Lögberg - 09.04.1890, Side 7

LÖGBERG, MIDVIKUDAGINN 9. APRÍL 1890.
1
HÓLMGANGA Á FKAKKLANDI.
Eptir Mark Twain.
(Niðurl.)
Nú sat hann 1 pungum hugs-
unum nokkrar mlnútur; svo rauf
hann pögnina og sagöi:
„Tíminn—hvenær á okkur aö
lenda saman?“
„í dögun S fyrramáliö?“
Það virtist svo sem liann yrði
steinliissa, og liann sagði tafarlaust:
„Einstök vitleysa! Jeg hef al-
drei heyrt annað eins. Duð verður
enginn kominn á krcik um pað
leyti.“
„Einmitt pess vegna ákvað jeg
þennan tima. Er pað meiningin.
að f>jer viljið liafa fjölda af áhorf-
endum?“
„Pað er enginn tími nú til að
fara að muimliöggvast. Jeg er öld-
ungis hissa, að M. Fortou skyldi
nokkurn tíma fallast á aðra eins
nVlundu. Farið tafarlaust og fáið
tímann ákveðinn síðar um daginn.“
Jeg stökk ofan stigann, reif
upp framdyrnar og var nærri pví
stokkinn upp í fangið á fulltingis-
manni M. Fortous. Hann sagði:
,Jeg hef pá æru að tilkynna
yður að M. Fortou er algerlega
mótfallinn peim tíma, sem til hefur
verið tekinn, og óskar eptir að pjer
gerið svo vel og látið liann vera
kl. 9£“.
„Jeg pakka í nafni skjólstæð-
ings míns“. Svo sneri hann sjer
að manni, sem stóð fyrir aptan
hann, og sagði: „Ljer heyrið pað,
M. Noir, tímanum er brcytt og
petta á að fara fram kl. 9^“.
M. Noir lineigði sig, ljet pakklát-
semi sína í ljósi og fór á braut.
Glæps-fjelagi minn hjelt áfram: „Ef
yður stendur á sama, pá aka helztu
sáralæknar livorratveggju í sama
vagni til hólmgöngustaðarins, eins
og siður er til“.
„Dað stendur mjer hjartanlega
á sama, og jeg er yður pakklátur
fyrir að minna mig á sáralæknana,
pví jeg var hræddur um, að jeg
kynni að hafa gleymt peim annars.
Hvað skyldi jeg purfa að fá marga?
Jeg ímynda mjer að tveir eða
prír muni nægja“.
„Tveir eru pað venjulega fyrir
hvorn málspart — pað er að segja
y/w'-sáralæknar; en pegar við gætum
að, hve skjólstæðingar okkar eru í
háum stöðum, pá ætti pað betur
við að hvor okkar fengi nokkra
lækna úr hópi peirra, sem bezt
eru að sjer í peirri grein, svo að
hægt verði að ráðgast um við pá
Deir koma í sínum eigin vögnum.
Hafið pjer fengið nokkurn líkvagn?“
„En hvað jeg get verið lieimsk-
ur! Dað hefur mjer alls ekki dott-
ið í hug. Jeg ætla að gera pað
undir eins. Yður hlytur að synast
jeg vera einstakur auli; en pjer
megið til að reyna að taka ekki
hart á pví, af pvi að jeg hef aldrei
verið riðinn við jafn-tígulega hólm-
göngu fyrr. Jeg hef talsvert feng-
izt við hólmgöngur á Kyrrahafs-
ströndinni, en jeg sje nú að pær
hafa ekki verið nema ruddaskapur.
Líkvagn — ja seisei! við vorum van-
ir að láta skrokkana af peim sein
fjellu eiga sig, og hver sem vildi
mátti drusla peim á stað, ef honum
syndist svo. Er pað nokkuð fleira,
sem pjer vilduð minnast á?“
„Ekkert, nema að yfir-líkkistu-
smiðirnir eiga að aká í sama vagn-
inum, eins og venja er til. Undir-
tyllurnar og pjónar líkmannanna
eiga að ganga, eins og líka er
siður. Jog finn yður kl. 8 að
morgninum, og pá skipum við
mönnuin niður í prósessíuna. Ver-
ið pjer nú sælir“.
