Vísir Sunnudagsblað - 01.10.1944, Side 6

6
VISIR SUNNUDAGSBLAÐ
upp, því að eg hafði heyrt það
inn í reykingasalinn, að eitt-
hvað var meira um að vera á
þilfarinu en verið hafði. Og
það var enginn hugarburður:
nú var þokunni áreiðanlega að
létta; þó að enn væri hún dimm
yfir haífletinum, var sýnilega
örskammt upp í glaða-sóískin.
Ur Iandi heyrðust allskonar
hljóð og hávaði, sem blandað-
ist saman í eina allshcrjar fer-
lega drunu, — en frá fljótinu
heyrðust látlaus öskur og ísk-
ur í smáfleytunum, sem tifuðu
þar fram og aftur í hundraða-
tali, — þó að engin þeirra sæ-
ist enir.
Smámsaman gliðnaði þokan
og livarf i sjálfa sig fyrir
glampandi sólskini. Þetta varð
því þegar til kom dásamlega
fagur og bjartuí morgun, —
lítið frost og stillilogn. Festar
voru nú leystar í skyndi, og
tvær smáfleytuur „leiddu“ skip-
ið út úr kvínni og hagræddu
þvi til stefnu niður fljótið og
út úr höfninni. Gaf nú margt á
að líta, — slík feikna umferð
allskonar skipa er víst í engri
höfn veraldar. Og eg var að
furða mig á því, að elcki slcyldu
vera þarna sifelldir árekstrar,
fyrir augunum á okkur. Nú var
skipið komið á nokkurt skrið
og renndi fram hjá hinni miklu
óg fögru „frelsisstyttu“. Eg
hefði heldur kosið að sjá þessa
voldugu og tignarlegu sjón að
næturlagi, — fá að sjá hana
með hinn logandi kyndil frels-
isins í hægri hendi, lýsandi
langar leiðir.-----
Innan lítillar stundar vorum
við komin út á rúmsjó, á góða
og fag'ra skipinu „Friðriki átt-
unda“, sem nýjast- var <fg bezt
búið skipa D.F.D.S., sem heyrði
undir þessa línu: „Scandinavian
Amei’ican Line.“ — Var þarna
í alla staði. miklu vistlegra og
betra að vera en á „Pretoi’ian“,
sem eg hafði farið með vestur
um haf, enda var eg nú á
„æðra“ farrými en þar. Og svo
var maturinn. Ekki er hægt að
segja að eg sé átvagl, en ham-
ingjan góða, — að fá nú aftur
vel tilbúinn danskan mat, það
var hátíð út af fyrir sig, vegna
þess að eg hafði aldrei getað
vanizt matai’háttum vestra.
Sú sænska var búin að standa
æðistund við hliðina á mér út
við borðstokkinn, þegar eg tók
eftir henni. Eg var eitthvað
annai's hugar.
„Þetta kallið þér félagsskap",
sagði hún kímnilega, eða eitt-
hvað á þá leið, — „að láta mig
sitja eina að morgunverðinum.“
Eg tók þann kostinn, sem bezt-
ur var, — skellihló. Morgun-
vei’ðinum hafði eg alveg gleymt,
því að eg hafði, fyrir náð, feng-
ið kaffi og n>Tja brauðsnúða kl.
7, eða á undan öllum öðrum.
Eg sagði henni þetta og bætti
þvi við, að hún hefði gott af að
borða morgunverð aftur, — í
mínum félagsskap. Snöggvast
setti hún upp einskonar þótta-
svip, en sagði svo að hún skyldi
sýna mér það umburðarlyndi,
að sitja hjá mér á meðan eg
snæddi, — ef eg fengi þá nokk-
uð svona seint. Urðu þannig
sættir og allt O.K. okkar á milli
upp frá því. -----
Næstu dagar voi’u hátíðisdag-
ar, lifðir í glaumi og gleði, leti
og ómennsku, — etið og drukk-
ið, dansað og sungið, og stund-
um hlýtt á hljómsveitina, sem
þó var fæstum til skemmtunar.
