Dagsbrún - 01.02.1944, Síða 3

i 3
Allsherjaratkvæðagréiðslan um upp-
sögn samninga er um garð gengin.
Af 1522 Dagsbrúnarmönnum, er at-
kvæði greiddu, voru 1308 með upp-
sögninni, en 188 á móti.
I engri atkvæðagreiðslu innan Dags-
brúnar bafa jafnmörg atkvæði fallið
á einn veg og í þessari.
Hæstu einlitu atkvæðatöluna 1 félag-
inu hlaut núverandi stjórn þess við
kosningarnar 1942, eða 1074 atkvæði.
Þá stóðu yfir síðustu stóru átökin inn-
an félagsins og smalað á báða bóga.
Gildi hinna 1308 já-atkvæða verður
þá fyrst metið til hlítar, þegar þess
er gætt, að minnst 500 félagsmenn
voru forfallaðir frá þátttöku í at-
kvæðagreiðslunni sökum fjarvistar og
að í atkvæðagreiðslunni gætti nú ekki
þeirra stríðandi fylkinga, sem áður
settu svip sinn á sérhverja atkvæða-
greiðslu. Það er ennfremur vitað, að
margir verkamenn greiddu ekki at-
kvæði aðeins vegna þess, að þeir töldu
uppsögnina vissa, enda þótt sú afstaða
sé viðkomandi Dagsbrúnarmönnum sízt
til heiðurs.
Ýmsir vinnustaðir greiddu hér um
bil 100% atkvæði. Og það má segja
um alla helztu vinnustaði í bænum,
að þorri verkamanna greiddu atkvæði.
Þegar atkvæðagreiðslan er athuguð í
heild, er óhætt að fullyrða, að allur
þorri vinnandi Dagsbrúnarmanna tóku
þátt í henni, og að mikill meirihluti
þeirra krossaði við já.
Úrslit atkvæðagreiðslunnar láta eng-
an efa um vilja verkamanna komast
að. Þau eru kröftugt svar við svikun-
um í vísitölumálinu. Þau eru sönnun
þess, að enda þótt grunnkaup átta
stunda vinnudagsins sé mun hærra en
tíu stunda vinnudagsins fyrir stríð,
nægja heildarlaunin nú ekki til þess
að framfleyta sómasamlega meðal fjöl-
skyldu verkamanns.
Dagsbrún sagði samningum sínum
ekki upp á liðnu sumri. Þar með fengu
valdhafarnir misserisfrest til þess að
sinna réttmætum kröfum verkamanna.
Þessi frestur var þó aðallega notaður
til þess að bera fram frumvörp um
nýjar milljónaálögur.
Málgögn stóratvinnurekenda vita
heldur ekki vel, hvað þau eiga að segja.
Og málum er nú einu sinni svo háttað,
að það er ekki gott fyrir þau að segja
I 8
mikið. Stóratvinnurekendur skortir ekki
fé. 1000 millj. kr. eru í innlendum og er-
lendum bankainnstæðum, auk þess sem
falið er í óskráðum verðbréfum. Verka-
menn gætu skilið erfiðleika þjóðarbú-
skaparins, ef hinu gífurlega fjármagni
væri varið til endurnýjunar atvinnu-
veganna, til ráðstafana gegn atvinnu-
leysi. En þegar eina ráðstöfunin, í þessa
átt er sú, að veita einum 5 milljónum
til bátakaupa og það jafnvel talið vitna
um stórhug, þá hafa atvinnurekendur
ekkert að segja sér til málsbóta.
1308 verkamenn hafa lagt kortin á
borðið. Þeir og samtök þeirra hafa lagt
svo sterk rök fram fyrir uppsögninni,
Jafnhliða kaupgjaldsmálum líðandi
stundar er spurningin um tryggingu
gegn atvinnuleysi í framtíðinni án
efa efst í huga allra verkamanna. Eng-
inn þeirra hefur gleymt né mun
gleyma atvinnuleysisárunum 1930—
1940, þegar börn og fullorðnir urðu
að svelta heilu og hálfu hungri.
