Vísir - 24.09.1940, Blaðsíða 1

Vísir - 24.09.1940, Blaðsíða 1
Ritstjóri: Kristján Guðlaugsson Skrifstofur: Félagsprentsmiðjan (3. haeð). Ritstjóri Blaðamenn Simi: Auglýsingar 1660 Gjaldkeri 5 Hnur Afgreiðsla 30. ár. Reykjavík, þriðjudaginn 24. september 1940. 220. tbl. De Gaulle hefur sókn í Vestur-Afríku með tilstyrk Breta. IÍihi éwmt mii úrsliÉin. EINKASKEYTI frá United Press. London í morgun. Það var gefið í skyn fyrir nokkuru, að De Gaulle og lið hans, „hinir frjálsu Frakkar" myndu bráðlega fara að veita Bretum virka aðstoð í styrjöldinni, Þetta var boðað fyrir skemstu, en áður liöfðu ýmsar nýlendur Frakka í Af- ríku og víðar, gengið í Iið með De Gaulle. Það er nú kunnugt orðið, að De Gaulle er kominn til Dakar í Vestur-Afríku með beráfía frjálsra Frakka, og er hann studdur af breskri flotadeild, og hófst orusta við Dakar í gær. De Gaulle stjórnar sjálfur hernaðaraðgerðunum. f**1 llpíl. 1 tilkynningu frönsku stjórnarinnar í Vichy segir Ceorg Bretakon- ungur flytur ræðu. De Gaulle er kominn til Dakar á herskipi með bresk- um herafla, sem hann sjálfur stjórnar. Þegar herskip- ið var komið til Dakar setti De Gaulle landstjóra Frakka úrslitakosti, og krafðist Ipess, að nýlendan gengi i lið með hinum frjálsu Frökkum og Bretum. Þessari kröfu var neitað og hóf þá breska flotadeildin skothríð á frönsku virkin. I hinni bresku flotadeild er flugvélastöðvarskip og allmörg beitiskip, og komu þau úr suðri frá BatKurst, til.þess að gera árásina. Bresk flotadeild fór frá Gibraltar fyrir 10 dögum, þegar það varð kunnugt, að franska stjórnin hefði sent 6 herskip áleiðis til Dakar. Breska flotadeildin fór til Bathurst og hóf þá fyrst hernaðaraðgerðir, er þrjú frönsk herskip leituðust ,við að fara frá Dakar til Libreville fyrir nokkrum dögum. Bretar hófu skot- hríð í gær á bæði Evrópumannaborgina, Cape Vert, þar sem 3000 Evrópumenn búa, og einnig á leirkof aþorp blökkumanna, enn- fremur loftskeytastöðina, landstjórahúsið í Cape Vert, og Wak- an-flugstöðina I 10 mílna fjarlægð, en þar er öflug flugflota- deild. Ennfremur var skotið á mikilvæga járnbrautarendastöð fyrir norðan St. Louis á Ieiðinni til Bamako og Nigerdalsins. A. m. k. 60 menn biðu baná eða særðust alvarlega í skothríð-v inni, sem stóð enn yfir kl. 6 síðdegis. , Það er nú kunnugt, að sjö frönsk herskip í Dakar, þar á meðal hið mikla orustuskip Richelieu, sem áður skemdist, en er þó ekki með öllu óvígfært, hefði svarað skothríðinni. Hin eru 3 beitiskip og 3 tundurspillar. Fregnir eru ókomnar um úrslit í þessari orustu, og staf ar það af því, að loftskeytastöðin eyðilagðist í skothríðinni. Herskip þessi snéru aftur, er þau komust að því, að breska flotadeildin nálgaðist. Það er talið, að flotadeil Breta sé öflugri en liin franska deild, sem þarna er fyrir. Á fundi frönsku stjórnarinn- ar í Vichy í gær var ákveðið að veita hernaðarlegt viðnám á- fram. Baudoin, utanríkismála- ráðherra Frakka tilkynti blaða- mönnum i gær, að árásin yrði ekki skoðuð sem styrjaldarefni, en Frakkar myndu verja sig og væri þeir í öllu tim það f ærir. Frakkar halda því fram, að Dakar sé óvíggirt borg, og því sé óverjandi, að ráðist var á hana, en Bretar benda á, að hér sé um ramlega víggirta flota- höfn að