Lögberg - 11.09.1952, Side 3
3
LÖGBERG, FIMTUDAGINN, 11. SEPTEMBER, 1952
Bandarískar fjölskyldur brótt
til Keflavíkurvallar
Engar framkvæmdir víðar
um land
Rætt við bandaríska flugmála-
ráðherrann
Föstudagsmorguninn 8. þ. m.
kom flugmálaráðherra Banda-
ríkjanna, Thomas K. Finletter,
hingað til lands ásamt Thor
Thors, sendiherra og konum
þeirra beggja. Erindi Finletters,
sem er maður hálfsextugur að
aldri, var að ræða við Brown-
field, hershöfðingja, yfirmann
varnarliðsins á Keflavíkurflug-
velli um ýmis mál varðandi setu
liðið þar og aðbúnað þess allan.
Einnig héldu þeir Thor Thors
upp í Borgarfjörð og voru við
laxveiðar í Hafjarðará.
Trúnaðarstörf á liðnum árum
Blaðamaður Morgunblaðsins
hitti ráðherrann að máli
skömmu áður en hann hélt heim
leiðis og r a b b a ð i við hann
nokkra stund.
Thomas Finletter B.A., L.L.B.
er lögfræðingur að menntun og
hefur ritað allmargar bækur um
fræðigrein sína, einkum á sviði
félaga- og gjaldþrotaréttar. --
Kunnastur er hann þó fyrir starf
sitt innan bandarískra flugmála
og stjórnmála.
Hann sat San Francisco ráð-
stefnuna fyrir land sitt árið 1945
var formaður flugmálanefndar-
innar bandarísku 1947, yfirmað-
ur Marshall-stofnunarinnar í
Englandi 1948-1950, en sama ár
varð hann flugmálaráðherra.
Það er eitt ábyrgðarmesta og
mikilvægasta starfið innan
bandarísku stjórnarinnar og á
herðum hans hvílir að miklu
leyti yfirstjórn hervæðingarinn-
ar í Bandaríkjunum og rekstur
Kóreustyrj alda^onar, er banda-
ríski flugherinn á svo ríkan
þátt í. —
Hermannafjölskyldur til
Keflavíkur
Ráðherrann lét mörg vel af
laxveiðiferð sinni upp í Haffjarð
ará og kvaðst mikla ánægju hafa
haft að dvölinni þar.—Veiddi
hann þar í boði Thor Thors,
sendiherra, en þeir eru gamal-
kunnir síðan árið 1941 er Fin-
letter gengdi störfum í banda-
ríska utanríkisráðuneytinu.
Mr. Finletter skýrði svo frá að
viðræður sínar við yfirmann
varnarliðsins og íslenzk yfirvöld
hefðu borið góðan árangur.-----
Varla væri hægt að leggja of
mikla áherzlu á hve mikilvægt
Island væri fyrir flugsamgöngur
og varnir allar við Norður-At-
lantshaf og því skipti það svo
miklu máli að hér væru varnir
sem öflugastar fyrir hendi.
Ýmis áform væru nú á prjón-
unum á Keflavíkurvelli og væru
enp miklar framkvæmdir þar
fyrirhugaðar. Miklu máli skipti,
að aðbúnaður varnarliðsmann-
Hinn efnilegi ungi stærðfræð-
ingur Sigurður Helgason (augn-
læknis Skúlassonar á Akureyri),
sem hlaut gullmedalíu Kaup-
mannahafnarháskóla á sl. vetri
COPENHAGEN
Bezta munntóbak
heimsins
anna væri sem allra beztur og
væri unnið sem óðast að því, að
fjölskyldur hermannanna gætu
komið hingað til lands og átt sér
heimili á vellinum.
Aðeins á Keflavíkurflugvelli
Er við spurðum ráðherrann
hvort a ð r a r og meiri fram-
kvæmdir væru fyrirhugaðar hér
af hálfu varnarliðsins og Banda-
ríkjastjórnar víðar um land, neit
aði hann því og skýrði svo frá,
að ekki lægju fyrir neinar áætl-
anir um frekari aðgerðir fyrst
um sinn.
