Þjóðólfur - 20.01.1893, Qupperneq 3
11
hreppi um 50, í Áshreppi milli 90 og 100. Margir
eru hræddír við, að Áshrepp reiði ver af í afkomu-
legu tilliti sökum fjölbýlisins, þar eð sundurskipt-
ing jarðanna er þar vandræðaleg, en aptur er bót
í máli að Safarmýri liggur í honum, það er að
segja, ef mýrin fer ekki öll uudir vatn, ann-
að hvort fyrir áræðisleysi að vernda hana, eða af
náttúrunnar völdum, sem ekki verður við ráðið.
En [>að er óhætt að fullyrða viðvíkjandi þessum
hreppaskiptum, að það hefur verið gert af þeim,
sem um það hafa fjallað, eptir beztu vitund og án
hlutdrægni, og skiptin voru mjög nauðsynleg, þar oð
reynslan sannar, að smáhreppunum reiðir betur af
en þeim stóru.
Heyskapur varð hér í hreppi næstl. sumar all-
góður að nokkrum bæjum frátöldum; þð var hér
sem annarstaðar töðubrestnr að helmingi, en þar
flestir náðu heyi úr Safarmýri, var ekki tilfinnan-
leg kúatækkun, — tíarða-ávöxtur var viðast sárlitill,
sumstaðar enginn. Þar af leiðir bjargarskort rneðal
fénaðarleysingjanna, sem undanfarin ár hafa lifað
mest á garðræktinui.
Á verzlunina þarf ekki að minnast; hún er næst
því að vera landplága þetta ár og óhætt er að
fullyrða, að margir eru hér, sem enga kaupstaðar-
Vöru hafa á heimili sínu, heldur einungis mjólkur-
dropann, eins og hann kemur fyrir.
í fiestum hreppum hér í sýslu er barnakennsla
stunduð af umgangskennurum. Hér í hreppi er
komiun á fót, barnaskóli í Þykkvabænum, en sök-
um þess að allir hreppsbúar geta ekki notað hann,
er umgangskennari líka, svo af því má ráða að
sérlega mikið breytist til batnaðar áhugi manna í
því efni.
Með jólafóstu gerði hér harðindi og hagleysur,
sem liélduet til jóla. Síðan hefur verið öndvegis-
tíð; hefur bvo að segja enginn vetur komið ennþá
i Landeyjum.
Heilsufar hefur verið mikið gott allt fram til
þéssa tíma, að kvef er nú farið að ganga. — Ný-
dáin er hér í hreppi ung kona, Þórunn Jónasdótt-
ir í Unhól, sem búin var að kveljast i sullaveiki
hátt á annað ár; líka er nýdáinn Bjarni Bjarna-
son, bóndi í Háðagerði, fullorðinn maður.
Mælt er að héðan úr hreppi ætli hópur af fólki
til Aineríku i vor, og mun því ekki þykja óálit-
legar hagskýrslur íslendinga þar vestur frá, og
staklega má það vera ómerkilegt, ef íslendingar
^jálfir verða til þess að gefa út ósannar skýrslur,
til þess að tæla landa sína vestur um haf, eins
og þó er er grunur um“.
Itangárvallasýslu (ejfstri hluta) 31.
desbr.: „Yflrleitt telja bændur hér eitt-
hvert hið erfiðasta árferði, er á fyrst r'ót
sina að rekja til grasbrestsins og þar af
leiðandi mikilli fækkun á nautgripum og
löihbum, og svo í öðru lagi, hversu kart-
öflur og rófur brugðust tiifinnanlega, sem
er opt mikill búfeugur, þvi garðyrkja er
hér almenrit stunduð vel og gefur af sér
mikinu arð, þegar í ári lætur. Ennfrem-
ur má telja verzlunarólagið, sem átt hef-
ur sér stað þetta ár og allir kvarta und-
an, þó einkum út af fjársöluloyshiu, þar
hvergi er nú peninga að fá, hvað sem
í boði er, og er því ekki sjáanlegt, hvern-
ig bændur eiga að losast við opinber gjöld
á næsta vori og önnur gjöld, er á þeim
hvíla. — Ekki þurfa þó Rangvelliugar að
kvarta undan, að kaupinenn gangi hart
eptir skuldum við þá. Pað eru Eyrarbakka-
kaupmenuirnir, seui sýslubúar liafa mest
verzlunarviðskipti við, einkum við verzl-
un Lefoiii stórkaupmanns, sem inun vera
einhver áreiðanlegasta verzlun hér við
land, og á eflaust verzlunarstjóri hans P.
Nielsen mikinn og góðan þátt í því“.
Snæfellsnesi 6. desbr. 1892: „Hey-
skapur varð hér almennt vondur síðastl.
sumar, svo menn voru neyddir til að farga
skepnum að mikluin mun, sem óheppilega
kom á, þar eð fé í kaupstöðum okkar var
í lágu verði sem annarstaðar, en þrátt
fyrir fækkun þessa er hætt við, að sumir
verði heytæpir, ef veturinn verður harður.
Skepnuhöld eru víðast í betra lagi.
