Þjóðviljinn - 13.01.1953, Qupperneq 6

6) — ÞJÓÐVTUJINN — Þriðjudagur 13. janúar 1953 —
N eyfendasamfök
Heyrzt hefur að í undirbún-
ingi sé hér í bæmun stofnun
svoltallaðs neytendafélags.
Hiutverk þess félags ætti að
vera að gæta hagsmuna neyt-
enda gagnvart kauprnönnum,
og er sízt vanþörf á því. Ann-
að múl er svo hvernig það
ver&ur b'ezt gert. Þao okiu'
sem nú viðgengst er ekki allt-
af sök kauþmanna sjálfra, þa'ö
er beinlínis skipulagt af stjóm-
arvöldunum, og hagsmuna
neyte'nda, þ.e. alls þorra fólks
or því bezt gætt með baráttu
gegn stjómarstefnunni. En hér
kemur annað til greina, og það
er þess vegna að full þörf er
á sérstökum samtökum neyt
enda.
Þær vörur sem nú em á
boðstólum og fólk hefur þörf
fyrir eru svo miklu fjölbreytt
ari og misjafnari að gæðum nú
en fyrir nokkrum áiatugiun, að
enginn einstaklingur er fær um
að afla sér þeirrar þekkingar á
öllum sviðujrn, sem er foi'senda
þess, að hann geti gert hag-
kvæmust kaup. Það er gömul
reynsla, að ódýrustu vörumar
í innkaupi eru ekki alltaf ó-
dýrastar þegar til lengdar læt-
ur og einnig það, að þaö dýr-
asta er ekki alltaf það bezta.
Það er trú min, að íslendíngar
kunni síður en aðrir skil á
beim vörum sem þeir kaupa,
bæði þeir sem sjá um innkaup-
in á vörunum í landið og
einnig neytendurnir. Þar eiga
íslenzkir verzlunarmenn reynd-
ar höfuðsök. Það er ákaf’ega
sjaldgæft, að þeir séu sérfróð-
ir um þær vörur, sem þeir
kaupa og selja, og af þeim er
Raímagnstakmöikunin
KI. 10,t5-12„<i0
Austurbærínn ojj iVoiAurmýri
milli Snorrabrautar op Aðalstræt
is, Tjai'nargötu o g Bjurkargötn
að vestaii og Hringbraut að sunti
an.
Hafnarfjöröur og nágrenni, —.
Reylcjanes.
Eftlr hádegl (kl. 18,15-19,15)
Nágrenni Reykjavikur, umhverfi
Elliðaánna vestur að markalinu
frá Flugskálavegi við Viðeyjar-
sund, vestur að Hlíðarfæti og
Jiaðan til sjávar við Nauthólsvilc
í Fossvogi. Laugarnes, meðfram
Kleppsvegi, Mosfellssveit og Kjal-
arnes, Áriies- og Kangárvallasýslur.
sjaldnast nokkra fræðslu að fá
fyrir neytendur, og á þetta
jafnt við um afgreiðslufólk og
kaupmenn og. imifiytjendur.
Þai kemur vist sjaldan fyrir,
að í vefnaðarvöruverzlunum
geti maður fengið upplýsingar
um gerð og styrk einstakra
dúka, úr hverju þeir eru gerð
ir, hvernig þeir eru gerðir og
hver styrkur þeirra er. Þetta
er orðið sérstakiega nauðsyn-
legt nú, þegar svo mörg gervi-
efni eni á boðstólum, sem
menn þelckja ekki af reynslu
og vandfarið getur,verið með
á ýmsan hátt. Vöruþekking er
forsenda hagkvæmda kaupa og
samtök ei.nsog þetta neytenda-
félag gæti vissulega leyst af
hendi þarft verk, enda þótt
starfsemi þeirra sé ekki ein-
lilít.
Slík samtök hafa verið reynd
erlendis og gefizt vel. En það
skal sagt hér, að ef sama
reynsla á að verða af þeim liér
á landi, þarf þátttakan í þeim
að verða miklu a'mennari hér
en eriendis, því hér eiga þau
vísan fjandskap stjóraarvald
anna, ef þau ætla sér að vinna
að alhug að bættum hag al-
mennings. Og er að vona að
svö verði. Á.r.
U | //‘{Y" ‘ - ||
Meissner-postulínið frá Saxlandi í Austur-ÞýzUalandi er frægt
að verðíeLkum. Myndin að oí’an cr tekin úr nýlegum vörulista
f ra Meissner-verksmiðjunum.
innsyn
í pistli Hannesar á horninu á
iaugardaginn er bréf, sem hann
telur að sent só frá sjómanni á
togara frá Neskaupstað út
af aobúnaði á örýggistækjum á
þeim togurum og yfirleitt. Er
bréf iþetta þarft, því megnasta
ólag hefur yfirleitt verið á
þessum hlutum á flestum tog-
urum og skipurn, þó undan-
tdkningar séu nokkrar. 1
framhaldi af hugleiðingmn þeim
í enda bréfsins um aðgerðir í
þessum málum væri rétt að
spyrja Hannes á horninu, sem
sjómaðurinn telur svo mikinn
lausnara alþýðu þessa lands,
hvort hann vildi eklci byrja á
því að labba i næstu skrifstofu
þarna á hæðinni sem hann
vinnur á, Sjómaiuiafélagsskrif-
stofuaa, og fara .þess á leit við
fíigfús. starfsmann þar, hvort
hann vildi vera svo góður að
líta eftir þessum hlutum þegar
«kip .fara úr höfn framvegis.
