Ísafold - 21.10.1911, Side 2
254
ISAFOLD
Ófriðurinn
milli Tyrkja og ítala.
Erlend blöð hafa ísafold borist til
8. okt. og má af þeim gera sér ljósa
grein fyrir styrjöldinni i Miðjarðarhafi
milli Tyrkja og ítala.
Undirrót stríðsins.
ítalir haía löngum borið fyrir brjósti
að ná fótfestu í Norður-Afríku. Landa-
vinningar og valdavöxtur Frakka, Breta
og Þjóðverja hafa kveikt undir kolun-
um. — Tripolis liggur beint á móti
Ítalíu hinum megin Miðjarðarhafs.
Tripolis var eina landið á norður-
Abrúzzahertoginn.
(Hann heitir Luigi Amadeus —tog er
náfrændi ítalakonungs — 1899—1900
fór hann í rannsóknarferð til norður-
skautsins og fyrir nokkurum árum komst
hann hæst allra manna upp á Himalaja-
fjallgarðinn eða 24600 fet.)
strönd Afríku, sem stórveldin voru
enn ekki búin að festa í klær sinar.
Tripolis hlaut því að verða fyrir barð-
inu, ef ítalir áttu að fá vilja sínum
framgengt.
Nú hafa Tyrkir ráðið lögum og
lofum þar í landi öldum saman ó-
áreittir. Og eigi við búið, að á því
yrði breyting, nema eitthvað sérstakt
bæri til.
En það varð í lok septembermán.
ítalska stjórnin rýkur þá alt í einu
upp og fer að fárast yfir þvi og kvarta
mjög, að ítalskir menn í Tripolis
verði að þola þungar búsifjar af Mú-
hameðstrúarfólki, séu ofsóttir á ýmsa
lund — og geti ítalir eigi þvi unað.
Enginn hafði neitt um þetta heyrt
áður og kom mönnum mjög á óvart.
ítalska stjórnin hélt fram stefnunni
þann veg, að hún hlyti að krefjast
þess, að mega hafa ítalskt herlið i
Tripolis eftir því, sem henni þætti
þurfa, til þess að vernda landa sína.
Kröfu um þetta sendi hún Tyrkja-
stjórn þ. 28. sept. kl. 2x/2 siðdegis —
og hótaði stríði, ef eigi væri kröfunni
svarað játandi innan 24 tima.
Tyrkjastjórn þótti krafa þessi með
öllu ástæðulaus, neitaði henni, en tjáði
sig þó fúsa að ræða alt málið i vin-
semd við ítali.
Striðið byrjar.
En ítalir biðu ekki boðanna. Þ. 29.
sept. kl. a1/^ sögðu þeir Tyrkjum
þegar stríð á hendur.
Herskip allmörgítölsk höfðu nokkura
daga legið fyrir framan borgina Tri-
polis. Þau settust nú um borgina og
er hershöfðingi Tyrkja í Tripolis neit-
aði að gefast upp, hófst hernaðurinn.
Lauk svo, að ítalir hófu skothríð á
viggirðingar borgarinnar og gereyði-
iögðu þær. Þetta var mánudag 2. og
þriðjud. 3. okt. Þann dag gafst tyrk-
neska setuliðið upp og hershöfðingi
Tyrkja dró sjálfur niður tyrkneska
fánann — en ítalir drógu upp ítalska
fánann á öllum opinberum byggingum.
ítalir höfðu lýst yfir hátiðlega, að
þeirra tilætlun væri, að halda orustu-
viðureignum utan Evrópu. Eigi að
síður varð sá atburður sunnudaginn 2.
okt., að italskur floti undir forustu
Abrúzzahertogans réðist á tyrkneska
tundurbáta fram undan borginn Pre-
veza í Epirus á vesturströnd Balkan-
skaga (við Artaflóann) — skaut á einn
bátinn, svo að hann varð að hleypa
á land og druknuðu margir af skips-
höfninni.
