Lögberg - 31.01.1929, Side 1

iðb
42. ARGANGUR
WINNIPEG, MAN., FIMTUDAGINN 31. JANÚAR 1929
NÚMER 5
Canada
Sambanfdsstjórnin hefir skipað
nýjan fylkisstjóra í Manitoafylki
í staðinn fyrir Mr. Bnurrows, sem
er nýlátinn, eins og getið var um í
síðasta blaði. Sá, sem fyrir val-
inu varð, er Mr. J. D. McGregor,
frá Brandon. Mr. McGregor kom
til Brandon árið 1877 með föður
sínum, þá unglingur. Hefir hann
jafnan átt þar heima síðan pg bú-
ið þar miklu rausnarbúi lengi og
gerir enn. Hefir hann sérstaklega
lagt mikla stund á nautgriparækt
og eru kynbótagripir hans víð-
frægir orðnir. Mr. McGregor er
vinsæll maður og mikils metinn
■og hefir verið hinn þarfasti mað-
ur í sinni stöðu og mælist útnefn-
ing hans í þessa virðingarstöðu
allstaðar vel fyrir. Mr. McGreg-
or var settur inn í embættið á
þriðjudaginn var, með vanalegri
viðhöfn.
j héldu að það mundi hepnast ef
| svona mikið fé væri fyrir hendi
til þes . Hinir síðarnefndu gerðu
sér vonir um, að þetta -yrði til að
sýna vínbannsmönnum að lögun-
um yrði ekki framfylgt, hvað
miklu fé, sem til þess væri varið.
Enn aðrir segja, að þetta sé alt
barnaleikur og þessa miklu fjár-
upphæð þurfi enn að margfalda,
ef duga skal.
* * *
Hinn alþekti íþrótta frömuður,
George L. (Tex) Rickard, dó á
spítala í Miami Beach í Florida,
hinn 6. þ. m. Hann var 57 ára að
aldri.
* * *
Loftfarið “Question Mark” lenti
með heilu og höldnu í Los Angel-
es hinn 7. janúar, eftir að hafa
verið uppi í loftinu 150 klukku-
stundir, 40 mínútur og 15 sekúnd-
ur. Er það lengsti tími, sem nokk-
urt loftfar hefir enn verið á flugi.
Brot úr lofkvœði Laurentiusar Hólabiskups
til HALLBERU abbadísar á Stað.
Aðfaranótt laugardagsins í vik-
unni sem leið, brann íbúðarhús í
grend við Duck Bay, Man, og
brunnu inni hjónin, sem þar
bjuggu, M. og Mme. Lamreand.
Voru þau af frönskum ættum og
höfðu búið þarna lengi og voru
mikils metin í sínu nágrenni.
* * *
Gjald það, sem bílaeigendur
verða að greiða, ef þeir vilja kaupa
ábyrgð á bíla sína, hefir rétt ný-
lega hækkað stórkostlega, svo að
munar að meðaltali um 27 prct.
Yfir níutíu ábyrgðarfélög hafa á-
kveðið þessa miklu hækkun. Það
munu vera öll félög, sem slík við-
skifti gera í Vestur-Canada, og
því 'skki annars kostur, en að
borga hið háa gjald, eða hafa bíla
sína ótrygða. Er því um kent, að
svo miklar skemdir hafi að und-
anförnu orðið á bílum, sem félög-
in hafi orðið að borga, að það sé
alveg óumflýjanlegt að hækka ið-
gjöldin svona mikið. Þessar bíla-
ábyrgðir eru í mörgum liðum og
eru iðgjöld.in fyrir sumar þeirra
Bretland.
Brezka þingið, sem nú situr, og
sem verður hið síðasta fyrir al-
mennar kosningar, hefir margt
að gera og í mörg horn að líta, og
sjálfsagt hefir það mikil áhrif á
kosningaranr, hvernig málum
skipast á þessu þingi. Á það fyrst
og fremst við fjármálin, eins og
vanalega, en til stendur, að fjár-
lagafrumvarp stjórnarinnar verði
lagt fyrir þingið hinn 8. apríl.
