Morgunblaðið - 15.01.2020, Blaðsíða 11

MORGUNBLAÐIÐ MIÐVIKUDAGUR 15. JANÚAR 2020 11
SANDBLÁSTUR
Sundaborg 3
104Reykjavík
777 2700
xprent@xprent.is
Ráðgjöf
Tilboð
Hönnun
Uppsetning
Eltak sérhæfir sig í sölu
og þjónustu á vogum
Bjóðum MESTA úrval
á Íslandi af smáum
og stórum vogum
Margir telja stór tækifæri fólgin í því
að bæta markaðssetningu íslenskra
sjávarafurða og skapa þeim þannig
meiri sérstöðu á erlendum mörk-
uðum. Eiríkur Már Guðleifsson, ráð-
gjafi hjá auglýsingastofunni Hvíta
húsinu, segir það verða æ brýnna fyrir
bæði stök fyrirtæki og fyrir greinina
alla að huga vel að vörumerkjum sín-
um og fyrir hvað þau standa því neyt-
endur geri æ ríkari kröfur til seljenda
og leiti í vörur sem þeir geti treyst að
fullnægi ekki aðeins kröfum um gæði
og heilnæmi heldur líka óskum þeirra
um t.d. jákvæð áhrif á samfélag og
umhverfi.
Eiríkur fjallaði um þetta í erindi
sem hann flutti á sjávarútvegs-
ráðstefnunni í nóvember síðastliðnum
og segir hann að þegar litið sé yfir
sviðið megi sjá að víða hafi verið unnið
gott starf við að skapa sterk vöru-
merki í kringum íslenskar sjávar-
afurðir, þó einkum í viðskiptum á milli
fyrirtækja (e. b2b). Þá hafa sumir
framleiðendur náð góðum árangri
með metnaðarfullum verkefnum sem
beint er að neytendum. „Mörg íslensk
sjávarútvegsfyrirtæki búa að sterkum
vörumerkjum en vert er að huga að
því hvernig má gera enn betur, s.s.
þegar kemur að því að skilja þarfir
neytenda og reyna að svara þeim sem
best,“ útskýrir Eiríkur. Bætir hann
við að reikna megi með að það muni
hafa sífellt meira vægi í vali milliliða
eins og heildsala og stórmarkaða að
seljendur sjávarafurða hafi öðlast já-
kvæða sérstöðu í hugum neytenda:
„Neytandinn vill ekki bara fisk á hag-
stæðu verði, heldur gerir hann kröfu
um að sjávarfangið komi úr hreinum
sjó og sé veitt með ábyrgum hætti.
Hann vill að framleiðendur standi fyr-
ir meira en bara matvælaframleiðslu.“
Saga sem neytendur vilja heyra
Eiríkur bendir á hvernig íslenskir
framleiðendur hafa nú þegar, þökk sé
þrotlausu starfi og langtíma-
uppbyggingu, náð að skapa vörum
sínum sterkt orðspor á erlendum
mörkuðum fyrir sjávarafurðir svo að
margir kaupendur taka íslenskan fisk
fram yfir fisk frá öðrum þjóðum enda
geti þeir treyst á gæði vörunnar og
stöðugt framboð. Hann segir íslensk-
an sjávarútveg líka hafa góða sögu að
segja neytendum og víða séu höfð að
leiðarljósi jákvæð gildi sem hægt sé að
hampa. Ef það takist að koma þessum
sögum á framfæri við neytendur og
tengja þau við vörumerki tiltekinna
fyrirtækja, eða við íslenskan sjávar-
útveg í heild sinni, megi reikna með að
það veiti íslenskum sjávarafurðum
aukið samkeppnisforskot og skapi
grundvöll fyrir hærra verði. „Það
blasir við að sjávarútvegurinn er ein
mikilvægasta atvinnugrein landsins
og ef það tekst að auka verðmæti ís-
lensks fisks með þessum hætti mun
það hafa veruleg áhrif á þjóðarhag,“
segir Eiríkur.