En þeir komu á hverjum degi,
síðdegis, og hespuðu af fáeina
„fox-trotta“ og „rags“. Eg ætl-
aði að víkja að þessum „kolleg-
um“ mínum kumpánlega, en
þeir brugðust þegar við eins og
snúin roð i hund, og þannig
voru þeir alla leiðina. Eg vissi
ekki fyrr en síðar, hVernig á
þessari framkomu þeirra stóð.
En af hendingu rakst eg á einn
þessara manna, fyrsta kvöldið,
sem eg var í Höfn, og þá var
hann einkar viðmótsþýður. Þeg-
ar eg spurði hann þá hreinskiln-
islega, hversvegna þeir hefði
verið svo þurpumpulegir við
mig á leiðinni, svaraði hann því
til, að þeir hefði haldið, að eg
mundi draga frá þeinx hagnað.
En fastakjör þeirra voru léleg,
svo að venja var að þeir stofn-
uðu til samskota handa sér á
öllum farrýmum í ferðalok, og
fengu þá nokkurn tekjuauka.
En vegna þess, að eg greip
stöku sinnum 1 fiðluna, með
undirleik þeirrar sænsku, sem
lék laglega á píanó, — og þetta
var vel þegið af allmörgum
ferðafélögunum, hugðu þeir, að
eg væri með þessu „að vinna
mig heim“, eins og hann orð-
aði það, og mundi láta efna til
samskota handa mér. Þeir
höfðu svo liálf-skammazt sín
allir, þegar þeir vissu, að þetta
var vitleysa.
Þegar við áttum svo sem dag-
leið til Lervik, gerðust stórtíð-
indi á skipinu. Meybai’n hafði
fæðzt í sjúkra-„húsinu“ eina
nóttina, og var það auglýst með
stórurn stöfurn á auglýsinga-
spjaldi því, sem styrjaldarfrétt-
irnar voru birtar á daglega, —
og fylgdi það með, að báðum
liðí vel, móður og burni.
En tæpu dægri síðar, þegar
verið var að „lóða“ skipið okk-
ar inn á leguna í Lervik, flaug
sú fregn eins og eldur í sinu
um allt skipið, að þýzkur far-
þegi, sem hafði ætlað að kom-
ast lieim til Þýzkalands, ásamt
konu sinni, á fölskum „pappíi’-
um“, hefði orðið bráðkvaddur.
Komst nú allt í uppnám, því að
menn gátu sér þess til, að ekki
mundi þetta flýta fyrir af-
greiðslu skipsins þar í Lervik.
Þó var gremja farþega enn liá-
værari síðar það kvöld, að lok-
inni skoðun vegabréfa, sem
brezk hernaðaryfirvöld fram-
kvæmdu á skipsfjöl,er það kvis-
aðist, að tveir Þjóðverjar, sem
lirunið höfðu niður í vélarrúm
úr kolaboxunum daginn úður,
hefðu verið teknir í atvinnu í
stað tveggja kyndara, sem lágu
rúmfastir og látnir sýna skoð-
unarmönnunum brezku sjó-
ferðabækur hinna dönsku
kyndara, og hefði sloppið á
þeim. Enginn þorði þó að koma
þessu upp við hin brezku. yfir-
völd, sem út í skipið komu dag-
lega, þótt mikið væri um það
muldrað. En með lík Þjóðverj-
ans, sem bráðkvaddur varð, var
farið í land, — vafið í segldúk,
og viðhafnarlaust.
Það er skemmst frá því að
segja, að þarna fengum við að
dúsa í hálfa aðra viku, og voru
allir orðnir sárleiðir, þegar loks
bólaði á skipsskjölunum, síð-
" degis einn hinna grámyglulegu
daga. Var þá ekki beðið boð-
aniia, en látið úr höfn sem
skjótast, og skyldi halda þvert
yfir Norðursjóinn til Chris-
tianssand. Var okkui', farþeg-
um, sagt um kvöldið, að við
skyldum ekki hátta þessa nótt.
Ékki var mikið úr þvi gert, að
hætta væri mikil á ferðum, —
en allur væri varinn góður. En
það vissu þá margii’, að Norð-
ursjórinn var moi’andi í tund-
urduflum, sem illa hafði verið
fest, bæði við Oi’kneyjar og
Skotland, og éíns að austan.
