Bjarki - 30.10.1899, Page 1

Eit.t biað á viku mir.st. Árg. 3 kr.
borgist fyrir 1. Júlí, (erlendis 4 kr.
borgist fyrirfram).
BJ ARKI
Auglýsíngar $ aura iínan; mikill af
siáttur et oft er auglýst. Uppsögn
skrifleg fyrir i. Október.
IV. ár. 43
Seyðisfirði, Mánudaginn 30. Október
1899
Póstar.
29. — Sunnanpóstur kemur.
s. d. Aukapóstar fara til Mjóafj., Loðmfj. og Borgarfjarðar.
5. Núv. Egill norðan að, suður utn
fjörðu og utan.
16. — Norðan- og sunnanpóstar fara.
26. — Noiðanpóstur kemur.
27. — Vopnafjarðarpóstur fer.
29. — Sunnanpóstur kemur.
S. d. Aukapóstar fara til Mjóafj.,
Loðmfj. og Borgarfjarðar,
Brj'ef af Akureyri,
15. Okt. 1899.
Tið. Hagur manna. Líf á Ak-
ureyri. Framfarir bæarins.
I.
Lítið um frjettir. Tíð hálf stirð
síðan cftir miðjan Seftember, en
þó eingin stórköst. í fyrri nótt
gaddharka, nú komin hláka og hlý-
indi, svo snjóföi það, scm komið
var, er nálega horfið, nema af fjöli-
um. — Margir áttu hey úti þegar
spiitist og sumir eru ekki enn bún-
ir að ná heyum sínum öllum. —
Eingu að síður er heyskapur yfir-
leitt með mesta og besta móti því
hey eru víðast vel verkuð. Hjer í
sýslu munu þeir hafa mest hey,
Magnús á Grund og Stefán kenn-
ari á Möðruvöllum, hátt á annað
þúsund hvor um sig að sögn. •—
Kartöflu uppskera var li'ka með
besta móti. Er sagt að sumir hjer
í bænum hafi feíngið nær fimtug-
falda uppskeru. — AfJi heldur rýr í
haust, sííd nokkur nú um tíma og
í háu verði, 7 krónur tunnan, alt
stórsííd eða því sem nær. Síldar-
aflinn hefur bætt úr vestu penínga-
vandræðum okkar Akureyrínga, enda
hefur það verið eina peníngaiindin.
Sveitamenn kvarta sáran um pen-
ingaskort og mun Norvegsfjársala
þeirra Kristjánssona og Magnusar á
Grund, sem Austri lætur svo mikið
yfir, iítið hafa bætt úr penínga-
eklunní, því þeir hafa víst mest
tekið fjeð upp í skuldir, sem auð-
vitað eingum dettur í hug að lá
þeim. — Annars er hagur manna
yfirleitt ekki sem verstur, og oft
hafa mcnn verið ver undir vetur-
inn búnir en nú.
II.
Ymislegt msetti segja um höfuð-
staðinn okkar norðlenska, sem möna-
um f öðrum hjeruðum þætti gaman
og fróðlegt, en hjer skai aðcins
fátt eitt nefnt. Akureyri er af
náttúrunni sjálfkjörin helsti bær á
Norðurlandi. Höfnin er góð, fjörð-
urinn hinn fiskisælasti og sveitin
umhverfis grösug og þjettbýl. Veð-
urlag er hjer betra en vfðast ann-
arsstaðar á landinu, úrkomur iitlar
en þurviðri og hreinviðri all tíð. —
Ovíða mun eins ódýrt að fram-
fleyta lífi sínu eins og hjer á Eyr-
inni, því sjaldan er skortur á mat-
björg. Hef jeg oft furðað mig á
því hvernig fátækir fjölskyldumenn
bjargast hjer styrklaust, en þeir
eiga sinn styrktarsjóð hjer f »Poll-
inum«, Á vetrum ber það oft við
að Poilurinn er fulíur af fiski þó
aflalaust sje annarsstaðar. þegar
hann er lagður fara menn í hóp-
um út á fsinn, pjakka sjer vakir og
draga þar upp um á svipstundu
mikið af fiski, bæði þyrsklíngi, síld
og stundum jafnvei hákarl. A þess-
um afia Iifa fátæklíngar stundum
tímum saman meðan harðast er.
Margt hefur verið gert bænum
til framfara á síðiri árum; má þar
til nefna kaupin á Eyrarlandstorf-
unni, sem bærinn hefur stórhag á,
ennfremur vegagerð, bryggjubygg-
íng o. s. frv. — Húsum hefur fjölg-
að mjög þrjú árin síðustu og eru
flest hínna nýrri húsa snotrari og
reisulegri en hjer var áður títt.
Mest kveður að spítalanum nýa, er
það gott hús og mjög haganlega
fyrirkomið. Það er fyrsta hús á
Norðurlandí með hitunarvjel. Hefur
Guðmundur læknir mestu ráðið um
byggíngu þess. Rjett hjá spítal-
anum hefur hann reist sjer íbuðar-
hús, er það með a!t öðru sniði og
meiri viðhöfn en nokkurt annað
hús sem jeg hef sjcð, enda er Guð-
mundur maður listfeingur og hinn
smekkvísasti. — Á Oddeyri hetur
Havsteen konsúll reist brauðgjörðar-
hús í sumar mjög vandað og hið
prýðilegasta, er að báðum þessum
húsum hin mesta bæjarprýði og
ættu þeir sem byggja að taka þau
til fyrirmyndar.