TíSarfar. Haustið og það sem af er
vetrinum hefur verið, þegar á allt er litið,
fremur gott; veðuráttan í september var
nokkuð umhleypingasöm og óþurkar frara-
an af, en seinni part mánaðarins var þerrir
góður, svo þá náðu menn inn lieyjum þeim,
sem menn áttu laus, en nokkuð hröktum.
Allan október var alltaf að kalla má á-
gætis veðurátta. Nóvember hefur verið
fremur umhleýpingasamur, þó liafa komið
ágætis-kaflar öðruhverju i nokkra daga.
Fyrir og um miðjan mánuðinn lilóð niður
miklum snjó, en sem nú er leystur upp að
miklu leyti.
Fiskafli hefur verið ágætur í Ólafsvík
og Brimilsvöllum í haust; þar munu vera
komnir um 1000 til hlutar síðan á Mikalis-
messu, en annarstaðar hér vestra hefur
lítið fiskazt.
Vörubirgðir talsverðar í Stykkishólmi,
en þar á móti í Ólafsvík mjög litlar.
Heilsufar almennt gott.
Framfarir andlegar og verklegar á
nesi þessu liggja yfirhöfuð i dái um
þessar mundir, sem meðfram orsakast af
því vonda árferði, sem þetta ár hefur ver-
ið bæði til Iands og sjávar, nema ef með
framfórum telst, að ný kirkja er reist í
Ólafsvík, i stað hinnar gömlu á Próðá,
sem niður er lögð. Þetta nýja hús er að
sögn vel vandað að efni öllu, og smíði að
líkindum líka.
í norðanveðrinu 2. þ. m. hrakti fé í
í sjóinn frá Knarartungu í Breiðuvík, 18 frá
Hraunhöfn og Landakoti í Staðarsveit og
víðar í sömu sveit og hér um hreppaná,
þó hvergi svona mikið, það sem frétzt
hefur“.
Ný Sturlungaöld virðist vera ruunin
upp í ísafjarðarsýslu, eptir því sem ráða
má af bréf'um og fregnum þaðan að vest-
an. Er þar svo mikill kurr í mönnum
út af málarekstrinum gegn Skúla sýslu-
manni Thoroddsen, að jafnvel þykir ekki
uggvænt einhverra stórtíðinda. En löng-
um hafa íslendingar verið seinþreyttir til
vandræða og svo hyggjum vér að enn
verði, enda mun það happasælast fyrir
alla lilutaðeigendur. En ekki er Ísíirð-
ingum samt láandi, þótt þeir séu stjórn-
inni og hennar liðum nokkuð þungir í
skauti í öllu þessu stímabraki.
Skiptapi. Næstl. mánudag (16. þ. m.)
fórst á Skerjafirði bátur frá Breiðabóls-
stöðum á Álptanesi á heimleið úr Reykja-
vik með 5 mönnum (4 karimöunum og 1
kvennmanni), er ailir drukknuðu. Lagði
báturinn frá Skildinganesi að áliðnum degi
og sást tii hans þaðan út á miðjum firði,
en allt í einu skall á útsynningsél með
miklu hvassviðri, og er upp stytti, var bát-
urinn horfinn. Er liann ófundinn enn og
ekkert af honum rekið nema tvær árar og
ein húfa. Þeir sem druknuðu voru bræður
tveir, Olafur og Stefán Björnssynir (f bónda
á Breiðabólsst. Björnssonar), hinir mann-
vænlegustu mehh, hinn fyrnefndi uppeldis-
sonur merkisbóndans Erl. Erlendssonar á
Breiðabólsst., ennfremur Friðrik Bjarnason
vinnumaður, Meyvant Bjarnason lausamað-
ur (ættaður frá Premi í Skagafirði) og
Soffia vinnukona, öll til heimilis á Breiða-
bólsstöðum. Meyvant sál. kvað hafa verið
syndur vel. Lítt fyrirgefanlegt liugsunar-
leysi sýnist það vera af þeim, er sáu bát-
inn horfinn sjónum, að grennslast ekki
frekar eptir því svona skammt frá landi.
Slysfarir. í nóvembermánuði hröpuðu
tveir drengir frá Sauðanesi á Upsaströnd
ofan fyrir hamra og beið annar baua.
„Yoru þeir að reka fé til beitar við sjó
frara, en þar er sæbratt mjög og búfjár-
gatan nokkuð tæp á sjávarbakkanum, en
nærfellt 30 faðma hátt bjarg fyrir neðan
og urð undir, en þá kominn snjóskafl ofan
á hana. Á heimleiðinni ráku þeir féð
neðan við fjárslóðina, en snarbratt var
framan í og ofurlítil gjá eða skora ofan
eptir bjargiuu. Þá er þeir komu þar að,
varð öðrum þeirra fótaskortur á hjarnbletti
og tók að hrapa, en er hinn dreugurinn
sá það, ætlaði hann að ná í hann, en það
varð til þess, að hann fór á eptir með
miklu meiri hraða og liröpuðu báðir ofan
fyrir, hiun fyrnefndi ofan gjána eða skor-
una, en hinn síðarnefndi á öðrum stað.
Þá er heimafólkinu þótti dragast að dreng-
irnir kæmu, var þeirra leita farið og urðu
menn þess þá brátt vísir, að þeir hefðu