ræða. Er borgin einnig mikilvæg vegna siglinga yfir Atlantshaf. Borgin er mikil útflutningshöfn og aðsetur ný- lendust j órnarinnar (f rönsku Vestur-Afríku). Talið er, að ef sókn De Gaulle og Breta í Dakar gengur að óskum, muni það hafa mikil á- hrif í þeim nýlendum Frakka, sem enn fylgja Vichy-stjórninni að málum. Það er búist við því, að breska flotamálaráðuneytið muni fljót- lega gefa út tilkynningu um hernaðaraðgerðirnar við Dakar, en enn sem komið er er ekki kunnugí hvernig viðureigninni lyktaði. Ij Lundúnarfregnum er bent á, að ef tilkynningar Vichy- stjórnarinnar séu bornar sam- an, komi í ljós, að þær stangist á, og Bretar halda því fram, að De Gaulle hafi átt talsverðu f ylgi að f agna í Dakar. MIKLAR HANDTÖKUR I KAIRO. Italir handteknir í þúsundatali. London i morgun. I gærkveldi bárust fregnir um það frá Kairo, að egipska stjórnin hefði fyrirskipað, að handtaka mikinn fjölda Itala, í Kairo og víðar. Er þetta talið fyrirboði þess, að Egiptar ætli að láta til skarar skríða og fara í stríðið með Bretum gegn ít- ölum. I Kairo einni voru hand- teknir 7000 Italir og voru þeir fluttir í kyrrsetustöðvar. ÞAÐ ER ENN BARIST I FRANSKA INDO-KlNA. London í morgun. Fregn frá Shanghai hermir, að samkvæmt áreiðanlegum heimildum hafi enn verið barist á landamærum Franska Indo- Kína snemma í morgun. Frakk- ar hafa flutt franskar konur og börn frá- landamærahéruðun- um'. —o— Ný heiðursmerki, Einkaskeyti frá United Press. London í morgun. Georg VI. Bretakonungur flutti ræðu í gær og var henni útvarpað. Talaði hann í Buck- inghamhöll og beindi máli sínu aðallega til Lundúnabúa, vegna lof tárásanna, sem þeir hafa orð- ið fyrir, en einnig til allra þeirra, i borgum og þorpum, sem við slik örlög eiga að búa, og fór konungur samúðar- og lof sorðum um þrek og störf alls þess fólks, svo og hjálparliðsins, hers, flughers og flota. Konung- ur ræddi og stuðning og sam- úð frá öðrum löndum, Banda- ríkjunum og samveldislöndun- um, mælti samúðarorðum til barnanna, sem f órust, er breska farþegaskipinu var sökt fyrir viku siðan, og kvað árásina á skipið sanna öllum, hvaða öfl það væri, sem Bretar ætti í höggi við. Konungur kvað Eng- land standast allar árásir. Eng- land verður altaf til. — I ræðu sinni boðaði konungur, að stofn- að yrði til útgáfu tveggja heið- urspeninga, Georg§-krossins og Georgs-heiðursmerkisins. Ge- orgs-krossinn verður veittur borgurum, konum sem körlum, fyrir hin mestu afrek yið hjálp- ar- og björgunarstarfsemi o. s. frv., og gengur næst Victoriu- krossinum, sem er mesta heið- ursmerki, sem menn geta feng- ið. Georgs-heiðurspeningurinn verður veittur fyrir minni af- rek og vel unnin störf. I ræðulok bað konungur þjóð- ina að setja traust sitt á guð og eigin lífsþrótt. I flugvélar að komast inn yfir strendur Kent og vaktiþaðmikla athygli, að flestar flugvélarnar voru orustuflugvélar, eða 83. Dokuðu margar við, til þess að vera til taks að aðstoða hinar, ef til undanhalds kæmi, enda varð sú fljótt reyndin. Hið sama gerðist, þegar þýskar flugvélar. flugu inn yfir Thamesarósa i morgun. Þeim var dreií't með á- kafri skothríð úr loftvarnabyss- um og er henni lauk komu breskar sprengjuflugvélar og rákú flóttann. Þriðja árásin var gerð