Tíminn - 04.12.1958, Qupperneq 8
8
T I M I \ N, fininitudagiim 4 desember 1958,
Ræ$a Hans G. Andersen
(Framhaid af 7. síöuj
júni 1958 um 12 mílna fiskveiði-
mork við ísland. Hún gekk í gildi
1. september 1958.
Nyja reghigerðin gerði ráð fyr-
• ir -að unnt væri að leyfa, þegar fyr-
ir hendi væru sérstakar aðstæður,
sem nánar skyldu ákveðnar, veið-
ar íslenzkra skipa' með 'botnvörpu
og dragnóf innan 12 mílna en utan
4 mífna markanna. Þessar veiðar
voru leyfðar í viðaukareglugerð frá
20. ágúst 1958, en aðeins á strang-
Eega afmörkuðum svæðum og tím-
um Srs. Megin sjónarmiðin, sem
reglurnar byggjast á, eru þau, að
tog- og dragnótaveiðar eru bann-
aðar á sérstökum svæðum og tím-
um, þegar fiskurinn hrygnir, og
jafnframt er veiðum vélbátanna
veitt nauðsynleg vernd. Þær eru
algjörlega háðar veiðum við strend
urnar, en valda ekki tjóni á fiski-
stofninum á sama hátt og togveið-
ar. Reglugerðin er því samin í
þeim tilgangi að vernda á sem full
(komnastan hátt veiðisvæðin við
ströndina.
í greinargerðinni er síðan fjall-
að um hin lögfræðilegu sjónarmið
í jþvi skyni að sýna, hvers vegna
íslenzka ríkisstjórnin er sannfærð
um, að ráðstafanirnar, sem gerðar
voru, hafi verið fullkomlega lög-
legar. Eg mun ekki fjölyrða um
þétta atriði, þar sem því eru gerð
skil í yfirlitinu. í greinargerðinni
er að lokum fjallað um það mikið
umrædda vandamál, hvort strand-
riki geti að réttu lagi mælt ein-
hliða fyrir um fiskveiðimörk sín.
Álitið var viðeigandi að ræða þetta
í greinargerðinni,þar sem því hefir
verið haldið fram af sumum, að hin
eiua rétta málsmeðferð á þessu
eviði sé hin svonefnda samkomu-
lagsleið, og það jafnvel að því er
vifðist, þótt enginn finnist, sem
samfcomuJag vill gera. Athygli er
vakin á þeirri vel kunnu staðreynd
á gremargerðinni, að einhliða á-
kvorðun lögsögu við strendur er
ekfci málsmeðferð, sem heyrir til
lundantekninga.heldur er vissulega
sú málsmeðferð, sem er almennt
viðurkennd um heim allan, þar sem
þetta er sú almenna aðferð, sem
snotuð hefir verið af hinum ýmsu
löndum. Engu að síður hefir einn
iaf nábúum okkar, Bretland, sent
herskip í Iögsögu okkar til að
vejcnda brezkar togveiðar upp að
fjögurra mílna mörkunum. Þar
sem utanríkisráðherra fslands
ræddi mál þetta í hinum almennu
umræðum á Allsherjarþinginu, hefi
ég ekki í hyggju að fjölyrða hér
«m þetta óheillaástand, sem enn
varir. Þetta er vissulega mál, sem
Jeysa þarf þegar í stað.
Þótt íslenzka ríkisstjórnin hafi
eins og áður sagði fullkominn rétt,
eios og allar aðrar ríkisstjórnir, til
að ákveða víðáttu lögsögu við
strendur sínar, hefir hún gert í-
treikaðar tilraunir til að finna að-
igengilega lausn með alþjóðasam-
vinnu. Þannig munu menn minn-
ast þess, að athugun þessa máls í
heild innan vébanda Sameinuðu
þjóðanna hófst 1949 að frumkvæði
íslenzku sendinefndarinnar, sem
þar fram tUlögu um málið. Víð er-
um hins vegar sannfærðir um, að
aliír sanngjarnir menn muni fall-
ast á, að ekki verður endalaust skot
ið á frest lausn vandamáls, sem
þannig varðar Jífshagsmuni allra
ál>úa lítils lands, sem ekki eiga nein
ár aðrar auðlindir. Það er ástæð-
an tjl þess, að fiskveiðimörk okkar,
eru nú 12 míiur.
