Morgunblaðið - 06.03.1918, Side 2

2
MORGUNBLAÐIÐ
—sssr-
K.höfn 3. matz.
Rúmenar hafa nú sent fulltrúa á
friðarfundinn.
Frá París er símað að Maximal-
istar hafi í hyggju að undirskrifa
friðarsamninga við Miðríkin, án þess
að ræða hin sérstöku skilyrði samn-
ingsins fyr en síðar.
»Vossische Zeitung* álítur að
Danir hafi gert rangt í þvi að kyr-
setja hermennina af hjálpar- beitiskip-
inu Wolff, sem strandaði á Jótlands-
skaga fyrir nokkrum dögum. Blöðin
hér í Kaupmannahöfn halda því fram
að það hafi verið skylda Dana að
kyrsetja þá.
Khöfn. 4. marz.
Rússar og Þjóðverjar undirskrif-
uðu friðarsamninga i gær.
Maximalistar skrifuðu undir án
þess að íhuga einstök atriði samn-
inganna, en það er allsherjarfundi
verkamannaráðsins ætlað að gera á
eftir. Með þvi einu móti voru Þjóð-
verjar fáanlegir til þess að stöðva
framsókn þýzka hersins i Rússlandi,
Maximaliatahreyfingin er að breið-
ast út í Siberiu.
Þjóðverjar hafa tekið 60.000
fanga i Rússlandi.
Khöfn, 4. marz.
Þjóðverjar hafa nú hætt orustum
i Rússlandi,
Búlgarar krefjast þess að fá all-
mikil lönd af Rúmenum.
Ungverjar krefjast þess að landa-
mærum rikisins vwði breytt.
Þjóðverjar hafa flutt allmikið lið
til Alandseyja. Eru Sviar mjög
gramir yfir því.
Dómsmálafréttip.
Yfirdómur 4. marz,
Málið: Réttvísin gegn Hávarði
Halldórssyni.
Mál þetta er ísfirzkt þjófnaðar-
mál. Unglingspiltur H. H. varð upp-
vis að því, að hafa tvívegis farið inn
í verbúðir sjómanna og stolið pen-
ingum úr koffortum þeirra, en lykla
að þeim hafði hann náð í, er eng-
inn var þar heima. Var dæmdur í
undirrétti, aukarétti ísafjarðarsýslu
til refsingar á vatn og brauð og til
þess að bæta stuldinn, svo og til
greiðslu kostnaðar. Var áfrýjað eftir
ósk ákærða.
Yfirdómurinn komst að líkri niður-
stöðu; dæmdi ákærða i Janqelsi
2X/ da%a vatn og brauð (eftir 230.
gr. hegningarlaganna), fresta skyldi
fullnagju dómsins og refsingin falla
niður, ef ákærði eigi drýgði glæp
næstu 5 ár. Kostnað greiði hann
allan, þar á meðal til málaflutnings-
manna við yfirdóminn, er skipaðir
voru í málið, 15 kr. til hvors.
Bráðnauðsynlegf
fyrirtæki.
Þegar eg las grein herra Gunn-
laugs Claessen i síðustu ísafold um
Radium lækningar, datt mér ósjálf-
rátt í hug alt það fé, sem efnamenn
stríðsþjóðaDna verða að leggja af
mörkum til tilbúnings morðvopnum
á náunga sinn, og hitt um leið, hvað
efaamenn okkar eru lánsamir að
þurfa ekki að leggja fé til slíkra
skelfinga. En hér ber nú stórfyrir-
tæki á dyrnar hjá efnamönnum
okkar, sem gengur í mótsetta átt
við hina, sem sér að hefjast nú
drengMega handa, og leggja ríflega
fé af mörkum, til að bjarga lífi og
heilsu margra manna og mannsefna
þjóðar vorrar, í nútáð og framtið,
með öðrum orðum, að koma hér á
stað Radium lækningastofu hið allra
jyrsta. Það kostar 120 þúsund kr.
það eru að visu miklir peningar, en
margar hendur vinna létt verk. Það
ættu að finnast 120 manns á öllu
landinu, sem sér að skaðlausu gætu
gefið 1000 kr. til þessarar stór nauð-
synlegu stofnunar. (Gjöf verður það
að veray en ekki lán, þvi að annars
yrðu lækningarnar of dýrar almenn-
ingi).
Margur mun máske segja sem
3vo, að það sé landið sem eigi að
koma slikri stofnun á stað. Mikið
rétt, en sem stendur hefir landið
öðrum blöðum að fletta, það vita
allir, en þetta þolir enga bið. Aður
en landið fær komið slíkri stofnun
á stað, eins og sakir standa nú, verð-
ur margur ágætismaðurinn búinn að
liða mikið og láta lífið, sökum vönt-
unar Radium lækninga. Þess vegna
vek eg máls á þessu, og slæ á hjarta-
strengi efnamanna vorra, Risið nú
upp hver á fætur öðrum og bindist
samtökum og leggið fé þessu bráð-
nauðsynlega fyrirtæki, áður en þér
sjálfir máske með eigin augum verðið
að horfa upp á náunga yðar kveljast
og láta lífið vegna vönlunar á slikri
stofnun. Kona.
Sambandið
v i ð Ameríku.
