Tímin - 11.03.1943, Side 2
Nr. 2. 1. árg.
TÍMIN
11. mars 1943
Maskinhanire
Kløfthamre
Clubhamre
Tackshamre
Pinđhamre
Slækker
atter paa Lager
P.F LUÐVIG POULSEN, Thorshavn
imxtx
Nr. 2 - Hósdagin 11. mars 1943
Utgevari:
HAVNAR FRAMBURÐSFELAG
Abyrgd hevur i'ormaðurin
í blaðnevndini: Einar Joensen.
Avgreiðsla: Telefon nr. 259
Prentsmiðja B. Z. Jensens.
Haldaragjald: 2 kr. ársfjórðingin,
í leyssølu: 15 oyru einíakið.
Lýsingarprísur: 12 oyru pr. mm
forsíðuni, aðrastaðni: 10 oyru.
(Avsláttur fyri fastar iýsingar
eftir avtalu).
Víil
Tað ,verður í hesum døgum
so nógv skiivað um val — anlin
tað eigur at vera val eila ikki,
urn tíðirnar eru til tað, um tað
er neyðugt, og um umstøðurnar
' sum heild tikið eru so, at tað
kann vera val. Tað er enntá
gloppið úr einum ov opnuni
munni frá »auloralivt hold« —
sum kringkaslingin plægar al
taka til — at einki val í
heilá tikið skal fara fram, fyrr
enii kríggið er av og — kan ein
rokna út — Føroyar eru aftur-
hendar til Danmarkarsumfunnið
fæ. \
Fyri okkum er spuxning-
urin ógvuliga einfaldur. Havnar
Framburðsfelag hevur á fundi
ífjør lagt á lann láverandi um-
boðsmánnin fyri felagið al krevja
val. At hann ikki gjørdi lað,
stendur fyri hansara rokning og
kann ikki broyta felagsins sløðu.
Longu hin 9. apríl, tá ið sam-
bandið við Danmark varð slitið,
og alt stýrið, sum í veruuleik-
anum sat niðri í Keypmanna-
havn, var burtur, var spurn-
ingurin, hvussu føroyingar hildu
tað vera rættast at skipiwseg, um
teir hildu tann tdfeldiga amt-
mannin, ið higartil hevói verið,
hin rætta til at sila víó róðrið,
ella andsvarið fyii og rætturin
til at stýra her á landi skuldi
ieggjast á heilt aðrar. Men hSlta
var ein spurningur, sum einans
hitt føroyska fólkið kundi av-
gera. Tingið, ið sat, var valt
undir heilt øðrum viðurskiftum
og til eilt heilt annað arheið
enn her lá fyri. Hitt mest nat-
andi tingið gjørdi tað, sum
neyðugt var í løtuni og beinan
vegin útskrivaði val av lands-
skipanarlingi.
Men longu tá var veljara-
fjøldin gliðin niður lil at vera
nakað, sum einans var ting-
monnum til byrðu við sínum
ævinligu alfinningum og demon-
slrasjónurn. Og hvør veggur
varó Ijaldaður vió áheilanum lil
fólkið frá honuni sjálvumíamt-
mannsborgini og hinumtrimum
flokksførarunum — verió kvirr,
haldið læít og gerið einki, ann-
ars verður vanlukkan yvir Før-
oyum.
Men nú er kravið um val sterk-
ari enn nakrantíð. Fólkaflokk-
urin hevur vent sær til veljara-
fjøldina fyri at vila, um hon ikki
vil liava val, og samstunđis
berjast tey bløðini,sum umboða
sambandsstjórnina í Føroyum,
harðliga ímóti.
Hví vera ímóti nývali?
Kemía teir ráðandi seg vissar
í, at tann politikkur, leir hava
førl, er bin rætti, og meina leir
— sum leir so íóiliga skriva —
at meginp^rturin avføroyingum
er við leimum og sær, at teir
hava gjørl hitt einasla rælla,
hví eru teir so bangnir fyri vali?
Yil eitt val ikki gera, at leirsila
so mikið betur í sessunum og
mótparturin verður sligin til
jarðar? Ella halđa teir, al før-
oyingar eru so blindir, al teir
ikki duga al síggja tey vælsign-
ilsi, Jeir hava veitt Føroyum?