Hann kvað það og gleðja sig,
að sér virtist sem sambúð varn-
arliðsins við almenning færi sí-
batnandi, en eðlilega væru þar
mörg vandamál fyrir, sem sam-
vinnu og góðvild þyrfti til þess
að leysa á farsælan hátt.
Talið barst að stækkun banda-
ríska flughersins, sem er þáttur
í endurhervæðingaráformum
stjórnarinnar, og nú er sem óð-
ast unnið að.
Flugmálaráðherrann k v a ð
Bandaríkin ekki hafa átt nema
48 flugsveitir (Wings: 60 flugv.)
til skamms tíma, en unnið væri
stöðugt að því að auka flugher-
inn og myndi hann telja 143 flug
sveitir eftir tvö ár. Sífellt væri
unnið að endurbótum á flugvél-
um og segja mætti, að hver upp-
finningin ræki aðra. Nýjar flug-
vélagerðir kæmu fram á hverju
ári, er hafin væri framleiðsla á,
nú síðast hin nýja tækni þrýsti-
loftshreyfilsins, er opnaði víð
svið til hraðra framfara í flug-
málum. Nýjasta vélartegundin
er bandaríski flugherinn fram-
leiðir nú ber nafnið „sabre jet“
og þykir sú afburða góð orrustu-
flugvél. Einnig er hafin fram-
leiðsla á sérstökum næturflug-
vélum, tveggja manna könnun-
arvélum, útbúnum með full-
komnustu ratsjám er völ er á.
Reynsla Kóreustríðsins
Við inntum Mr. Finnletter eft-
ir því hvert álit hans væri á bar-
dagahæfni bandaríska flughers-
ins í Kóreustyrjöldinni, og hvort
flugvélar hersins hefðu reynzt
tæknilega fullkomnari en hin-
ar rússnesku.
Ráðherrann kvað kínsversku
kommúnistana hafa yfir að ráða
um 1500 rússneskum orrustu-
flugvélum af gerðinni Mig-16 og
væri það kjarni flughers þeirra.
—Ef dæma ætti um bardaga-
hæfni vélanna, þá væri það ljós-
ast að geta þess, að bandaríski
flugherinn hefði skotið niður 8
rússneskar vélar fyrir hverja
eina, sem kommúnistarnir hefðu
komið fyrir kattarnef. Til þess
að sýna þó fulla sanngirni, væri
rétt að geta þess, að þetta væri
þó ef til vill ekki fyrst og fremst
fullkomnari flugvélum að þakka
heldur væru bandarísku flug-
mennirnir stórum leiknari en
fyrir ritgerð um stærðfræðileg
efni, fór vestur til Ameríku 25 þ.
m. til framhaldsnáms. Hlaut Sig-
urður námsstyrk er menntamála
ráðuneyti Bandaríkjanna veit-
ir, og mun stunda framhaldsnám
við Princeton-háskóla. Sigurður
varð stúdent frá Akureyrarskóla
1945, dvaldi við Háskóla íslands
1945-46 og við Kaupmannahafn-
arháskóla 1946-1952, Hann hefir
vakið mikla athygli við Kaup-
mannahafnarháskóla fyrir náms
afrek, einkum á sviði stærð-
fræði. Aðrir íslenzkir náms-
menn, sem hlotið hafa náms-
styrki frá menntamálaráðuneyti
Bandaríkjanna að þessu sinni
eru Haukur Clausen og Ásgeir
Pétursson og eru þeir einnig
farnir vestur um haf.
— DAGUR, 30. júlí
andstæðingar þeirra. Bandaríski
flugherinn hefur öðlazt mikla og
dýrmæta reynzlu í eldhríð Kór-
eustyrjaldarinnar, sagði ráð-
herrann, en þó er nytsemi henn-
ar að nokkru takmörkuð sökum
þess hve landssvæðið er lítið,
sem barist er á.
Flugmálaráðherrann kvað end-
urreisnarstarfið í Evrópu ganga
vonum framar og hefði þar Mar-
shallhjálpin átt drjúgan þátt í.
Því mælti þ>ó ekki gleyma, að
bandarískur almenningur hefði
orðið að bera miklar skattabyrð-
ir, bæði sökum efnahagsaðstoð-
arinnar og einnig þess fjármagns
er Bandarfkin veita til hernaðar
aðstoðar Evrópuríkjanna á veg-
um Atlantshafsbandalagsins.