Eitt allra erfiðasta viðfangsefni
stjórnarinnar er hið mikla at-
vinnuleysi, sem nú lengi hefir átt
sér stað á Bretlandi, sérstaklega í
kolanámunum, og sem stjórnin og
þjóðin virðist engin ráð sjá til að
bæta úr, önnur en að senda fólkið
burtu úr landinu. En margt af
því vill ekki fara, jafnvel þó það
þurfi að lifa á opinberum styrk.
Andstæðingaflokkar stjórnarinnar
eru henni erfiðir mjög og það lít-
ur út fyrir, að verkamanna flokk-
urinn geri sér miklar vonir um að
vinna næstu kosningar. Er jafn-
vel farið að tilnefna væntanleg
hækkuð um helming, en aðra ekk-J ráðherraefni nú þegar.
a n m
ert, en meðaltalið verður sem
næst 27 per cent eins og fyr segir.
* * *
Frederick Joeph Perceval heitir
bóndi nokkur, sem búið hefir búi
sínu síðastliðinn aldarfjórðung |
vestur undir Klettafjöllum, ekki í
all-langt suður frá Calgary. Korn-j
rækt stundar hann lítið eða ekki,
en á talsvert af nautgripúm og
hestum. Hann býr í bjálkahúsi,
algóðu þó. x Er ekkjumaður og á
einn son fjórtán ára gamlan.
Þessi maður hefir fyrir skömmu
erft heilt jarlsdæmi á Englandi,
eftir frænda sinn, töluvert fjar-
skyldan þó. Þeirri tign fylgja ýms
réttindi, eins og kunnugt er, þar
á meðal réttur til sætis í efri mál-
stofunni. En maður þessi hefir
tekið miklu ástfóstri við sléttuna,
hreina loftið, sólskinið, útsýnið
fagra og mörg önnur gæði, sem
hann hefir notið þarna vestur frá,
og fyrst eftir að hann frétti um
þenna mikla arf, gerði hann ráð
fyrir að fara hvergi, nema rétt
snöggvast til að ráðstafa eignum
sínum. Nú mun hann samt hafa
ráðið við sig, að fara alfarinn til
Englands og meta meira metorð-
in og þægindin sem jarlsdæminu
fylgja, heldur en frjálsræðið í
Alberta. Flestir aðrir mundu
vafalaust hafa gert það sama.
Nýdáinn er á Englandi Sir Dav-
id Maurice Sergeant, sem talinn
var að vera elztur allra lækna þar
í landi, 99 ára gamall. Þegar hann
j var stúdent, fór hann til Ástralíu
með þeirri ybn að finna þar gull.
| Það mishepnaðist samt alt og
j hann veiktist hættulega, og þegar
| honum batnaði stundaði hann all-
j Iengi málaraiðn til að hafa ofan
|af fyrir sér, en stundum garð-
yrkju. Eftir nokkur ár hvarf hann
svo aftur til Englands og lærði
læknisfræði og stundaði eftir það
lækningar í 60 ár. Hann þótti
skáld gott og hlaut opinbera við-
urkenningu fyrir sína ættjarðar-
sönga, þegar hann var kominn á
tíræðisaldur.
Sá guð, sem gaf mér sýn,
og gleymir engri sál,
hann einn veit örlög mín
og öll mín leyndarmál.
Hann veit, hver öðrum ann,
'hver yrkir dægrin löng,
og fyrst skal hylla hann
með hörpuslætti og söng.
Það tfriðar seka sál,
að syngja um hann og þig.
Þá syng eg sumarmál
og sólskin kringum mig,
þá ljómar loftið blátt, .
þá leysir fönn og ís.
