Hugur - 01.01.2002, Síða 23

Hugur - 01.01.2002, Síða 23
Er skynsamlegt að vera dyggur, trúr og tryggur? Hugur svo á málið að ákvörðunin sé rétt hver sem hún er að því gefnu að ákvörðunarferlið hafi uppfyllt ákveðin skilyrði. Líklegra er að hann muni taka eftirfarandi atriði til greina: (1) Gegn því að láta taka af sér fótinn mælir t.d. að lífið sé ekki þess virði að lifa því nema maður taki áhættur, fari ekki alltaf öruggustu leiðina; einnig að líf án íþrótta sé leið- inlegt og innantómt, í það vanti þann leik og þá reynslu að reyna á lík- amann til hins ítrasta. (2) Með aðgerðinni mæli hins vegar að allt annað væri ábyrgðar- og tillitsleysi við maka og fjölskyldu. Það sé líka þröngsýni að einblína bara á íþróttir og að vera hræddur við að takast á við ný ævintýri. (Skáletruðu orðin vísa hér til inntaksmælikvarða.) Það sem ég hef talið hér upp er ekki nema hluti af því sem íþróttamað- urinn mundi örugglega hugsa um. Mikilvægast er að frá sjónarhóli íþróttamannsins sjálfs veltur skynsemi ákvörðunarinnar ekki bara á því að fara í gegnum ákveðið ákvörðunarferli, heldur á því að taka rétta innihaldsmælikvarða til greina og að vega og meta þá rétt. Það er til dæmis mikilvægt fyrir hann að taka til greina hvort líf án íþrótta sé leið- inlegt og innantómt. Ef líf án íþrótta er í raun leiðinlegt og innantómt, þá mælir það vissulega á móti aðgerðinni. íþróttamanninum er í mun að taka rétta ákvörðun, þar sem allir innhaldsmælikvarðar sem í raun skipta máli eru rétt metnir. Og rétta ákvörðunin er ekki endilega sú sem hann mundi taka - hver sem sú ákvörðun er — eftir að hafa gengið í gegn- um ákvörðunarferli sem uppfyllir tiltekin formleg skilyrði. Það er því ljóst að það er inntakshyggjan, en ekki jafnvægiskenningin sem gefur rétta lýsingu á því hvernig íþróttamaðurinn og aðrir sem eru að hugsa um það hvað þeir eiga að gera líta á málin frá sínu eigin sjónarhorni. Þess vegna ber að fallast á inntakskenninguna og hafna jafnvægiskenn- ingunni. Og ef rök mín í bókinni standast, ættum við líka að hafna allri annarri formhyggju. Samantekt I þessum fyrirlestri hef ég reynt að gefa yfirlit um efni Making Moral Sense. Eg vona að þið séuð einhverju nær jafnvel þótt ég hafi þurft að fara fljótt yfir sögu. Að lokum fer ég stuttlega yfir höfuðatriði þess sem ég sagði í dag. Ég setti fram tvær aðalkenningar bókarinnar. Samkvæmt fyrstu kenningunni felur það í sér afskræmingu á siðferðinu að telja - eins og grunnhyggjumenn telja - að siðferðið þarfnist forsiðferðilegrar réttlætingar. Til að færa rök fyrir þessari kenningu fjallaði ég um Ha- bermas og hélt því fram að kenningar hans afskræmdu siðferðið. Til þess að sýna að við eigum að samþykkja mína afstöðu - afstöðuna merkta á 21
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100
Síða 101
Síða 102
Síða 103
Síða 104
Síða 105
Síða 106
Síða 107
Síða 108
Síða 109
Síða 110
Síða 111
Síða 112
Síða 113
Síða 114
Síða 115
Síða 116
Síða 117
Síða 118
Síða 119
Síða 120
Síða 121
Síða 122
Síða 123
Síða 124
Síða 125
Síða 126
Síða 127
Síða 128
Síða 129
Síða 130
Síða 131
Síða 132

x

Hugur

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Hugur
https://timarit.is/publication/603

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.