En þessum tíðindum var þunglega
tekið í hóp stórveldanna. — Þeim
þótti, einkum Austurrikisstjórn, lof-
orðum brugðið af ítala hálfu og létu
á sér heyra, að því mundu þau eigi
una. Fyrir bragðið hefir allri skuld-
inni fyrir »orustuna við Preveza« af
ítölum verið varpað á Abrúzzahertog-
ann. Hann sagður hafa skotið á
Tyrkjann í óþökk itölsku stjórnar-
innar.
Aðrar orustur en þetta höfðu eigi
orðið — til 8. okt. og naumast síðan
neitt að ráði, því að það mundi hafa
verið simað, ef nokkuð hefði verið.
Oómur Evrópu um stríðið.
Öll meiri háttar blöð í Evrópu eru
á það sátt að fordæma athafnir ítala
í þessu Tripolismáli. Þau telja þær
óhæfu og ofbeldisverk, sem engan
veg verði afsakað. ítalir hafa aflað
Tyrkjum samúðar gervallrar Norður-
álfu — og er það talinn góður mæli-
kvarði á ranglætið og kúgunina, sem
þeir hafa haft i frammi.
Þrátt fyrir þetta neituðu þó stór-
veldin að miðia málum, er Tyrkir
fóru þess á leit við þau. Stjórnmála-
þræðirnir liggja þann veg, að pví
þóttust þau eigi fá annað.
Tyrkir og stríðið.
Miklum óhug sló á hina tyrknesku
þjóð, er fréttin spurðist um ófriðinn.
Enginn vegur fyrir Tyrki að standa
ítölum á sporði á sjó, en undir því
var alt komið að þessu sinni.
Tyrkir létu gremju sína fyrst
og fremst bitna á stjórn landsins —
kendu henni og stuðningsflokk hennar,
Ungtyrkjum, um það, hvernig komið
væri. Yfirráðherrann, Hakki Pascha,
misti völd, en við tók nýr maður,
Said Pascha.
A Itölum hafa Tyrkir reynt að ná
sér niðri heimafyrir með því að hrekja
ítali alla í Tyrklandi frá húsi og
heimili og hrjá þá á allar lundir.
Hvenær lýkur styrjöldinni?
Því er spáð, að eigi verði styrjöld
þessi langvinn — báðar þjóðir muni
þybbast um hríð, en að lokum svo
fara, að Tyrkir verði að láta yfirráðin
yfir Tripolis í hendur Itölum — líkt
og þeir hafa orðið að gera við Breta
í Egiptalandi.
*-------1-
Silfurbergsmálið.
Blaðið Lögrétta veittist að mér hvað
eftir annað í fyrravetur með ýmsum
getsökum út af því, að eg hafi verið fé-
lagi Guðm. Jakobssonar og Magnúsar
Blöndahl um Helgustaðanámuna. Eg
rak það þá hvað eftir annað ofan í
blaðið, í sjálfu blaðinu, að eg hefði
verið í félagsskap um námu þessa. —
Sá blaðið sér loks eigi fært annað en
þagna um róginn þá.
Seint í síðastliðnum mánuði brá eg
mér til útlanda; dagana rétt á eftir
hefir Lögrétta séð sér færi og farið
enn á stað með rógsögurnar, og er
fjár- og bókagæzlumaðurinn Arni Páls-
son látinn í »Þjóðólfi« fylgja á sóknar-
sviðið fjárgæzlumanninum Þorst. Gísla-
syni með f]árglæfraróg um mig; því
annað verða skrif þessi tæplega köll-
uð. Er eg kom heim, gafst mér kost-
ur á að sjá skrifin. Vil eg eigi láta
undir höfuð leggjast að mótmæla
þessum afturgengna rógi.