'Svo heyr minn hörpuslátt,
^Hallbera abbadís.
Þú heyrir klukknaklið
og kaþólsk bænaljóð,
og blóðsins bylgjunið,
og brim og fossahljóð.
Þó sorgin signi mig,
eg sæll til dauðans verð.
Að hugsa um hann og þig
er heilög messugerð.
Margt kvæði, sem eg kvað,
var kvein úr skriftastól.
Um ljós eg blindur bað,
og bros þín kveiktu sól.
Til vegar viltur spyr.
Mér varð að leita þín.
lEg kraup við klausturdyr
og kysti sparin þín.
Sú tign, að þrá og þjást
með þeim, sem krossinn ber,
sú tign að eiga ást
til alls var gefAi þér.
Án þín var trú mín týnd
og tár mín hagl og is.
Þú Ijómar kvölum krýnd,
þú krossins abbadís.
Einn gneisti getur brent
hinn gamla Hólastað.
Sé barni’ á bálið hent,
mun bæn þín frelsa það.
Þann mátt á miskunn þín,
svo mikið er þitt vald.
Þín bæn var blessun mín,
þitt böl mitt Iausnargjald.
Þú berð af öllum ein,
ert allra kvenna bezt.
Þú græðir gömul mein.
Þú gleðst og hryggist mest,
átt trú, sem flytur fjöll
og færir vötn úr stað.
Þér lúta ljóð þau öll,
sem Laurentius kvað.
Eg blessa brjóstin þín
og blessun þína fékk,
og orðsins vígða vín
af vðrum þínum drekk.
í þinni sál eg sá
hinn sumarlanga dag,
sem ljós og angan á,
en ekkert sólarlag.
Hver heilög hugsun þín
er himneskt fórnarbál.
öll ljóðaljóðin mín
fá líf frá þinni sál.
Sjá, dýrlingsskarti skreytt
í skáldsins höll þú býrð.
Mér er sú vegsemd veitt ,
að vitna’ um þína dýrð.
Sá stillir streng sinn hátt,
er stefnu rétta fann.
Sá fser hinn mesta mátt,
sem mest og heitast ann.
Þín ást var endurskírð
í allra sorg og hrygð.
Nú ljómar drottins dýrð
af dauðans beittu sigð.
Á jörð, á himna og höf
er heilög speki skráð.
Alt líf er guðleg gjöf,
öll gæfa himnesk náð.
Öll fórn er helg og há,
hver bönd, sem vinnur, sterk.
Alt, alt, sem augun sjá,
er undur — karftaverk.
Þeim guði, er gaf mér sýn,
þér, góða, milda sál,
skal helguð harpa mín
og hjartans dýrðarmál. *
Þér flyt ég þakkargjörð
unz þögn á vörum frýs.
Heill þér á himni og jörð,
Hallbera abbadís.
Davíð Siefánsson,
frá Fagraskógi.
—Lesb. Mgbl.
safnaðarmaður alt til dauðadags.
Fyrsti lúterski söfnuður í Winni-
peg á því hér á bak að sjá einum
af sínum allra beztu meðlimum.
Hann var*einn stofnandi kirkju-
félagsins, íslenzka og lúterska, og
sat á þess fyrsta þingi. Hann sat
Jól í œsku minni
Eftir Johan Bojer.
Fyrsta hetjan í mínum augum
var ekki Tordenskjold, heldur Jo-
han Larsá svínaslátrari, stór og
líka á síðasta kirkjuþingi, því sem sterkur maður með rautt skegg.
M , I
haldið var í Upham, N.D., í sum-
ar sem leið, í hvorttveggja sinn
sem fulltrúi Fyrsta lúterska safn-
aðar í Winnipeg, og hann sat á
mörgum kirkjuþingum þar á milli.
Hann var þar, sem annars staðar,
ávalt áhugasamur, einlægur, skyn-
samur og gagnlegur liðsmaðr.
