Morgunblaðið - 03.03.1990, Qupperneq 4

4 B

m$mbm Mvmmma- mmjml

„gœdastimipill
aö syngja
vió Wiener
Staatsoper
a
VIÐTflL VIÐ
RANNVEIGU BRAGADÖTTUR
lÖPERU-1
SÖNG-
Rannveig Bragadóttir og Jónas Ingimundarson.
Gunnar Jónasson
Viss
HAUSTIÐ 1988 hélt Rann-
veig Bragadóttir sína fyrstu
ljóðatónleika í Reykjavík og
söng sitt fyrsta óperuhlut-
verk á íslandi, í Ævintýrum
Hoffinans í Þjóðleikhúsinu.
Rannveig, sem í vor ætlar
að ljúka síðasta prófi sínu
frá Hochschiile fur musik
und darstellende kunst in
Wien (Tónlistarháskólanum
í Vín) þar sem hún hefúr
stundað nám síðastliðin átta
ár, er þegar komin á samn-
ing þjá Wiener
Staatsoper og í tenglsum
við hana hafa henni verið
boðin ýmis tækifæri til að
syngja utan hússins. En eins
og hún segir sjálf, þá er
það ákveðin viðurkenning
að hafa sungið við Wiener
Staatsoper og opnar ýmsa
möguleika.
Þessa dagana er Rann-
veig stödd hér á landi þar
sem hún verður með þrenna
tónleika. Fyrst eru tónleikar
í Borgameskirkju í dag
ásamt Jónasi Ingimundar-
syni og síðan ljóðatónleikar
í íslensku óperunni á mánu-
daginn á vegum Tónlistarfé-
lagsins í Reykjavík. Rann-
veig mun einnig syngja með
Sinfóníuhljómsveit íslands á
afmælistónleikum hennar í
Háskólabíói næstkomandi
föstudag.
að er ekki fyrr en á síðasta
ári sem tími og tækifæri
hafa gefist til að koma
heim og syngja,“ segir
Rannveig í upphafi sam-
tals okkar, en leiðréttir
svo sjálfa sig. „Ég ætti heldur að
segja það sé nú fyrst sem mér
finnist ég tilbúin. Það þurfti líka
einhvern eins og Jónas til að ýta
við mér, annars væri ég áreiðan-
lega ekki enn búin að halda hér
mína fyrstu tónleika."
Rannveig hóf söngnám hér
heima hjá Má Magnússyni, en fór
til Vínar strax eftir menntaskól-
ann. „Ég kynntist kennaranum
mínum, frú prófessor Helene
Karusso, á námskeiði hér heima,
en hún er kennari við háskólann
og það var hún sem hvatti mig
til að fara til Vínar og sækja um
skólavist. Ég byijaði námið svo
að segja frá grunni því þetta er
allt annar heimur þama úti, kenn-
arinn kröfuharður og svo skipti
ég um fag, fór úr sópran yfír í
mezzósópran.
Fyrstu árin í skólanum fóm í
gmnnvinnu áður en ég byijaði að
taka þátt í ýmsum verkefnum,
eins og í óperuuppfærslum með
Junge Oper Wien. En það er hóp-
ur sem samanstendur af lengra
komnum nemendum skólans og
með þeim fór ég í ferð um Evrópu
með Brúðkaup Fígarós ’86 og
Aviadue auf Nexos ’87.“
Árið 1987 komst Rannveig að
við ópemstúdíóið við Wiener
Staatsoper , en þangað inn em
teknir nokkrir ungir söngvarar á
hveiju ári. „Við emm þarna sem
nemendur við leikhúsið, en flestir
era að ljúka námi eða hafa nýlok-
ið því og þetta er góður viðkomu-
staður áður én haldið er út í
atvinnulífið." Rannveig fékk
samning hjá Wiener Staatsoper
þegar árin tvö í ópemstúdíóinu
vom liðin. „Það er oft einn úr
stúdíóinu ráðinn, en það er engin
kvöð af stjómarinnar hálfu. Þeir
taka aðeins þá sem þeir hafa
áhuga á og ef staða er fyrir hendi
í húsinu. Það er gerður við mann
samningur til eins árs í senn, sem
síðan er framlengdur. Ég verð
því áfram þarna næsta ár að
minnsta kosti, þó ég hafí alveg
áhuga á að fara annað. En mig
langar ekki hvert sem er. Mér
finnst engin ástæða til að taka
því fyrsta sem bíðst og ég hef
hugsað mér að sýna þolinmæði
og bíða eftir rétta tækifærinu á
rétta tímanum. Maður getur leyft
sér það á meðan maður er ungur.
Hingað til hefur allt rúllað af
sjálfu sér hjá mér, en ef það
gerir það ekki áfram ætla að ég
nota mér alla möguleika. Það er
viss „gæðastimpill" að hafa sung-
ið hjá Staatsoper og sjálfsagt að
nota sér það.“
Rannveig gerir reyndar nú
þegar ýmsilegt fleira en syngja í
ópemnni. Hún fer sem gesta-
söngvari til Suður-Austurnkis að
ári þar sem hún syngur aðalhlut-
verk í ópem eftir Richard Strauss
og á döfinni er plötuupptaka með
toppfólki. „Mér stendur líka til
boða að fara með Claudio Abbado
til New York. Þetta fylgir því að
vera meðlimur hjá Staatsoper
því allt gengur þetta út á með-
mæli. Þegar þekkta stjómendur
vantar söngvara í ákveðin hlut-
verk hafa þeir samband við tón-