Það er vissulega óska okkar að
halda áfram að vinna með vinum
okfcar í Sameinuðu þjóðunum að
jákvæðri þróun þjóðarréttar. Við
©skum í einlægni eftir að almenn
laush náist á þessu sviði eins fljótt
Og uunt er á þann hátt, að sann-
gjöm róttindi slrandríkja séu
tryggð og sérstakar aöstæður þjóða,
sem eru að langmestu leyti háðar
fiskveiðum sínum við strendurnar,
sém teknar til greina að fullu. Það
■er ástæðan til þess, að við höfum
verið þeirrar skoðunar, að 6. nefnd
in ætti á þessu þingi að fjalla um
þetta mál og leysa það.
Ef meirihluti sendinefndanna á-
lítur æskilegra að kalla aftur sam-
an aýja ráðstefnu, myndum við sem
■eðDIegt er vilja taka þátt í henni
og verði svo, viljum við mega vona
að ráðstefnan verði kölluð saman
eias fljótt og unnf er. Hve fljótt,
uiyndi vera komið undir því, hve
: mikils undirbúnings myndi talin
þörf. Það atriði skýrist sennilega
í hinum almennu umræðum um
þetta mál.
Herra fonnaður. Eg myndi, af
hálfu sendinefndar íslands, vilja
1 leggja áherzlu á eftirfarandi at-
riði að lokum til yfirlits:
1. Við myndum fagna skjótri og
sanngjarnri lausn málanna, sem
ekki leystust í Genf, þ. e. a. s. spurn
ingarinnar um víðáttu landhelginn-
ar og íiskveiðimörkin með þeim
hætti, að sanngjörn réttindi strand
ríkja væru tryggð og fullt tillit
tekið til aðstöðu þjóða, sem eru
að 'langmestu leyti háðar fiskveið-
um sinum við strendurnar, eins og
íslenzka þjóðin er.
2. Það er komið undii- þeim und-
irhúningi, sem fara þarf fram, hve
fljótt er unnt að kveðja saman
slíka ráðstefnu. Þetta er að okkar
áliti mál, sem leysa þarf þegar í
stað, þar sem núverandi ástand
stuðlar vissulega ekki að friðsam-
legum samskiptum þjóða. Við lát-
um því í ljós þá skoðun, að það
myndi vera gagnlegt og raunar
nauð.synlegt til að skýra málalok-
in í Genf, ef við fengjum að heyra
skoðanir hinna ýmsu sendinefnda
á þeim atriðum, sem hér er um
að ræða. Það er okkar skoðun, að
þetta myndi ekki laka mjög langan
tíma, en myndi liins vegar geta
orðið mjög niikilvægt undirbúnings
starf.
3. Að lokum vildi ég láta í ijós
þá skoðun íslenzku sendinefndar-
innar að áframhaldamu tilraunir
til að finna sanngjarna lausn á
þessu sviði megi verða árngursrík-
ar.
:
Fiskverkun
rramhald af 7. síðu).
ir sór stað varðandi þessi mál.
3) Fundurinn beinir eindregnunx
tilmælum til sjómanna og allra
annarra, sem á einn eða annan
hátt vinna að framleiðslu sjávaraf-
urða, að beita áhrifum sínum til
aukinnar vandvirkni varðandi með
ferð fisks, og allra þeirra þátta
framleiðslunnar, sem skapa okkur
möguleika til að standast sívaxandi
samkeppni á hinum ýmsu mörkuð-
um erlendis. I
4) Beinir eindregnum tilmælum
til stjórnar Sölumiðstöðvar Hrað-
frystihúsanna .að hún beiti sér fyrir
víðtækri fræðslu til handa néver-
andi verkstjórum og í framtíðinni
verði komið á fót sérskóla, sem
hafi það hlutverk með hendi að
búa verkstjóra undir það þýðingar-
mikla starf, sem við teljum að starf
okkar sá í þágu fiskiðnaðarins. ,
Þá vill fundurinn ennfremur;
benda á, og telur æskilegt, að verk-
stjórar fái að kynnast meir en verið
hefir, öllum nýjungum í fram-
leiðsluháttum fiskiðnaðarins hæði
hér heima og erlendis.
Eins og sjá má af þessum sam-
þykktum, telja verkstjórar frysti-
húsanna mjög áríðandi, að öll með-
ferð á fiski, sem landað er til
vinnslu hérlendis, verði stórbætt
frá því ,sem nú er, ef vel á að fara.
Sérstaklega mun þetta eiga við
netafisk bátanna, en sú veiði hefur
farið mjög í vöxt seinustu árin og
samhliða dregið úr fiski veiddum
á línu,
Hér er um mikið vandamál að
ræða, sem verður að fá hót á, þar
sem fullkomin vöruvöndun er írum
skilyrði í aliri matvælaframleiðslu,
og verður aldrei lögð of mikil á-
h.eizla á hana.