En Páll S. Bardal lét sig ekki
varða félagsmál fslendinga að-
eins, heldur fylgdi hann jafnan
með áhugamálum bæjarfélags
síns, fylkis og lands, og tók þátt í
þeim eins og kringumstæður
leyfðu.
í meir en fjórðung aldar var
hann ráðsmaður og bókhaldari
fyrir bróður sinn, A. S. Bardal út-
fararstjóra. Stundaði hann það
verk, eins og alt annað, sem hann
tók að sér, með einstakri trú-
mensku og hagsýni og reglusemi,
og var hinn þarfasti maður, bæði
eigandanum og hinum mörgu við-
skiftavinum.
Vinsæll maður var Páll S. Bar-
dal ávalt, en aldrei vinsælli held-
ur en síðustu árin. Hann brást
aldrei vinum sínum, en eignaðist
þá alt af fleiri og fleiri.
Páll S. Bardal var mikill maður
vexti, kraftamaður mikill og mun
hafa verið allmikill íþróttmaður á
fyrri árum. Það sópaði mikið að
honum. Svipurinn var einbeitt-
ur og alvarlegur, en góðmannleg-
ur. Hvar sem hann sást, minti
hann á orkuna, staðfestuna og
hreinleikann.
Konan hans, börnin hans, tengda-
börn og barnabörn, systkini og
annað frændlið, sakna hans nú
innilega og hjartanlega. En ekki
að eins hans nánustu, heldur
Vestur-íslendingar yfirleitt. All-
ur fjöldinn af þeim þektu eitthvað
til hans og allir, sem þektu hann,
þektu hann að góðu.
Jarðarförin fór fram á mánu-
daginn í þessari viku, frá Fyrstu
í augum okkar drengjanna var
hann ofurmenni, þegar hann gekk
bæ frá bæ fyrir jólin með tvær
heljarmiklar sveðjur, og vann þar
verK sitt. Okkur varð ekki svefn-
samt nóttina áður en hans var
von, og er hann lagði á stað út i
fjós í birtu um morguninn ásamt
vinnumönnunum, þá fórum við á
en daginn eftir, og það skal fús-
lega játað, að sá dagur var ólíkur
hinum fyrri. Á þeim dögum áttu
allir í staupinu. Karlmennirnir
áttu margar flöskur og stúlkurn-
ar áttu að minsta kosti sína flösk-
una hver. Okkur drengjunum var
líka gefið á meðalaglös, svo að
við gætum gætt kunningjum okk-
ar á því. Ógiftu piltarnir slógu
sér brátt saman og hófu sex eða
sjö daga drykkju og dufl. Á næt-
umar heyrði maður hávaðann í
þeim úti á vegunum, stundum
lenti í áflogum og fyrir kom það,
að menn særðust. Eg man eftir
því, að þegar eg vaknaði einn
eftir og okkur var jafn órótt í morguninn>þá lá maður við mann
Aths.—Þetta gullfagra kvæði,
eftir hr. Davíð Stefánsson, sem
nú er að verða einn af hinum
“stóru spámönnum” þjóðar vorr-
ar, hreif oss svo djúpt, að vér gát- |ái;ers|{U kirkju, og var ein með
hinum allra fjölmennustu jarðar-
um eigi stilt oss um að prenta það
upp.—Ritstj.
Ur bænum.
Bandaríkin.
Efri málstofa þjóðþingsins hef-
ir samþykt að Veita $24,900,000 í
viðbót $13,000,000, sem áður vorn
veittar, til að framfylgja vín-
bannslögunum. Var þessi mikla
fjárveiting samþykt þvert á móti
ráðum og tillögum fjármálaráð-
herrans. Senatorunum virðist hafa
komið vel saman um að veite
þetta fé, bæði þeim seim' hlyntir
oru vínbanninu og þeim, sem því
eru mótfallnir og telja það ófram-
kvæmanlegt. En vitanlega er til-
gangurinn mismunandi, því þeir
fyrnefndu vildu veita féð til þess
að lögunum yrði framfylgt og
Hvaðanœfa.
