Bjarmi - 01.09.1937, Blaðsíða 2

2
B J A R M I
Er sannara trúar-
líf á íslandi?
ii.
í sí'ðasta bréfi ritaði cg litil-
lega um þann hugsunarhátt,
scin reynir að hrennimcrkja þá
játningartrúu, sem líflausa
stefnu án verka, stefnu, sem
nánast geri liverja þá slarís-
grein, sem liún kemur nærri,
steinrunna og óaðgengilega. Ég
gat þess jafnframt, að það væri
golt fyrir almenning að íliuga
livort íslenzkt kirkju- og trúar-
lif, með allt sitt frjálslyndi,
væri hetur lífrænt en liið játn-
ingartrúa. Af ávöxtunum þeklc-
ist tréð.
Það er viðurkennt af mörg-
um, að einhver hezti mæli-
kvarði á trúarlíf hverrar kirkju,
sé afstaðan til kristniboðsins.
Nú er fróðlegti fyrir almenning
að sjá, livernig vitnisburðurinn
verður um líf íslenzku kirkj-
unnar og þeirrar norslcu i þessu
Ijósi.
Þegar við dvöldum í Stavang-
ei' datt mér einn dag í hug, að
það væri nógu skemmtilegt að
fara upp í aðalskrifstofu „Ilins
norska kristniboðsfé!ags“ sem
er stærsta norska kristnihoðsfél.
og fá upplýsingar um starf
þessa eina félags. Ég ætla til
l'róðleiks að geta hér ýmislegs
af því, sem ég varð vísari.
Félagið á sína eigin stóru
byggingu þar í bæ. í henni er
bókaverzlun, skrifstofur, hlaða-
afgreiðslur, samkomusalur o.
fl. Fyrst komum við inn í skrif-
stofu, sem féhirðirinn hafði, og
sögðum frá erindi okkar. Hann
visaði okkur inn til aðalfram-
kvæmdastjórans, sem því miS-
ur var ekki við. Þess í stað feng-
um við að tala við aðalfram-
kvæmdastjóra heimastarfsins.
Hann heitir Ole Kopreitan. Ég
get liér aðeins stuttlega hins
helzta. Seinna verður ef lil vill
tækifæri að skrifa nánar um
einstaka sérstaklega eftirtektar-
verða starfsliði félagsins.
Skipulag og félög. „Norska
kristniboðsfélagið hefir félags-
deildir um allan Noreg. Maður
gelur eiginlega sagt, að félagið
sé frekar samhand en félag, að
minnsta kosli eftir íslenzkum
mælikvarða. Til þess að ná sem
bezt til einslakra félagsdeilda,
hefir landinu verið skipt í 14
umdæmi. Hvert umdæmi hcfir
sinn sérstaka framkvæmda-
stjóra og auk þess aðra starfs-
menn meðal félaganna.
Félögin eru i alll um 7000 og
skiptast í kristniboðsfélög
kvenna, karla, unglinga og
barna.
Sökum þess, að það er erfitt
fyrir marga karlmenn, að taka
þált i félagsstarfsemi hefir
verið stofnað sérstakt starf inn-
an félagsins. Það er kallað „Trú-
hoðshringur lcarla“. Meðlimir i
hverju umdæmi lialda aðeins
einn fund á ári, en sambandinu
þeirra á milli er lialdið við með
hréfaskriftum, afmæliskveðj-
um o. fl. Ilver meðlimur fær
sinn samskotahauk og í hann
leggur hann það, sem hann gef-
ur til kristniboðs vikulega,
hálfsmánaðarlega eða mánaðar-
lega, eftir þvi, scm honum
Iicntar.
Fundahöld eru að sjálfsögðu
allmikill liður i starfi þessa fé-
lags. llver félagsdeild hcldur
sinn einkafund viku- eða liálfs-
mánaðarlega. Fundirnir eru
með svþiuðu sniði og fundir í
kristilegum félögum lieima:
Hugleiðing, hæn og leslur Guðs
orðs. Auk þess er fylgst með
starfinu úti á akrinum.
