Vísir - 07.10.1940, Blaðsíða 1

Vísir - 07.10.1940, Blaðsíða 1
Ritstjóri: Kristján Guðlaugsson Skrifstofur: Félagsprentsmiðjan (3. hæð). 30. ár. Ritstjóri Biaðamenn Sími: Augíýssngar 1660 Gjaldkeri S línur Afgreiðsla j Reykjavík, mánudaginn 7. október 1940. 231. tbl. Þjóðverjar senda m S/¥ffI F¥iIIÍt 80.000 herlið til Rúmeníu Herliðid er sent til þess að vernda oliulindir Rúmena gegn skemd- arverkatilraunum. EINKASKEYTI frá United Press. London í morgun. Samkvæmt áreiðanlegustu heimildum í Búkarest eru Þjóðverjar að flytja allmikið lið til Rúm- eniu. Fjórar eða fimm járnbrautarlestir eru komnar þangað með vélahersveitir, fluglið o. s. frv. Talið er, að hér sé samtals um eitt herfylki að ræða og búist er við, að meira lið kunni að koma á eftir. Lið þetta hefir verið að koma til Rúmeniu seinasta sólar- hringinn. Herliðið hefir bækistöðvar sem stendur ná- lægt olíulindunum milli Ploesti og Gurgionhafnar við Dóná. Að því er United Press hefir fregnað er von á tæp- lega einu herfylki til næsta sólarhring eða um það bil 15.000 hermönnum. Hersveit úr hinu þýska liði er komin til höfuðborg- arinnar og hefir samband við rúmensku herstjórnina sem hefir fyrirskipað að tæma skuli rúmenska her- mannaskála handa hinu þýska liði. Þá hefir frést, að þýska stjórnin sé staðráðin í að senda herlið eftir þörfum til Rúmeniu, og fari það eftir þeim skýrslum, sem hún fær símleiðis frá Bukarest, hversu mikið lið verður sent til viðbótar. Fullyrt er, að markmiðið með liðssendingunni, sé að vernda olíulindir Rúmeniu, en komist hafi upp um til- raunir — að því er Þjóðverjar segja, — til þess að fremja þar skemdarverk, og eru breskir menn í Rúm- eniu slíkum sökum bornir. Er því litið svo á, að liðs- sending Þjóðverja til Rúmeniu sé bein afleiðing þe,ss, að breskir menn í Rúmeniu hafa verið handteknir og sakaðir um að hafa áformaci skemdarverkastarfsemi. Það eru allmargir Bretar, sem handteknir hafa verið í Rúm- eniu að undanförnu, eða réttara sagt brottnumdir og því næst hafðir í haldi, því að í breskum fregnum er fullyrt, að menn þessir, hafi verið numdir á brott, sumir að minsta kosti. Yar hér m. a. um að ræða starfsmenn olíufélaga, en eins og kurinugt er hafa Bretar lagt mikið fé til olíuframleiðslu í Rúmeníu. Sumir hinna bresku manna voru brottnumdir þannig, að óeinkennis- klæddir piltar þustu að þeim, er þeir voru á götum úti og áttu sér einskis ills von, og höfðu þá á brott með sér. Spurðist svo ekki til þeirra í bili, þar til loks fékst viðurkenning á að þeir væri hafðir í haldi. Fregnir um þetta hafa verið ógreinilegar, en í breskum fregnum er fullyrt, að sumir hinna handteknu manna hafi sætt misþyrmingu, og aðrir orðið fyrir hnjaski. Handtökur þessar hafa leitt til þess, að orðsendingar hafa farið milli bresku stjórnarinnar og rúmensku stjórnarinnar. Mótmælti breska stjórnin handtökunum harðlega. Svar rúm- énsku stjórnarinnar er sagt hafa verið á þá leið, að mennirnir hefði ekki sætt illri meðferð og fengi mál þeirra í öllu löglega meðferð. En