Tímin - 21.05.1943, Page 2
Nr. 12. 1. árg.
TIMIN
21. mai 1943
% % »t % n N.r-12
Fríggjadagin 21. mai 1943.
Útgevari: Havnar Framburðsfelag.
Ábyrgd hevur formaðurin í
blaðnevndini: Einar Joensen.
Avgrenðsla: Telefon nr. 259.
Prentsmiðja: B. Z. Jensens.
Halđaragjald: 2 kr. ársfjórðingin,
í leyssølu: 15 oyru eintakið.
Lýsingarprísur: 12oyrúpr. mrn
á forsíðuni, aðrastaðni: lOoyru.
(Avsláttur fj'ri fastar lýsingar
eftir avtalu): «
»Prøv at forlade Byen og at
undersøge l)ele Italien. 1 vil
kun faa Øje paa fjendtlige Mag-
ler. 1 er afhængige af Frankrig,
truet af Yenedig og af Paven.
I stoler paa Forbunđet med
•Frankrig og vil ikke ruste selv.'
Men for at man skal holde sit
Ord, som, man liar givet jer,
maa I ikke have en fjerlet Vægt
paa Italiens Yægtskaal, men 1
skal derimod have det Maksi-
mum av Vægt, som I er i Stand
til at producere.c'
Brot ‘úr talu hjá Machiavelli. Eftir Robert
Schmidts umseting av Valeriu Marcu :
Machiavelli, die Schule der Macht.
Um ár 1500 vórðu Uesi oið
søgđ í Florens í Italiu, Har var
Machiavelli føddur, og har livdi
hann alla sína líð: Sá í teim
ógvuiiga skiflandi viðurskiftnni,
býinum var fyri, við sínum
ótrúliga politiska forvitni og po-
litiska skynsemi grundorsøkir-
nar lil allar poliliskar broyting-
ar. Burtur úr liesi lívslongu
eftirkannan tók hann grundar-
lagió undir skriftum sínum, sum
enn á okkara døgum verðalisin
við slórum áhuga av flestøilum
landaslýrandi monnum.
Tá ið soleióis er slatt, er tað
ikki av Ieið at hugsa eitt sindnr
um orð hansara, sum omanfyri
standa.
I mong ár hevnr í_ Føroyum
verið talað og skrivað um Ijóð-
skap. Vit eru Føroyingar. Tað
er bara fíntl Men byggið nú
einaferð aftur eftir orðum Ma-
chiavellis: I sloler paa Forbun-
- det med Frankrig ogý vil ikke
ruste selv.
Tá ið hann tekur soleiðis til
orða, er lað lí, at Florens vaj-
fíggjarliga sterkt og álti búnan
handil og búgvió vinnulív, men
tað var hóttað við vápnum hvørja
løtu. Hjá . okkum er* ikki at
hugsa um vápn al drepa við,
men okkum tørva vápn, ley vápn
ið eitt væj búgvið vinnulív er.
Og fyrr enn taó er, kunna vil
ikki yvirfyri úlheiminum við
fullum treysti siga: Vit eru Før-
oyingar. Vinnulív okkara skal
vera samsvarandi við okkara
tjóðskaparligu rørslu, annars er
eingin sannur bolnur undir
hen ni.
Tað val, sum nú er yvirstaóió,
tykist at vísa framgongd í tjóð-
skaparligum føri, samstundis
sum tað prógvar, at stórum parti
av fólkinum ikki dámar tann
politikk, førdur er tey seinastu
árini. Men tað førir ábyrgd .við
sær, og verður lann ábyrgd ikki
havd í huga hvørja Iølu, og
verður ikki arbeill eftir tí kravi,
henda áhyrgd ber í sær, tá var
betri einki val lievói verið.
Og hvar skal nú grundin
leggjast undir hetla arheiði? Fyrst
og fremst á Løgtingi.
I august verður tað, at fólkið
í Føroyum fær liøvi lilalleggja
trygga grund undir tann Ijóð-
skaparliga stórbygning, vit hava
sum framtíðarmál. Helta vil
millum annað siga: Tá verður
avgjørt, um fólk framvegis kann
fara inn í Tinghúsið við somu
hugsan, sum tá ið tejL fara í
cirkus.ella lað kann fara inn at
hoyra menn Itjla álvarsliga og
framburðsliga um tey mál, til
viðgerðar eru. Tí eitt er givið,
‘og tað er, al I samfelag okkara
eru kleimnar og kaldar hendur,
sum royna al leggja seg køv-
andi nióur yvir tað, sum er við
at spretta lil gagns fyri okkum.