í 48. tbl. Lögréttu er rógburðar-
glefsan til mín prentuð. Það, sem
þar er sagt á að vera bygt á svo á-
reiðanlegum (!) heimildum, sem skýrslu
rannsóknar(!)nefndar efri deildar, og
þá sérstaklega framburði Páls nokk-
urs Torfasonar, sem nefnir sig »fjár-
málamann«. En þessi framburður er
allmjög ósannindum blandinn og þvi
hentug undirstaða róggreinar. En
Lögr. þykir Páll eigi skrökva nógu
miklu; því bætir hún við útúrsnún-
ingum, rangfærslum og getgátum, til
þess að krydda fæðuna.
A því, að eg gerði i febrúar 1910,
samning við G. Jakobsson og P. Torfa-
son um félagsskap um silfurbergs-
námur eða annarra verðmætra stein-
tegunda, sem hver og einn af oss
kynni að öðlast með samningum við
landsstjórnina eða alþingi, vill Lög-
rétta enn byggja, að eg hafi ætlað að
vera og verið í félagi um Helgustaða-
námuna. Þessu hefi eg margneitað,
og stendur sú neitun min óhögguð.
Þau Ó8annindi Páls Torfasonar, að
samningarnir hafi átt aðallega við
Helgustaðanámuna, hnekkja ekki neit-
un minni. Helgustaðanáman kom
aldrei til tals, er samningarnir voru
gerðir (eg vissi eigi þá, að samning-
ur Tuliniusar rann út á komanda
sumri), enda átti eg alls eigi tal við
PálTorfason um það, við hvaðanámu
samningarnir skyldu eiga. Sú náma,
sem við mig var talað um, er samn-
ingarnir voru gerðir, er á kirkjujörð
á Vestfjörðum. Helgustaðanáman kom
eigi til tals við mig fyr en seinast
i aprílmánuði 1910; hafði eg þá
verið utanlands síðan í marz það ár.
Þegar til tals kom, að vér félagar gerð-
um landssjóði boð í þá námu, vildi eg
eigi eiga þátt í slíkum boðum ; með
því að samkomulag gat eigi orðið,
afsalaði eg mér réttinum samkvæmt
margnefndum samningi p. }o. apríl
1910. Þar tneð var lokið, hvað tniq
tnerti, ýélagsskapnutn, setn stojnaðist tneð
satnningnutn 7. jebrúar 1910. Af þessu
sést, að eg hvorki hefi cetlað að vera
í félagi um Helgustaðanámu né verið
í þvi félagi.
Sem sýnishorn þess, hvernig róg-
urinn er soðinn, skal eg taka upp
eftirfarandi klausu úr Lögréttu.
»Að vieu gekk hann (þ. e. eg) að
• nafninu til1) úr samningi þessum 30.
»30. apríl 1910, en það virðist') hafa
»verið að eins á yfirborðinu1). Magn-
»Ú8 Blöndabt hefir horið, að hann muni
»ekki, hvort Sv. Bj. hafi farið úr þess-
»um félagsskap fyrir, um eða eftir að
»samningar tókust með stjórninni og G.
>Jak. um Helgustaðanámuna. Fáll J.
• Torfason hefir borið það, að Magnús
• Blöndahl og Guðm. Jak. hafi sagt sér,
»að Sv. Bj. hafi ekki gengið úr samn-
• ingnurn 7. febr. 1910 — nema í orði
»kveðnu — fyr en um það leyti, sem
>M. Bl. gerðist samleigjandi námnnnar
»með G. J., en það var 30. ágúst 1910,
»en P. J. T. hætir þvi við, að hann
>viti eigi til,1) að 8v. Bj. hafi nokkurn
>tima gengið úr samningnum, netna i
»orði kveðnu.