Væri nú 18% af skatttekjum
landsins varið til hernaðarþarfa.
En því væri eins með þetta
framlag Bandaríkjaþjóðarinnar
varið sem framlagi íslendinga,
er léðu Atlantshafsbandalaginu
völl sinn til hersetu, að það væri
gert í þágu friðarins í heimin-
um, til sameiginlegra varna Evr-
ópuþjóðanna gegn öllum árás-
um.
Að endingu leituðum við eftir
því hjá ráðherranum hvorn for-
setaframbjóðandann hann teldi
sigurstranglegri í bandarísku
forsetakosningunum, 4. nóvem-
ber n.k.
\ Hann kvað það vera almenna
skoðun vestanhafs, að í framboði
væru tveir ágætir hæfileika-
menn, er báðir myndu verða vel
að sigrinum komnir. Þó væri sér
engin launung á því að hann
styddi Adlai Stevenson, og ósk-
aði honum hins bezta, gengis í
kosningunum. Og með þessum
fylgis- og spádómsorðum um það
mál, er nú tekur hug Bandaríkj-
amanna allan, lauk ráðherrann
máli sínu.
Bandaríski kvikmyndatöku-
maðurinn og fyrirlesarinn Hal
Linker kom hingað til lands með
síðustu ferð Gunllfaxa frá Lund
únum ásamt konu sinni, Höllu
Guðmundsdóttur frá Hafnarfirði
og ársgömlum syni þeirra. Með
sömu flugvél komu um 12 plönt-
ur af Hawaiska kaffirunnanum
„Kona-kaffi,“ sem vex utan í
hlíðum eldfjallsins mikla Mauna
Loa, er gaus fyrir aðeins þrem-
ur árum. Eru kaffiplöntur þess-
ar gjöf frá Hr. Linker til heim-
lands konu hans.
Góð landkynning
Hal Linker er íslendingum að
góðu kunnur. Hann ferðaðist um
landið fyrir tveimur árum og
tók þá litkvikmynd, er hann
nafni „Sunny Iceland“ og hefur
hann sýnt hana bæði hér á landi
og víða um heim. Myndin þykir
ein hin allra bezta Islandskvik-
mynd, sem tekin hefur verið og
hefur hún hlotið mikið hrós m.
a. í bandarískum blöðum, en þar
sýndi Mr. Linker myndina víðs-
vegar um landið s.l. vetur.
Hann hefur nú bætt myndina
og aukið hana að miklu leyti
með köflum er hann tók hér á
landi í fyrrasumar, m. a. af sýn-
ingum Rigólettós í Þjóðleikhús-
inu.
Kynntist kaffi Hawaibúa
í júníbyrjun lagði Hal Linker
af stað með fjölskyldu sína frá
Los Angeles og var ferðinni heit
ið til Pakistan, til myndatöku,
þar í landi. Á leiðinni kam hann
við á Hawai og kynntist þá kaffi
tegund þeirri sem íbúar eyjanna
Rússar reiðir
Finnum
Deila hefir risið milli stjórna
Finna og Rússa varðandi sendi-
sveitarbústað, sem Rússar vilja
ekki taka upp í stríðsskaðabætur
af Finnum.
Þegar Rússar gerðu loftárásir
á Helsinki haustið 1939 varð
sendisveitarbygging þeirra fyrir
sprengjum, svo að hún eyðilagð-
ist. Þegar friður var saminn að
lokinni heimsstyrjöldinni síðari,
var það sett inn í sáttmálann að
Finnar skyldu byggja sendisveit-
arbústað fyrir Rússa í borginni,
og skyldi hann vera hluti af
skaðabótagreiðslum Finna.
Byggingin er byggð sam-
kvæmt teikningum, sem Rússar
lögðu sjálfir til, svo sendu þeir
byggingarmeistara, sem átti að
hafa eftirlit með framkvæmd-
um. Tveim mánuðum síðar var
hann hins vegar kallaður aftur
til Moskvu, og fréttist svo ekki
annað af honum, en að hann
hefði andazt þar. Þykir bygging-
in harla ljót, en áætlað var í
fyrstu, að hún mundi kosta 75
milljónir marka. Nú er hins veg-
ar svo komið, að kostnaðurinn
verður um milljarður marka eða
þrettán sinnum meiri en ætlað
var (eða um 75 millj. kr.).