Jeg sneri aptur til skjólstæð-
ings míns. Hann sagði: „Gott og
vel; hvenær á einvígið að byrja“.
„Hálf-tíu“.
„Dað er ágætt; hafið pjer koin-
ið frjettinni til dagblaðanna?“
„Herra ininn! Ef pjer getið,
eptir alla okkar löngu og innilegu
vináttu, grunað mig um jafn-svf-
virðilegt svikræði —
„Hægan, hægan! Hvaða ein-
stök stóryrði eru petta, góður minn?
Ilef jeg móðgað yður? Ó, fyrir-
gefið pjer mjer; jeg hleð allt of
miklu erviði á yður. Haldið pjer
pess vegna áfram með hitt, og slepp-
ið pjer pessu atriði. Fortou grimd-
arseggurinn sjer áreiðanlega um
pað. Eða jeg sjálfur — ójá, svo
jeg sje viss um pað verði gert,
ætla jeg að senda vini mínum M.
Noir lfnu------“
„Ó, verið pjer viss, pjer purfið
ekki að vera að hafa fyrir pví;
liinn fulltingismaðurinn liefur gert
M. Noir aðvart“.
„Hm! Jeg hefði mátt vita pað.
Það er rjett eptir pessum Fortou,
sem æfinlega vill vera að trana
sjer fram“.
Klukkan 9^ að morgninum var
prósessían komin 1 nánd við Plessis
Piquet, og var niðurröðunin á pann
hátt er nú skal greina. Fyrst kom
okkar vagn—enginn í honum nema
M. Gambetta og sjálfur jeg; svo
annar vagn með Fortou og full-
tingismann hans; pá vagn með tveim-
ur skáldmæltum mælskumönnum,
sem okki trúðu á guð, og hjengu
handritin að líkræðum peirra út úr
brjóstvösunum; pá kom vagn með
yfir-sáralæknana og verkfærakassana
peirra; svo 8 vagnar fullir af lækn-
um, sem menn áttu að ráðfæra sig
við; svo vagn með yfirvaldi pví
sem liafði á hendi að grennslast
um öll tortryggileg dauðsföll; svo
báðir líkvagnarnir; pá vagn með
yfir-líkkistusmiðunum; svo runa af
aðstoðarmönnum og líkmanna-pjón-
um fótgangandi, og par á eptir
kom prammandi í gegnum pokuna
heil prósessía af slæpingum, lög-
reglupjónum og borgurum yfir höf-
uð. Petta var fallegur hópur og
hefði tekið sig vel út ef veðrið
hefði verið pynnra. Enginn talaði
orð. Jeg yrti nokkrum sinnum á
skjólstæðing minn, en jeg lifst við
hann hafi ekkert vitað af pví, pví
hann var allt af að líta f minnis-
bókina sína og tautaði eins og ut-
an við sig: „Jeg dey svo Frakk-
land geti lifað“.
Þegar til hólmgöngustaðarins
kom, mældum við fulltingismennirn-
ir skotmálið, 17 faðma, og drógum
um, hvar hvor um sig skyldi standa;
við gerðum pað að eins til mála-
myndar, pví í slíku veðri stóð vita-
skuld alveg á sama, livar staðið
var. Degar pessi inngangsatriði voru
um garð gengin, gekk jeg til
skjólstæðings míns og spurði liann,
hvort hann væri til búinn. Hann
pandi sig út eins og liann var
breiður til, og sagði kaldrandalega:
„Tilbúinn! hlaðið pið morðvopnin!1,
Við hlóðum bissurnar í viður-
vist áreiðanlegra votta. Við álitum
vissara að gera pað vanda-verk við
ljósker, af pví veðrið rar svo dimmt;
par næst settum við menn okkar í
stellingarnar, sem peir áttu að vera í.
Þcgar hjer var komið, tóku
lögreglupjónarnir eptir pví að fólk-
ið var að flykkjast að beggja megin
við liólmgönguvöllinn, svo peir
Óskuðu eptir að beðið væri stund-
ar korn meðan peir væru að
koma vesalings fólkinu par fyrir,
sem pví væri óliætt.
Lögreglupjónarnir skipuðu fólk-
inu beggja megin að standa fyrir
aptan hólmgöngumennina og að pví
búnu vórum við aptur til búnir.