'víætti með þra koma í veg fyrir
margt bneykslið, enda er Sig-
:fÚS- trúnaðarmaður sjómanna
• um þessi efni sem fleiri og ber
að sjá um það. Ég hef nefni-
lega ek&i það er ég man heyrt
Sigfús minnast á iþessi mál einu
orði þá sjaldan er hann hefur
lcomið til slcips við brottför.
Hins vegar hef ég heyrt sagt að
sjómaður sem eiau sinni kom
með slikar kvartanir til Sigfús-
ar rétt fyrir brottför skips síns,
hafi í næsta túr misst skiprúm
sitt fyrir vikið, hvernig æm
sarn.bandið á milli þess ikann nú
að vera. Sömuleiðis veit ég að
einu sinni fór einn togarinn frá
Reykjavík úr höfn með annan
bátirin algjörlega ósjófæran
(brotinn) án þess að Sigfús
gerði nolckuð til þess að hindra
það, þrátt fvrir aðfinnslur sjó-
mannanna,
Ég vona að Hannes á liom-
inu konri þessu á framfæri fyrir
mig, ég hugsa að það verði á-
■hrifarikai'a en að, sjórnaöur tali
við Sigfús og svo óska ég Hann-
esi á horninu til hamingju með
að liafa nú loks furidið áatæðu
til iþess að skrifa um þessi mát
í ABAInoið.
Sjóaiaðar.
Þjóðdansanám-
skeið
Þjóðdansatelagið er nú að
hefja starfsemi síua að nýju
eftir jólahléið. Ný námskeið
hefjast aftur nú í dag og'
verða æfingar hvern þriðjndag,
í stað hálfsmánaðarlega áður.
Kennt verður í tveimur flokk-
um fullorðinna. Byrjenda-
flokkur mæti kl. 8 síðdegis, og
verða þeir þá skráðir. — Sú
nýbreytni verður nú að fram-
haldsflokkuriHn verður para-
flokkur.
Námskeiðið stendur einn
mánuð, og er námskeiðsgjald
40 krónur.
Eins og áður verða sameigin-
leg skemmtikvöld einu sinni í
mánuði, og eru félagar hvatt-
ir til að stuðla áö útbreiðslu
gamalla dansa og þjóðdansa
með því að fjölsækja skeinmt-
anir, með vini sina og kuim-
ingja. Ailar æfingar og
skemmtanir félagsins fara
fram í Skátaheimilþiu við
Snorrabraut. — Barnaflokkarn
ir verða 4, og hefjast æfingar
þeirra einnig i dag, 13. jan.
Mætir byrjendaflokkur kl. 5 e.
h.; en yngri framhaldsfiokkur,
það er börn sem. áður hafa
verið í þjóðdönsunum kl. 5.45.
Eidri framhaldsflokkur, það er
börn sem voru á síðasta nám-
skeiði, mæti kl. 6.30, og ung-
lingaflokkur kl. 7.15, þ.e. börn
j framhaldsskólum.
Stjóm félagsins er nú þann-
ig skipuðr' Formaður Sigriður
Valgeirsdóttir; KrisfjaUa Jóns-
dóttir, Jón Ingi Guðmundsson,
Þórarinn Björnsson og Bjöm
Olsen. — Kennarar eru Sigríð-
nr Va’geirsdóttir, Kristjana
Jónsdóttir og Esther Krisíins-
dóttir. .
inn á aftur. Hann bar smíðisgripinn að vörum sér og hann
gaf frá sér hveilt hljóð.
Þau voru himiníifandi og hann rétti litlu stúlkunni hljóð-
pípuna. „Þú getur flautað með muiminum", sagði hann við
Ronald, „en það getur hún ekki“.
„Viltu Ma íil aðra handa mér á morgun?“
nJá, já, ég skal búa til aðra handa þér á morgun. „Þau
fóru burt saman og flautuðu án afláts,. inni í gistihúsinu og .
út um allt þorpið, þangað til börkurinn lét undan átaiki hinna
heitu barnshanda. En samt var hægt að fara með hljóð-
pípuna d rúmið ásamt bangsanum og brúðunni Mélanie.
„Það var fallega gert af yður að búa til þessa hljóðpípu
haada börnummi", sagði frú Cavanagh við kaffið um kvöld- :
ið. „Þau voru í sjöunda þimni yfir henni“.
„Börn hafa ævinlega garhan að hljóðpípum, einkum ejf þau
sjá 'hvernig hún er búin til“, sagði gamli maðurinri. Þetta
var vizka sem honum hafði áskotnazt á langri ævi.