Aldahvörí í Eyjum - útgerðarsaga
stærstu verstöðvar landsins
Kirnnur sjósóknari í Vestmannaeyjum skriíar
bók um útgeríúna þar 1890—1930
Bæjarstjórn Vestmannaeyja
hefir sýnt þann myndarskap
að gefa út vandaö rit um út-
gerðarsögu Eyjannia. Valin-
kunnur sjósóknari í Vest-
mannaeyjum, Þorsteinn Jóns-
son í Laufási, ritar sjálfur
þessa sögu. sem hann kann
góð skil á.
Fyrir nokkrum árum komu end-
urminningar Þorsteins út í bókar-
formi og þótti bæði fróðleg bók
og skemmtileg. Nú heíir hann sent
frá sér stærra og viðameira rit-
verk, þar sem rakin er útgerðar-
3. siðan
(Framhald ar 4. síðu).
fundurínn sér að skora á Alþingi
það er nú situr, að veita íþrótta-
kennaraskóla íslands á fjárlögum
1959 allt að kr. 300.000,00 til þess
a? reisa heimavistarhús.“
Að lokum þakkaði forseti ÍSÍ
fundarmönnum fyrir komuna á
fundinn og störfin þar, óskaði
Ihann utanbæjarmönnum góðrar
heimferðar og sleit síðan fundi.
Áður en Sambandsráðsfundur
hófst, fóru fulltrúar á fundinum
tii Bessastaða í boði forseta ís-
lands, herra Asgeirs Ásgeirsson-
ar, verndara ÍSÍ, og forsetafrúar,
Dóru Þórhallsdóttur.
og alvarleg rifrildi og var henni
sagt upp starfinu. Ákvað konan
að drepa manninn og sjálfa sig
siðan, lagðist í drykkjuskap og var
full afbrýði. Eitt sinn ætlaði hún
að skera vin sinn á háls-við mat-
horðið, en tókst ekki, og í annað
sinn stal hún skammbyssu, fór að
æfa sig á hana, en þá kom maður-
inn að henni og náði af henni
vopninu. Loks eftir mikinn undir-
búning réðist hún að manninum.
sofandi og rotaði hann með
sleggju, vann eftir það enn botur
á honum með hhíf, gekk siöau
til felustaðar og skar á slagæðar
á úlnliðum sínum. Henni sjálfri
var hjárgað ,en þessa sögu sagði
hún alla mjög gréinilega og nieð
ró fyrir réttinum í gær.
saga Vestmannaeyja í fjóra ára-
tugi, 1890—1930.
Lætur að lýkum að áþessu tíma-
bili, sem bókin gerir skíl, hafa
orðið stökkbreytingar við sjósókn
í stærstu verstöð landsmanna og
hefir bókarhöfundur safnað saman
mjög viðamikiam fróðleik um
þetta efni.
Bókin Aldahyörf í Eyjum er því
ýtarlegt heimildarrit og á merkan
þátt í atvinhusögu landsman'na.
Bókin er prý'dd miklúm fjölda
mynda a£ mönnum, er komið hafa
við sögu, auk gamalla og siýrra
mynda frá verstöðinni og mynda
af fjölmörgum bátum.
f formála gerir höfundur nokkra
grein fyrir bókinni. Segir frá því
að sig hafi ekki grunað thversu
erfitt verk hann tókst á hendur,
er bæjarsíjórn Vestmannaeyja 'fór
þess á leit við hann að semja ágrip
af útgerðarsögu Eyjanna. Engu. að
siðuf hefir hinn aldni sjösóknari
skilaö hér á land miklum fróðieik,
sem ,gott er að ekki fór forgörð-
um.
Vettvangur æskuunar
(Framhald af 5. síðuj.
blöstu alls slaðar við, en almenn-
ingur hefði því miður verið sof-
andi fyrir þessu. Nú væri þetta að
hrcytast. Hin mikla aukning Fram
sóknarflok'ksms í síðustu bæjar-
stjórnarkosningum sýndi, að flokk
urinn ætti mikla framtíð fyrir :scr
í Reykjavík.
Margrét Þorvarðardóttir
andaðist að heimili sínu, Týsgötu 8, að kveldi 2. þ. m.
Rafn Júliusson, Sigurrós Júlíusdóttir,
Uára og Þorvarður Jórv Júltusson.