Og tá ið valevni verða sett
fram lil komandi løglingsval, tá
eiga veljararnir al minuast til,
hvør meiriluti leirra er, og teir
mega ansa eftir ikki at gloyma
seg sjálvan,tí á tí meirilutanum
er tað, al høvuðslyngdin kemur
at hvíla. Haraflrat eiga valevn-
ini al vera praktiskir menn, og
teir eiga al hava orð Machia-
vellis í liuga: Men for al man
slcal holde sit Orđ, som man har
givet jer, maa I ikke have en
fjerlet Vægt paa Italiens (í okk-
ára føri: úlheimsins) Vægtskaal,
men I skal derimod have det
Maksimum af Vægt, som I er i
Stand til at producere.
sgr.
Feriuavloysari
søkisl beinan vegin lil
báka ríið.
» •
Frautz Restorffs bakari.
i Førojra offur.
í seinasta „Tíma*‘ varð nevnt,
hvussu nogvar menn Føroyar høvdu
! mist av kríggsávum, síðani 9. apríl j
1940, og um talið eftir fólkamúgvuni
ikki mundi tola at metast saman
við hitt đanska. ^
I Tað kann tað sanniliga. 4 |
Vit liava mist somikið av fólki,
at fyrr enn Danmark hevur latið
14.000 manns, kann Christmas-Møl-
ler ikki brigda okkum at liva 1
einum paradisi mótsett danskinum. |
Samstundis hava vit mist um 25
prosent av skipaflotanum — so statt
skal Danmark missa um r/í millión
tous fyri at bera líka so stórt tap
sum vit.
0g hví hava vit mist so nógv?
j Fyri at flyta fisk til Onglands. Har
hevur okkara luttøka verið so stór, j
at kanska fimti hvør fiskur, ið
er komin til Bretlands, er førdur
liagár av føroyskum skipum við
føroyskari manning undir føroysk-
um flaggi.
Tann føroyski fiskimaðurin, ið
| slitin og fortuskaður stígur upp á
land, ger størri gagn fyri hinar
sameindu enn maugur fínur maður |
við mongum titlum, sjálvt um hann
j ikki verður móttikiu við musikki
og fullum honnør!
Útlendingar
og hundar.
Tey seinnstu árini hava nógvir
úllendskir huadar verió fluttir
lil landiðv ullan at nakar hevur
verið spurdir eftir. Sjálvsagt
kann bæði sjúka ogannað koma
upp av hesuni. I einari bygd
hava vil hoyrl, al ein úllendskur
hundur lievur dripið o. u. 30
lonib í vár. Vónándi veróur
belur ansað eflir freinmanduin
hundum í framlfðini.
Arbeiðsmannaskipan.
I seinastuni hava verió slórar
kollveltingar arbeiðslønum við-
víkjandi. Havnar Arbeiðsmanua-
felag legði niðtir arbeiði og
kravdi Tiugið sajnan at fáa skil
á lí óskili í prítalsrokningini,
sutn Tingið sjálvt var alvoldin
til. Fyri at Tingið skuidi fáa
høvi til aí drýggja sær hesa
rætlingarviógerð, baó Lands-
nevndin felagió um at lako upp
afiur arbeiðið og geva Tinginum
frið og uáðir. Hetfa vurð gjørf.
Hvussu hetla rætlingarúrslilið er
ella ikki er, so hevur Føroya
Arbeiðsgevarafelag boðaðfrá sak
móti teirri seinaslu løglingsvið-
løkuni, og sjálvl í hygdum, har
vanliga gott arbeiðsmannafelag
ei j er lønspurniugurin ikki rætt-
íliga greiddur enn.
Sum tað kann skiljast avhes-
um, má rangt vera onkurstaðni,
livar taó so er. Men ein høvuðs-
átvoldin í øllum hesum,er lann
arbeiðsmannaskipan, sum er her
á landi. Tí har, sum onga áðrar
slaðir eigur at vera semja og
gotl samaniiald, meii harerbert
klandur. Osemja kann standa
sum yvirskrifl yvir teim før-
oysku arbeiðsmannafeløgunum.
Neyðars, neyðars menn —kapp-
ast at sláa seg sjálvan framm-
anál
Eitt nú slríðið millum bygda-
feløgini og Havnarfelagið: Taó
er ófaliJigt, at menn í bygd ogí
l)ý skula vera so smásinnaðir,
al teir gloyma, hvat teimum og
landinum er al gagni fyri fá-
vitskula lokalpatriolismu I Um
ikki annað, so máltu teir dugað
at fata, al klandur um slíkt, tá
ið álvarsmál eru fyri, er so ússa-
ligt og syudarligt, al tað bæði
er at grína og gráta av.