Bretar segjast hafa sannanir fyrir því, að svo sé ekki, og saka þeir rúmensk yfirvöld um, að hafa í þessu máli farið í öilu að vilja Þjóðverja. Hafi þeir fyrirskipað, en rúm- ensk yfirvöld ekki þorað annað en hlýða. — í þá átt virðist stefna í Rúmeniu, að járnvarðliðið eflist að áhrifum. — Antonescu herforingi, sem nú er forsætísráðherra, er ekki járn- varðliðsmaður, en hlyntur því, er nú að sögn að ganga í lið þetta, og hefir hann ávarpað 100.000 járnvarðliðsmenn í Bukarest, og var þá klæddur einkennisbúningi þeirra. Lundúnabúar sváfu vel í nótt sem leið. JSngar aóvaranir- frá Jví seint í gærkveldi þar til í birtingu. Einkaskeyti til Vísis. London í morgun. í fyrsta skifti frá því 7. sept. 'gátu miljónir Lundúnabúa sof- ið í friði í nólt sem leið. I gær- kvekli voru gefin merki um loft- iárásir, en nokkurum minútum siðar var tilkynt, að liætlan væri liðin hjá. Ný aðvörunar- merki vor.u svo ekki gefin fyrr en í birtingu í morgun. Fólk liafðis.t því ekki við i loftvarna- hyrgjum síðastliðna nótt. Það er talið, að veðurskilyrði hafi hindrað flugvélar óvinanna í að halda áfram loftárásum, ekki aðeins á London, heklur og á aðra ’staði í Bretlandi, því að engar fregnir hafa horist um loftánásir í nótt enn sem komið er (kl. 7 i morgun). Stormur var í nólt í Bretlandi og flugskilyrði slæm. fialkar segji ekki Irelum si á heudir. EINKASKEYTI FRÁ U. P. — London í morgun. Samkvæmt fregn sem borist hefir frá Yichy, að- setursborg fronsku stjórn- arinnar, hefir því verið neit- að opinbeiiega, að nokkur fótur sé fyrir því, að Þjóð- verjar og Itálir hafi krafist þess, að Frakkar segði Bret- um stríð á liendur. Það hefir verið mikið um það rætt að undanförnu í erlendum hlöðum, hvort til þess mundi koma, að Frakkar segði Bretum stríð á liendur, að kröfu Þjóð- verja. Orðrómur í þessa átt komst á kreik eftir Dakar-ánás- ina og jafnvel fyrr, og jókst all- mjög, er franskar flugvélar gerðu árás á Gibraltar um það leyti. Þá voru hirtar fregiy r um það, að Þjóðverjar áforrn- uðu að skifta Svisslandi, og fengi Þýskaland einn lilutann, ítahr annan og Frakkland þann þriðja. Kom þá fram sú tilgáta, að Frakkar ælti að fá sinn part fyrir að ganga í lið með Þjóð- verjum og ítölum gegn Bretum. Nú hefir fregn þessari, sem að framan segir, verið hnekt, með opinberri tilkynningu frönsku stjórnarinnar. Hollnsta Tyrkja. Úp gpein í Times. London, í morgun. Blaðið Times í London hefir birt grein, þar sem Tyrkir eru lofaðir mikið fyrir hollustu þeírra og staðfestu. Segir grein- arhöfundurinn, að engin þeirra þjóða, sem komist liafa lijá þátttöku í stríðinu, hafi verið eins ákveðin og hugrökk og og Tyrkir. Fréttaritari Times i Ankara ræðir þessi mál nokkuð og segir hann, að tyrknesku stjórninni liafi veist mjög erfitt að fylgja þeirri stefnu, sem hún var stað- ráðin i að fylgja, því að reynt var með ýmsu móti að fá liana til þess að hvika frá henni, en þáð tókst ekki. Það hefir og bakað Tyrkjum erfiðleika, að ekki hefir ávalt legið ljóst fyrir hver ,stefna