Lögberg-Heimskringla - 10.09.1977, Page 1

Bergsteinn Jónsson
Box 218
Reykjavík, Iooland
Swmfttti.
1. ÁRG.
LUNDI, 10. SEPTEMBER 1877.
Nr. 1.
m KAIPESBA œ UJSEfllV
FRAMFARA.
Um leið og Prentfjelag Nýja íslands sendir yð-
ur hið fyrsta númer af hinu fyrsta timariti, sem
gefið er út i Amerlku á hinni fom-norrænu eða is-
lenzku tungu, Tiljum vjer ávarpa yður með nokkr-
um inngangs-orðum.
Strax og íslcndingar fóru að flytja til heims-
álfu pessar
tfl pess.
}>egar svo var komið að margir af þcim ís-
lendinjrum er flutt hafa til Ameriku voru
að i ttflendu pessarf, mnnu hinir aðrir ianda
ir vestan haf hafa álitið, sem náttúrlegt va , fai
pað vœri ætlunarverk nýiendubúa að segja
fyist peir. höfðu sagt ,,á“. Nýlendumenn hafa nú
oð vSsu fundið til parfarhmar fyrir timarit á is-
hmzku, ejrjdlt verið á móti pvi að fyrirtæki petta
kœmist ‘
urlegu vi
er lcið,
mönnum
En strax1
hugsa um pað. Var pessu máli fyrst hreyft á
fundi er haldinn var á Gimli 22. jan. p. á. oe varð
pað álit ofaná að hezt mundi að mynda
ijelag til að kaupa pressu og öll naui
höld. Tóku pá nokkrir menn ab sjer að
loforð manna um að kaupa hlutabrjef, og
poir frá hvað sjer hefði orðið ágengt á fundi er
haldinn var á Gimli 5. febr. Voru pá kominsvo
mik.il loforð að ijelagið varð myndað, nefnd kos-
in og helmingur hins ákveðna höfuðstóls heimt-
ur inn strax. Tók íjelagsnefndin strax til að panta
pað er með purfti, en sökum pess að leturgjörðar-
meim hjer I landi ekki hafa á reiðum höndum
marga af peim stöfum, sem einkcnna hina islenzku
tungu, varð að fá pá stcypta. Seinkaði pctta svo
lýrir, að pressan með tilheyrandi ekki komst hing-
að fyrr en i júni. Hinn góðkunni landi vor
sira Jón Bjarnason 1 Minneapolis gekk i miiii með
að útvega pressuna og letrið. Kunnum vjer honum
beitu pakkir fyrir alla fyrirhöin hans i peim einum.
Jafhvel pó oss enn vanti nokkur nauðsynleg á-
höld til prentsmiðjunnar, og einnig nokkuð af letri,
sem vjer purfnm að iá áðnr vjer getom gefið blaðið
út, pá byijum vjer samt að setja blaðið i peirri von
að pessi áhöld og letur, sem vjer pegar höfum bcðið
um, .verði komið svo bráðlega, að pað eigi hindri út-
gáfu blaðsins.
Eius og menn gcta sjeð af bráðabyrgðarlögum
ijelagsins sem birfast i pessu blaöi, er pað aðal til-
gangur fjelagsins, að geia út timarit, sem sje ls-
lcndingum i Ameriku til mentunar, fróðleiks og
skemtunar og til að viðhalda pjóðerni peirra og
tungu. Með öðrum orðum, pað á að stubla ab
framförum peirra 1 andlegmn og lfkamleguin cfn-
u.in pareð fjelagið pannig á að vera framfarc-
ijelag, og timarit pess framiara blað, álitum vjer
einkar vel til fallið, að nefna ritið ,,Framfara“.
Allar menntaðar pjóðir játa og pekkja nauð-
syn og pýðingu timarita og dagblaða, en engin
jafnvel og Amerlku-menn, enda haia peir tiltölu-
lcga flest blöð, lesa pau manna mcst, og pað sem
mest rlður á, nota allar pær upplýsingar og leið-
bciningar sem pau hafa moðforðis. þó lslcndlngar
lieu nú 1 pessu blaða landi, pá geta fæstir, pvi
aft not af innlendtta blöðum, pareð pau
á tungum sem fæstir peirra skilja. 0;
indingar, ofanl kaupið, eru harla óki
og verknaði innlendra manna^
purfnari fyrirrit er leiðbeii
jer munnm pvi láta oss
lið færi peim allskonar
en vjer voUBmi og áskiljum
r sem bezt 1 nyt.
mnum láta oss annt
frjettir úr nýlendi
jlku yfir höfuð. Hi
íettaritara á
vjer gefti ágrip
vað snertir frjetl
Evrópu, pá er pað'
ila fijettir paðan, svo
Kemur petta til af pvi, að Tslend'
Tngar eru svo mikið á cptir tlmanum hvað snertir
viðburðanna rás i heiminum, og pyrfti pvi, til pess
2. gr. Fjelagið cr stoihað einkanlega til að geia
út tlmaritsem sje lslendingpm I Nýja-ls-
landi til menntunar, fhóðleiks og skemt-
unar, og til pess að viðhalda hmni islenku
tungu og pjóðemi i Ve6turheimi.
