Vísir - 31.10.1961, Qupperneq 4

V í S 1 K
Þriðjudagur 31. október 1961
„Hann tík í neíil og hnerraii
— þá varð ég hræddur.
66
Þorlákur R. Haldorsen
hefir verið að sýna málverk
og teikningar í Ásmundar-
sal undanfarna daga, og fer
nú hver að verða síðastur að
skoða þessa sýningu hans,
því að henni lýkur í kvöld.
Fréttamaður Vísis leit þar
inn fyrir helgina og hitti þar
fyrir málarann sjálfan, tók
hann tali og lagði fyrir hann
nokkrar spurningar.
— Það fer enginn í graf-
götur með fyrirmyndirnar,
sem þú hefur haft, svo að
þetta stingur mikið í stúf við
myndir flestra annarra
ungra manna hér nú til dags.
Það er landið milli fjalls og
fjöru, gömul hús, bátar við
naust, brim á ströndinni. Þá
dettur manni í hug þetta
margumdeilda hugtak, þjóð-
leg list. Má ég spyrja þig:
Hvað er þjóðleg list?
— Þjóðleg myndlist er í
því fólgin að apa ekki eftir
útlendingum.
— Hvað ýtti þér fyrst af
stað með að mála?
— Ég veit ekki, hvað á að
segja um það. Ég man varla
lengra aftur en að ég mátti
hvergi vita af litum eða
málningu svo að ég sækti
ekki í það, viðaði að mér
allri þeirri málningu sem
unnt var, lét mér nægja, þótt
ekki væri nema einn litur, þá
málaði ég bara mcð einum
lit, en það gerði ég samt að-
allega á tunnubotna. Mamma
tók aldrei fram fyrir hend-
urnar á mér að þessu leyti,
þvert á móti.
— En hvernig komstu
fyrst í kynni við myndlist?
— Það mun áreiðanlega
hafa verið á heimili Sturlu-
bræðra, sem svo voru kallað-
ir. Það voru þeir Sturla og
Friðrik Jónssynir, sem
sem byggðu höllina við
Laufásveg. Friðrik var mjög
listgefinn og málaði mikið.
Auðvitað var þetta stórkost-
legt, að sjá allar þessar
myndir á einu heimili. ,Eg
hafði aldrei séð^ annað eins.
Samt var eg hræddur við
listamanninn. Eg var ósköp
lágur í loftinu. Hann tók
nefnilega í nefið og hnerraði
samt ferlega, &vo áð eg
hrökk í kút í hvert sinn. Ekki
veit eg hvort það var til að
likjast honum, að eg fór að
taka í nefið sjálfur. Því get
eg ekki neitað, að í húsi hans
átti eg skemmtilegar stund-
ir. Friðrik var merkilegur
maður.
— Fór hann eitthvað að
leiðbeina þér í listinni?
— Það gerði Ragnar föður
bróðir minn fyrstur manna.
Hann hafði yndi af myndlist
og var þó ekki lærður. Hann
sóttist alltaf eftir að fá jóla-
blöð frá Noregi; eg man sér-
staklega eftir einu, sem hét
Juleheig. Eg held líka, að
mér hafi ekki þótt vænna
um önnur blöð um dagana.
Ekki var það þó fyrir sög-
urnar eða lesmálið í þeim,
heldur myndirnar. Þær voru
heldur ekki valdar af verra
taginu. Raunar voru þetta
eftirprentanir af mörgum
beztu verkum norskra lista-
manna og annarra þjóða. En
af því að eg var svo lítill og
fákunnandi en langaði lif-
andis ósköp til að búa til
svona myndir, þá fór Ragnar
frændi að kenna mér að
/ S 0 f
Ein af teikningum Þorláks, Byggðarendi á horni
Frakkastígs og Skúlagötu.
búi, klæddi Ragnar frændi
mig.
— Hvenær sástu fyrst mál-
verkasýningu?
— Það var hjá Finni Jóns-
syni. Og bátarnir í myndum
hans heilluðu mig, sjórinn,

draga til stafs í listinni, hann
teiknaði fyrh;.,KÚgtoog.,benti
mér á, hvernig svonaimy’ndir
yrðu til. Hann gerði allt til
að vísa mér veg og hélt yfir
mér hendi. Á atvinnuleysis-
árunum, þegar pabbi hafði
ekki vinnu og þröngt var í