Ferdinand Foch, hershöfðingi,
hefir verið all-hættulega veikur,
síðastliðnar tvær vikur, eða rúm-
lega það. Var talin mjög mikil
tvísýna á lífi hans um tíma. Sið-
ar fréttist, að hann væri eitthvað
töluvert betri. Nú um síðustu
helgi koma aftur þær fréttir, að
honum hefði versnað aftur og
það væru einir fimm læknar yfir
honum. Talið er þó líklegt, að
hann muni aftur komast til heilsu,
þrátt fyrir mikil veikindi og háan
aldur. Foch hershöfðingi er nú
77 ára gamall.
Mr. Jónas G. Bjarnason frá Dal-
meny, Sask., gom til borgarinnar í
vikunni sem leið, og ráðgerði að
dvelja hér í nokkra daga. Er
hann starfsmaður Þjóðeignabraut-
anna, Can. National Railways.
Séra Runólfur Rnnólfsson
látinn.
Sunnudaginn þann 20. þ.m.
lézt að heimili sínu í Spanish
Fork, Utah, séra Runólfur Run-
ólfsson, 76 ára að aldiý.
Jarðarför hans fór fram frá is-
lenzku lútersku kirkjunni, þar i
bænum, þann 23.. Fjöldi fólks
heiðraði minningu hins framliðna
við jarðarförina. Jarðarförinni
stýrði prestur frá Salt Lake City.
Dr Tweed verður í Árborg mið-
vikudag og fimtudag, 6. og 7. feb
Hið Sameinaða kvenfél. kirkju-
félagsins heldur ársþing sitt í
Fyrtu lút. kirkju í Winnipeg á
miðvikudag og fimtudag, 13. og
F4. febrúar n. k. Tekið verður á
móti félögum, sem kynnu að vilja
ganga í hið Sameinaða félag og
vonast það fastlega til að þau
safnaða kvenfélög, sem enn standa
utan Hins sameinaða kvenfélags,
gangi nú í það á þessu þingi.
Fyrirlestrar verða fluttir á þing-
inu og ýms mál tekin til umræðu,
sem konur yfirleitt hafa áhuga á
og ættu þær því sem flestar að
sækja þingið.
Nánar auglýst í næsta blaði.
Þeir feðgar, Mr. Gísli Johnson
og Mr. Jón Ragnar Johnson frá
The Narrows, Man., voru^i borg-
inni um helgina. Voru þeir að
fylgja til grafar Sólrúnu, þrettán
ára gamalli stúlku, dóttur Ragn-
ars, sem andaðist hér í borginni
og jörðuð var frá Fyrstu lútersku
kirkju á laugardaginn.
Mr. W. H. Paulson, fylkisþing-
maður frá Saskatchewan, var
staddur í bænum um helgina.
Rose Leikhúsið.
Kvikmyndin “No Place To Go”,
sem Rose leikhúsið hefir að sýna
seinnipart þessarar viku, tekur
fram flestum öðrum gamanmynd-
um. Mary Astor og Lloyd Hughes
gera hana sérlega skemtilega. —
Jafnframt sýnir leikhúsið mynd-
ina “The Wild West Show, þar er
hin fagra mær Dorothy Gulliver
leikur eitt aðal hlutverkið. Miss
Páll S. Bardal
Látinn.
Hann andatiist að heimili sínu,
Ste 4 Bardal Block, hér í borginrfi,
að morgni dags á föstudaginn í
vikunni sem leið, hinn 25. þ. m.,
eftir rúmrar viku legu í lungna-
bólgu. Hann var fæddur árið
1853, og því á sjötta árinu yfir
sjötugt, þegar hann lézt. Alt
þangað til hann lagðist banaleg-
una, ■ stundaði hann verk sitt af
hinni meust alúð og kostgæfni, og
lét ellina ekki á sig fá, Manni
fanst aldrei iPáll Bardal vera gam-
all maður, heldur bara roskinn
maður, sem enn ætti svo að segja
óskertan áhuga sinn, dugnað og
vinnuþrek.