Frá Jóni Guðbrandssyni, erindreka
Eimskipafélagsins i Bandaríkjunum,
barst félaginu í gær símskeyti þess
efnis, að allir þeir, sem vörur ætla
að senda til Bandaríkjanna skuli hafa
símað um vörurnar vestur, svo hægt
sé að fá innflutningsleyfi yfirvaldanna
fyrir vörurnar, áður en skipið sem
vörurnar flytur kemur til New York.
Þá segir og i skeytinu, að hér eftir
þurfl ekki að hafa útflutn-
ingsleyfi Breta (letter og assu-
rance) fyrir þeim vörum, sem
yfirvöldin í Bandaríkjun-
um hafa veitt útflutnings-
leyfi á. En hingað til hefir það
verið svo, að sækja hefir orðið um
útflutningsleyfi brezka sendiherrans
jafn framt þvi, eða undir eins á eftir
að leyfi Bandarikjanna var fengið.
Hér eftir þarf að eins leyfi Banda-
ríkjanna og er það stórmikil bót á
fyrirkomulaginu, sem vera mun mik-
ið gleðiefni öllum kaupsýslamönnum,
sem skifti eiga við Amöríkumenn.
Siðustu símfégnir.
K.höfn 5. marz.
Rússar hafa slept öllu tilkalli til
Kúrlands, Lithaugalands og Batum.
Þjóðverjar hafa yfirráðin í Eistkndi
og Liflandi. Allur rússneski herinn
verðHr afvopnaður.
»Syndikalistar« hafa gert óspektir
í Kristiania.
Austurríkismenn sækja fram i Po-
dolia.
Hersveitir finsku stjórnarinnar hafa
tekið Björneborg.
t
Hjörtur Hjartarson
trésmiður
andaðist að heimili sínu hér í bæn-
um í fyrrakvöld eftir all-langa legu.
Hann dó úr krabbameini.
Með Hirti er eion af merkari
iðnaðarmönnum þessa bæjar horfinn
burt. Framúrskarandi samvizknsam-
ur maður, sem ekki mátti vamm
sitt vita. Dugnaðarmaður mikill,
hygginn og hagsýnn í iðn sinni.
í mörg ár gegndi hann ýmsum
trúnaðarstörfum fyrir bæinn m. a.
var hann byggingarfulltrúi I nokkur
undanfarin ár.
Hjörtur Hjartarson naut vinsælda
óvenju mikilla meðal allra, sem
honum kyntust.
Mikil hörmung
er að ganga um sumar götur þessa
bæjar, undireins og droþi hefir kotn-
ið úr lofti; einna verst held eg þó,
að Tjarnargatan sé (að undanteknu
Vonarstræti). Fimir menn geta þó
bjargað sér (að minsta kosti í logni)
með því að ganga örmjóa steinaröð,
sem liggur meðfram nokkrum hluta
götunnar tjarnarmegin, en svo þeg-
ar þessum steinum sleppir, taka aðal-
vandræðin við. Það er syðst á göt-
unni þar sem brekkan byrjar, þar
er lífsins ómögulegt að komast um
götuna öðruvísi en vaða aurinn í
ökla og dýpra stundum, en þeir
sem ekki eru því lóttari á sér, bók-
staflega liggja í. Leið min liggur oft
um götu þessa. Þegar eg nýlega
kom úr einni Tjarnargötu-svaðilför-
inni, datt mér í hug að lita á DÍður-
jöfnunarskrána, og sjá hvað ibúar
við götu þessa borguðu til bæjar,
og rak mig i rogastanz, þegar eg
sá að aðeins 7 menn sem við brekk-
una búa borga til samans milli
10—15 þúsund i bæjargjald og þeir
sem neðar í búa, flestir svo hundr-
um króna skiftir hver. Eins árs
rentur af þessum peningum mundu
meir eD nægja til að gera götu
þessa svo ve! úr garði, að gangandi
fólki yrði hún vel fær, og finst
mér endilega að veganefndin ætti
að minnast þessa sem allra Jyrst.
Kona.
Valur hinn skamm
sendir Krumma kveðju sina i Mbl.
27. febrúar siðastliðinn. Á það afr
vera leiðrétting við grein þá er
Krummi reit þar fyrir stuttu. Gat
hann þar nokkurra manna, ásamt
ýmsu fleiru, bæði i gamni og al-
vöru, nema Vais. Hefir honum því
fundist hann hjásettur. Góðar mann-
lýsingar kallar hann ámátlegt krunk,
af þvi hann fékk þær ekki sjálfur.
Er því eðlilagt að kenni kulda nokk-
urs af orðum hans, er eiga að vera
til leiðréttingar fyrir ókunnuga. Að
visu telur hann fátt upp af þvi sem
þar er getið, en þó svo mikið, að
Krummi hefir ástæðu til að ætla að
gallar nokkrir muni vera i höfði
hans, ekki s!ður en í öðrum fugl-
um.
Valur byrjar á Laxnesi og segir, að
það sé ekki »upp af Viðinum*.
Laxnes stendur milli tveggja kvisla
þar sem heiðin byrjar fyrir ofan
Viðirinn, því verður ekki mótmælt.
En hvor kvíslin sé kölluð hin kalda
þráttar Krummi ekki um. Skamma-
dalur er af öllum, sem til þekkja,
kallaður því nafai, en ekki Skammi'
dalur, eins og Valur hinn skammt
hyggur, af því dalurinn sé ekki
nema Ví dr mílu á lengd. Þekkir
hann enga laut eða lág, er sé kall-'
aður dalur, án þess þeir nái þessar®