Hvaða heimild hefir Lögrétta til að
fullyrða, að eg hafi að eins gengið
»að najninu tiU< úr samningum þ. 30.
apríl 1910, og hvi »virðist« það hafa
verið »að eins á yftrborðinu« ? M. Bl.
er spurður, hvort hann muni, hvort eg
hafi gengið úr félagsskapnum utn,
jyrir eða ejtir að samningar tókust
með stjórninni og G. )ak. um Helgu-
staðanámuna, Hann kveðst eigi rnuna
það; engin átylla er hér fyrir rógin-
um. En G. Jak. man, að það var »um
það leyti, sem hann fór að leita samn-
inga við landsstjórnina um Helgu-
staðaf]allsnámuna« (Skýrslan bls. 24);
hann man, að eg gekk úr félagsskapn-
um út aj þeim samningsumleitunum
eða fyrirætiunum. Þessutn framburði
þegir Lögr. yfir, en glennir sig svo
aftur yfir þeim ósanna framburði P.
Torfasonar, að G. J. og M. Bl. hafi
sagt sér, að eg hafi eigi gengið úr
samningum fyr en 30. ágúst 1910,
og að hann »viti eigi til«, að eg hafi
gengið nokkurn tíma úr samningnum
nema í orði kveðnu.
Þenna framburð P. Torfasonar lýsi
eg tilhcejulaus ósannindi.
Enn kemur Lögr. með undirferlis-
lega tilraun til þess að gera það lík-
legt, að eg hafi fengið á 4. þúsund
krónur fyrir réttindasal, af því, taki
menn vel eftir!, að Ari Jónsson hafi
sent mér á 4. þúsund krónur til út-
landa í fyrra veturl! Hér virðist mér
rógberinn fletta fallega ofan af sjálf-
um sér.
Fyrir lögfræðisaðstoð mína fekk eg
nákvcetnleqa jajntnikið sem Ari Jóns-
son, ekki eyri meira en hann. Við
vorutn báðir lögfræðisráðunautar. —
Annað fé hefi eg aldrei jengið, ekki
einn eyri út af pessu siljurbergsmáli eða
í satnbandi við pað. Ari Jónsson var,
eins og eg, aldrei i félagi við neinn
um Helgustaðanámuna. Okkar af-
staða var sama að öllu leyti. Þetta, í
sambandi við það, að umrædd borg-
un til okkar Ara var að eins lítill
hundraðshluti af því, sem þeir M. Bl.
og G. Jak. fengu fyrir réttindi sín, er
í sjálfu sér næg sönnun þess, að eg
hafi eigi verið í félagsskap um Helgu-
staðanámuna. Þvi varla mundi eg hafa
látið mér nægja svo lítinn hundraðs-
hluta af fúlgunni, ef réttindin hefðu
verið »sameign vor allra að jöfnu,
þannig að hver af oss eigi ^/3 —
einn priðja hluta af þeim«, eins og
stendur í samningnum frá 7. febr.
1910.
Eg þykist þannig hafa hnekt róg-
inum.
En eg get ekki stilt mig um að
benda á, að aðalátylla heimanstj.blað-
anna fyrir róginum er svo nefndur
framburður Páls Torfasonar, manns,
sem beztu kunningjar hans eru sann-
færðir um, að viti eigi, hve nær
hann segir satt og hvenær ósatt. Sjálf-
ur hefi eg rekið mig mjög áþreifan-
lega á ósannindi þessa manns.
Fyrir nokkrum árum kon maður
þessi til mín og beiddi mig að skrifa
fyrir sig á innheimtuvixil, víxil, sem
hann gaf út á kaupmann á Vestur-
landi fyrir fjárhæð, sem hann
kvaðst eiga hjá kaupmanni þessum.
Gerði eg þetta, en vildi tryggja mig
jafnframt; til þessi seldi P. T. mér
tvo báta undir mótor, er hann kvaðst
þá eiga í smíðum í smíðahúsi sínu á
Flateyri. Þetta bréf er dags. 13. nóv.
1907 og þinglesið á næsta manntals-
þingi. Reyndin varð, að umræddur
kaupmaður neitaði, að hann skuldaði
P. T. nokkurn eyri, og að mér hefir
eigi, þrátt fyrir ýmsar tilraunir, þar
á meðal munnlegar og skriflegar fyrir-
spurnir til P. T. sjálfs, enn tekist að
hafa upp á þessum bátum, né fá vit-
neskju um, að hann hafi nokkurn tíma
átt þá í smíðum; eg hefi þvert á móti
fengið óyggjandi vissu fyrir því, að
hann hefir aldrei átt þá í smíðum.