Árið 1882 kom Páll Bardal til
Winnipeg frá Minneota, Minn.,
þar sem hann hafði verið í nokkur
ár, og átti hér heima jafnan sið-
an, nema um stutt skeið í North
Dakota. Þegar hann kom til Win-
nipeg, var hann á bezta skeiði æf-
innar, framgjarn og áhugasamur
og tók þá strax mikinn þátt í fé-
lagslífi íslendinga hér í borginni,
sem þá voru þegar orðnir all-
margir 6g stöðugt að fjölga, því
innflutningur var þá mikill og
margir þurftu þess með, að þeim
væri leiðbeint og hjálpað á ýmsan
hátt. Það gerði Páll Bardal flest-
um mönnum fremur og vann þar
ómetanlegt þarfaverk og afar ó-
eigingjarnt. Þessu hélt hann á-
fram alla æfi, í hvert sinn sem
tækifæri var til.
Páll S. Bardal var trúmaður og
kirkjumaður og hinn ágætasti
förum, sem hér hafa haldnar ver-
ið með íslendingum.
í kirkjunni töluðu tveir prest-
ar, prestur safnaðarins, séra Björn
B. Jónsson, D.D., og séra Rúnólf-
ur skólastjóri Marteinson. Þá
veitti og kveðjuathöfninni aukinn
hátíðarblæ, hrífandí fagur söng-
ur, einsöngur og kórsöngur. Ein-
söngva sungu þær frúrnar, Sig-
ríður Hall og Sigríður Olsoiþ báð-
^r yndislega vel. En söngflokkur
safnaðarins söng meðal annars:
“Láttu guðs hönd þig lieða hér,”
ljómandi fallegt Iag eftir próf. S.
K. Hall. Var athöfnin í kirkjunni
sérlega tilkomumikil og í alla
staði samboðin minningu hins
látna merkismanns.
Jarðarförin fór fram í Brook-
side grafreitnum. Séra Björn B.
Jónsson, D. D., jarðsöng.
Jólakvöld
Eftir Böðvar Guðjónsson
frá Hnífsdal.
Gulliver er allra kvenna fríðust.
Fyrri part næstu viku sýnir
leikhúsið myndina "A Thief in the
Dark”. Þar leikur Noah Young
og fleiri ágætir leikarar. Einnig
“Win That Girl”, þar sem Sue
Carol leikur aðal hlutverkið.
Yfir hauður og höf
breiðir helginnar tjöld
með sinn dýrlega draum
þetta dulræna kvöld.
Opnar himnanna höll,
og það hljómar oss við
líkt og ómi af ást
gegn um aldanna nið.
Líkt og tilmbeiðslutetngsl
hafi töfrað og seitt —
eins og hnöttur við hnött
fái hrifningum neytt.
Og í kvöldhúmsins kyrð
vaknar klökkvi og þrá —
Sú er minningin mærst,
er það minnir oss á,
sú, er hefur oss hæst
yfir hvatanna nægð,
jafnt í sælu og sorg,
jafnt í söknuði’ og frægð.
Hvorki gripir né gull
skapa gleðileg jól.
Það er ástúðin ein,
sem er eilífðar-sól. —
—Lesb. Mgbl.
skapi eins og við værum að leggja
í sjóorustu.
