Morgunblaðið - 17.03.2021, Side 4

4 MORGUNBLAÐIÐ MIÐVIKUDAGUR 17. MARS 2021FRÉTTIR
AUGLÝSINGAMARKAÐUR
The Engine, dótturfyrirtæki auglýs-
ingastofunnar Pipar\TBWA, sem
sérhæfir sig í stafrænni markaðs-
setningu, hefur nú opnað nýtt útibú í
Kaupmannahöfn.
Guðmundur Pálsson fram-
kvæmdastjóri Pipar\TBWA segir í
samtali við ViðskiptaMoggann að
útibúið bæti stöðu The Engine. „Það
bætir talsvert stöðu The Engine að
vera með skrifstofur í fleiri borgum.
Nú erum við á þremur stöðum, í
Reykjavík, Osló og í Kaupmanna-
höfn,“ segir Guðmundur.
Hann segir tildrög opnunar úti-
búsins vera þau að samstarfsaðilar
Pipar\TBWA í Kaupmannahöfn hafi
ákveðið að vinna undir merkjum
stofunnar. „Við eigum fyrirtækið
með þeim og vinnan fer fram eftir
okkar forskrift.“
Finnland og Svíþjóð í skoðun
Hann segir að hugmyndin með
samstarfinu sé að The Engine verði
álitlegasti kosturinn þegar skoða
eigi markaðssetningu á sam-
norrænum markaði. „Nú þegar eru
komnir samstarfsaðilar í Svíþjóð og
Finnlandi og munum við sjá til hvort
stofur undir sama nafni verði opn-
aðar þar líka.“
Mikil reynsla er í teyminu í Kaup-
mannahöfn að sögn Guðmundar.
„Stjórnarformaður The Engine
Kaupmannahöfn stofnaði TBWA í
Kaupmannahöfn á sínum tíma og á
að baki um 40 ár í bransanum ásamt
vinnu fyrir mörg af stærstu vöru-
merkjum Norðurlanda á alþjóða-
markaði og stærstu vörumerki
heims fyrir norrænan markað,“ seg-
ir Guðmundur að endingu.
tobj@mbl.is
Guðmundur Pálsson fram-
kvæmdastjóri Pipar\TBWA.
The Engine
til Kaup-
mannahafnar
Óseyrarbraut 12, 220 Hafnarfirði | Klettagörðum 5, 104 Reykjavík | stolpigamar@stolpigamar.is
Gámaleiga
Er gámur lausnin fyrir þig?
Við getum líka geymt gáminn fyrir þig
568 0100
stolpigamar.is
HAFÐU
SAMBAND
Búslóðageymsla ❚ Árstíðabundinn lager ❚ Lager ❚ Sumar-/vetrarvörur
Frystigeymsla ❚ Kæligeymsla ❚ Leiga til skemmri eða lengri tíma
Í gær féll dómur í Héraðsdómi
Reykjaness í máli Fosshótela og Íþöku
fasteignafélags, þar sem dómurinn
komst að þeirri niðurstöðu að Foss-
hótel greiði helming leigugreiðslu fyrir
tímabilið apríl 2020 til mars 2021. Með
dómnum er samningsskuldbindingum
samnings milli aðilanna breytt. Að
sögn lögfróðra manna er slíkt afar
sjaldgæft hér á landi og ekki gert
nema í málum þar sem rekstr-
arbrestur verður sem ekki verður við
ráðið vegna utanaðkomandi aðstæðna.
Talið er að dómurinn geti verið for-
dæmisgefandi fyrir fjölda annarra
sambærilegra mála sem hafa verið
höfðuð vegna kórónuveirufaraldursins
og tekjufalls í ferðaþjónustunni af hans
sökum. Einn lögfræðingur sem Við-
skiptaMogginn ræddi við líkti dómn-
um við fyrsta gengislánadóminn sem
féll sumarið 2010 og hafði mikið for-
dæmisgildi við úrlausn fjölda slíkra
mála í kjölfarið.
Styður álit Viðars Más
„Dómurinn styður það sem Viðar
Már Matthíasson fyrrverandi hæsta-
réttardómari sagði í áliti í apríl á síð-
asta ári varðandi það að Covid hefði
skapað þær aðstæður að efndum á
gagnkvæmum samningum ferðaþjón-
ustufyrirtækja kynni að vera mögu-
legt að fresta án þess að kröfuhafar
gætu gripið til vanefndaúrræða og
þyrftu jafnvel að sæta því að efni
þeirra yrði vikið til hliðar að nokkru
eða öllu um tíma eða varanlega, segir
lögmaðurinn Sigurður G. Guðjónsson,
en ViðskiptaMogginn leitaði viðbragða
Sigurðar, sem sinnt hefur hags-
munagæslu fyrir FHG, Fyrirtæki í
hótel- og gistiþjónustu.
Lokuðu og sögðu öllum upp
Í kjölfar kórónuveirufaraldursins
lokaði Fosshótel hóteli sínu við Þór-
unnartún 1 og neyddist til að segja upp
öllum starfsmönnum vegna algjörs
brotthvarfs erlendra ferðamanna, sem
mynduðu uppistöðu allra tekna hótels-
ins. Íþaka krafðist áframhaldandi
leigugreiðslna þrátt fyrir tekjufallið og
hugðist sækja féð í bankaábyrgð hjá
Íslandsbanka, en bankinn taldi sér
skylt að greiða út féð. Því var sóst eftir
lögbanni sýslumanns á útgreiðslu fjár-
ins, sem fallist var á. Í framhaldinu var
lögum samkvæmt höfðað mál til stað-
festingar lögbanninu fyrir héraðsdómi
Reykjaness. Í dómnum í gær var lög-
bannið þó ekki staðfest, heldur var
samningsskilmálum breytt og Foss-
hótelum gert að geiða helming leigu-
greiðslna fyrir tímabilið sem um ræðir,
eins og fyrr sagði.