listarstjórann okkar og af því
þetta er eitt virtasta óperahús í
heiminum taka menn mark á þeim
ábendingum sem þeir fá þar.
En það er hætt við því að í
svona stóm húsi sé ekki tími til
að vaxa og verða „stór“. Það eru
engar áhættur teknar og maður
fær ekki tækifæri til að spreyta
sig á stóru hlutverki nema aug-
ljóst sé að maður valdi því full-
komlega," segir Rannveig um
ástæðuna fyrir því að hana langar
ekki til að vera í rnörg ár enn
hjá Staatsoper. „Áður fyrr var
svona fastráðning sennilega besti
möguleiki ungra söngvara. En
tímamir hafa breyst."
Wiener Staatsoper er með 50
verk á fastri efnisskrá, bæði óper-
ur og balletta, og ekkert hús
getur státað af fleiri sýningum á
ári . Á hveiju kvöldi, frá 1.
september til 30. júní, em sýning-
ar, fyrir utan aðfangadagskvöld,
kvöldið seip ballið fræga er haldið
og á föstudaginn langa. Eitt
stærsta viðfangsefni Rannveigar
í þessu húsi, þar sem hún hefur
sungið ótal smáhlutverk og verið
til vara fyrir stærri hlutverk, var
flutningur ellefu þjóðlaga í útsetn-
ingu Luciano Berio með ballett
sem gerður hefur verið lögin.
Við tölum um framtíðina og
Rannveig segir: „Söngurinn krefst
mikillar orku og einbeitingar og
það getur oft verið erfítt að lifa
eðlilegu lífí utan þess þó eiginmað-
ur minn, Arnold Postl, hafí mikinn
skilning á því sem ég er að gera
enda listamaður sjálfur. Það er
því spuming hvernig hægt yrði
að sameina starfíð fjölskyldulífi.
Því það hefur aldrei hvarflað að
mér sú hugsun að sleppa því að
eignast börn, mér finnst það
hljóti að vera einn af mikilvæg-
ustu þáttunum í lífi hverrar konu.
Og einnig að það opni fyrir manni
nýjar víddir sem listamanni."
Undanfarið hefur hún verið
önnum kafín á æfingum með Jón-
asi Ingimundarsyni, en daginn
áður en við ræddum saman var
hún með honum í útvarpsupptök-
um hjá Ríkisútvarpinu. „Við tók-
um upp Schubert, Schönberg og
fyölda íslenskra sönglaga, áem ég
hef lítið sungið áður. Það er
yndislegt að vinna með Jónasi og
eins og ég sagði áðan, ef ekki
væri hann væri ég enn ekki búin
að halda mína fyrstu einsöngstón-
leika á íslandi. Síðan ég komst á
það stig að vera frambærileg hafa
allir tekið mér vel hér heima og
ég hef á tilfinningunni að menn
fylgist vel með sínu unga lista-
fólki og séu tilbúnir til að veita
manni tækifæri.“ Og það er ein-
mitt til að nýta þessi tækifæri
sem Rannveig er hingað komin
að þessu sinni. Til að halda ljóða-
tónleika og syngja með Sinfóníu-
hljómsveitinni. „I Vín er erfiðara
að halda heila ljóðatónleika, en
svona tækifæri em mjög þro-
skandi og á eftir kemst maður
að því hvar maður stendur.
Það sem skiptir mestu máli
þegar setja á saman efnisskrá
fyrir svona tónleika er að velja
lög sem henta röddinni og sem
höfða til manns. Ég ætla að byija
á að syngja þijár litlar antik aríur
og síðan þjóðlög í útsetningu
Brahms. Þetta em einföld ljóð og
lagt upp úr frásögn í textanum.
Síðan koma fjögur stór lög eftir
Schubert.
Eftir hlé flytjum við fjögur ljóð
eftir Amold Schönberg, opus 2,
en það eru síðrómantísk ljóð og
ekki mjög dæmigerð fyrir Schön-
berg. Í textanum er verið að lýsa
stemmningu skyldri því sem var
að fínna í myndlist þessa tíma,
málaða í jugend-stíl. Schönberg
átti nána vini í hópi myndlistar-
manna og þau tengsl er auðvelt
að skynja í ljóðunum. Fimm grísk
þjóðlög eftir Ravel er skemmtileg
blanda, þau eru samin af frönsku
tónskáldi á frönsku, en í þjóðleg-
um grískum stíl. Það liggur vel
fyrir mér að syngja þau, en þar
er lagt upp úr náttúm raddarinn-
ar og blæbrigðum hennar. Tón-
leikamir enda á feneyskum vísum
eftir Rossini. Þetta eru afburð-
asnjöll ljóð sem segja frá ungri
stúlku sem er að lýsa bátskeppni,
þar sem einn keppandinn er vinur
hennar og hún hvetur hann til
sigurs. í fyrsta ljóðinu er hann
ekki lagður af stað og hún lofar
honum öllu fögm ef hann vinnur,
í öðm ljóðinu er keppnin og þá
er hún vonsvikin yfir að hann er
bara annar, en síðan sigrar hann
og í þriðja ljóðinu tekur hann
fyrst við fyrstu verðlaununum og
svo verðlaunum hennar."
Viðtal: Margrét Elísabet
Ólafsdóttir.

wáAMítiíuBfoi&