í muggunni úti á firði komu
jólabátarnir siglandi heim frá
Þrándheimi. Við fengum aldrei
gjafir á jólakvöldið, en þegar skip
in voru komin að og vörurnar
komnar á land, þá lagði einkenni-
lega kaupstaðarlykt af þeim og
það kom fyrir, að þá var öllum,
ungum og gömlum, gefið eitthvað
smávegis. Eg mun alla æfi minn
ast jólanna, þegar eg fékk húfu
sem mátti fletta niður fyrir eyr-
un; öðru megin á henni var líka
ljónsmynd úr gljáandi málmi.
Daginn eftir hljóp eg um alt ná
grennið til að sýna hana.
Aðfangadagur byi’jaði jafnan
með stórþvotti á heimilum fiski-
manna, og svo var allur hinn
hviti þvottur hengdur upp á snúr-
ur hjá ofninum, til þess að taka
úr honum kulið, og setti hann
helgiblæ á heimilið. En þegar
lokið var að taka til og allir voru
komnir í sparifötin, kom hljóðlát
kyrð yfir alla, það var tálað í hálf-
um hljóðum og það voru næstum
talin hátíðaspjöll, ef einhver fór
út. Á hinu helga jólakvðldi niá
enginn fara út, því að myrkrið og
stjörnurnar er þá frábrugðið því
sem vant er að vera, og það er
ekki gott að vita, hvað manni kann
að mæta. En fari einhver út, þeg-
ar allir eru seztir að jólaborðinu,
og lítur inn um glugga, þá kemst
hann að þvi, hvort nokkur er feig-
ur á því ári, því að sé einhver
feigur, þá sýnist hann höfuðlaus'.
En hver dirfist að fara út og
njósna þannig um fyrirætlanir
guðs?
Það var borið vel á jólaborðið.
Það var pækfiskur, flesksúrs,
hrisgrjónasúpa og ef til vill dálít-
il flatbrauðssneið með ávaxta-
mauki ofan á. Það var alveg sér-
stakur bragur við jólaborðið, við
vorum öll í mjög hátíðlegu skapi
og engum stökk bros. Eg man eft-
ir því, að amma andvarpaði og
sagði ætið hið sama á hverju ári,
þegar máltíð var lokið: — Æjá,
næsta jólakveld vitum við meira
en við vitum nú! — Svo kom röð-
in að sálmabókjnni og biblíunni,
og þá byrjuðu jólin fyrir alvöru.
Það var gamall siður, að láta
loga á lampanum alla jólanóttina,
jafnvel í fátækustu hreysum. Það
var líka einkennilegur siður, að
okkur börnum var leyft að sofa á
gólfi á jólanótt, því að það var
trú, að þeir draumar, er mann
dreymdi þá, mundu rætast. En
svo var um að gera hver gat vakn-
að fyrst á jóladagsmorgun og
skriðið undir borðið til að leita að ^
byggkominu, er hafði falið sig^nn nær Þar saman l>ka> °f£ a
á stofugólfinu. Þeir höfðu orð-
ið þreyttir á hlaupunum og lögðu
sig hér til hvíldar. Höfðu þeir
yfir sér loðfeldi og Jirutu svo hátt,
að undir tók í öllu húsinu. Þeir
lágu hlið við hlið og komu öll
stígvélin fram undan feldunum.
Það var góður siður hjá stúlk-
um á þeim. árum, að þær vöktu
langt fram á nætur fyrir jólin,
brugðu sokkabönd og axlabönd,
prjónuðu vetlinga með rauðum,
bláum og gulum rósum; þetta
voru gjafir handa piltunum, sem
þeim leizt bezt á. Það kom fyrir
að þeir nældu gjöfina utan á
treyju sína og gengu með hana
þannig til jólaloka og gortuðu af
henni. En spyrði maður einhvern
þeirra að því, frá hverjum gjöfin
væri, svaraði hann: — Það kem-
ur þér ékki við.