Vegna pokunnar, sem allt -af var
að syrta, sömdum við vígvottarnir
um að við, livor um sig, skyldum
hóa áður en merkið um að skjóta
væri gefið, svo hvortveggi hólm-
göngumannanna fengi færi á að
vita, hvar hinn væri niðurkominn.
Jeg sneri nú aptur til skjól-
stæðings míns og sá mjer til hug-
raunar að honum var til muna far-
inn að fallast hugur; jeg stappaði
í hann stálinu eins og mjer var
mögulegt, og sagði: „Hættan er
sannarlega ekki eins mikil eins og
hún í fljótu bragði virðist. Pegar
maður gætir að pessum vopnum,
og live sjaldan pið megið skjóta,
,pg hve langur skotvegurinn er, og
hve jiohan er níðdimm, og pegar
pað bætist svo við að annar hólm-
göngumaðurinn er cineygður og
hinn skakkeygður og nærsýnn, pá
synist mjer ekki óhjákvæmilegt að
pessi hólmganga endi með mann-
drápi; pað er mögulegt að pið
lifið hana báðir af; pess vegna
skuluð pjer vera hress og ekki
láta hugfallast“.
Dessi ræða hafði svo góð áhrif
að skjólstæðingur minn rjetti óðara
út liöndina og sagði: „Nú er jeg
búinn að ná mjer! fáið mjer vopnið“.
Jeg lagði pað angurvær og
utan við mig í mitt lóaílæmið á
honum og hann blíndi á pað stund-
arkorn, og pað fór um liann hryll-
ingur. Svo sagði liann með grát-
staf í kvorkunum:
„Dað er ekki dauðinn, sem jeg
óttast, heldur limlesting“.
Jeg fór enn að reyna að
hughreysta hann, og mjer tókst pað
svo vel, að liann sagði bráðlega:
„Látið sorgarleikinn byrja. Standið
fyrir aptan mig; yfirgefið mig ekki
á pessari alvöru-stund, vinur minn“.
Jeg lofaði lionum pví. Næst
hjálpaði jeg lionum til að miða
skammbissunni í pá áttina, sem jeg
bjóst við að mótstöðumaður hans
mundi standa, og ráðlagði honum
að leggja vel við hlustirnar og
taka vel eptir, hvaðan hróp full-
tingismannsins kæmi. Svo grúfði
jeg mig inn í bakið á M. Gam-
betta, og æpti ákaflega. Svo var
svarað aptur langt utan úr pokunni,
og pá hrópaði jeg á augabragði:
„Einn — tveir — prír — skjótið!“
Tveir ofurlitlir smellir, líkastir pví
sem spjftt væri tvisvar sinnum,
bárust að eyrum mjer, og í sama
augnabliki kramdist jeg niður við
jörðina ufidir heilu ketfjalli. Dó
jeg grafinn væri gat jeg lieyrt að
sagt var uppi yfir mjer með" veik-
um málrómi:
„.Teg dey svo.... svo.... hver
fjandinn er petta, fyrir livað er
pað nú, sem jeg dey?....ó, já —
Frakkland! Jeg dey svo Frakk-
land geti lifað“.
Læknarnir flykktust í kringum
okkur með sárakera sína í liönd-
unum og skoðuðu með stækkunar-
glerum allt likainsyfirborðið á M.
Gambetta og fundu til allrar ham-
ingju livergi votta fyrir sári; pá
byrjaði athöfn, sein var í alla staði
ánægjuleg og upplyptandi.
Hólmgöngumennirnir fjellu hvor
um liálsinn á öðium og úthelltu
straumum af gleðitárum; hinn full-
tingismaðurinn faðmaði mig, lækn-
arnir, mælskumennirnir, likkistusmið-
irnir, lögreglupjónarnir — allir föðm-
uðust, allir' samfögnuðu hver öðrum,
allir grjetu og loptið varð fullt af
lofgjörð og af óútmálanlegum fögn-
uði.