Verslanir eru hjer um 20 og er
konsúlsverslunin í lángmesturn upp-
gángi af þeim öiium, enda er jak-
ob Havsteen útsjónarsamur mjög
og fyrirtaks dugnaðarmaður.
III.
Á pólitik minnist jcg ekki því
þar hef jeg aldrei sterkur vcrið
fremur en svo margir aðrir alþýðu-
menn. Það hefur stundum heyrst
að pólitískt líf væri meira hjer í
Eyafirði en víða annarsstaðar á land-
inu. Sje svo þá er það dauft f
öðrum hjeruðum. Sjc pólitískur á-
hugi, þekkíng og þroski óvíða meiri
en hjer, þá er sannarlega ástæða
til að vera áhyggjufullur um hina
pólitísku framtíð þcssa lands. En
þessu er vonandi ekki þannig varið.
Hið sanna er vlst, að við erum
ekkert meira cn meðai menn f póli-
tísku tilliti, svona rjett blátt áfram
eins og fólk er flest, hitt er bara
skjatl sem einhverjir blaðasnáðar
og pólitískir blöðruspreingir hafa
sctt upp á okkur, til þess að reyna
að fá okkur til að fylgja sjer að
málum í einhverju, sem í þann svip-
inn hcfur verið á dagskrá. Síðan
í sumar að fregnirnar komu um fa-Il
»Valtýskunnar* I neðri deild hef
jeg eitigan heyrt minnast á pólitík.
En nú hef jeg hlcrað að þíngmað-
urinn okkar ætli að fara að íta við
okkur með svo kölluðu leiðarþíngi,
en hvenær það verður er víst ó-
ráðið enn. — ífið Seyðfirðíngar
takið nú líklcga Jón okkar Múla
frá okkur fyrir fult og alt. Hefur
heyrst að hann myndi ekki ætia að
bjóða sig fram hjer í Eyafirði við
næstu kosníngar, hvað sem satt er
í því.
Bráðiega kvað von á Þorst. Gísia-
syni híngað til bæarins Á hann
að taka við Stefni veslíngnum, sem
nú er að veslast upp í höndunum
á Fróða-Birni og þeim fjelögum.
Er mælt að þeir vilji gefa l’orst.
blaðið með þvf skilyrðí, að hann
verði einbeittur á móti Valtýskunni.
En Þorst. hvað þykja það frcmur
magurt »prógram« Og vili að þeir
komi með annað vegameira. Ann-
ars er ólíklegt að Þorst. taki við
blaðinu með nokkrum slfkum skil-
yrðum.
Svo ekki meira í þetta sinn.
Kvæði Páls Ólafssonar,
I. bindi, 262 bls. 8vo eru nú
komin, og jeg flýti mjer að segja
þau velkomin, J>ví annars gera aðr-
ir það á undan mjer.
Mcrm hafa vitað af þessu eins
og gröfnu haugagulli, sem cing'uu
gat náð í eh allir sjeð blossana af
við og við úr öllum áttum alt norð-
an frá Norðanfara og suður í Sunn-
anfara, ofan frá Snót og niður í
Brennivínsbókina, í stuttumáli: al-
staðar þar, sem geisli gat komist
að opnum augum.
Við höfðum nú samt ekki grafið
svo lítið upp af smágullinu, svona
hjer og hvar, þegar satt skal segja.
Og það er hugboð mitt að við
höfum ratað furðu rjett að fegurstu
baugunum, því ekki svo fátt afþví
sem tindrar skærast úr þessari bók
eru gamlir góðvinir og við eigum
marga eftir, sem við vonum að
hitta í hinum.
Hjer er þó mýmargt ósjeð sem
er aungu síðra en það allra besta
sem við áttum fyrir, bæði smátt
og stórt, lausavísur og leingri kvæði.
Og það er víst að við fáum
hjer miklu fyllri mynd og heilli af
höfundinum en við áttum áður.
Andi hans opnar þar huliðsheima
sem við höfðum ekki skygnst nema
lítið eitt inn í áður. Hann sýnir
oss þar sjálft hjartað, unaðssamlegt
og ástfólgið líf milli vina og vanda-
manna, sem við þekkjum að vísu
áður ur lífinu, cn óvíða svo inni-
legt og uppgerðarlaust eias og þar.
Eftir það litla sem jeg hef lesið af
því sem Páll hefur kveðið um konu
sína — þvf jeg þori að segja að
við fáum aldrei helmínginn af því,
og óvíst að húri sjálf hafi heyrt
það alt — skii jeg ekki hvernig
annað á að lifa eftir hitt dáið. Ef
jeg á að heyra lát þeirra, þá hef
jeg oft óskað að jeg heyrði þau
sama daginn.
Þessi áhrif hafa Ijóðin hans haft
á mig og lítil viðkynníng við þau
Pál og Ragnhildi.
Bjarki hefur haft tækifæri ein-
stöku sinnum að minnast á kvxði
Páls og eins það eftirlæti að hafa
nokkur af þeim meðferðis og hvort
tveggja það vonar hann að sjer
auðnist enn að eiga ógert eftir
þennan dag. En þó mcnn hafi
feingið þar sýnishorn af kvæðum
Pá!s til Ragnhildar þá gcttír þess-
ari vísu ekkí verið ofaukið:
Kærastur jeg ]»á er þjer,
þegar heilsan dvínar;
hverri báru scm þú sjer
og sýnist aetla að skella á mjer
bcrðu á móti brjóst og hendur j ínar.
Þar eru margar flcai gi'ðar n