Ný þjóðmál - 01.07.1976, Síða 1

MALGAGN JAFNAÐAR- OG SAMVINNUMANNA-
Gerum myndar-
legt lokaátak
• í gær, 30. júní, var dregið í 4. og síðasta flokki
happdrætti Samtakanna 1976. Vinningsnúmerin
voru innsigluð og verða þau ekki birt fyrr en seinni
hluta júlímánaðar. Þann tíma, sem eftir er þar til
vinningsnúmerin verða birt, er því hægt að nota til
þess að gera skil i 4. flokki happdrættisins.
• Allir þeir, sem fengið hafa miða senda, eða tekið
hafa miða í sölu, eru hvattir til þess að gera skil um
miðjan júlí í síðasta lagi. GERUM LOKAÁTAKIÐ I
HAPPDRÆTTINU MYNDARLEGT!
• Eins og kunnugt er var dregið í 3. flokki happ-
drættisins 31. maí siðastliðinn, og voru vinnings-
númerin innsigluð. Það innsigli hefur nú verið rof-
ið, og féllu vinningar í 3. flokki sem hér segir: 1.
vinningur kom á miða nr. 107, 2. vinningur á miða
nr. 487, 3. vinningur á nr. 32, 4. vinningur á nr. 156,
og 5. vinningur á miða nr. 5.
• Sérstök áhersla er lögð á nauðsyn þess að sala og
endurnýjun miða í 4. flokki happdrættisins takist
vel.
• Miðar í 4. flokki eru, eins og í hinum fyrri
f lokkum, 500 talsins, og kostar hver miði 1000 krón-
ur.
• Hægt er að fá miða keypta á skrifstofu Samtak-
anna að Ingófsstræti 18, Reykjavfk. Þangað ber
einnig að gera skil fyrir senda happdrættismiða.
Símarnir eru: 27075 og 19920:
HAPPDRÆTTI
SAMTAKANNA
Spá Þjóðhagsstofnunar fyrir árið 1976:
Kaupmáttur launa
minni en í fyrra
Að venju hefur Þjóð-
hagsstofnunin sent frá
sér yfirlit um ástand og
horfur í efnahagsmálum
landsmanna nú um mitt
árið. i þessu yfirliti kem-
ur fram mat efnahags-
sérfræðinga á þróun
mála að undanförnu og
spá þeirra um afkomu
þjóðarbúskaparins á ár-
inu í heild.
i þessu yfirliti koma m.a.
fram eftirtalin atriði:
Fyrstu fjóra mánuði ársins
var heildarafli landsmanna 522
þúsund tonn, en var 647 þúsund
tonn á sama tima i fyrra. Mest
munar um minni loðnuafla, þar
sem botnfiskaflinn var aðeins 7
þúsund tonnum minnien i fyrra.
Verðmæti sjávaraflans á föstu
verðlagi er 5.5% minna en 1975.
Þjóðhagsstofnunin spáir þvi, að
heildarþorskafli iandsmanna á
árinu verði 290-320 þúsund tonn,
samanborið við 370-380 þúsund
tonn i fyrra. Þessi áætlun er a 11-
langt fyrir ofan það hámark,
sem Hafrannsóknarstofnunin
hefur gert tillögu um.
Aætlað er að heildarfram-
ieiðsla sjávarafurða muni
minnka á þessu ári um lr-1.5%
frá fyrra ári miðað við ofan-
greindar forsendur.
Fram kemur að verðlag út-
fluttra sjávarafurða hefur farið
mjög hækkandi að undanförnu
og var það í maí lok tæplega
35% hærra I islenskum krónum
að meðaltali en 1975. Áætlað er
að allt árið verði verðlagið um
29% hærra en i fyrra. Af þessum
sökum og vegna grósku i iðnaði
ýmiskonar, er þvi spáð, að út-
flutningsframleiðslan I heild
verði óbreytt frá fyrra ári, eða
muni aukast eitthvað.
Þjóðarframleiðslan I heild er
talin munu minnka um 2—3%,
en vegna verulega batnandi við-
skiptakjara munu þjóðartekjur
minnka mun minna, eða um
0.5—1.5%
Viðskiptakjörin voru á 1. árs-
fjórðungi 1976 um 3.5% betri en
að meðaltali 1975. Mestu máli
skiptir þar hækkun á útfluttum
sjávarafurðum, sem áður er
nefnd. t heildina er talið að við-
skiptakjörin muni batna um 7%
að meðaltali 1976.
Gengi íslensku krónunnar
hefur farið stöðugt lækkandi það
sem af er þessu ári. S.l. ár var
verð erlendra gjaldmiðla 56.5%
hærra f krónum en árið á undan
og siðan hefur gengið áfram
farið lækkandi. Gjaldeyris-
staðan var neikvæð um 5.640
milljónir í lok apríl 1976.
Greiðslubyrði erlendra skulda
hefur aukist verulega að undan-
förnu, enda hafa erlendar ián-
tökur verið meiri undanfarin
tvö ár en á árunum 1971—1973,
auk þess sem vextir hafa
hækkað og lánstimi yfirleitt
styst á alþjóðlegum lána-
markaði. Greiðslubyrðin var að
meðaltali 11% árin 1970—1974. t
fyrra jókst hún á 14.8% og
stefnir i 18—19% á þessu ári og
gæti enn aukist á næstu árum
jafnvel þótt útflutningstekjur
ykjust, segir i yfirlitinu.