nokkuru síðar, en þá höf ðu engar sprengjuflugvélar komist yfir London, en það virðist þó hafa vérið markmið allra þess- ara flugvélahópa, að komast þangað. Tvær aðvaranir um loftárásir voru gefnar i London i morgun og stóðu báðar stutt. — A. m. k. 11 þýskar flugvélar voru skotnar niður í gær yfir Bretlandi. — Skothríðin úr loft- varnabyssunum var svo áköf, að sára fáar þýskar flugvélar kom- ust inn yf ir miðhluta borgarinn- ar, en þar urðu þó nokkurar skemdir, og talsverðar skemd- ir á húsum, íbúðar og verk- smiðjuhúsum, í úthverfunum og borg einni i suðausturhluta landsins, og nokkrum 'öðrum stöðum. Allmargir menn sœrð- ,ust oö nokkrir biðu bana. aukia yfif M. Einkaskeyti frá United Press. London, í morgun. Það var tilkynt í London laust fyrir hádegi, að Þjóðverjar hefði gert ítrekaðar tilraunir til þess að senda stóra flugvélahópa inn yfir strendur landsins. Snemma í morgun reyndu um 100 þýskar ista loííárái á Í Ét itl Verð á olíu og bensíni lækkar næstu daga. UndanfariS hafa farið fram umræður milli Verðlagsnefndar og olíufélaganna um verð á olí- um og bensíni. Stóðu umræður þessar yfir fram á laugardagskvöld, en seinni hluta dags i gær barst olíufélögunum bréf frá verð- lagsnefnd, þar sem hún getur þess, að hún geri þáð að tillög- um sínum, að verð á bensíni skuli lækka úr 50 aurum í 47 aura lítrinn og hráolía úr 27 aurum í 26^ eyri, en ljósaolía hækkar úr kr. 395 í kr. 400 fat- ið. Alþýðublaðið birti í gær frétt um það, að verðið myndi lækka nú þegar, og hafði oliufélögun- um þá ekki borist bréf verð- lagsnefndar. Þar sem hér er að- eins um tillögur að ræða frá Jiendi verðlagsnefndar, hefir fregn Alþýðublaðsins um verð- lækkunina ekki við full rök að styðjast. Hinsvegar má ganga út frá því, að verð á ofangreindum vörutegundum lækki næstu daga, og þá sennilega frá næstu jiiánaðamótum. EINKASKEYTI FRÁ U. P. - London í morgun. Skömmu fyrir miðnætti sið- astliðið voru gefin merki um það að lof tárás væri yfirvofandi í Berlín. Loftárásin stóð til kl. 3,30 í nólt. Nokkrar breskar flugvélar vörpuðu sprengikúl- um og íkveikjusprengjum yfir úthverfin. I fregnum, frá London segir, að þetta sé mesta loftárásin, sem gerð hafi verið 'á Berlín það sem af er styrjöldinni, og hafi hún staðið í fullar 3 klst. Sprengjum var varpað á mið- hluta Berlínarborgar og önnur eins skothrið úr loftvarnabyss- um borgarinnar hefir aldrei heyrst. — Þjóðverjar halda þvi fram, að venju, segir i breskri tilkynningu, að ekkert hernað- arlegt tjón hafi orðið. Breskar sprengjuflugvélar gerðu einmg árásir á allar Erm- arsundshafnir, sem Þjóðverjar hafa á valdi sínu, milli Dunku- erque og Boulogne. Komu þar upp miklir eldar og á ströndum Englands, hinum megin við sundið, stóðu menn i hundraða- tali og horfðu ^ eldana. Veðurskilyrði í gærkveldi til innrásar voru hin ágætustu, en ekki notuðu Þjóðverjar sér það. SPÁNVERJAR TREGIR? Bresk blöð segja, að von Bibbentrop hafi ekki verið að f lýta sér neitr heim, þótt Serr- ano Suner, innanríkisráðherra Spánar hafi beðfð eftir honum. Þjóðverjar virðast ekki eins ör- uggir um það og áður, segir Times, að SpánverjaV hlaupi til og hagi utanrikisstefnvi sinni að geðþótta möndulveldanna. — Suner hafi ekki verið eins mjúkur og þeir