Ilvert umdæmi heldur fund
einu sinni á ári. Eru þeir venju-
lega fjölsóttir eins og mót eru
vön að vera.
Fyrir æskulýðinn eru sumar-
mót, svonefndir sumarskólar. í
sumar voru þeir 11. Aðal liðir í
þeim mótum eru Bihliulestrar
og fræðsla um kristniboðið. Að-
sókn að þessum æskulýðsmót-
urn vex stöðugt.
—o—
Kristniboðsstarfið. „Norska
kristniboðsfélagið“ rekur
kristnihoð á Zúlúlandi (S.-
Afríku) Madagaskar, Sudan og
Kína. Þess ber þó að gæta, að i
hverju þessara landa liefir það
aðeins vissan hluta landsins, þvi
kristniboðsfélög mótmælenda
hafa sklpt á milli sín heiðingja-
löndunum, til þess að það sé
sem hægast að ná til sem
ílcstra.
Ég ætla hér að selja mjög
samandregna og að ýmsu lcyti
ófullkomna skýrslu um starf
félagsins á þessum stöðum. Þó
skýrslan sá ófullkomin gefur
hún þó hverjum hugsandi
manni glögga mynd af því,
hversu feykilegt starf það er,
sem hinir trúúðu norsku menn
hafa komið af stað með sam-
tökum sínum.
Á veguin félagsins starfa ca.
250 norskir starfsmenn, 202
prestar, sem eru ættaðir og
uppaldir í liinum ýmsu löndum,
þar sem félagið starfar, 450
kennarar og 336 aðrir innfædd-
ir starfsmenn.
Félagið á 10 spítala úti á akr-
inum. Þar á meðal liinn mikla
lioldsveikraspítala, sem ég gat
um i siðasta hréfi. Á þeim spit-
ala voru, árið sem leið, 519
holdsveikrasjúklingar sem
fengu athvarf hjá hinum
kristnu, þegar aðrir útskúfuðu
þeim.
Auk þessa eru barnalieimili
og hlindraskólar starfræktir al'
félaginu.
—o—-
Það cr slundum látið klingja
i eyrum manna, að liinir trúuðu
séu eiginlega móti menntun og
lialdi að minnsta kosti aftur af
framförum á því sviði. Einnig á
þessu sviði afsanna hinir trúuðu
slíka dóma í verki. Verkin sýna
nefnilega, að kirkjan og liinir
trúuðu eru brautryðjendur á
sviði mennlunar og fræðslu.
Norska kristnihoðsfélagið
starfrækir um 300 æðri og lægri
skóla i þeim héruðum, þar sem
það starfar. I fyrra sóltu um 15
þúsund nemendur þessa skóla
og nutu þar fræðslu. Auk þess
störfuðu 1262 sunnudagaskólar
félagsins á þessum stöðum. Ef
þú, lesandi minn, í fullri alvöru
hugsar um þessar tölur, getur
ekki lijá því fariö, að þú finnir
liversu gcysilegt starf, mann-
úðar og mcnningarlega, er af
hendi leyst af þessum samtök-
um trúaða fólksins — einmilt
þess fólks, sem mcst er sakfellt
fyrir að vera á eftir tímanum,
þröngsýnt og liugsjónalaust,
nema að þvi leyti sem það vill
gera „eigin asklok að allra
himni“ eins og einn prestur
heima á Islandi lýsli hinum trú-
uðu í fyrra. Ég vona ao þú haf-
ir séð af þessum fáu dæmum,
sem ég liefi nefnt, að þetta „ask-
lok“ er alls ekki eins lítið og lát-
ið er í veðri vaka. Ég vona, að
þú liafir séð, að trúin á frclsara,
friðþægjara, hefir kveikt fórn-
fýsi og kærleika í lijörlum hinna
trúuðu og að þeir hafa starfað,
ekki aðeins heima, heldur langt
úti í lieiðnum löndum, þar sem
neyðin er mest. Trú þeirra hefir
kveikt ljós i myrkrinu, veiít
líkn í neyðinni, sem var svo
langt í hurtu að „víðsýnin“ kom
ekki auga á það. Hún var of
upplekin af sjálfri sér og ljósi
þvi, sem skammsýn mannleg
skynsemi reynir að nola til þess
að lýsa upp leyndardóma Guðs.