Og táið alt kemur lil alt, so er
taó tó fólkið, ið avgera skal sína
egnu lagnu — tess fákunna ella
vit má ráða. Taó eitur, at vil
llava demokratiskl stýrislag —
so lað, ið farið er fram, skal
undir fólksins dóm, og fólkió
má sjálvt seta menn aftur lil at
leggja framtíðarleiðina. Meina
teir ráðandi nakað annað, so
hava teir — teir berjist so galið
ímóli tí, sum teir vilja —
prógvaó, al vit eru undir myrk-
asta eiuaveldi aftur.
Og ullinl, ivandi og láturligl
er lað, ið ført veróur fram sum
orsøk til, al'vit ikki skulu hava
val. »Dimmalætting« heldur
fyri, at »Ytringsfriheden« er so
mikið skerd, at vit kunnu ikki
hava Val. — »Dimmalælling«, —
minnast til ikki,'hvussu hon
herfyri hevði eina fávitskuta há-
L.Z.
boðaði frá í næstseinastn «Tinga-
krossi« ogsakførari hansara si.gur
í »DagbIaðinum« 9. í h.;at i'ætt-
urin skal meta hansara vit og
ski).
Sum nú er slalt kunna vit
sjálvsagt ikki svara lil hansara
løgnu greinir í »Krossi«, fyrrenn
rællurin hevtir sagl sín dóm.
íloygda grein, sum prísaói hin-
um danska skúlaskapinum í
Føroyum! Fa 11 lil kníggjað í
lakkarogn iil lann Irælafúta,
sum hesin skúlaskapur lievur
verið i Føroyum, og helt fyri,
al hann við lakksemi var mintsl-
ur íFørøyum í lústmd ái'! 'I’ann
skúlaskapur, sum "einans hevur
hafl lil endamáls al diapa eina
tjóð, og sum lað lievur eydnast
at krypla hina føroýsku fólka-
sálina so mikið, al eilt blað í
F’øroyum í dag skal hava loyvi
lil al siga tílíkt hárreisandi møsn
uttan at vera bandla^t! Og so
gremnr »Dimma« seg um, atlað
ikki er »Ylringsfrihed« nokk!
Tað er ikki gott at vila, hvat
annað hon ber innan, sum hon
ikki torir fram við. Hvussu
nógva »Ylringsfrihed« plægar
høn dagliga at halda Danmark
hava, nú landið er herselt av
týskinum?Og tó skulii teir hava
Fólkalingsval!
»Tingakrossur« sigur, at einki
val skal vera undir krígnum,
syslurblaðið »Dimmalætling«
heldur fyri, at val skal *verða
næsta ár. Og bæói kenna ley
tað, ið fer frain í diildum. Er
tað ósall »Krpssim< sigur? Ella
er tað bert »Dimma«, sum er
snúðin. Skal hon fyrst lirkafør-
oyingar lil al liava lol lil næsta
ár, fyri síðani al skjóla slá fyri
inntil víðari? Men líka mikið,
livat ió er ella ikki — tora
menninir ikki iindir fólksins
dóm, so er tað lí, teir eru bang-
nir, — og so ræður um al teir
fáa lisið og páskrivað suni skjól-
asf. .
Havnar Framburðsfelag hevur
eisini mist sín umbóðsmann á
tlngi, liann er vorðin leysgang-
ari, so vil liava avgjort áhuga
fyri al fáa skil á, uin sjálvslýi*
isveljararnir í Suðurstreymoy
ikki , franivegis eru sjálvslýris-
hugaðir. Tað skal nokk roynasl,
al Louis Zachariasen hevur ikki
orkað at drigið liina frísinlu
veljarafjoldina í Suðurstreymoy
upp í Sambandsleypin. Og hella
man eisini galda hiui valdømini
í Føroyum.
INNANLANDS
Grækarismessa. I morgin er Grækaris-
niessudagur, og sum vant skal aHavnar
Framburðsfelag« hctla kvøld hava árs-
aðalfund. 1 ár er eisini veitsla seinni
um kvøldið.
Á Vaglinum skal lað klokkan sjey
vera samkoma við hornblástri, songi
og røðum.