Þorlákur R. Haldorsen við eina af myndum sínum á sýningunni.
brimið. Eg stóð orðlaus fyrir
framan þessar myndir.
— Hvaða útlendir málar-
ar eru þér helzt að skapi?
— Eg veit ekki hvað skal
segja. Eg hefi alltaf verið
hrifinn af Césanne, enda
þótt mér finnist hann ekki
hafa kunnað að teikna. En
það eru hins vegar litirnir
í myndum hans. Svo er það
hinn ' makalausi meistari
Rembrandt. Hvað eg finn
hjá honum? Ja, ætli það sé
ekki hinn dularfulli blær,
sem yfir verkum hans hvílir,
sem heillar mann mest.
— Þú hefir líka gefið þig
eitthvað við músík. Er það
'ekki býsna sjaldgæft, að
menn skipta sér þannig milli
listgreina?
— Heldur vil eg nú gera
lítið úr afskiptum mínum
af músík. Eg get ekki neitað
því, að eg hefi tekið þátt í
samsöng nokkur ár. Hefi
verið í Þjóðleikhúsinu mikið
til frá byr^jun. Úr því eg
byrjaði þar kom auðvitað
ekki til mála að hætta á með-
an dr. Urbantschits stjórnaði
kórnum. Hann var svo ein-
stakur maður og músíkant.
Hann blés lífi í allt, sem
hann kom nálægt. Við misst-
um mikið, þegar hann féll
frá. Já,, eg hefi náttúrlega
ætíð haft gaman af að gaula
með, þó að hitt væri vissu-
lega skemmtilegra, að heyra
aðra syngja. Hverjir íslenzk-
ir mér þykja skemmtileg-
astir? Þeir eru nokkrir góð-
ir. Einkennilegt fannst mér
um Pétur Á. Jónsson, sem eg
sá ekki einu sinni fyrr en
frægðarferill hans var á
enda. Eg heyrði 'hann einu
sinni syngja, það var á þjóð-
hátíð. Og eg féll í stafi yfir
því, hvað maðurinn þetta
roskinn gat sungið sig upp.
Hann komst í geysilega
stemmningu. Eg hugsaði, sá
hefir einhvern tíma getað
látið ljós sitt skína.
— Þú hefir ekki stundað
nám erlendis. Ætlarðu að
fara utan?
— Að mér heilum og lif-
andi, þegar eg fæ nokkur tök
á því. Mig langar til Nbregs.
Eg held hann sé gott land
fyrir myndlist og hollur
þeim, sem við hana fást.
Hvaða norskan myndlistar-
mann ég dái mest? Æi, ég
veit það ekki. Þeir eiga stór-
menni á þessu sviði. Allur
heimurinn þekkir nú Munch.
Eg hlakka ekki síður til að
kynnast fleiri verkum eftir
Christian Krogh. Það hefir
nú aldeilis sópað að þeim
manni. Það snerist allt um
hann, þegar hann var og hét,
og eg held það hafi ekki
verið ,'að ástæðulaus. — Al-
veg á sama hátt og eg dáð-
ist að jólablöðunum forð-
um daga, þar sem þess-
ir norsku útgefendur
voru svo rausnarlegir og
nærgætnir að prenta þessi
listaverk í blöðunum fjTÍr
þá, sem ekki áttu kost á að
sjá þau annars staðar, þá
hlýtur að vera gott að heim-
sækjá þetta land.

,V.,.VAV.V.VJ,/AW.VA,AV.VAV.V.V.V/A,AV.V.VAV.,.,.V.,.V.,.V.V.V.V,

V.V.W.W.V
SI-SLÉTT POPLIN
(NO-IRON)
MINEKVRc/í*-***
STRAUNING
ÓÞÖRF
rAVAV.VV.V.VAV%V.V>V«V.V.,.V.V.V.V.V.V.Vi%VMV«V.V.V.V.V.V.V.V.V.V.V.V.VV.V.V.Vi".V.V.,.V.V.V.‘,
.é.fj/'t 4*. ‘a '«-iSÁ/ J/Jj v \
l■a.W■8B......I
,".V»