Rússa væri, en Tyrkir eiga mikið undir þvi, að I góð samhúð haldist við þennan volduga nágranna. Þá hakaði það Tyrkjum eins og Bretum mikla erfiðleika, að Frakkar gáfust upp. Tyrkir eiga mikilla hagsmuna að gæla i Sýrlandi, sem er franskt verndarríki, og eins og kunnugt er hafa Italir og Þjóðverjar reynt að treysta aðstöðu sina í Sýrlandi, eftir að Þrátt fyrir stríðið halda Þjóðverjar áfram þeim bygg- ingum, seni þeir voru hyrjað- ir á, þegar styrjöldin hófst. Hé| er mynd af Iíkani af sanr komuhúsi nasistaflokksins, sem reisa á í Núrriherg. Það verður lhð stærsta í heimi, þvi að það á að-rúma 80 þús. manns í sæti. Stærð liússins verður 475x623 fet, en liæsti hluti þess verður 223 fet yfir jörðu. All verður húsið hygt úr granít. Teikningar gerði liúsameistari að nafni próf. Ludvig Ruff. Frakkar gáfust upp \Tei'ða þvi Tyrkir og Bretar að gefa nánar gælur að því, sem fram fer í Sýrlandi. Þrátt fyrir alla þessa erfiðleika hafa Tyrkir aldrei í neinu hvikað frá holiustu sinni við Breta og aldrei sýnt það í neinu, að þeir hafi rnist trúna á, að Bre'tar sigruðu í styrjöldinni, þótt seint yrði og um síðir. TyrkneSku blöðin og almenri- ingur í Tyrklandi hafa látið i ljós gremju yfir undirróðurs- starfsemi nasista, og hafa verið gerðar viðtækar ráðstafaíiir t.l þéss að hnekkja henni, enda hefir hún ekki komið að tilætl- uðum notum. Hin ákveðna afstaða Tyrkja er bygð á þeim grundvelli, sem Kemal Ataturk lagði, til þess að tryggja framtíð Tyrklands. Hún er framhald af viðreisnarstarfi hans árin eftir styrjöldina, segir greinarhöfilndurinri i Times. --- Tilraunir Þjóðverja til þess að nota Tyrkland sem „millistöð“ á leið sinni til Vestur-Asíu,diafá mistekist. Þiá víkur greinarhöfundurinn að þvi, að Mússólíni hafi ekki þóst þurfa að leyna því, livað liann ætlaði sér fyrir. Hann ætlaði að gera víðtækar kröfur á hendur Tyrkjum, þegar Þjóð- verjar væri búnir að sigra Brel- land, sem átti að verða fyrir haustið. Þess vegna foru ítalir. i stríðið. Mússólini var viss um, að Þjóðverjar mundu sigra Breta. Svo ætlaði hann að taka til við Tyrki, en þeir vissu hvað liann ætlaði sér fyrir, og sann- færingin um það styrkti Tyrki í þeirri trú, að þeim væri lioll- ast að lialda trygð við Breta. í Balkanskagamálunum fylgja Tyrkir söimi stefnu og Bretar og Rússar, og eins og þeir vilja þeir ekki, að Þjóðverjar og ltalir fái áhrifaaðstöðu í Asíu. Ágrelnlngnr um stað- inn, en ekki starfann. Stúlkan iaug sögunui. Fyrir nokkru birlu öll dag- blöð bæjarins þá fregn, samkv. upplýsingum lögreglunnar, aS breskur hermaSur hefði beitt stúlku eina hér í bænum nauS- ung, en upplýsingar þessar lét Iögreglan í té samkvæmt fyrstu prófum málsins og framburSi stúlkunnar. % Við framhaldsrannsókn hefir alt annað komið á daginn, er ætlað var í upphafi, með því að talið er fyllilega upplýst, að stúlka þessi hafi haft allmikil mök við hresku hermenniria, og þá marga. í því lilfelli, sem að ofan ræðir, mun hafa komið upp ágreiningur milli stúlkunn- ar og hermannsins, með