Á peirri stundu fannst mjer jeg
lieldur vilja vera frönsk einvígishetja
en kr^ndur einvaldur með veldis-
sprota.
ur með ánægjulegri viðhöfn inn í
París; jeg var sá maðurinn, sem
langmest bar á í allri peirri miklu
syningu og var látinn inn á spitala
Jeg lief fengið kross heiðurs-
fylkingarinnar. En pað eru nú fá-
ir, sem komast hjá peirri uppheíð-
Dannig er rjett ágrip af sög-
unni af peirri lang-minnistæðustu
deilu sem einstakir menn hafa átt
í á pessum mannsaldri. Apturbati
minn er mjög óviss enn pá, en
pað er ekki úti öll von. Jeg er
farinn að geta lesið mönnum fyrir,
en pað er enginn kominn til að
segja, hvenær jeg verð fær um að
skrifa sjálfur.
Jeg lief enga sök að kæra á
móti neinum. Jeg gaf mig í petta
af frjálsum vilja og er fær um að
pola afleiðingarnar. Án pess að
raupa neitt, lield jeg að mjer sje
óliætt að segja, að jeg pori að
standa fyrir framan franska liólm-
göngumenn eins og peir gerast nú
á tímum, en jeg er ófáanlegur til
að standa bak við nokkurn peirra
aptur.
EliIGRAlSTA FARBRJEF
með „Dominion Linunni"
frá Islandi til Winnipeg
fyrir fullorðna yfir 12 ára $41,50
„ börn 5 til 12 ára.... 20,75
„ „ 1 „ 5 ára.... 14,75
seiur b. L. Baldvinsson
175 ROSS STR. WINNIPEG
THE GREAT a |
ortherW
R A I L W A Y.
Á hverjum morgni kl. 9.45 fara
The Great Northern Railway Trainin
frá C. P. II. járnðrautarstöðvunum
til Grafton, Grand Forks, Fargo,
Great Falls, Ilelena og Buttc. Par
sem nákvæmt samband er gjört til
allra staða á Ivyrrahafsströndinni.
Samband er líka gjört í St. Paul
og Minnoapolis við allar lestir suð-
ur og austur. Alveg tafarlaust til
Detroit, London, St. Tomas, Toronto,
Niagara Falls, Montreal, New York,
Boston, og allra staða í Canada og
Bandaríkjunum.
Lægsta vcrd. I ljót fcrd.
Arcidanlcgt samband.
Ljómandi dagverðar og svefn-
vagnar fylgja ölluin lestum. Fáið
yður fullkomna ferða áætlun. Prís-
lista, og lista yfir ferðir gufuskip-
anna yfir hafið. Farbrjef alla leið
til Liverpool, London, Glasgow og
til meginlands Norðurálfunnar selj-
um við með allra lægsta verði og
með beztu Gufuskipa-línum.
Farbrjef gefin út til að flytja
vini yðar út frá gamla landinu fyr-
ir $32,00 og upp.
F. J. Whitnkt H. G. McMickan,
G. P. og T. A. Aðal Agent,
St. Paul. 376 Main St.
, Cor. Portage Ave.
Winnipeg.
M «
a
4-3 03
o o
co g
—. fl
'■3 fl
fl
o to
1-1 SO
'ÖJ
'2 5?
«4-1
fl
12 a
SS
bD
5 A
FO efl
bfl
h
>>
0
^ ASOGIATION
STOFNAD 1871.
HÖFUðSTÓLL og EIGNIR nú yflr............$ 3,000,000
LÍFSÁBYRGCIR............................ 15,000,000
AÐALSKRIFSTOFA - - TORONTO, ONT.
Forseti..... Sir W. P. Howland, c. b.; k. c. m. g.
Varaforsetar . Wm. Elliot, Esq. Edw’d Hoopkk, Esq.
Stjórnarnef nd.
cr
<
cn
C*
Os
B
o>
«-►
B
s
5"
Ilon. Chief Justice Macdonald,
W. H. Beatty, Esq.
J. Herbert Mason, Esq.
James Young, Esq. M.P. P.
M. P. Ilyan, Esq.
S. Nordheimer, Esq.
W. H. Gipps, Esq.
A. McLean Howard, Esq,
J. D. Edgar, M. P.
TValter S. Lee, Esq,
A. L. Gooderham, Esq. ^
lorslöjmnn Jur - J. K. HACHOIVAI.D.
Manitoba gkf.in, Winnipeg------D. McDonai.d, umsjónarmaður.