Er það ólíklegt, að maður, sem
stendur á því siðferðisþroskastigi, að
hann segir ósatt, þótt hann megi vita,
að það geti kostað hann harða refs-
ingu, eins og er hann seldi mér bát-
ana, — að hann segi ósatt, er
hann á eigi slíkt á hættu?
Að minsta kosti þykist eg eiga
heimtingu á, að verða tekinn trúan-
legri en maður þessi.
Reykjavík 18. okt. 1911.
Sveinn Bjórnsson.
') Leturbr. mín.
Nokkur óhæfuverk
nýja ráðherrans
(Kr. i.).
Hve nær er fullur mælirinn?
Eg á við mæli synda hans í stjórn-
arsessinum.
Hvað þarf hann að vinna mörg
óhæfuverkin til þess að vér höfnum
honum, kjósendur?
Eða er ekki nóg komið?
Eigum vér að stuðla til þess, að
hann haldi áfram, hver veit hvað
lengi, með því að kjósa hann enn á
þing?
Og það þegar í boði er annars veg-
ar jafn-nýtur maður og herra Einar
Hjörleifsson, þjóðkunnur fyrir löngu
af viturlegum og atorkumiklum af-
skiftum af landsmálum við ritstjórn
ísafoldar, Norðurlands o. s. frv., ekki
stórum miður kunnur en þótt setið hefði
á þingi, alla tíð við eina fjöl feldur,
sjálfstæðisbaráttuna, og auk þess haf-
andi getið sér ritfrægð erlendis fyrir
skáldrit sín meiri en nokkur ís-
lendingur annar og aflað þjóð sinni
sæmdar þann veg.
Hér er sannarlega vandalaust um að
kjósa, vandalaust við að sig ráða, hvorn
þessara 2 manna kjósa ber á þing.
Eg veit það og man mikið vel, að
Isafold mælti eindregið og öfluglega
með Kr. J. á þing fyrir nokkrum
missirum, og mundi sjálfsagt gera það
enn, ef líku væri saman að jafna, Kr.
J. 1908 og Kr. J. 1911.
En það er sannast að segja, að
varla getur tvent ólikara að framkomu
hans í landsmálum.
Ekki einu af hinum mörgu óhæfu-
verkum, er hann hefir framið síðasta
missiri, mundi hann hafa getað gert
sig sekan 1 fyrir nokkrum árum, þótt
þá hefði verið i sömu stöðu.
Þau eru sum svo löguð, að ekki er
vel hægt að hugsa sér annað en að
annaðhvort njóti maðurinn sin alls
ekki, hvernig svo sem á því stendur,
eða þá að hann sé sem kallað
er blátt áfram í vasa einhvers
afar-óvandaðs manns, sem leikur sér
að því að láta hann vinna öll þessi
óhæfuverk, hafandi eitthvert það óskilj-
anlegt vald yfir honum, er geri hann
beint ófrjálsan.
Hann byrjar á því í þingbyrjun
1911:
1) að svíkja völdin úr höndum á
þjóðkjörna meiri hlutanum i efri deild
i hendur minni hlutanum óþjóðkjörna
ogóþjóðlega: konungkjörna kúgildinu,
að sjálfum sér viðbættutn, og með því
hrekkjaráði, að velja forseta með kon-
ungkjörna liðinu. Og þann hinn nýja
meiri hluta notar hann siðan til þess
að koma fram á þingi hverri ósvinn-
unni á fætur annari, aðallega sjálfum
sér i vil, t. d. einkum í bankamálinu.
2) Þar stendur í sambandi við aðaló-
hæfan af öllum þeimmörgu óhæfuverk-
um, sem þessi maður hefir framið, frá
því er hann gerðist ráðherra.