8. gr. Skrifstofa fjelagsins skal vera par er nefnd
sú, sem hlutabijeiaeigendur kjósa til að
stjóma fjelaginu, álitur hentugast.
Innstœða fjelagsins sje $ 1.000, (eitt pús-
^dollais) sem skiptist I eitt hundrað
i tiu dollars I hverjum, og álttiat hluta-
Kfin peisónuleg oign fjelagsmannm Sjeu
pau óuppsegjanleg en seljanleg, og álttist
handhafi eieandi peirra, pó með pvi skil-
ði, að wgh bgti vottorð
jJútandiF**”
^tbijefl
si ej
öra vort ýE
Visindalcgra og yðnaðariegra uppgötvana vílj-
um vjer geta svo mikið sem vjer höfum föng á.
’vler

Hokki, cr I ^
og eigna pess. Skal
ivæmdarstjóm Qelags-
gjöra öll kaup og samn*
en pó skal nefndinni
einum manni úv ainum
að annast öll störf Vennar
iist pað nauðsynlegt.
sjálft eiga prentsmiðju Og
timarit pað, sem getið er um
i 2. gr. Skal fjelagsnefndin annast um
kaup prentsmiðjunnar og húsnæði handa
henni; elnnig ráða prentara, og annast rit-
stjóm blaðáns, á pann hátt er hún álitur
hagkvæmast.
Fjelagsnefndin veiti móttöku fje pvi er
flefafjammusreiða uppi hlnlabriof ab» og
kalli inn eptir pörfumlje frá peim par til
íslendinga yfir höfuð, < á hinum ýmsu stöðum, og um
cinstaka menn, að svo mikiuleyti sem oss er unnt.
að senda oes nöfh sln og utanáskript, en pó mun-
nm vjer ekki auglýsa nöfh höfunda ef peir vilja
dylja pau. Sje eittbvað pað 1 greimun að vjer ekki
getum sett pær i blaðið nema nöfn höfundanna sjo
undir, en vÚji peir dyljast, munum vjer ekki taka
pær 1 blaðið. Brjefum eða groinum, sem koma
naihlnusar tii vor, gefum vjer engan gaum.
Eins og vjer munum geta alls pess sem cr
hrósvert og eptirbreytnisvert i fari landa vorra yf-
ir böfuð og einstakra manna, svo munum vjer og
hlýfðarlaust geta alls pess sem er iUt og hncyxl-
anlegt, mönnum til aðvórunar.
Vjer vonum nú að eins og vjer viljum af al-
úð og alefli vinna að framförum og gagni landa vorra,
að peir aptur á móti styrki oes svo sem peim er
unnt með að kaupa blaðið. Oss veitir ekki af öll-
um peim styTk, er peir geta veitt oss 1 pvl tilliti,
pvi vjer álitum að eJdrel hafi blað verið byijað með
cins fáum kaupendum og vjer hölhm. Einmg von-
um vjer að ýmsir enu efli hag Qelagsins með pvi
að kaupa hlutabijef, sem pcir gfta fengið með pvi
að snúa sjer til nelndarinnar eins og annarstaðar cr
auglýst l blaðinu.
BRÁDABYRGDALÖG PRENTFJELAGS
NÝJA-ÍSLANDS.
1. gr. Fjelagið ncfuist „Prentfjelag Nýja-íslandá‘'
reikninga og skýrzlur við-
vlkjandi tckjum og útgjöldum ijelagsin*
og ráðsmensku sinui yfir höfuð, sem peir
menn yfirskoði, er hlutabrjefaeigendur á
ársfundum kjósa til pcss.
9. gr. Ágóða peim, cr verða kanu afgangs Ut-
gjöldum ijelagsins, skal árlega skipt til-
tölulega milli Qelagsmanna samkvæmt upp-
bæð peirri, er hver um sig á i innstæðunni.
10. gr. Hlutabijeiaeigendur skulu eigi bera á-
byrgð af samniugum, skuldum, tapi me
neinum gjörðum fjelagsins framyfir upp-
hæð pá cr hver um sig á 1 innstæðunm.