Heildarfjárhæðin yfir þetta tímabil
frá byrjun apríl 2020 til loka mars
nemur um 800 milljónum króna. Með
50% afslætti nemur upphæðin sem
Fosshótel þarf að reiða af hendi því um
400 milljónum króna.
„Það er ljóst af bréfi gagnstefnanda
[Íþaka] til stefnda 18. maí 2020, þar
sem gerð var krafa um greiðslu sam-
kvæmt bankaábyrgð nr.
GI0515001654 og ráðstöfun á innstæðu
á handveðsettum reikningi, að um var
að ræða yfirvofandi athöfn og að sýnt
hafi verið fram á að sennilegt væri að
hún bryti gegn lögvörðum rétti að-
alstefnanda [Fosshótel],“ segir í dómi
Héraðsdóms Reykjavíkur.
Center hótel fengu 80% afslátt
Við meðferð málsins var m.a. vísað í
viðauka við húsaleigusamning milli
fyrirtækisins Rits og bóka ehf., syst-
urfélags Íþöku. Félögin tvö eru í eigu
Péturs Guðmundssonar gjarnan
kenndur við verktakafyrirtækið Eykt.
Í því skjali veitir Rit og bækur Center
hótelum 80% varanlegan afslátt af
leiguverði frá apríl 2020 til maí 2021.
Sóttust Fosshótel eftir því að fá sam-
bærileg kjör en fengu ekki.
Íþaka bar fyrir sig að Fosshótel
hefðu fengið um 306 milljóna króna
„afslátt“ af leiguverði til að byrja með
þar sem það tæki tíma að koma hót-
elinu í fulla nýtingu en síðan hafi ferða-
mönnum fjölgað umfram það sem gert
hafi verið ráð fyrir. Á þetta féllst hér-
aðsdómur ekki, enda engin tenging
leigugjalds við fjölda ferðamanna eða
afkomu rekstrar aðalstefnanda í leigu-
samningi. Einnig verði í þessu sam-
bandi að horfa til þess að stofnkostn-
aður Fosshótela við leiguhúsnæðið,
svo sem innréttingar í húsnæðinu, hafi
verið mjög mikill, eða 829 milljónir
króna.
Málefnalegar ástæður lokunar
Í framhaldinu rekur Héraðsdómur
hinar fordæmalausu aðstæður vegna
veirunnar, sem hafi verið ófyrirséðar
þegar samningurinn var gerður árið
2013. „Við mat á því hvort það verður
talið ósanngjarnt af hálfu gagnstefn-
anda [Íþaka] að bera fyrir sig óbreytt
verðákvæði leigusamningsins vegna
atvika sem síðar komu til ber að líta til
þess að þær aðstæður sem hafa skap-
ast vegna heimsfaraldurs af völdum
kórónuveirunnar (SARS-CoV-2) sem
veldur Covid-19-sjúkdómnum voru
ófyrirséðar þegar samningurinn var
gerður. Gríðarlegur samdráttur hefur
orðið í ferðaþjónustu vegna aðstæðna
sem rekja má til heimfaraldursins. Að-
alstefnandi [Fosshótel Reykjavík] rek-
ur eitt stærsta hótel landsins og byggir
afkomu sína nær eingöngu á erlendum
ferðamönnum. Hefur rekstrar-
grundvöllur aðalstefnanda raskast
gríðarlega vegna þeirra aðstæðna sem
rekja má til heimsfaraldursins, einkum
ferðatakmarkana, og hefur ekki verið
grundvöllur til að halda hótelinu opnu.
Eru málefnalegar ástæður fyrir því að
þessu tiltekna hóteli hafi verið lokað,“
segir í dómnum.
Eins og fyrr sagði vísaði héraðs-
dómur samningi aðilanna til hliðar
tímabundið á grundvelli 36. gr. samn-
ingalaga, með því að breyta leiguverði
þannig að frá 1. apríl 2020 til og með
mars 2021 skuli aðalstefnandi greiða
helming af leigufjárhæð í hverjum
mánuði. Dráttarvextir af leigugreiðslu
á framangreindu tímabili skulu ekki
reiknast fyrr en einum mánuði eftir
dómsuppsögu.
Þá var Íþaka dæmd til að greiða
Fosshótelum málskostnað, tvær millj-
ónir króna.
Beiting 36. gr. megintíðindin
Eiríkur S. Svavarsson, lögmaður
Fosshótela Reykjavík, sagði í samtali
við ViðskiptaMoggann að megintíð-
indin með dóminum væru þau að dóm-
urinn beiti 36. gr. samningalaga með
beinni skírskotun til þeirra aðstæðna
sem skapast hafi vegna heimsfarald-
urs Covid-19 og þess gríðarlega sam-
dráttar sem orðið hefði í ferðaþjónustu
vegna hans. Þær aðstæður réttlæti
beitingu 36. gr. samningalaga með
þeim hætti að dómurinn breytir verð-
ákvæði leigusamningsins og lækkar
leigugreiðslur hótelsins um helming.
400 milljóna króna leigu-
greiðslur felldar niður
Þóroddur Bjarnason
tobj@mbl.is
Afar sjaldgæft er að
dómstólar breyti samn-
ingsskuldbindingum
samnings eins og gerðist
í gær í máli Fosshótela og
Íþöku. Málið er talið geta
verið fordæmisgefandi.
Morgunblaðið/Árni Sæberg
Fosshótel Reykjavík er stærsta hótel landsins og hefur frá verið upphafi verið rekið undir þessum merkjum.