Norðurljósið - 31.10.1887, Side 1
Bovgist fyrir lok júlím.
íft. blað. Akursyri, 31.
Útbreibala Alþingistí&indanna.
Fyrir megna óánægju á útbreiðslu Alþigistiðindanna
hér á Korðurlandi komst pað á, að af hinurn siðustu pmg-
um fyrir aakapingið 1886, voru mér send til útsölu og af-
hendingar til hreppanna í Eyjafjarðar- og nokkrum hluta
þ>i*gey;arsýsl» Tíðindin jafnótt og pau voru prentuð. og
seldi eg þá árlega rúm 20 eintök at þeim lausasölu. Eu
á aukaþinginu var sú breyting gjörð á, að landsmenn skyldu
ekki fá Alþingistiðindin, að undanskildu 1 eintaki í hvern
hrepp. nema senda peninga fyrirfram til Reykjavíkur, og
eiga svo undir skapti og blaði. hvort nokkuð kæmi fyrir þá
eður eigi. Ráðstöfun þessa gátu menn eigi fengið að vita í
hinum fjailægari héruðum laudsins fyr cn eptir það, að
þingt var slitið og skipaftrðir um garð geugnar. En menn
hér í sýslu böfðn alltaf vonast eptir. að geta fengið Tíðind-
in keypt hjá mér. og hafði eg sífelldar eptirspurnir eptir
þeim, hæði nær og fjær. þá var pólitískur vígmóður á
mönnum og menn nýkomnir á bragðið að lesa Tiðindin írá
næstu þiugunt á undan. En hvergi fundust þá Alþingistíð-
indin, nema þessi svo kölluðu „hreppatíðindi/1 sem hrepp-
stjórar og hreppsneíndarmenn þóttost hafa sjálfir rétt á að
nota, meðan ekkert visdómsfuilt lagaboð var útgeöð fyrir
þvi, að þau skyldu ganga, eins og lögnaut, bæ frá bæ urn
hreppinn, þar til þau væru gjörsamlega táinn í sundur.
í f'yrra vetur þegar eg var orðinn fuliviss um að engin
Alþingistíðindi yrðu send til bókaverzlunar minnar, ritaði
eg afgreiðslumanni Alþingistíðiudanaa í Reykjavik, og sendi
honum borgun úr mínum vasa fyrir 5 exempl. handa skipta-
vinum mínum, sem voru ákafastir að fá þau, og fékk eg
þau eptir langa bið seint í fyrra vetur. — l\ú hélt eg að
Alþingi í sumar mundi taka þennan slagbrand frá útbreiðslu
Tíðindanna, og senda þau eins og áður til útsölu bæði niér
og öðrum, sem venja er til með aðrar nýprentaðar bækur,
en það brást. Attieg því tal um þetta við þingmann vorn.
Alþingisforsetann, þegar hann kom af þingi, og kom okitur
þá saman um, að eg skyldi skrifa afgreiðslumanni Tíðind-
anna 1 Reykjavík og biðja hann að senda mér 10—20 ein-
tök af því sem þá væri prentað af Alþingistiðindunum þetta
ár, með seinustu íerð Thyru, en það sem óþrentað væri
skyldi hann ekki senda íyrr en eg léti hanu vita hve marga
kaupendur eg hefði að þeim. jpetta gjörðum við til þess
að tiutningseyrir yrði sem minnstur og engum eyri væri
kastað út til ónýtis. En hvað skeður? Thyra kemur, okt-
óber landpóstur kemur, en éngin Alþingistíðindi, og ekki-
einu sinni já eða nei á 5 aura „bréfspjaldi11. En látum nú
svona vera og gætum að, afgreiðslumaðurinn er ekki svo
vítaverður fyrir þetta, hann er boðorðafastur leiguliði land-
stjórnarinn í þessu efni, en engin „spekulant“, en <
þingið, sem er vitavert, fyrir það að gjöra landsmönnum svo örð'
ugt fyrir að ná í Alþingistíðindin að lesa þau, að heita megi
frágangssök fyrir hvern einstakan, að ná í þau. |>ví
ekkert vopn getur verið skjæðars til að drepa allan poli-
tískan þjóðvilja og áhuga landsmanna á þingmálum, en að
h^mia þjóðinni frá að ná í Alþingistiðindin, svo hún ekki
getí fylgt með málunum og metið þingmennina eptir fram-
o kt ó b e r 18 8 7. 2. ál\
komu þeirra á þingi. ]>að má annars heita „merkilegt“
að vér Eyfirðingar höfum þann heiður, að ha a svo gott
semlagt til 5 þingmenn, x/7 af öllum þingheimi í sumar, en
fáuin þó ekki þá ánægju að sjá hvað þeir hafa lagt til
úngraálanna, nema í skuggsjá og ráðgátu.