Nú hevur Føroya Arheiðara-
felag senl' lelegramm til Chur-
chill. Men um núClmrchill fær
al vila, hvussu arbeiðsmanna-
skjpanin er vorðin hfeima lijá
okkum, hvat so?
Nei, áðrenn vit fara úl av
landinum við organisatiónsspur-
ningum, mega vil skipa okkum
so frægt, al okkum ikki nýtist
at standa og íodna, um teir
fremmandu viljn hava gjøllari
frágreiðing, áðrenn teir fara
undir at gera nakað við spurn-
ingar okkara.
. Tað fyrsla, siim hjá okktun
ev at gern er, al sýna, at vit
luinna slanda saman.
So al siga all fólkið í Føroy-
um er arbeiðsfólk, tey kalja.
Tann arheiðsgevandi parlurin
er so mikið lílil aftur ímóli, al
nm arbeiðsmenninir standa
saman snm ein um rímiligltrav
í øllum førum, kann úrslitið
ikki vera teimum annað eim
eftir Vild.
Meu um liella skal verða ført
ígjøgiuim, mega. allir arbeiðs-
INNANLANDS
Tórshavnar býarlið. Eins og ífjør er
ætlanin at vel.ja eiit býarfótboltslið
úr báðuni Havnarfeløgúnum H. B. og
B. 36 til at leika seríigar leikir móti
vrasum uttánveltaðum liðum. Til at
kjósa lielta lið eru valdir: Olaf Olsen,
Gregorius Gregoriussen og Th.Thoma-
sen.
Reventlow, danski sendimaðurin i
London kom higar lil Itavnar sunhu-
dagin. Hann hýr hjá Hilbert, amt-
manni.
Sjónleikarliúsið er nú aftur tikið i
brúk aftaná at hava verið stongt i o.
u. 2 mánnðir. Kin umvølan trongcíi
harðliga til, og-nú hevur húsið eisini
íingið hana til muns. Høllin er ikki’
til at kenna aftur í sínum nýggja
iiúnað.
Feskfiskasølan. Hesi skip hava selt í
seinastuni, »5Yilliam Martincc 1857 p.
sterl., »Royndin« 1700p.sterl., »Phebe«
3887 p. sterl., »Columbus« 4898 p.strl.,
»C. & M. Slatercc 4907 p. sterl. .
Djóralækni í 25 ár. Týsdagin 18. mni
vóru 25 ár liðin' síðan. hr. Carl Johan
Bech byrjaði starv sítf sum djóra-
lækni í Føroyum.
200 teleíonabonnentar aftrat í sein-
astuni hevur verið ógjørligt at gerast
telefonabonnentur — har var ikki
pláss til fleiri. Nú frætlist at telefon-
verkið bevur íingið tvey nýggj tele-
fonborð við 100 nr. á hvørjum, sonú
fer at bera til at’fáa telefon lijá teim-
u’m ið ynskja tað.
menn í Føroytim verðti skipaóir
í góð bygdafeløg, sunt uppaflur
standa í einum sterkum og
samdum meginfelagi, og her'er
tað skylda Føroya Arhelðara-
felags at taka sær um i'eiggj.
F.A. skal, iini tað hevni' minstú
virðing fyri sjálvum sær faia
undir eino landsskipan av øll-
nm føroyskum arbeiðsmoiiinim,
«g hesir skulu gera sitt hesla.
Tá ió helta er gjørt, tá skal
tað koma av sær sjáJvum, tað
sunna og slerka h.">d, sum
eigur al vera millum fjøldina í
einum landi, |í tá koina allir
undir sauisvarandi. kor.
Tá skal eisini fella burlui tað
óskil, snm er, at menn í einari
bygd verða løntir vió 2,50 kr.
og í einari aðrari við 1,50 kr.
ella minni fyri sama arheiði.
sgr.
|
hevur stórt úrval av
] dekksgløsum, í ymsum stødd-
um við metal flansunt, logg-
línur,flagglínur, húkar,karbid-
lampur, eldsløkkjari við eyka-
! fylling, skipsblokkar einkultir
i og dupultir 9”, klódir, bluss-
kannir, oljusproytir, dveylar
við skøftum, skipsrættur,
dekkspípur, undirklæðir og
yvirklæðir, oljuklæðir, patró-
nir kal. 12 og 16.
Nýføðinprin
undir Gráasteini.
Tey siga só mangl, men hetta
kann ikki vera satt: Nú siga
tey, at ein hópur av jarðarmøðr-
um er farin út undir Gráastein
al leggja nalvabind um nýføð-
ingin, har úti stendur' bæói
káldur og lystur.