því að hún vildi víkja af almannafæri, ( þótt annað yrði ofan á. Hefir stúlkan viðurkent að liafa logið upp sögu sinni í upphafi, og er Rússar eru þegar farnir að lúta í ljós greniju yfir afstöðu Þjóð- verja að því er snertir siglinga- mál á Dóná, en þar vilja þeir öllu ráða. Aðstaða Tyrkja er góð liern- aðarlega og þeir eru meira liern- aðarveldi en ætla mætti eftir íhúatölunni. Tyrkland er öflugt virki, sem Þjóðverjar yrði að vinna, áður þeim tækist að sækja fram til Asíulanda. Bandalag Tyrkja við Grikki er liið mikilvægasta, ög hefir orðið Grikkjum mikill stuðn- ingur að láta ekki hótanir Itala á sig fá. En svo er nú komið, að allar þjóðir við Miðjarðarliaf og víðar hafa fengið aukna trú á sigri Bretlands vegna liinnar vasklegu varnar hreska flug- hersins heima fyrir og sóknar lians á meginlandinu. Tyrknesku hlÖðin óttast ekki Þriveldahandalagið, og þau gera ráð fyrir, að árangurinn verði allur annar en til var ætlast, þ. e. að aðstaða Breta eflist í Aust- ur-Asíu, og að afstaða Rússa sem styðja Kinverja muni koma greinilega i ljós. — Enginn Breti liefir efast um liollustu Tyrkja segir grein- arhöfundur að loltum, og það er alt af að koma skýrara í Ijós, að Tyrkir hafa tekið rétta stefnu. liún tæpast talin með fullri skynsemi. Þegar slík mál, sem liér um ræðir, koma upp, væri að sjálf- sögðu æskilegast, að ekkert væri um þau birt fyr en að rannsólcn lokinni. Það er ekki annað en það, sexn vænta má, að það úr- lcast, sem gengur kaiipum og sölum, grípi einnig til ósann- sögli til þess að forða sér úr klípunni, þótt smán þess verði hvað mest, er sannleikurinn upplýsist. SKAK: Yesturbær sigraði Austurbæ. I gær tefldu Austur- og Vest- urhær, eins og undanfarin haust. Var margra kappa vant, sérstaklega frá Ansturbænum, enda lauk kepninni með sigri Vexturbæjar með 5 Vé vinning gegn 4V2. Ilinum einstöku skákum lauk þannig, og eru Vesturbæingar taldir á undan: Baldur Möller 1 — Eggert Gilfer 0, Brynjólfur Stefánsson V2 —- Magnús G. Jónsson %, Stxirla Pétursson 1 — Guðm. Ágústsson 0, Hafsteinn Gislason 1 — Sæm. Ólafsson 0, Áki Pét- ursson 1 — Hermann Jónsson 0, Pétur Guðmundsson 0 '— Sig- urður Gissurarson 1, Magnús Jónasson 0 — Kristján Sylverí- usson 1, Guðm. Jónsson 1 — Aðalsteinn Ilalldói’sson 0, Óli Valdimai’sson 0 — Víglundur Möller 1, Láru's Johnsen 0 — Marís Guðmundsson 1. Umferðarslys. í fyrrakvöld 'vildi þa‘8 slys til, að þriggja ára .gamalt harn hljóp fyrir hermannabíl á Laufásvegin- um, féll á götuna og fékk heila- hristing. Lúðrasveit Reykjavíkur fór i gær suður á Elliheimili. og lék þar mörg lög undir forystu Al- berts Klahn. Hafði gamla fólkiÖ hina rnestu skemtun af leik LúSra- ; sveitarinnar og kann henni bestu i -þakkir fyrir komuna og sk'émtun- ina. Næturlœknir. Eyþór Gunnarsson, Laugaveg 98, sími 2111. Næturverðir í Laugavegs apóteki og Ingólfs apóteki.

x

Vísir

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Vísir
https://timarit.is/publication/54

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.