Stefnir - 04.06.1895, Blaðsíða 1

Árg. 25—30 arkir. Verð 2kr. inn-
aniands, en 2 kr, 50a. erlendis.
Borgist fyrir lok júlímánaðar.
Augl. kosta OOa.hver þuml. dálks
eða 15 a. lxnan af vaiialegu letri,
tiftölulega rneira af stærra letri.
STEFNIR.
Priöji árgangur.
Nl*. 11. Akureyri, 4. júni. Ár 1895.
„Vöruyöndiin66.
eptir PJETUB. JÓNSSON.
|>að hafa nýlegii heyrzt pær raddir, að forstöðunienn
pöntunarfjeliiganna Ijetu allt of lítið af skýrslum viðvíkj-
andi fjelögunum koma fyrir almenningssjónir. Jeg vil nú
ekki neita pví, að skýrslur þær, sein blöðin hafa fengið og
flutt um Ijelögin, frá sjállum forstöðumönnunuin, hafa
verið bæði of láar og strjálar, og par á ofan í ýmislegu og
ósumbærilegu forini; má meðal annars kenna samvinnu-
leysi Ijelaganna um petta. En svo hetir annað átt sjer
stað engu betra. Ónafngreindir hötundar. auðsjáanlega ó-
kunnugir fjelögunum og uintalsefni sínu, og sumir hverjir
án þess að pekkja eða skilja fyrirkotnulag á pöntunarljelagi,
hafa einmitt verið svo örir á skýrslum og frásögnum um
fjelög pessi. Uminæli hölunda pessara hafa venjulega vnr-
ið hæfust til pess, að draga út af þeim ulveg rangar á-
lyktanir og hugmyndir uin fjelögin, og opt hafa þau gelið
tortryggnum almenningi og óvinveittum mönuum undir
fótinn með ranglata dóma um pöntúnartjelögin og starfs-
menn peirra.* Og pað sem kemur mjer til að ónáða
»Steíui< með línuin pessurn, er sjerstaklega ritgerð í 29.
tbl. í 2. árg. hans, eptir einhvern »Árinannc.
Herra Ármann telíur par til uintalsefnis vöruvöndun á
aðfluttuin Vörum. Hugvekja í pá átt er nytsöm og vafa-
laust ekki ófyrirsynju nje að »bera í bakkafullan lækiniu.
En ummæli hans uin forstöðumenn pöntunarfjelaganna og
umboðsmenu peirra í sambandi við petta málefni, bera vott
uin að hann er furðu ókunnugur pví, sem hann talar um,
og gefa ókunnuguin mönnuin ástæðu til að fella rangan
dóm urn pessa menn, og iniklu harðari en jeg býst við að
herra Ármaun ætlist tiL Fyrir pá, sem ókunnugir eru,
og ekki hafa hvöt til að pýða allt á betra veg, liggur
beinast við að draga pessar ályktanir út úr greiniuni: að
rúgur sá, sem fjelögin hafa fengið, hati opt verið l'ullur
af rusli og varla mannamatur; að hveitimjöl pað, sem
»dyngt heíir verið inn i landið til pöntnuarfjelagannac hati
verið heiísuspillandi og rjettnefnt »svínahveiti*, og bót sje
engin ráðin á pessu enn; að pessar tvær vöruteguudir sjeu
rjett sýnishorn af pví, hveruig vörur fjelaganna sjeu yiir-
feitt; að meiri hluti forstöðumanna pöntunarfjelaganna sjeu
svo pekkiiigarlausir eða svo dofnir, að taka á móti svona
vörum umyrðalaust og jafnvel pakklátlega, af pvi þavr sjeu
frá honuiti Zöllner og honuin Yidalín, og að umboðsmenn
fjelaganna sjeu ekki trúverðugri og láti sjer ekki annara
um sóina sinn og gagn fjelagsiuunua eu pað, aðþeir«nota
sjer Viinpekking umbjóðenda sinna», og senda þeim sioua
*) Eitt dæmi af möi'gum, og ekki það stærsta: í frjetlagreiii í
3. tbl. ,.Austra-‘ f. á. segir hr. p. J. úr Axarfirði: „Kaupfje-
lagsverð á Húsavik er elcki eun (26. des.) vitað, og þykir
galli á hve verðlag kemur siðla á gaujr, og annað nitt, að
sumar aðalvörurnar eru ekki svo vandaðar sem skyldiu. —
Orð þessi eru meinhæg, en gefa |)ó það í skyn, sem ekki er
rjett. Nú er mjer kunuugt það tvennt, að hr. f>. J. þekkti
fjelagið sáralítið. og hitt, að svona uinmæli hefði hann ckki
liaft, ef hann hefði þekkt það nógu vel. Nú næstl. ár þekkti
hr. p. J. pöntunarfjelag og liafði ástæðu til að finna að einni
„aðalvörunni', en hann gerir það þó ekki (sjá 5. tbl. Austra
þ. á.) vafalaust af þoirri ástæðu, að vörurnar yfirleitt voru
ekki óvandaðar.
