Máni - 25.06.1881, Síða 3
125
M Á N I.
126
mittið fornt silfnrbelti með löngum sprota.
Hjá ljásmyndara hra S. Eymundarsyni fæst
mynd af búningnum. f»eir sem vildu fá að
vita eitthvað nákvæmar um þennan búning
eða vildu fá sér hann, geta snúið sér til
hra Sigurðar Vigfússonar varaformanns forn-
leifafélagsins í Reykjavík. N. þ. F.
(Aðsent).
(Niðurl. frá 107. dálki). «Eg get ekki séð
að lög þessi (9. jan. 1880) gjöri mönnum að
skyldu að kenna börnum réttritun, eg þekki
ekki heldurþámenn af óskólagengnum mönnum
hér hjá okkur, er eg bori það tiaust til að geti
kennt hana. Skólagengnum mönnum og
það málfróðum ber á milli í réttritun, og
því get eg ekki haldið að ómenntaðir menn
kenni hana svo rétt sé, sem þeir eigi kunna
sjálfir, enda þótt einhver meðal þeirra kynni
að iinnast, sem hefði það álit á sjálfum sér,
að hann kunni réttritun, en eg þekki nokkra
menn í þessum sóknum (Reykjaholts- og
Stóraássóknum), sem eru þó svo skrifandi,
að þeir með pennarium geta gjört sig skilj-
anlega, og fáeina sem kunna dálítið í reikn-
ingi. Sé nú almennt byrjað á að kenna
ekki þessi augu og ekki þessa drætti kring-
um munninn», sagði majórinn. «J>ér sjáið,
að eg hef haft fulla ástæðu til, að taka
þennan mann fastan, er þóttist vera Her-
mann Edlich». sagði aseessorinn og brosti.
Eg ábyrgist. að hann er sá rétti Hermann
Edíich, — eg bið yður, að láta hann lausan
gegn ábyrgð minni. — «Mér þykir leitt,
herra majór, að geta ekki orðið við bón
yðar í þessu efni, því eg get búist við á
hverri stundu, að fá skipun til að senda
hann til Berlínar. Auk þess er eg á annari
skoðun, en þér, því eg er sannfærður um,
að þessi maður er enginn annar, en bróðir
dr. Nobilings. Má eg spyrja yður, hefir
Hermann Edlich, að því er þér vitið, áður,
verið meðmæltur «social-demokrötum»? «Nei
langt frá•>, æpti majórinn. «Faðir hans var
hraustur hermaður og frá bitinn öllum óróa
og nýjungum». — í dag hefir þessi maður
börnum það lítið sem þessir menn kunna
þá álít eg það betra en ekki, enda þótt
réttritun búi á hakanum í þetta sinn. Eg
held að ísjárvert sé að gjöra bláfátækum
fjölskyldumönnum þann feyki kostnað, að uppá
leggja þeim að halda mjög kostbæra og kaup-
dýra kennara, eg er viss um að við það
hrynja nokkur heimili hér útá sveitina».
Svona voru orð bóndans, að minnsta kosti
var alveg þessi meining í þeirn, það vitna
eg undir alla þá sem á fundinum voru og
satt vilja segja. þ>ar á móti skýrir bréfrit-
arinn frá orðum bóndans svona. «|>ví að
einn af bændum þar úr sveitinni kvaðst
álíta að best væri bara að gjöra afsökun
sína með skriptar kennslu þessa, enda væri
það sín skoðun að réttritun væri aldeilis óþörf,
og stæði eptir þeim skilningi er hann hafði
á lögunum í alls engu sambandi við skript».
Svona hermir bréfritarinn frá orðum bónd-
ans. Ekkert orð er rétt. Hvað skyldi honum
ganga til slíks ?. Skildi liann hafa ætlað að
hefna á bónda tetrinu fyrir það, að hann
var svo klaufalegur að hann vissi ekki af
manninum, sem var fær um að kenna rétt-
ritun» það mátti þó sjá manninn, hann er
þó látið yður á sér skilja, að hann hefði
eigi mikið á móti kenningum þeirra. J>ótti
yður það ekki skrítið sjálfum?» — «Jú, það
er rétt, en eg hélt, að með því að hann
hefir verið svo mjög í Parísborg, þá . . . .
«Nei, nei; þessu er ekki þannig varið. J>ér
megið eiga það víst, að Edlich er líkur föð-
ur síiium, og enginn óróaseggur. Aptur er
það mjög líklegt, að bróðir dr. Nobilings só
«social-dem okrat».
þ>að fóru nú að renna tvær grímur á
majórinn, er hann heyrði rök assessorsius.
Hann var að vísu sannfærður um, að gest-
ur hans væri Edlich, en á hinn bóginn
hugsaði hann sem svo: Nú á tímum ber
svo margt undarlegt við, og þar sem þeir
Nobiling og Edlich eru svona líkir . . .
hm........ þá gæti hm. . . Nú rankaði
hann við sér. — «segið mór nokkuð, herra
assessor, haflð þér rannsakað farangur hans?