Hún er hið greypilega brot hans
á 1. gr. stjórnarskrariimar,
megingrundvelli alls stjórnfrelsis vorr-
ar aldar, sjálfsagðri og viturlegri skift-
ing alls stjórnarvalds í landinu.
Það er, að hann, Kr. J., háyfirdóm-
ari landsins, gerir sér lítið fyrir og
kippir dómsvaldinu frá dómstólunum
og snarar því fyrir fætur löggjafar-
valdsins, og þó að eins nokkurs hluta
þess, — annarar deildar löggjafar-
þingsins.
Er nokkur sá heilskygn maður, er
sér ekki á augabragði, hver óhæfa er
hér í frammi höfð, hver stórglæpur
hér er framinn gegn stjórnskipulegri
undirstöðu þjóðfélags vors?
Dómsvaldinu umsvifalaust kipt af
dómstólunum og það fengið í hendur
broti, að eins broti, úr öðrum megin-
þætti stjórnarvaldsins.
Og hver er þessa verknaðar valdur ?
Það er æðsti handhafi dómsvalds-
ins í landinu, hann og enginn annar.
Hvernig lízt yður á?
Gild úrlausn þeirrar spurningar,
hvort frávikning bankastjórnarinnar 22.
nóv. 1909 hafi verið lögmæt eða ekki,
var og er skýlaust dómsmál.
Sama er um alla ábyrgð fyrir það til-
tæki, peningalega og ekki peningalega.
Það þekkja og vita allir lagamenn.
Enda meira að segja enginn sá mað-
ur almennilega þinghæfur, sem veit
pað ekki eða skilur að minsta kosti.
Hitt er annað mál, að vel getur kom-
ið sér á stundum, að látast ekki vita
slíkt eða skilja.
Það er þegar þarf að fremja laga-
brot.
Hver mundi þá efast um, að há-
yfirdómari landsins vissi það og skildi?
Að honum hafi verið það ljóst frá
upphafi sýnir og harla greinilega
skaðabótamálshöfðun hans gegn ráð-
herra. —
Þá eru talin upp í ísafold 27. f.
mán. ekki færri en 12 (tólf) óhæfu-
verk Kristjáns Jónssonar, er geri hann
alls trausts ómaklegan, og hyggjum
óþarft að rifja þau upp hér, með því
að svo skamt er um liðið, heldur
vísum til þeirra.
13) Það er hið fáránlega lagabrot hans
i bankabókaramálinu, er síðan hefir
við bæzt og veldur því, að enginn
maður á þessu landi getur verið
óhræddur um lögmælt réttindi sín,
meðan annar eins maður er í ráð-
herrasessi.
Lagafyrirmælum, sem skipa honum
að fara eftir tillögum þar til greindra
embættismanna, beitir hann eins og
ef fyrir hann hefði lagt verið þar, að
breyta heint á rnóti þeim.
16) Loks er atferlið við 2 þing-
mannaefni úr liði sjálfstæðismanna, er
lýst var í síðasta blaði.
Það er sök sér, ef hann hefði fyrir
boðið þeim að gefa kost á sér, með
því að þeir eru báðir undir hann
gefnir, og gert það- í tíma. En því
er alls ekki til að tjalda. Honum var
kunnugt um fyrir mörgum mánuðum,
að þeir ætluðu sér það, og lætur gott
heita. En svo læðist hann til í sið-
ustu forvöðum að leggja fyrir þá tálm-
anir alveg tilefnislaust og ástæðulaust,
af greinilegasta gjörræði.
Og með öllu þessu vílar hann ekki
fyrir sér að beita þeirri Farísea-ósvifni,
að kalla sig onn sjálfstæðismann!
Getur þurft meira til að fylla synda-
mæli þessa manns sem ráðherra og
þingmanns ?