vörur. Mjer finnst pað býsna óvandvirkni af hr. Ármanni,
að senda svona »vöru« í blað, og virðast honnm nokkuð
mislagðar hendur með »vöruvöndun«. —
Mjer finnst jeg vera knúður til að bera hönd fyrir
höfuð mjer, sem einn af forstöðumönnum pöutunarfjelag-
anna, og álít mjer einnig skylt, að bera rjett vitni um
helztu afskipti umboðsmanna Kaupfjelags þingeyinga af
pessari lilið vöruvöndunarinnar.
.leg get lýst pvi ytir, að stjórn Kaupfjel. þingeyinga
liefir jaínan sent uinboðsmönnum fjelagsins aðfyudingar,
hali henni, eða mörgum tjelagsmöunum, pótt verulegir
gallar á vörunum; og pann vituisburð gef jeg, að urnboðs-
menniriiir hata sýnt, að peim pykir ánægjulegra, að senda
heldur hina vandaðri en óvandaðri vöru, og byggi jeg pað
bæði á umræðutn peirra og aðgerðum. Hitt er vitanlegt,
að pað er öröugt og jafnvel ókleyft, að gera hverjum fje-
lagsinanni til hætis; smekkur og hættir eru misjafnir, óg
hætlara er við, að umboðsmanni skjátli i einhverju, ef
hann á að kaupa mikinn fjölda vörutegunda. En að því
er pá herra Zöllner og Vídalín snertir. hafa peir látið sjer
annast uin meginvörurnar, og varðar pað mestu, eins og
augljöst er. Er pað tiltölulega sjaldan, sem vjer pykjumst
hata haft ástæöu til að finna að þeim.
jpað eru nú einmitt pessar nieginvörur til Kaupfjelags
fingeyinga, sem jeg vildi ininnast á, og jafnframt lýsa
peim nokkuð. En eins og menn geta skilið, er jeg ekki
kunnugur samskonar vörutegundum annarstaðar en í verzl-
unum kaupinanna lijer á Norðurlandi, og hlýt því að miða
lýsingu niína og inat á vörum K. f>. einmitt mest við
þær vörur; enda hafa fjelagsmenn miðað kröfur sínar tit
vörugæðanna mest við vörurnar hjá kaupmönnum. Jeg
held pað.sje lfku óhætt að fullyrða, að kaupmeun hjer á
Norðurlandi hati ekki urn næstl. 20 ár haft mjög óvandað-
ar vörur á boðstólum, sízt hinar almennustu matvörur. —
Svo dæmi jeg um vörurnar auðvitað frá mínu eigin sjón-
ariniði að miklu leyti, treystandi pví, að lesendur Stefnis
álíti ekki kröfur mínar til vörugæða stórt neðan við ineðal-
lag. Lýsing mín á vöruútvegum og vörugæðum i Kaup-
fjelagi þingeyinga er pá á pessa leið :
(Niöurl.)
IflEÐ „ Vágeni: fjekk jeg brjef frá umboösmanni
mínuin í Kaupmannaböfn, er getur þess, að uin leib
og hann frjetti ab »Active« sökk í ísnum, ákvarbabi
hann ab senda mjer íneb »Ásgeirson<., sem hingab er
von á 8.—10. |». m., samskonar vörur allar, sem á
»Aetive« voru. Enn fremur fragtabi haun seglskip,
skonort »Auna«, sem nú er á leibinni til mín meb
trjávibarfarm, og sem jeg á von á um mibjan þennan
mánuð, og nota jeg skip þetta til verzlunar um Eyja-
fjörb og vibar í sumar eins og ábur.
Oddeyri, 4. júuí 1895.
J. V. H VVSTEEX.