Grækarisniessudagur er vorðin ein
liátíðardagur, sum fóllc meir og meir
cr farið al halda, og liesi seinastu ár-
ini hevur verið merktur við flagging
víða livar.
Brúdleyp. Seinasta leygardag giftust
í Havn frgv. Ingibjørg Thomassen úr
Kvívík og lir. Sehiønning Eysturoy,
træsmiður, Tórshavn.
Skopuningar søgdu ígjárkvøldið frá, at
»Bjørn 01afsSoh« lá og rak úti fyri
bygdini. Veðrið var ringt, og ein
vitsti ikki, ufn tað bert var motorur-
in, ið steðgaður var, ella um róður-
, greiurnar vóru í ólagi, ;a Ar-
gus« og ein norskur bátui í . u beinan
vegin til hjálpar.
Løgtingið kemur saman. Nú beinteftir •
at Landsnevndin hevur verið saman,
er boð farið út til tingmenninar, at
tingið verður sett næsta mikudag. Vit
hava fregnast hjá tingmonnum eftir,
lwat, ið verður til umrøðii, men teir
tykjasl at vita líka lítið sum vit. —
Ikki fyrr enn , tann dagi.n, teir koma
saman fáa teir at yila. hyat teir4skula
siga ja lil. Tað minnir um samkom-
urnar í Kroll-Oper í Berlin. Tað verð-
ur forvitnisligt at frætta, livat ið nú
verður á vási.
Føroya Fólkaháskúli hevur — eftir tí
ársskrifti, háskúla.felagið hevur sent
út—liesi seinastu árini haft ov fáar
næniingar eftir tí týdningi, ein slíkur
skúli hevur fyri landið, ja, ennlá so
fáar, at skúlin kann vænta at missa
studning; Arsskriftið gevur nógvar
áhugaVerdar upplýsingar.
Flagging 25. apríl. wHavnar. Fram-
burðstelag« hevur vent sær lil Lands- ’
nevnd Føroya Løgtings við áheitan
um, at tingið komandi ílaggdag einans
skal flagga við føroyskum tlaggi. Sum
kunnigt hevur Førova Løgting ikki
skoytt um at flagga henda fólksins
merkisdag — øllum øðrum kunna teir
sjálvkravdir flagga fyri — og illa skal
vera, mn teir ikki 1 hesum føri eftir-
líka fólksins ynski. Vit hava frætt, at
ungmannafelagið í Jlavn, »Merkið«,
hevur lagt inn umsókn viðvíkjandi
sama ináli.
Signhild, sum orsakað av illveðrinum
hevur haft ógvuliga ringan túr, seldi
hert fyri 3268 lstr). Hon segðist at
hava tikið 160 tons.
Yvirlæknin á landssjúkrahúsinum
hevur eina tíð ligið rættiliga sjúkur
av millumoyrnabruna. Ein enskur
serfrøðingur er komin lil landið fyri
at taka sær av honum.
K'olakortini. Alt tað, sum vit í hesuin
døgtim fáa — so segði liann — úr erva
— er á hinum kolbláa danska. Andr.
Z.iska legði fyri við einum mótmæli
nióti, at kolakortini ikki vóru føroysk
og sendi inn til býráðið eitt uppskot
til kolaliort á okkara máli. Býráðið
gav t. sítt viðmæli og sendi tað víð-
ari til Landsnevndina. Á seinasta
býráðsfundi varð kunngjørt, at spurn-
ingurin var avgjørdur við, at næstu
ferð teir prenta kolakort skulu tey
vera føroysk.
Hús til tekniska skúlan? í hesum
døgum er sett ein nevnd lil at døma
millum ymiskai" tekningar til hús til
tekniska skúlan. Hes:n skúli hevur
sjálvandi stóra uppgávu, og tað er
ikki meir enn rímiligt, at hann hevuy
sítt egna skúlahús.
túrliga var sjálvaijidi,*at hitt sit-
Eg ynski at gerast haldari av „TÍMANUM“ nú, soleiðis
at eg fái blaðið fyri einki mars mánað út.
NAVN: .........................................
BUSTAÐUR:.....................................
i
t