Þessi dufl ráku nii fyrir vindi
og sjó og gei’ðu skipaleiðir á-
kaflega ótryggar, — þótt ekki
væi’i enn kafbátum til að dreifa,
svo að teljandi væri, enn sem
komið var. En þessi nótt varð
einhver ömurlegasta nóttin, er
eg hafði þá lifað. Hamslaus ótti
hafði gripið ýmsa farþegana,
einkum kvenfólk, þegar um
kvöldið, vegna ýmiskonar var-
úðarráðstafana, sem gerðar
höfðu verið. Björgunarbáta-æf-
ing hafði verið haldin,---og
margendurtekin, og allir bátar
látnir vera lausir í gálgum og
utanborðs, því að veði’ið var dá-
samlega gott, eins og það hafði
verið alla leiðina. Kastljós voru
höfð tvö á framstefni skipsins,
og fjórir köguðir hafðir þar á
verði. Og svo var siglt með
milclu minna en hálfri ferð,
lengst af.
Flestir gengu seint til hvílu,
og eg sofnaði fljótlega. En
skamma stund naut eg værðar-
innar. Vaknaði eg við það, að
hnykkur mikill kom á skipið
og samstundis heyrðust óp og
óhljóð, farþegarnir þustu um
gangaria og leituðu uppgöngu.
En það var rekið jafnharðan
ofan aftur, — áðiir en eg var
kominn fram úr, -— og því sagt,
að engin hætta væri á ferðum.
Ofurlítill stanz varð þó í þetta
sinn. Og hvað eftir annað var
skipið stöðvað þannig um nótt-
ina, og jafnan endurtók sig
sami leikurinn, svo að þetta
varð andvökunótt. Næsti dagur
var lika leiðinlegur, því ac^ þá
var slydduhi’íð og farið hægt.
Og menn urðu harla fegnir, þeg-
ar hafnsögumannsbátur einn
frá Chi’istianssand renndi að
skipinu. Viðdvöl var mjög líti/
i Christianssand, en lialdið á-
fram til Kristjaníu. Inn fjörð-
inn var farið i ótal hlykkjum
næstu nótt og lagzt ýeldsnemma
að hafnargarði um morguninn.
Við fórum snemma á kreik, sú
sænska og eg, til þess að litast
um í borginni, sem hvorugt
okkar hafði áður séð. Við þurft-
um ekki að vera komin til skips
fyrr en ld. 3 síðd., svo að þegar
við vorum búin að skálrna um
Kai'l Johannsgötu, ganga upp
að konungshöllinni, og sjá sitt
hvað annað, sem okkur fýsti
að sjá og eg man ekki lengur
deili á, rákumst við á dálítinn
hóp ungi’a samferðamanna,
pilta og stxilkur, sem höfðu
fengið þá flugu, að skreppa upp
á Holmenkollen. Við slógumst
í förina, og_ hafði eg rnikla á-
nægju af þeim útúrdúr. Mér
þótti garnan að sjá sldðabrekk-
una frægu og stökkpallinn. Og
þarna var ungt fólk á skíðurn,
þó ekki margt. Mér dettur í
hug, að Reykjavíkur-dömurnar
mundu brosa meðaumkunar-
brosi að skíðabúnaði norsku
stúlknanna þá. En hann virtist
vera hentugur og kostaði ekki
„heilan herragarð“, — og þær
kunnu á skíðum, þessar norsku
stúlkur. Við settumst stundai’-
korn inn i „skíðaskálann“ og
fengum okkur kaffi. Er skáli
þessi bæði vistlegur og einkenni-
legur, byggður úr sterkum við-
um, sem að vísu eru heflaðir
eitthvað, en aðeins olíuboi’nir.
Fyrir gafli var gríðarlega stórt
málvei'k af Nansen, og skíði
hans þau er hann skálmaði á
yfir Grænlandsjökla, og ýmsar
fleiri „græjur“, að því er mig
minnir.
Það lá vel á okkur, þegar við