Ritsjórn eða ritsjóri timarits eða blaðs ije-
lagsins beri ábyrgð af naihlausum ritgjörð-
um eða greinum er koma út i pvi, eu böf-
undar peira greiua, sem nöíh eru undir,
heri sjálfir ábyrgð af peim. Höfundar
bóka, er prentaðar kunna að verða ismiðju
fjelagsiœ, beri sjálflr ábyrgð af peim.
11. gr. Kosninganjett á fjelagsfundum og kjör-
gengi I stjórnarnefnd skulu bafa allir peir,
sem eiga blutabijef 1 Qelaginu, og skal
hvert hlutabrjef gilda citt atkvæði par til
tiu eru komin, siðan eitt atkvæði fyrir
hver tvö hlutabrjef, upp að tuttugu, en
aðeins fimm athvæði fyrir hver tuttugu
hlutahrjef par fyrir ofan.
12. gr. Lög pessi gilda par til peim er hreytt á
ársfundi fjelagsmanna eða ný samin, en til
brcytingar pessum lögum cða sampykkta
nýrra laga útheimtist mcirihluti atkvæða
fjelagsmanna. Sama regla gildi um kosn-
ingar á Qelagsfuudum.
(Sampykkt á fundi 5. febrúar 1877).
Sýnishom af baksfðu fyrsta tölublaðs Framfara,
10. september 1877.
FRAMFARI,
A NEWSPAPER POK THE ICELANDIC
POPULATION .
Published tbree times a month.
lf u bí f n t i o
Kemur út puisvar i niánuði eða 36 arkir uni árið.
Kostar um árið :
í Nýiaíslandi . . . . $ 1.50 í Canada pening. '
Annarstaðar í Canada - 1.75.
í Bandaríkjununt . . - 1.75.
í Norðurálfunni . . - 1.75.
Á íslandi...............7 Kr.
Sendur kaupenduni kostnaðarianst.
Allir peir 1 Anicríku er œskja að kaupa hlaðið,
en ciga ckki fast heiniili 1 Nýja íslandi, vcrða ann-
aðhvort að senda oss andvirði árgangsins fyrir-
frani, ásanit grcinileGri ntanáskript til sín, eða pá
strax og peir hafa fenGÍð liið fyrsta númer hlaðsins.
Eru peir, er senda peninGa 1 hrjefum fyrir hlaðið,
heðnir að láta „reGÍster“ pau á pósthúsi sínu.
RcGÍsterinGÍn kostar aðeins 2 ct. (ank hins vana-
leGa hurðarGjalds 3 ct) en getur sparað peim er
senda pcninga upphÆð pá er peir leggja 1 brjelin,
Utanáskript til hlaðsins cr :
„ Ritsjórn Frawfara
G i m 1 i P. 0.
K e e w a t i n
Canada“.
pcim sem ekki er ljóst hvernig rita á
utau a Lirjef tll islencllnga seáz eiga bcfwta 1 nýlcndu
pcssari, viljum vjer gefa eptirfylgjandi leiðbeining-
ar 1 peim efnum :
Til karlmanna:
Mr. (skýrnarnafn og föðurnafn)
Gimli P. O.
Keewatin
C a n a d a .
Til giptra kona
M r s. (skýrnarnafn og föðurnafn)
G i m 1 i P, O.
Iieewatin
Canada.
Til ógiptra kvennmanna
M i s s (skýrnarnafn og föðurnafn)
Gimli P. 0.
Keewatin
C a n a d a .
pcir sem vita hvað sá, er hrjefið skal scndast,
nefnir heimili sitt, og 1 hvaða hyGcð nýledunnar
pað er, Gjora utanáskriptina en cloGGari með pvi,
að setja bítjar og hýGGðarnafnið 1 sjerstakn linu
milli mannsnafnsins og Gimli P. 0.
AuglýSing.
peir sem œskja að kaupa hlutabíýef 1 Prent.
fjelaGÍ Nýýa íslands og G/orast f/elaGS-limir,
Geta fenGÍð allar nauðsynleGar upplýsinGar um íjc-
laGÍÖ og ástand pess samt hlutabiýfin, með pví að
snúa sjer til l)'elaGsstJÓranna.
FRAMFARl.
EÍGandi: Prentfj'elaG Ný/a íslands.
Prentaður 0G,Gcl\nn út» 1 Prensmiðju fjelaGS.
ins. Lundi, Kecwatin, Canada. —í stjórn fjo-
laGsins eru :
Sigtr. Jónasson. Friðjón Friðrjksson.
Jóhann Bj'iem.
Prentari: Jónas Jónasson.
j