Þá hafa Rússar og kommúnist-
ar í Finnlandi einnig verið aéfir,
síðan haldinn var hátíðlegur
minningardagur finnska hersins
nýlega — í fyrsta sinn síðan 1939.
Kalla þeir þetta, að fasismi sé
að kvikna í Finnlandi.
Ekki vita menn, hvort það er
vegna þessa, að rússneskt stór-
skotalið á Porkkala-skaga við
Helsinki hefir haft miklar skot-
æfingar upp á síðkastið.
rækta, en þeir flytja ekkert kaffi
inn frá öðrum þjóðum. Kaffi-
runni þessi vex í eldfjallajarð-
vegi og eru gæði kaffisins mikil,
að því er sagt er. Mr. Linker
kom til hugar, er hann kynntist
kaffi þessu ,hvort hér á landi
væru ekki skilyrði til þess að
rækta runna þennan í gróðurhús
um, þar sem jarðvegurinn væri
að miklu svipaður og í eldfjalla-
landi Hawaieyjanna.
Velviljuð fyrirgreiðsla
Náði hann sambandi við Há-
skólann í Honolulu og ríkis-
stjórn eyjanna, er tóku vel mála
leitun hans. Plönturnar voru
síðan sendar með flugvél frá
flugfélagi Filippseyja til Lund-
úna og þaðan með Gullfaxa hing
að til lands eftir 8 daga ferð.
Brugðust flugfélög þessi mjög
vel við og önnuðust alla fyrir-
greiðslu máls þessa endurgjalds
laust.
Gróðurselt í Hveragerði
í dag verðu kaffiplöntur þess-
ar síðan settar niður í gróðurhús
Unnsteins Ólafssonar í garð-
yrkjuskólanum í Hveragerði og
verður gaman að sjá hve til tekst
um ræktun þeirra þar.
Enn er auðvitað alltof snemmt
að spá nokkru um árangur þess-
arar fyrstu tilraunar til þess að
rækta kaffi hér á landi, en runni
þessi mun aldrei áður hafa verið
fluttur til annarra landa.
Mr. Hal Linker á þakkir skild-
ar fyrir framgang sinn og frum-
kvæði að þessu máli.
—1 MBL. 14. ágúst
ICELANDIC RECORDS imported on
##HIS MASTER#S VOICE## are available . . .
Write for your FREE Icelandic record catalogue. We carry the
most complete record stock in Canada—in every language—on all
three speeds: ‘78’ — ‘45’ — ‘33ys’.
Write us your requests, or send for FREE catalogue—please
state language, type of music, etc.
o4iinCRMaNS MUSIC 714 College Street
SNIUtnn HALL TORONTO 4, Ontario
All shipments are sent via C.O.D.—carefully packaged and insured
against breakage.
Sigurður Helgason við framhaldsnám
hjá Princeton-háskóla
G. G. S.
—'VÍSIR, 7. ágúst
Kaffiplöntur færðar Garðyrkjuskólanum
í Hveragerði að gjöf
Business and Professional Cards
Dr. P. H. T. Thorlakson
WINNIPEG CLINIC
St. Mary’s and Vaughan, Winnipeg
PHONE 92-6441
J. J. Swanson & Co.
LIMITED
308 AVENUE BLDG. WINNIPEG
Fasteignasalar. Leigja hús. út-
vega peningalán og eldsábyrgð,
bifreiðaábyrgð o. s. frv.
Phone »2-7538
SARGENT TAXI
PHONE 20-4845
FOR QUICK, RELIABLE SERVICÉ
DR. E. JOHNSON
304 Eveline Street
SELKIRK, MAN.
Phones: Office 26 — Res^g30
Office Hours: 2:30 - 6:00 p.m.
Andrews, Andrews,
Thorvaldson and
Eggertson
LögfrætSingar
209 BANK OF NOVA SCOTIA BG.
Portage og Garry St.