C. E. Kekk,-------------------------gjaldkeri.
A. W. R. Markley, aðal umboðsmaður Norövesturiundsins.
J. N. Jeomans, aðal umboðsmaður.
Lífsábyrgðaskjölin leyfa þeim sem kaupa lífsábyrgð hjá fjelaginu aö seti
að á Islandi.
ast
Mcð þriSja árgangi Lögbergs, sem nú er nýbyrjaður,
s t ;r k h a b i b la b t b it ttt It c I tn i n g.
Liigberg verður þvi hjer eptir lang-stærsta islad, sem nokkurn tíma hefur ver-
ið gefið út á íslenzkri tungu.
Degar dálítið fór að draga úr
gleðilátunum, hjeldu læknarnir fund
með sjer, og komust eptir alllangt
pjark að peirri niðurstöðu að með
tilhlyðilegri aðhlynningu og hjúkr-
un væri ástæða til að halda að jeg
mundi halda lífi eptir meiðslin.
Mest var álitið að jeg liefði meiðzt
innvortis, af pví það var auðsjeð
að brotið rif hafði stungizt í gegn-
um vinstra lungað 1 mjer, og að
mörg af innyflunum í mjer höfðu
pressazt svo langt frá f>vl sem
pau hefðu átt að vera að það
var efamál, hvort þau mundu nokk-
urn tíina komast upp á að vinna
sitt verk á svo afskekktum og ó-
vanalegum stöðum; svo kipptu þeir
vinstri handleggnum á mjer í liðinn
á tveim stöðuin, toguðu liægri
mjöðmina aptur í augnakallinn, og
rjettu aptur upji á mjer nefið.
Mjer var veitt mikil ejitirtekt og
enda aðdáun, og margir hreinskiln-
ir og viðkvæmir menn báðu um
að fá að kynnast mjer og sögðust
vera stoltir af þvl að þekkja þann
eina inann, sem hefði særzt í franskri
hólmgöngu 1 40 ár.
Jeg var settur í sjúkravagn
í brodd prósessíunnar, og var flutt-
NÝIR KAUPENDUR LÖGBERGS
í Canada og Bandaríkjunum fá ókejpis þaS sem út er komiS af skáldsögu Kidcr Hasgards,
ERFÐASKÁ MR. MEESONS
150 JijettprentaSar blaSsiSur.
Löííbcrg kostar $ 2,00 næsta ár. pó verSur þaS selt fyrir 6 krónur á íslandi
og blöS, sem borguS eru af mönnum hjer í Ameriku og send til íslands, kosta $1,50
árgangurinn.
Lögbcrg er Jjví tiltölulega
L ÁNG-ÓD ÝRAST A R LAÐIÐ
sem út cr gefið á íslenzkri tungu.
Lögberg berst fyrir viShaldi og virSingu islenzhs pjSÖcrnis í Amcriku, cn tekur
Jió fyllilega til greina, hve margt vjer Jiurfuin aS læra og hve mjög vjer Jiurfum að
jagast á Jiessari nýju ættjörS vorri.
Lögberg lætur sjer annt um, aS íslendingar nái v'öldum í Jiessari heimsálfu.
Lögbcrg stySur fjelagsskap Yestur-íslendinga, og mælir fram með öllum þarfiegum
fyrirtækjum Jieirra á meðal, sem almenning varða.
Lögborg tekur svari íslendinga hjer vestra, þegar á Jieim er níðzt.
Lögbcrg lætur sjer annt um veiferSamál Isiancls. það gerir sjer far um aS koma
mönnum i skilning um, aS Austur- og Vestur-íslendingar eigi langt um fleiri sameigin-
Ieg velferSarmál heldur en enn hefur verið viSurkennt af öllum |iorra manna. pað bersl
Jví fyrlr andlegri samvinnu milli þessara tveggja hluta hinnar islenzku Jijóðar.
KaupiS Lögbcrg. En um fram allt horgiS |iað skilvislega. Vjcr gerum oss far
um, eptir þvi sem oss er framast unnt, að skipta vel og sanngjarnlega við kaupcndur
vora. það virðist því ekki til of mikils mælzt, Jió að vjer húumst viS hinu sama fa
Jeirra hálfu. ’
Útg. „L igbergs".