Búist er við nokkrum sam-
drætti i atvinnu á árinu, en ekki
er búist við alvarlegu atvinnu-
leysi. 1 fyrra minnkaði bygg-
ingastarfsemi um 3% og I ár
mun hún væntanlega minnka
um 6% miðað við síðasta ár, og
yrði hún þá um 9% minni en á
árinu 1974. Þetta hefur veruleg
áhrif á atvinnuástand.
Verðhækkanir hafa sem
kunnugt er orðið meiri en spáð
hefur verið, og i yfirlitinu kem-
ur fram, að sfðustu spár um
verðbreytingar bendi til þess að
visitala framfærslukostnaðar
hækki um 28% frá ársbyrjun til
ársloka. Sambærilegar verð-
hækkanir hafi verið 37% i fyrra
og 53% árið 1974. Þá er talið að
framfærsluvisitalan verði um
30% hærri að meðaltali f ár en i
fyrra.
Talið er i yfirlitinu, að kaup-
máttur kauptaxta allra laun-
þega muni verða um 3% minni i
ár cn i fyrra. Og kaupmáttur
ráðstöfunartekna heimilanna er
talinn verða um 3% lakari i ár
en á siðasta ári.
Þjóðarútgjöldin eru áætluð
um 4% minni á árinu en f fyrra.
Einkaneyslan mun standa
nokkurn veginn i stað. Fjár-
munamyndun mun samkvæmt
áætluninni minnka um 8%.
Eins og þessi ineginatriði
Framhald á bls. 6.
LÍFEYRISSJÓÐIRNIR OG VERÐBÓLGAN 1974
Raunveruleg ávöxtun var 7.2 %
en hefði þurft að vera 48.5 %!
Um síðustu áramót
námu eignir þeirra um 95
lifeyrissjóða, sem starf-
andi eru í landinu, um 19
þúsund milljónum króna,
en ráðstöfunarfé þeirra
það ár nam um 6000
milljónum króna.
Þessar tölur gefa nokkra hug-
mynd um, hversu umfangs-
mikið lifeyrissjóðakerfið e'r
þegar orðið og fer það þó alltaf
stækkandi með hverju árinu
sem liður.
95 sjóðir
Ef nánar er litið á þá lifeyris-
sjóði, sem nú starfa, má greina
þá i þrjá meginflokka.
1 fyrsta lagi eru það almennu
lifeyrissjóðirnir, sem sam-
komulag náðist um i almennu
kjarasamningunum i mai 1969.
Þessir sjóðir tóku til starfa árið
1970 og eru 26 talsins. Þeir hafa
myndað með sér samtök, sem
nefnast Samband almennra lif-
eyrissjóða.
t öðru lagi eru það ýmsir lög-
boðnir sjóðir og lifeyrissjóðir
rikisbankanna, en þessir sjóðir
eru niu talsins og hafa þá sér-
stöðu, að þeir greiða yfirleitt
verðtryggðan lifeyrir.
I þriðja lagi eru það svo sjóð-
ir einstakra stéttarfél. eða
starfshópa. Þessir sjóðir hafa
yfirleitt starfað lengur en al-
mennu lifeyrissjóðir verkalýðs-
félaganna og munu nú vera um
60 talsins.
Skuldabréfakaup
Á árinu 1975 keyptu lifeyris-
sjóðirnir i landinu verðtryggð
skuldabréf frá Byggingasjóði og
Framkvæmdasjóði fyrir alls
1028,4 milljónir kr. Samkvæmt
upplýsingum Seðlabanka ts-
lands var áætlað ráðstöfunarfé
lifeyrissjóðanna á árinu 1975
5580 milljónir kr. Lifeyris-
sjóðirnir keyptu þvi verðtryggð
skuldabréf á árinu 1975 fyrir um
18,4% af ráðstöfunarfé sinu.
S k u 1 d a b r é f a k a u p frá
Byggingasjóði námu alls 804,8
milljónum kr. en frá Fram-
kvæmdasjóði 223,6 milljónir kr.
Aætlað ráðstöfunarfé þeirra
lifeyrissjóða, sem stóðu að sam-
komulaginu um málefni lif-
eyrissjóðanna frá 28. febrúar
s.l. nam á árinu 1975 4386
milljónir kr. Þeir sjóðir keyptu
þvi alls verðtryggð skuldabréf
fyrir um 18.1% af ráðstöfunarfé
sinu á árinu 1975.
Aðildarsjóðir SAL keyptu á
árinu 1975 verðlryggð
skuldabréf Byggingasjóþs fyrir
302,3 milljónir kr. Ekkert var
keypt frá Framkvæmdasjóði.
Áætlað ráðstöfunarfé áðildar-
sjóða SAL á árinu 1975 nam alls
1645,4 milljónir kr. Aðildar-
sjóðirnir keyptu þvi alls verð-
tryggð skuldabréf Bygginga-
sjóðs fyrir um 18,4% af
ráðstöfunarfé sinu á árinu 1975.
I báli verðbólgunnar
Eins og áður sagði, er talið, að
ráðstöfunarfé lifeyrissjóðanna
hafi á siðasta ári numið um 6000
milljónum króna.
óðaverðbólgan sér hins vegar
um að rýra mjög fjármagn sjóð-
anna.
Framhald á bls. 6.
SPARIFÉ ALMENNINGS BRENNUR Á BÁLI ÓDA VERÐBÓLGUNNAR