PHONE 92-8291
CANADIAN FISH
PRODUCERS LTD.
J. H. PAGE, Managing Director
Wholesale Distributors of Fresh and
Frozen Fish
311 CHAMBERS STREET
Office: 74-7451 Res.: 72-3917
Office Phone Res. Phone
92-4762 72-6115
Dr. L. A. Sigurdson
528 MEDICAL ARTS BUILDING
Office Hours 4 p.m.—6 p.m.
and by appointment.
A. S. BARDAL LTD.
FUNERAL HOME
84 3 SherbrObk St.
Selur líkkistur og annast um út-
farir. Allur útbúnaður sá bezti.
Stofnað 1894 Slmi 74-7474
Phone 74-5257 700 Notre Dame Ave.
Opposite Maternity Pavilion
General Hospital
Nell's Flower Shop
Wedding Bouquets, Cut Flowers,
Funeral Designs, Corsages,
Bedding Plants
Nell Johnson Res. Phone 74-6753
Offíce 93-3587 Res. 40-5904
THORARINSON &
APPLEBY
BARRISTERS and SOLICITORS
4th Floor — Crown Trust Building
364 Main St.
WINNIPEG CANADA
SELKIRK METAL PRODUCTS
Reykháfar, öruggasta eldsvörn,
og ávalt hereinir. Hitaeiningar-
rör, ný uppfynding. Sparar eldi-
við, heldur hita frá að rjúka út
meS reykum.—SkrifiS, símiö til
KELLY SVEINSSON
625 Wall Street Winnipeg
Just North of Portage Ave.
Simar: 3-3744 — 3-4431
J. WILFHID SWANSON 8t CO.
Insurance in all its branches.
Real Estate - Mortgages - Rentals
210 POWER BUILDING
Telephone 937 181 Res. 403 480
LET US SERVE YOU
Creators oj
Distinctive Printing
Columbia Press Ltd.
695 Sargenl Ave., Winnipeg
PHONE 74-3411
S. O. BJERRING
Canadian Stamp Co.
RUBBER & METAL STAMPS
NOTARY & CORPORATE SEALS
CELLULOID BUTTONS
324 Smith St. Winnipeg
PHONE 92-4624
Phone 74-7855 ESTIMATES
FREE
i. M. INGIMUNDSON
Ashphalt Roofs and Insulated
Siding — Repairs
Country Orders Attended To
632 Simcoe St. Winnipeg, Man.
GIMLI FUNERAL HOME
Sími 59
Sérfrœöingar i öllu, sem aö
útförum lýtur
BRUCE LAXDAL forstjári
Licensed Embalmer
Dr. A. V. JOHNSON
DENTIST
506 SOMER^ET BUILDING
Tglephone 92-7932
Home Telephone 42-3216
Dr. ROBERT BLACK
SérfræSingur 1 augna, eyrna, nef
og hálssjúkdómum.
401 MEDICAL ARTS BLDG.
Graham and Kennedy St.
Skrifstofuslmi 92-3861
Heimasími 40-3794
Comfortex
the new sensation for the
modem girl and woman.
Call Lilly Matthews. 310
Power Bldg., Ph. 927 880
or evenings, 38 711.
Gundry Pymore Ltd.
British Quality Fish Netting
58 VICTORIA ST. WINNIPEG
PHONE 92-8211
Manager T. R. THORVALDSON
Your patronage will be appreclated
Minnist
CETEL
í erfðaskrám yðar.
PHONE 92-7025
H. J. H. Palmason, C.A.
Chartered Accountant
505 Confederation Life Building
WINNIPEG MANITOBA
Parker, Parker and
Kristjansson
Barristers - Solicilors
Ben C. Parker, Q.C.
B. Stuart Parker, A. F. Kristjansson
500 Canadian Bank of Commerce
Chambers
Winnipeg, Man. Phone 92-3561
G. F. Jonasson, Pres. & Man. Dir.
Keystone Fisheries
Limited
Wholesale Distributors of
FRESH AND FROZEN FISH
404 SCOTT Blk. Sími 92-5227
BULLMORE
FUNERAL HOME
Dauphin, Manitoba
Eigandi ARNI EGGERTSON, Jr.
Kaupið Lögberg