Svo mikið vitum við um það land,
er við byggjum, að það getur séð öll-
um íbúum sínum fyrir vinnu og tryggt
hverjum manni viðunandi lífsafkomu.
En það er ekki nóg að vita, að þetta
sé hægt. Fyrir verkamenn er í þessum
sökum aðeins eitt, sem gildi hefur og
það er framkvœmdir.
Verkamenn eru orðnir þreyttir á há-
fleygu tækifærisræðunum um gjaf-
mildi og auðlegð ættjarðarinnar, þeg-
ar þeir sjá, að engin alvara býr á bak
við þau, þegar þeir sjá, að ekkert er
framkvœmt til þess að tryggja þá og
börn þeirra gegn skorti atvinnuleysis-
ins. Þeir vita af reynslunni, að til lít-
ils er að eiga rétt til vinnu, ef þessi
réttur er ekki tryggður.
Dagsbrúnarmönnum, sem háð hafa
langa og harða baráttu gegn atvinnu-
leysi, er það fullljóst, að verklýðs-
hreyfingin er eina aflið, sem getur
knúið fram tryggingu verkafólksins
gegn atvinnuleysi. Þessvegna var á hin-
um fjölmenna fundi félagsins 9. janú-
ar síðastliðinn samþykkt einróma eft-
að andstæðingarnir hafa orðið að viður-
kenna þau.
En atkvæðagreiðslan var aðeins upp-
hafið. Eftir er að knýja hinar réttlátu
kröfur verkmanna fram. Við vitum, að
það getur kostað mikla fyrirhöfn. En
Dagsbrúnarmenn munu ekki hvika frá
hinum réttmæta málstað sínum.
Dagsbrúnarmenn standa ekki einir
Ef atvinnurekendur stofna til deilu,
munu þeir fá reynslu af gagnkvæmum
stuðningi verkalýðsins.
En fjöregg félagsins er einingin í röð-
um Dagsbrúnarmanna sjálfra. Atkvæða-
greiðslan sýnir, að í félaginu ríkir áð-
ur óþekkt eining um hagsmuni stéttar-
innar. Þessi eining þarf að ná hámarki,
þannig, að hvergi verði lát á í röðum
félagsins. Stjórn þess og trúnaðarráð
þurfa að geta treyst því, að hver Dags-
brúnarmaður geri skyldu sína.
Þá þarf ekki að spyrja að leikslokum.
irfarandi áskorun til stjórnar Alþýðu-
sambands íslands.
„Fundur í Vmf. Dagsbrún, haldinn
9. janúar 1944, álítur, að sérhver verk-
fær maður og kona í landinu eigi skil-
yrðislausan rétt til öruggrar atvinnu
og lífsafkomu, og að þessi réttur bygg-
ist á þeirri alviðurkenndu staðreynd,
að auðsuppsprettur landsins séu næg-
ar til þess að allir landsmenn geti bú-
ið við atvinnulegt öryggi.
Vegna reynslu verkamanna á árun-
um 1930—1940 og vegna þess, að vald-
hafarnir hafa látið undir höfuð leggj-
ast að tryggja verkamönnum og öðrum
launþegum þennan óvéfengjanlega rétt,
skorar fundurinn á stjórn Alþýðusam-
bands íslands að skipuleggja allsherj-
arbaráttu launþeganna og samtaka
þeirra fyrir því, að íslenzkri alþýðu
verði tryggð örugg vinna í framtíðinni
og að komið verði á fullkomnum at-
vinnuleysistryggingum í því tilfelli,
að atvinna skyldi bregðast um lengri
eða skemmri tíma. .
Fundurinn heitir Alþýðusamband-
inu hverjum þeim stuðningi, er félagið
má veita, til þess að hrinda þessum
málum 1 framkvæmd, og álítur, að af-
stað verkalýðssamtakanna til valdhaf-
anna á hverjum tíma verði að miðast
við það, hvernig þeir bregðast við þess-
um sjálfsagða og óvéfengjanlega rétti
launþeganna.“
Tryggíng gegn atvínnuieysí er óvé-
fengjanlegur rétiur verkamanna