Auðvitað höfðu stúlkurnar ekki
tíma til að búa til slíkar gjafir
handa öllum þeim, sem þær vildu
gleðja, en í þess stað úthlutuðu
þær nokkurs konar heiðursmerkj-
um. Voru það stórir skúfar úr
mislitu ullargami. Það var nú ekki
leiðinlegt að fá slíka gjöf, sér-
staklega ef þau stóðu afsíðis tvo
ein og hún festi vinargjöfina i
hnepsluna hans. Sá, sem gekk i
augun á stúlkunum, fékk oft svo
marga slika skúfa, að brjóstið var
alþakið.
Metnaður okkar drengjanna fór
í aðra' átt heldur en þeirra, sem
fullorðnir voru. Við lögðum alt
kapp á að safna hagldabrauði.
Færum við í heimsókn til ná-
grannanna, máttum við ekki “fara
með jólin úr bænum,” við urðum
að móttaka gjöf og það var jafn-
an kringla. Enginn jarðneskur
máttur hefði getað knúð okkur til
að éta þær þá þegar; nei, þær
voru þræddar upp á band og
hengdar upp í loft, og eftir þvi
sem leið á jólin, eftir því fjölgaði
kringlunum. Og a þrettánda var
komin stór kippa, sem allir félag-
arnir töluðu um. Að vísu voru
kringlurnar þá orðnar svo harð-
ar, að menn áttu á hættu að brjóta
tennurnar á því að bíta i þær, en
hvað gerði það til, ef maður hafði
safnað fleiri kringlum heldur .en
pilturinn á næsta bæ.
En brátt kom annar svipur á
jólin heima í mínu héraði fyrir þá
fullorðnu. Trúhræsni og bind-
indi gengu af hinum gömlu og
fjörugu jólasiðum dauðum. Þar
sem áður var dansað dátt, eru nú
haldnir trúboðsfundir og uppboð
á gjöfum handa heiðingjunum á
Madagaskar. Þar eru nú sungn-
ir andlegir söngvar í staðinn fyr-
ir fjörugar vísur. En æskulýður-
þar um nóttina. Sá sem það fann,
átti að vera lánsmaður það árið.
Á jóladaginn dunaði hið fann-
þakta hérað af sleðabjölluhljómi.
Þá stefndu aldir til kirkju. Kóf-
sveittir fákarnir voru vægðarlaust
bundnir við kirkjugarðinn, og þar
stóðu þeir frisandi og kröfsuðu
snjóinn. Það var sama, hvort
þeir voru brúnir, jarpir eða rauð-
ir — allir urðu þeir snjóhvítir af
hrími. í kirkjunni var enginn
ofn. Fólk hélt á sálmabókinni
með vetlinga á höndum, og í ís-
köldu loftinu stóð andgufan upp
af því eins og hvítir strókar. En
hvílíkur sálmasöngur og hvilík
messa Veggir kirkjunnar og
prédikunarstóll voru skrejrttir
bændamálverkum, það var heil
biblía í litmyndum, sem auðvelt
var að skilja fyrir þá, sem ekki
kunnu að lesa.
Sjálf jólagleðin byrjaði ekki fyr
kvöldin, þegar þau fylgjast að tvð
og tvö, þá getur það teygst í tím-
ann, að þau komist heim.—Lesb.
Mgbl. •
WONDERLAND.
Colleen Moore leikur aðal hlut-
verkið í leiknum “Oh, Kay,” sem
sýndur verður á Wonderland þrjá
siðustu dagana af þessari viku.
Þessi leikur er bæði skemtilegur
og afbragðs vel leikinn, svo það
meir en borgar sig að sjá hann.
Fyrstu þrjá dagana af næstu
viku sýnir leikhúsið kvikmyndina
“The Fleet’s In”, þar sem Clara
Bow leikur aðal hlutverkið. Eins
og nafnið bendir til, sýnir myndin
skip og sjóferðir, en aðalelga ger-
ist hann í sjóþorpi og það sem
Miss Bow hefir að gera, er aðal-
lega að fá sjómennina til að eyða
sem mestu af peningum í danssal
þorpsins.
i