Þjóðviljinn - 18.03.1978, Page 2

Þjóðviljinn - 18.03.1978, Page 2
2 SÍÐA — ÞJÓÐVILJINN Laugardagur 18. mars 1978 AF ENDURSKOÐUN Fyrir ef ri deild Alþingis liggur nú frumvarp til laga um Rikisendurskoðun. Hvernig sem nú á því stendur, hefur áhugi á endurskoðun al- mennt aukist til muna hérlendis uppá síðkast- ið, og ber að fagna því. Til að tollaí tískunni hefur undirritaður að sjálfsögðu að undan- förnu gert sér far um að kynna sér og kanna leyndardóma endurskoðunar yfirleitt, og hef ég einskis látið óf reistað að sökkva mér niður í þessi dulrænu og heillandi fræði að undan- förnu. Frumvarpið til laga um Ríkisendur- skoðun hef ég þvi drukkið í mig eins og brjóst- mylkingur móðurmjólkina og það af svo mik- illi áfergju að líklega væri ráðlegast að gera það sama við mig og gert er við brjóstabörnin, leggja mig uppá öxlina, slá mig í bossann og láta mig ropa. Frumvarpið er langt, og fylgir því ýtarleg greinargerð og fer ekki milli mála að það hef- ur verið unnið af stakri alúð, svo vandað sem það er í alla staði. Persónulega f innst mér það þó of langt og viðamikið, og leyfi ég mér því að setja f rumvarpið f ram eins og ég hefði lagt það f yrir ef ri deild Alþingis. í mínum tillögum er frumvarpið stytt til muna, orðalag nær óbreytt, en setningum stundum hnikað ögn. I. Kafli Skipulag og stjórnun 1. gr. Ríkisendurskoðun framkvæmir endurskoðun. 2. gr. Rikisendurskoðandi og vararíkisendurskoð- andi hafa ekki rétt til setu á stjórnarfundum ef veriðer að f jalla um misferli þeirra í starfi svo sem fjárdrátt, skjalafals, stuld úr eigin hendi, eða þjófnað, sem kann að hafa hent þá í starfi. Gerir því frumvarpið ráð fyrir að stofnað verði nýtt embætti „AAisferlisríkis- endurskoðandaendurskoðandi". Reynslan sýnir raunar, að til öryggis væri rétt að hafa þá tvo, endurskoðanda og endur- endurskoðanda. Á Ríkisendurskoðandaráð- stefnunni í Tókío árið 1968 var það samþykkt, að með hliðsjón af mannlegu eðli nægði ekki minna, til dæmis í bönkum, en að hafa endur- skoðun þrí- til fjórskipta, svo að endurskoð- endum gæfist jafnan kostur á að endurskoða aðra endurskoðendur, en á (slandi er misferli í bókhaldi svo miklu fátíðara en í Tókíó, að nægja þykir að hafa aðeins endur-endurskoð- anda eða í mesta lagi endurendur-endurskoð- anda. 3. gr. Stjórn Rikisendurskoðunar skal halda fundi II. kafli Umfang og tilgangur endurskoðunar 4. gr. a) Ríkisendurskoðun skal annast endurskoðun bókhalds Alþingis. b) Endurskoðun skal einkum beinast að eftir- farandi? Hvort skjöl séu fölsuð og faktúrur, og ef um tvöfalt bókhald er að ræða, sem nú er mjög tíðkað hérlendis, til glöggvunar fyrir þá sem stunda tvöföld viðskipti, hvort báðum bókhöldunum beri þá saman. c) Hvort um of grófar bókhaldsfalsanir sé að ræða. d) Að öðru leyti skal endurskoðunin fram- kvæmd samkv. góðum endurskoðunarvilja á hverjum tíma. 5. gr. Ríkisendurskoðandi hef ur heimild til að rann- saka öll fölsuð skjöl og reikninga, nema sér- staklega standi á. 6. gr. Lög þessi öðlast gildi 1. janúar 1979. Jafn- framt falla úr gildi ákvæði annarra laga um endurskoðun, sem stangast á við lög þessi. Greinargerð Endurskoðunarstörfum hérlendis hefur í stórum dráttum verið hagað þannig, að beðið hef ur verið með endurskoðun þar til bókhaldið er brunnið. Frumvarpið gerir ráð f yrir því, að framvegis verði reynt að framkvæma endur- skoðun áður en bókhaldsbruninn á sér stað, nema sérstakar rökstuddar ástæður séu til annars. Góður ásetningur er alltaf mikils virði. Til dæmis voru fyrir nokkrum árum sett lög, sem höfðu meðal annars í för með sér endurskoðun á ríkisendurskoðuninni, og var þar i raun og veru stigið fyrsta skrefið i áttina að endur- endur-endurskoðunarstef nunni, sem síðan var kynnt fullmótuð í Tókíó 1968. Hér hef ur að f raman verið stiklað á stóru og því ekki farið útí smáatriði fremur en áður þegar stiklað er á stóru. Að síðustu má geta þess, að gert er ráð fyrir að yfirskoðunar- menn endurskoðenda ríkisreikninga starfi áfram, en þó þykir flutningsmanni frum- varpsins æskilegra að leggja starf þeirra nið- ur, því í raun og veru er lausnalls þessa máls fólgin í þessari gömiu vísu: Hallist þjóðar hagurinn heill sé stefnt i voða þá er að ná í Fugla-Finn, fara og endur skoða. Flosi Fulltrúar þingsins á eynni Mön Vilja læra af reynslu íslendinga í hátíðahaldi en þeir ætla á næsta ári að halda