Eg get ekki að þvi gert, að mér
finst það vera að gera mér og öðrum
Borgfirðingum lúalegar getsakir, að
vera að gera ráð fyrir, að nokkur
heilskygn og óháður kjósandi vor á
meðal fari að greiða slikum manni
atkvæði á kjördegi.
Borgfirðingur.
Silfurbergsrógurinn.
Samtal viB GuBm. Jakobsson.
Eitt af þvi, sem Heimanstjórnar-
blöðin hafa borið þeim M. Blöndahl
og G. Jakobssyni á brýn, er það að
þeir hafi gert samninga við tvo um
framsal á silfurbergsréttindum sínum,
nefnilega Carl Zeiss í Jena og Banque
Francaise og þannig gert sig seka í
framferði, sem jafnvel varði við lög.
Út af þessum áburði höfum vér átt
tal við þann félaganna, sem nú er
staddur hér i bænum, Guðmund Ja-
kobsson. Hann segir svo frá:
»Þessi áburður er auðvitað sami
uppspuninn og allur annar áburður
á okkur. Og það má heita æði ósvíf-
ið að bera slikt fram og ætla fólki að
trúa því. Því ef við hefðum verið
»bundnir við báða« eins og á okkur
er borið, þá hefði auðvitað sá sem
ekki fékk framsalið, Zeiss, átt skaða-
bótakröfu á okkur og beitt henni. En,
eins og kunnugt er, hefir honum ekki
dottið slíkt i hug.
Þ. 27. sepember f. á. buðum við
Zeiss i Jena kaup á silfurbergsnámu-
réttindum okkar i Helgustaðafjalli og
á Ökrum fyrir ákveðið verð. Þetta
tilboð átti að standa til 31. okt. 1910
og var bundið því skilyrði að stjórn-
arráðið samþykti, að Zeiss gengi inn
í samning okkar.
í októbermánuði leitaði Brillouin
ræðismaður til okkar fyrir hönd Banque
Francaise og fór fram á að við seld-
um greindum banka sillurbergsréttind-
in. Við sögðum honum frá tilboðinu,
sem við höfðum gert Zeiss. Fór hann
þá fram á að fá tilboð (option) frá
okkur, um þriggja mánaða tima (90
daga) handa B. Fr., sem skyldi gilda
að Zeiss jrágengnutn. Með því tilboð
B. Fr. var aðgengilegra en tilboð Zeiss,
vorum við fúsir á að gefa B. Fr. slíkt
tilboð og sáum ekki að okkur á nokk-
urn hátt brysti heimild til þess. Þetta
tilboð okkar til B. Fr., sem prentað er
í skýrslu rannsóknarnefndar efri deild-
ar bls. 84—83 og allir því geta séð,
(sem og tilboðið til Zeiss, sem er
prentað á bls. 82 í sömu skýrslu),
er bundið þeim tveim skilyrðum, að
stjórnarráðið neiti að samþykkja fram-
salið til Zeiss, ef hann vilji taka til-
boðinu, sem honum var gert og, að
stjórnarráðið vilji samþykkja framsalið
til B. Fr. Ef Zeiss samþykti tilboðið
frá 27. sept. og stjórnarráðiðjsamþykti
ftamsal til hans, pá fékk Zeiss réttinn
og B. Fr. átti þá engar kröfur á okk-
ur. Ef ekki, áttum við frjálsar hend-
ur að selja B. Fr. Nú fór svo, að
stjórnarráðið neitaði að samþykkja
framsalið til Zeiss. Því vorum við
leystir frá tilboðinu til hans, og þá,
og pá jyrst fekk B. Fr. nokkurn rétt
hjá okkur.
Eins og þér sjáið af þessu, þá eru
svigurmælin um að við höfum »selt
tveimur« og verið »bundnir við báða<
ekki annað en tilhajulaus rógur. Þegar
M. Blöndahl er kominn heim, mun-
um við líklega í sameiningu svara
þessum herrum, sem hafa verið að
rógbera okkur, á þann hátt, sem okk-