V.V.V.'.V.V.V.V.V.V.’.V.V.V.V.V.V.V.V.V'.V.V.’.'.V.V.V.T.V.V.V.V.V.VAV.V.V.V.VV.V.V.V.V.W.V.V.VAV.-
í
l Látið ekki bækur Æskunnar vanta í bókaskáp barnanna
Adda í menntaskóla (Jenna og Hreiðar) .... kr. 22.00
Adda trúloíast (Jenna og Hreiðar) ............ — 25.00
Börnin við ströndir.a (Sig. Gunnarsson þýddi) — 20.00
Bjarnarkló (Sig. Gunnarsson þýddi) ......... — 32.00
Bókin oklcar (Hannes J. Magnússon) ........... — 24.00
Dóra sér og sigrar (Ragnheiður Jónsdóttir) .. — 35.00
Dóra í dag (Ragnheiður Jónsdóttir) ........... — 35.00
Dagur frækni (Sig. Gunnarsson þýddi) ......... — 40^00
Elsa og ÓIi (Sig. Gunnarsson þýddi) .......... — 48.00
Eiríkur og Malla (Sig. Gunnarsson þýddi) .. — 23.00
Ennþá gerast ævintýri (Óskar Aðalsteinn) .. — 35.00
Grant skipstjóri (Hannes J. Magnússon) þýddi) — 32.00
Grænlandsför mín (Þorv. Sæmundsson) .......... — 19.00
Góðir gestir (Margrét Jónsdóttir) .............— 27.00
Geira glókollur (Margrét Jónsdóttir) ......... — 45.00
í Glaðheimum (Ragnheiður Jónsdóttir) ......... — 32.00
Glaðheimakvöld (Ragnheiður Jónsdóttir) .... — 55.00
Hörður á Grund (Skúli Þorsteinsson) .......... — 35.00
Kappar úr íslendinga sögum
(Marinó Stefánsson) ...,................. — 28.00
Karen (M. Jónsdóttir þýddi) ................. •— 36.00
Kisubörnin kátu (Grðjón Guðjónsson þýddi) .. — 25^00
Litli bróðir (Sig. Gunnarsson þýddi) ........ —- 18.00
Kibba kiðlingur (Hörður Gunnarsson þýddi) .. — 16.00
Kalla- fer í vist (Giiðjón Guðjónsson þýddi) .. kr. 18.50
Maggi verður að mar.ni (S. Gunnarsson þýddi) — 20.00
Nilli Hólmgeirsson (Marinó Stefánsson) .... — 23.00
Oft er hátt í koti (Margrét Jónsdóttir) ...... — 17.00
Skátaför til Alaska (Eiríkur Sigurðsson þýddi) — 20.00
Stellu-bækurnar (Sig Gunnarsson þýddi) .... — 30.00
Snorri (Jenna og Hrciðar) .................... — 32.00
Steini x Ásdal (Jón Björnsson) ............... — 45.00
Snjallir snáðar (Jcnna og Hi'eiðar) .......... — 45.00
Todda kveöur fsland (Márgrét Jónsdótlir) .. — 25.00
Todda í tveim löndam (Margrét Jónsdóttir) .. — 25.00
Tveggja daga ævintýri (G. M. Magnússon) .... — 25 00
fl
Uppi á öræfum (Jóh. Friðlaugsson) ............ — 30.00
Útilegubörnin í Fannadal (Guðm. G. Hagalín) — 30.00
Vala (Ragnheiður Jónsdóttir) .................— 20.00
Vala og Dóra (Ragnheiður Jónsdóttir) .........— 38.00
Vormenn íslands (Óskar Aðalstcinn) ........... — 46.00
Örkin hans Nóa (Guðjón Guðjónsson þýddi).. — 32.00
N.B.: — Klippíð þc-ssa auglýsingu úr blaðiuu. og hafið
Iiana við hendina, þegar þið' gerið innkaupin á jólabókimi
unglinganna núna fyrir jólin. — Hér eru margar eldri
bækur, með miklu lægra veröi eji nýju bækurnar. —
Hafið það einnig í huga.
FÁST HJÁ ÖLLURfl BOKSÖLUIVI
Bókaútgáfa Æskunnar
Kirkiuhvoli
Sími 14235
::
VAVAVAVAV.V.VAVAV.’AVAV.V.V.V.V.V.V.V.V.V.V.VV.VV.V.V.V.’.V.’.V.V.V.V.V.V.V.V.'.V.V.VVVAV.V’.