ætluðu. Þegar hann kom hafi verið tilkynt, að hann kæmi til mikilvægra um- ræðna, enda þótt Spánverjar- segi, að hann hafi einvörðungu farið þangað sem leiðtogi falan- gista. Blöðin í Berlín sögðu, að Spánn mundi í öllu fylgja möndulveldunum, og að innan- ríkismál Spánar hafi verið rædd, en þess er þegar farið að gæta, að blöðin eru farin að skifta um tón. Times segir, að Suner hafi komið fram af hóg- yærð og gætni. # N INDOKÍNA. Það er nú kunnugt, a. m. k. tvær japanskar f^lugvélar voru skotnar niður i bardögunum í Franska Indokína i gær. Japanu* segja, að mótspyrnunni sé lokið, en aðrar fregnir herma, að bar- dagar haldi áfram. Japanir segj- ast ekki ætla að hernema Indo- kíha. Það vekur mikla athygli, að Baudoin utanrikismálaráðh. frönsku stjórnarinnar, hef- ir ekki fehgið leyfi til þess að iriinnir ÞRBOJUDAGUR: 1. Leiðbeiningar í umferðar- reglum veittar almenningi á götum úti. 2. Sýning í búðarglugga Jóns Björnssonar & Co. — í Bankastræti. . 3. Bæklingi, með f jölda um- ferðarmynda til leiðbein- ingar, úthlutað ókeypis. 4. Skilti á nokkrum f jölförn- . um gatnamótum, er sýna fjölda umferðarslysa á þeim gatnamótum síðast- liðið ár. 5. Námskeið fyrir hjólreiða- menn. Væntanlegir þátt- takendur gefi sig fram í dag á lögreglustöðinni eða skrifstofu Slysavarnafél. r liisir i Vegna verðhækkunar á fiski erlendis hefir Fiskimálanefnd ekki séð sér annað fært, en á- kveða einnig allverulega hækk- un á fiski hér heima. Verð fiskjar hér i bænum mun verða sem hér' segir eftir- leiðis: Nú ÁSur kr. kr. RauSspretla (ófl.) ...... 1.60 , 1.00 Ýsa .................... 0.60 0.50 Þorskur ................ 0.50 0.40 SmálúSa................ 1.50 1.20 NaitursaltaSur fiskur ... OifO 0.60 Reyktur fiskur.......... 1.00 0.80 Reykt ýsa .............. 1.30 1.10 "ísa beinlaus m. roði----- 1.25 1.00 Ysa beinl. og roðflett ... 1.50 1.20 Porskur beinl. m. roði .. 1.10 0.80 Þorskur beinl. og roSfl. . 1.30 1.00 Verð i heildsölu verður sem .hér segir: Nú Áður kr. kr. Rauðspretta 1. fl. ....... 1.60 1.10 ----- 2. fl..........: 1.00 0.65 ----- 3. fl..........0.50 0.20 Þorskur................. 0.25 0.15 Vsa ..................'.. 0.35 0.20 SmálúSa ............... 1.10 0.80 Sólkoli nr. 1........... 1.60 1.00 — nr. 2 ............. 1.00 0.60 — nr. 3............. 0.50 0.20 Verð á öðrum fisktegundum hefir enn ekki verið ákveðið, en má telja vist, að það hækki hlut- fallslega við annan fisk. hafa herafla í Franska Indokina með innrás fyrir augum, heldur til styrktar hði Japana í Kanton, ef það yrði að hörfa undan. Manntjón Frakka i Dong- Dong var um 130, segir i jap- anskri tilkynningu, en Japana lítið. Auk þess handtóku Japanir á þriðja hlmdrað innfæddra hermanna. SKIPASMÍÐAR VIÐ TYNE. Samkvæmt tilkynningu frá Lloyds í London 20. sept. hefir engin stöðvun orðið á skipa- smíðum við Tyne. Er þar unn- ið af mesta kappi og hefir fram- leiðslan það sem af er þessu ári verði meiri en mörg undan- gengin ár. Er verið að smiða fjölda mörg herskip, og að auki mikinn fjölda flutningaskipa. Hjólið ekki í hópum um göturnar! L

x

Vísir

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Vísir
https://timarit.is/publication/54

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.