Frb. Steinsson.
— 1 hinu svonefnda síldartökumáli gegn síra Birni ]>or-
lákssyni var af yfirréttiuum, 15. ágúst 1887 uppkveðinn
svolátandi
DÓMUR:
Með eigin játniugu hins kærða, Björns prests fmrláks-
sonar á Dvergasteini, og öðrum atvikum er þad löglega sann-
að, að hann 28. dag júnímán. 1885 um kvöldið lét vinnu-
menn sina fara í nótkví eina, er lá úti fyrir landi hans,
skammt undan landi, til þess að reyna að ná síld úr henni
með viðjakörfu, og er það eigi tókst, fór hann sjálfur með
öðrum manni um miðnætti út, og drógu þeir fyrir í nótkvínni
með neti, og náðu með því móti 213 síldum, er hinn kærði
notaði, að því séð verður, til beitu, að undanskildum 50
síldum, er hann seldi öðrum manni fyrir 2 kr. Nótkvína
áttu þeir 0. 'VVathne, V. T. Tostrup og norskt síldarveiðafé-
lag eitt á Seyðisfirði, og kærðu þeir Björn prest þorláksson
fyrir þessa síldartöku, eins og líka fyrir, að hann hefði spillt
fyrir þeim veiði með því að aflaga nótkvína. Var svo mál
höfðað gegn kærða og hann með dómi lögregluréttar Norð-
urmúlasýslu, gengnn.n 4. maí 1887, dærndur í 200 kr. sekt
til landsjóðs, til að lúka málskostnaði og til að greiða hlut-
aðeigendum skaðabætur eptir óvilhallra manna mati, þó ekki
meira en 400 kr.; svo var hann og dæmdur til að greiða
sekt fyrir ósæmilegan rithátt, 20 kr. til fátækrasjóðs og 20
kr. til landsjóðs. Dómi þessum er að beiðni hins kærða
skotið til landsyfirdómsins.
Samkvæmt málshöfðunarskipuninni í málinu er hiuum
kærða geiið að sök, að hann hafi brotið gegn 11. gr. til-
skipunar íyrir ísland um síldar 0g upsaveiði með nót, dags,
12. febr. 1872, og kemur því í þessu máli að eins til álita,
hvort svo hati verið.
Eins og áður er tekið fram, er það í málinu sannað,
að hinn kærði nóttina milli hins 28. og 29. júním. 1885
með ádrætti náði 213 síldum úr nótkví, er lá fyrir hans
landi. og hagnýtti sér þær, en það er ekki gegn neitun hans
sannað. að hann haíi fært nótakvína úr lagi, reynt til að
tálina nótveiði. eða af ásettu ráði skemmt nótina, eða að
nokkru leyti spillt veiðinni, og verður því ekki álitið, að
hinn kærði hafi brotið gegn nýnefndri lagagrein; ber því að
sýkna liann af kærn hins opinbera i þessu máli. — í mál-
inu er ekkert það sannað, er skaðabótakrafa verði byggð á, og
að því kernur til andvirðis áðurumgetinna 213 sílda, er hinn
kærði hagnýtti sér, þá virðist það ekki vera innifalið í skaða-
bótakröfu hlutaðeigandu, og kærði því ekki verða dæmdur í
þessu máli til að lúka neinu 1 því skyni.
Sektir þær, er hinum kærða er gjört að greiða fyrir ó-
sæmilegan rithátt, sltulu eptir atvikum ákveðuar 10 kr., er
renni að heliningi í fátækrasjóð Seyðisfjarðarhrepps, að helm-
ingi í landsjóð.