upp á a.m.k. 1000 ára afmæli þings sins Sendinefndin frá vinstri, R.B.M. Quayle, þingritari, E. Lowey, þingmaöur, frú B.Q. Hanson, þingmaöur og Hon H.C. Kerruish formaöur þingsins. Hér á landi er þessa dagana stödd sendinefnd frá þinginu á eynni Mön, sem er i irska hafinu milii irlands og Bretlands. Erindi nefndarinnar er aö kynna sér þjóöhátiðarhöld islendinga, þvi á næsta ári ætla íbúar eyjarinnar aö halda upp á a.m.k. 1000 ára af- mæli þings sins, eins og þeir segja. Við vitum ekki nákvæm- lega hvaö þingiö okkar, sem nefn- ist Tynwald (sbr. Þingvaliir) er gamaiken það er alveg áreiöan- lega 1000 ára og liklega þó nokkuð eldra, jafnvel eldra en ykkar þing, islendinga, sögöu nefndar- menn. Þegar farið var að huga að þessum hátíðahöldum hvarflaði hugurinn strax til islands,þvi hér hafa menn heilmikla reynslu i sliku, bæði frá Alþingishátiðinni 1930 og þjóðhátiðinni 1974, sögðu sendinefndarfulltrúarnir, sem allir eru fulltrúar i þinginu á Mön. Við vildum lika bjóða Islending- um að taka þátt i okkar hátið eins og þeir buðu okkur að vera með á Alþingishátiðinni 1930. Þessi hátið okkar virðist ætla að verða með mjög svipuðu sniði og þjóðhátiðin á Þingvöllum 1974. Eins og áður segir er eyjan Mön i irska hafinu. Hún er 5—600 fer- kilómetrar að stærð og ibúar eru um 60.000. Flestir þeirra eru af keltneskum uppruna og nefnast Manx. Þeir halda enn i marga gamla siði og venjur þótt tunga þeirra hafi orðið að vikja fyrir enskri tungu og margt annað hafi breyst. Stærsti bærinn heitir Douglas og þar búa rúmlega 20.000 manns. Aðalatvinnuvegir landsmanna eru landbúnaður, fiskveiðar og ferðamannaþjónusta. Arlega koma til landsins um hálf miljón ferðamanna og einnig hefur nokkuð borið á þvi að fólk leiti til eyjarinnar til að flýja skatta, sem þar eru mjög lágir, og til að eyða ævikvöldinu. Eyjarskeggjar eru algerlega óháðir Bretum fjárhagslega og hafa heimastjórn. Að sögn sendi- nefndarinnar búa þeir við sams konar félagslega þjónustu og Bretar og aðrir ibúar Vestur- Evrópu og einnig er menntakerfi þeirra mjög gotl. Skólaskylda er frá 4—5 ára aldri til 15 ára aldurs en flestir eru hvattir til að halda A Mön er enn háð þing undir berum himni, en aö vlsu aðeins einu sinni ár ári. áfram námi a.m.k. til 18 ára ald- urs.og þeim sem sækja háskóla- nám til Bretlands er veittur til þess styrkur af stjórnvöldum. Þinginu er skipt i tvær deildir og eru 23 þingmenn i efri deild og 10 i neðri deild. Þar er ékki um að ræða neina stjórnarandstööu þvi á Mön eru flokkar ekki ráð- andi afl. Kosningaaldur er bund- inn við 18 ár og einu sinni á ári Framhald á 18. siðu Almenna Bókafélagið Tvær nýjar bækur Almenna bókafélagið hefur sent frá sér tvær bækur nýlega, aðra nýja en hina endurútgefna. Hér er um að ræða 2. útgáfu af Fiskabók AB eftir Preben Dahl- ström og Bent J. Muus þýdda og staðfærða af Jóni Jónssyni fiski- fræðingi. Fyrsta útgáfa bókarinn- ar kom hér út 1968 og segir Jón Jónsson i formála þeirrar útgáfu: „Bókin er miðuð við fiskveiðar undan ströndum Norðvestur- Evrópu og helstu tegundir fiska á þvi hafsvæði. Þótt hér sé þvi getið allra þeirra tegunda, sem mesta þýðingu hafa i veiðum Islendinga, þótti mér ekki fært annað en bæta inn í textann ýnsum frekari upp- lýsingum um lifnaðarhætti helstu nytjafiska okkar, svo og þær veið- ar, er á þeim byggjast.” Texta fyrstu útgáfu hefur i þessari útgáfu verið breytt i samræmi við þá þróun sem orðið hefur i fiskveiðimálum, siðan fýrsta útgáfa kom út. Að öðru leyti er önnur útgáfa óbreytt frá þeirri fyrri, að þvi er Jón Jónsson segir i formála. Fiskabókin er 240 bls. að stærð auk skrár yfir islensk og latnesk heiti þeirra fiska,sem lýst er i bókinni. Þá hefur Almenna bókafélagið sent fá sér kennslubókina Bók- færsla 2. stig. Bókfærsla 1. stig kom út i fyrra. liókfærsla 2. stig er 243 bls. að stærð — pappirskilja. Bókin er unnin i Prentstofu G. Benedikts- sonar, Offsetmyndum og Félags- bókbandinu.

x

Þjóðviljinn

Direct Links

If you want to link to this newspaper/magazine, please use these links:

Link to this newspaper/magazine: Þjóðviljinn
https://timarit.is/publication/257

Link to this issue:

Link to this page:

Link to this article:

Please do not link directly to images or PDFs on Timarit.is as such URLs may change without warning. Please use the URLs provided above for linking to the website.