Og það, sem skynsemin ekki gat
lýst upp í Guðs orði, því var
hafnað. Lesari minn! I Icfir þú
veitt þvi eftirtekl, að um leið
var ávöxtum trúarinnar —
verkunum — hafnað? Um leið
var hrðrnuninni — dauðanum
— hleypt inn í kirkjuna og trú-
arlifið. Berðu saman það, sem
ég liefi sagt frá hér og starfið
heima. Og mundu það, að
Kristniboðið er bezti mæli-
kvarðinn á trúarlíf kirkjunnar.
Það er aukningin, sem óhjá-
kvæmilega fylgir lífi. En fyrst
og fremst: Gerðu það upp við
sjálfan þig, hvort þú lifir blekk-
ingarlausu, lifandi samfélagi við
raunverulegan, heilagan Guð.
Ef ekki, þá brjóttu af þér al-
menningsálitið í trúarefnum og
lcilaðu fræðslu í orði Guðs
sjálfs. Þaö eitt segir sannleik-
ann, gefur lif og' færir ávexti.
Ég ætla annars, lil vonar og
vara, ef þú skyldir vera of latur
til þess að gera þaö, að setja hér
samanburð á slarfi ísl. kirkj-
unnar og þessa eina félags á
þessu sviði. Og þá ælia ég að
biðja þig að muna það, að þær
tölur, scm frá þessu félagi
koma eru aðeins ca. lielmingur
af þvi starfi, scm trúaðir menn
í Noregi reka ineðal lieiðingja.
Ef Islendingar — öll þjóðin
— gerði eins mikið og þetta eina
félag, þá ættu þeir að gefa ca.
54 þúsund krónur á ári til
kristniboðs, liafa 8 trúboða, 7
presta, 15 kennara og 12 starfs-
menn (prédikara) úti á akrin-
um. Ég vil geta þess hér, að
laun innfædds starfsmanns i
heiðingjalöndunum eru að eins
um 300 kr. á iári. Safnaðarhætt-
irnir eru þannig. Einnig æltu
þcir að liafa 10 skóla, hjúkrun-
arkonu, spilala og 62 sunnu-
dagaskóla. Við höfum ekki likt
þvi svo marga lieima!
Já, nú lieyri ég strax eiu-
I hvern segja: Þú verður að taka
| tillit lil þess, að við erum miklu
i fátækari þjóð en Norðmcnn. Víð
getum ekki gefið eins mikla
fjáruppliæð og þeir.
Vinur! Bara að þelta væri
satl. Villu athuga það að lölurn-
ar þessar eru aðeins helmingur-
inn af því, sem við ættum að
hafa í hlutfalli við Norðinenn,
og við ættum þó alltaf að geta
fórnað helmingi minna fyrir
Krist en Norðmenn gera. Og þar
að auki fórna þeir iniklu meira
lil slarfs lieima en við.
Nei, sannleikurinn er sá, livað
sem reynt er að segja um góða
kirkju og fyrirmyndar trúariíf
á íslandi, að próf. Helleshy hefír
rétt, fyrir sér, þegar hann segir
að kirkjulífið sé mest ytra form.
Það er ekki glæsilegt.
Af liverju orsakasl þella?
Af því að Guði og orði lians
liefir verið ýtl lil hlðar, fyrir fá-
fengilegum mannasetningum og
sendihréfum frá öðrum lieimi.
Er leið vit úr þessu til sannava
lífs?
Já, snúið aftur til orðsins og
vitnishurðarins. (Jes. 8, 20).
Osló, 17. ágúst.
Bjarni Eyjólfsson.
Tveir vegir liggja inn í eilífðina
— hinn breiði og hinn mjói. Þér
miðar áfram á öðrum hvorumþeirra.
Hvorum?