„Þau sögðu mér hvað þér hefðuð verið fljótur að búa
hana t.il“, sagði hún. „Þér hljótið að liafa búið til margar
um dagana“.
„Já“, sagði hann.. „Eg hef búið til býsna margar". Hann
gleymdi sér, fór að hugsa um allar flauturnar, sem hann
hafði búið .til handa Jolin og Enid fyrir mörgum áriiim í' frið:
sæla garðinum við liúsið í Ehceter. Enid liafoi vaxið; gengið
í hjónaband og setzt að í Bandaríkjunum. John hafði orðið
fullorðinn, gerigið í flugherinn. Jolia.
Hann tók sjálfan sig taki. „Það er gott áð þehn þótti
gaman að henni“, sagði hann. „Eg lofaði RonaJd að hann
'skyldi fá aðra á morgun“.
Á morgnn var tíundi maí. Meðan gamli maðurinn sat í
garðstólnum sánum undir trjánum og tálgaði hljóðpípu lianda '
Ronald, ruddust þýzkar hersveitir inn í Holland og brutu á
bak aflur mótspyrnu hollenzka hersins. Hollenzki flugher-
inn barðist vonlausri baráttu við þýzka. loftflotana. Þúsund-
ir föðurlandssvikai’a (komu fram í dagsljósið, allan daginn
svifu fallhlífahermenn niður úr loftinu. I Cidoton var skrúf-
að fyrir eina útvarpstækið sem til var.og Howai'd sat róleg-
ur við hljóðpípugerðina.
Og það raskaði ekki sálarró hans þóttf' skrúfað væri ;frá
því. í Cidoton virtist striðið svo óralangt í burtu; Sviss var
á milli þorpsins og Þjóðverjanna og íbúamir. „voru áhuga-.
lausir. Og það var ráðizt inn í BelgSu eins og i síðasta striði;
bannsettir Þjóðverjamir! í þetta skipti var Holland virkur
þátttalcandi; þeim mun fleiri börðust með Frakklandi. Ef
tiJ vill gerðu þeir olls ekki innrás í Frakkland í iþettá skipti,.
vegna iþess að iþeir áttu i höggi við Holland.
Howard samþykkti allt þetta. Hoaum vár fyrri heims-
styrjöldin minaisstæð, Haiin hafði verið í herþjóiiustu um
stmid cn veriö sendur Iieim af heilsufarclegum ástæðum.
Aðalorusturnar yrðu Iiáðar uin miðbik Evrópu;. það var ek!k-
ert nýtt. En það hafði engin áiirif á Cidoton. Hann hlustaði
á fréttirnar endram og eins, vioutan og áhugalaus.-^ráðlega
gæti veiðitíminn hafizt; snjórina var liorfinn af láglenóinu
'' og ofsinn í fjallalækjunum var um garð gengimi.
Hann hafði litinii áhuga á undanhaldinu frá Briissel; það
hafði allt gerzt áður. Honum varð dálítið órótt l>egar komið
var að Abbeville, ,en hann hafði lítið vit á heraaði og skildi
ekki hvað var í húfi. Fyrsta áfallið féklc hann, þegar Eeo
pold Belgíukonungur lagði niður vopnin hiriff 29; máí: Það
hafði ekki gerzt í fi'rra striðinu og honum var það áhvggju-
efni.
En þann morgun gat ekkert dregið úr ánægju lmns til
leagdar. Daginn eftir ætlaði hann að fara að veiða í fyrfítá
skipti og lcvöldinu eyddi hann í að nostra við veiðidótiö sitt.
Haim gekk sex nrilur dagirin eftir og veidiji þrjá silfraða
pilunga, -Hann kom heim þreyttur og sæll um ■ sexleytiö,
snæddi íkvöldverð og fór-beint í rúmið. Þannig missti hann
af fyrstu fréttunum af undanhaldinu frá Duakirk.
En dagirrn eftir var rósemi hans rofin að fullu. Mestan
hluta dagsins sat liann við útvarpið í forsalnum, dapur óg
áhyggjufullur. Fróttirnar um flóttann frá Dunkirk höfðu
geysileg áhrif á hann; í fyrsta skipti greip hann löngun til
að -hverfa aftnr til Englands. Flann vissi að lians biði ekk-
ert verkcfni þar, en samt 'langaði hann til að fara. Híum
vildi vera með, njá brezka einikemrisbúniriga, taka þátt í
kviðanmn og eftirvæatingunni. Honum var faririn aó gremj-
- ast sofandahátíur fóliksins í Cidoton. . .
Fjórðá júní voru síðustu hersveitirnar fara ;v frá Durikíric,
París liafðl orðið. fyrir fyrstu og síðiistú; loftárásinni pg
Howard, var búinn að taka ák.vöróun. Hann gaf það.í skyn -
við frú Cavanagh um kvöldið. — ;
„Mér lízt alls'ellcki á þetta“, sagði hann. „Alls c-kki. Ég