftir Yoseliani.
„Dag eftir dag“ er alveg ný
af nálinni og fjallar um einn
dag í lifi ungs manns, trornmu
leikara í sinfóníuhljómsveit.
Það ,sem þessi maður leggur af
mörkum trl þjóðfélagsins er ekk
ert annað en að fara daglega
á hljómleika þar sem hljömsveit
hans leikur, og berja tvisvar
sinnum með löngu millibili i
trommuna. Milli þess sem hann
þarf að vera í hljómleikasaln-
um og berja trumbu, flakkar
hann inn alla borg. Spjallar við
kunningja á veitingahúsum,
mangar til við stelpur, er yfir
leitt önnum kafinn við að gera
ekkert. Einhvern veginn tekst.
honum samt alltaf að komast í
hljómleikasalinn rétt áöur en
barið skal í trumbu, og þáð
leiðist hljómsveitarstjóranum á-
kaflega. vegna þess að faann híð
ur i ofvæni eftir ástæðu til að
reka’ piltinn.
Þegar svo „hljómlistarmaður"
þessj bYður bana í umferðar-
slysi, heldur lífið í borginni
áfram sinn vanalega hring, en
kannskí finnur maður til tóma
kenndar. finnst maður hafa tap
aö éinhveýiu, fefnhverjúrri sem
ekkert gerði annað ,en að vera
hann'-sjálfur.
Vesti-ænir kvikmyndaskoðarar
sem sáu þessa mynd í Moskvu
í haust, voru á einu máli um
gæði þessarar myndar. en hún
verður bráölega send á sovézka
kvikmyndaviku i London ásamt
nokkrum fleiri nýjum sovézk-
um myndum.
Kannski hægt að leggja snör
ur fyrir Rússa, þegar þeir eru
komnir svo nærri?
vél og vera einu sinni. frjáls?
Hvað gerir það til þótt löggan
skjótj mann svo á eftir? Er ekki
betra að njóta fáeinna ánægju
stunda en að Iáta einhverja lög
reglurakka. útsendara embættis
kerfisins, sífcllt traðka á manni?
Segjum þeim bara að maður
heiti Karl Marx og vinni hjá
póstinum og þetta sé allt tji
gamans gert ...
„Zabriskie Point“ er snilldaT
iega vei gerö mynd, og ætti
enginn aö láta þetta tækifæri
tij að sjá verulega góða kvik-
mynd fram hiá sér fara.
4.
Nýja bíó
..Brúðudalurinn"
glas fuilt af eitri í vasanum.
Af þessu háttalagi spretta svo
voðalegir harmleikir og slepp
ur enginn heill á geðsmunum
frá því að kynnast kvikmynda
stjörnum um of — nema ef
vera skyldi ein afskaplega fall
eg og vönduð stúlka, sem sefur
bara hjá þeim sem hún elskar
og vill ekkj verða kvikmynda
stjarna, af því að þá á hún
hættu að siöspillast og kannski
taka inn eitur.
Það mætti kannski spyrja,
hvernig eitt kvikmyndahús get
ur séð ástæðu til að sýna mynd
arræksni gins og „Brúðudalinn“.
Menn verða nú að gæta aðeins
að þvi á hvaða tímum við lif
Leikstjóri: Mark Robson UmEf ejnhver he]dur að almenn
Það var mikill misskilningur ingur geti hugsaniega haft gam
að fara áð sjá þessa mynd sem an af framleiðslu sem þgssari,
Nýja bíó býöur Reykvikingutn þá ætti sá hlnn samj að kynna
nú aö sjá. „Valley of the Dolls“ sér ögn betur, hvað er að gerast
var á s’inum tíma mikið'. lesin krjngum hann.
bók. og kannskj ekki svo slæm, Og ef við sleppum þvY, aö
en þessi mynd, sem á að heita þetta sé hræðilega vond rnynd,
gerð eftir skáldsögú Jacqueline illa leikin illa stjörnaö og efnið
Susann, er ekkert annað en raunar ekkert annað en gamal-
voðaiega vond kvikmynd. dags vagmnisgóí, þá er varla
Efnið hefur mörgum jafnan hægt að selja mönnum aðgang
þótt forvitnilegt: líf kvikmynda að svo slitinnj filmu.
stjarna og þess fólks- sem nær kk'kkk Frábær
ist af skemmtijðnaðinum. Mynd kkkk Ágæt
in hjns vegar skiigreinir þetta kkk Góð
fólk sem eigingjarnt, úr hófi, kk • Heldur slök
hyggur dag hvern á sjáifsmorð, k Léleg
og hefur af þeim sðkum jafnan • Aflelt