En hvernig ætti að standa að vöru-
merkjaþróun og markaðsstarfi sjávar-
útvegsins? Eiríkur segir margar leiðir
færar en miklu skipti að fyrirtækin og
greinin öll séu heiðarleg. „Það á við
um markaðsstarf sjávarútvegsins líkt
og um markaðsstarf allra annarra
greina að sú saga sem fyrirtækin vilja
segja þarf að vera sönn. Ef fyrirtæki
eru ekki „þau sjálf“ í markaðsefni sínu
kemur sannleikurinn fljótt í ljós enda
búum við í sítengdum heimi þar sem
enginn getur falið sig. Ef fyrirtæki
segist gera eitt en gerir svo annað þá
vita það allir á örskotstundu og það
getur gert út af við vörumerkið,“ út-
skýrir hann en leggur jafnframt á það
áherslu að fyrirtæki komi til dyranna
eins og þau eru klædd. „Þau þurfa að
vera trúverðug og stundum þarf að
leggjast í smá sjálfskoðun til að finna
sannleikann, frekar en að byggja
markaðsmálin á grunnum og sjálfmið-
uðum fullyrðingum um vöruna eða
reksturinn.“
Gullmolarnir koma fljótt í ljós
Ef þeir lesendur sem starfa í sjáv-
arútvegi eru, þegar hér er komið sögu,
farnir að óttast að það sem Eiríkur
leggur til muni kosta bæði mikla vinnu
og peninga, þá segir hann hægt að
hughreysta íslenskan sjávarútveg
með því að víðast hvar hafi verið lagð-
ur vandaður grunnur til að byggja á
og ekki sé erfitt fyrir vant markaðs-
fólk að koma auga á góðar sögur til að
segja. „Þegar við setjumst niður með
þeim sem leiða þessi fyrirtæki og biðj-
um þau að segja okkur frá rekstrinum
kemur strax í ljós hvað fólkið í grein-
inni vinnur af mikilli ástríðu og metn-
aði, og þau bera á borð endalausan
flaum gullmola fyrir okkur að vinna
með. Það þarf bara að setja frásögn-
ina í aðeins betri búning og láta hana
tala betur í gegnum markaðsefnið.“
Þurfa að vera heiðarleg í markaðsstarfinu
Ásgeir Ingvarsson
ai@mbl.is
Íslensk sjávarútvegsfyrir-
tæki, og greinin í heild,
hafa jákvæða sögu að
segja viðskiptavinum úti í
heimi. Neytendur sækja í
vöru sem tengist
ákveðnum gildum og sjá
fljótt í gegnum blekkingar.
Morgunblaðið/Kristinn Magnússon
Morgunblaðið/Hari
Ef fleiri neytendur vissu hvað það er sem gefur íslenskum fiski sérstöðu
væri eflaust hægt að fá enn betra verð fyrir þessa mikilvægu afurð
„Þegar við setjumst niður með þeim sem
leiða þessi fyrirtæki og biðjum þau að segja
okkur frá rekstrinum kemur strax í ljós hvað
fólkið í greininni vinnur af mikilli ástríðu og
metnaði,“ segir Eiríkur Már Guðleifsson.
Afurðaverð á markaði
14. jan. 2020, meðalverð, kr./kg
Þorskur, óslægður 396,00
Þorskur, slægður 495,06
Ýsa, óslægð 242,00
Ýsa, slægð 545,62
Ufsi, óslægður 156,00
Ufsi, slægður 231,85
Gullkarfi 449,01
Blálanga, slægð 387,40
Langa, óslægð 166,80
Langa, slægð 312,75
Keila, slægð 196,59
Steinbítur, óslægður 25,71
Steinbítur, slægður 631,36
Skötuselur, slægður 565,90
Grálúða, slægð 428,51
Skarkoli, slægður 428,28
Þykkvalúra, slægð 642,29
Sandkoli, slægður 10,00
Bleikja, flök 1.620,50
Grásleppa, óslægð 10,00
Hlýri, slægður 650,29
Hrogn/þorskur 248,15
Litla brosma 83,00
Lúða, slægð 670,18
Lýr, óslægður 88,00
Lýsa, slægð 113,89
Skata, slægð 15,00
Tindaskata, óslægð 4,47
Undirmálsþorskur, óslægður 241,53
Undirmálsþorskur, slægður 248,46