Einkaneysla 1957-1987 - 01.12.1989, Síða 15

Einkaneysla 1957-1987 - 01.12.1989, Síða 15
Hlutfallslegt vægi aðferða Aðferð/heimild 1983 1) Innflutningsskýrslurmeðreiknuðumtolliogálögum.......................................... 27% 2) Innlendframleiðslaímagniverðlögðásmásöluverði.......................................... 14% 3) Atvinnuvegaskýrslurí>jóðhagsstofnunar.................................................. 20% 4) Tölur beint frá fyrirtækjum eða stofnunum, upplýsingar úreinstökumársskýrslumfyrirtækja........................................................ 10% 5) Útgjöldíframfærsluvísitölumargfölduðmeðfólksfjölda...................................... 3% 6) Útgjöld í framfærsluvísitölu margfölduð með bílafjölda.................................. 8% 7) Húsaleiga,ljósoghitisérreiknað ........................................................ 17% 8) Aðrar aðferðir.......................................................................... 1% Eins og fram kemur í yfirlitinu eru mikilvægustu heimildirnar innflutningsskýrslur Hagstofunnar, framleiðsluskýrslur og atvinnuvegauppgjör Þjóðhagsstofnunar. Lætur nærri að tæplega 2/3 einka- neysluuppgjörsins byggist beint eða óbeint á þessum þremur heimildum. Þegar farið verður yfir heimildir og aðferðir við útreikninga hér á eftir verður nánar lýst áætlunum við uppgjör útgjalda vegna innlendra vara og þjónustu og þeim innfluttu vörum sem fá sérstaka reiknimeðferð. Lýst verður þeim aðferðum sem er beitt nú og eru að verulegu leyti þær sömu og notaðar hafa verið við uppgjöreinkaneyslu undanfarin ár. Um lýsingu áeldri áætlunaraðferðum má t.d. vísaí grein Eiríku Önnu Friðriksdóttur hagfræðings „Einkaneysla á íslandi 1957-1967“, sem birt var í júní-desemberhefti Fjármálatíðinda 1970. 3.2 Afnám hámarksálagningar og áhrifþess á vinnuaðferðir. Eins og fram kemur er í mörgum tilfellum stuðst við upplýsingar úr verðlistum fyrirtækja, Framleiðsluráðs og við verðtilkynningar Verðlagsstofnunar áður en verðmyndun var gefin frjáls. Þetta verð hefur oftast verið hámarksverð vörutegundanna eða reiknað hámarksverð samkvæmt leyfilegri hámarksálagningu. Vegna aukinnar hlutdeildar stórmarkaða í matvöruversluninni samfara vaxandi samkeppni í versluninni á síðari árum hefur þess gætt í vaxandi mæli að hámarksálagning væri ekki nýtt til fulls. Hámarksálagning var síðan að mestu afnumin á árunum 1984-85 eftir því sem samkeppnisaðstæður gáfu tilefni til. Hámarksálagning í heildsölu og smásölu var felld úr gildi 1. mars 1984 á flokkum matvöru og nýlenduvöru, sælgæti, hreinlætis- og hjúkrunarvöru, snyrtivöru og pappírs- og plastvöru. Hámarksálagning á vélum og tækjum var felld úr gildi frá og með 1. júlí 1984 og sömuleiðis álagning á gólfteppum og dreglum, byggingarvöru, málningu og byggingarefni frá 15. ágúst 1984. Afnám hámarksálagningar á rafmagnsvörum, barnavögnum og reiðhjólum, skrifstofuvélum, hljóðfærum og innfluttum húsgögnum tók gildi 1. mars 1985. Með tilkynningu Verðlagsstofnunar frá 22. maí 1985 voru felldar úr gildi reglur um hámarksálagn- ingu í heildsölu og smásölu á búsáhöldum og járnvörum, fatnaði, vefnaðarvöru, ferðabúnaði o.fl., umbúðapappír, pappírspokum, prentpappír, pappír og pappa til iðnaðar, skriffærum, lausblaðamöpp- um og blöðum og sólaleðri til skósmíða. Sömuleiðis var felld niður hámarksálagning á íþróttaáhöldum, sportvörum og tækjum, einnig myndavélum, sjónaukum, smásjám o.s.frv., skotvopnum og skotfær- um. Þar með var tilkynning nr. 22 frá 17. mars 1983 um hámarksálagningu í heildsölu og smásölu öll úr gildi fallin. Reglur um hámarksverð á innlendum iðnaðarvörum voru sömuleiðis afnumdar í áföngum 1983-1985. Framangreindar beytingar á reglum um hámarksálagningu og hámarksverð svo og aukin samkeppni og tilboðsverð á matvælum hefur leitt til breyttra aðferða við mat á einkaneyslu. Allir flokkar matvæla hafa verið lækkaðir nokkuð frá upphaflega áætlaðri fjárhæð sem reiknuð var út frá hámarksálagningu eða hámarksverði. Lækkunin er áætluð aftur til ársins 1980 og var ár hvert sem hér segir: 13
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100
Síða 101
Síða 102
Síða 103
Síða 104
Síða 105
Síða 106
Síða 107
Síða 108
Síða 109
Síða 110
Síða 111
Síða 112
Síða 113
Síða 114
Síða 115
Síða 116
Síða 117
Síða 118
Síða 119
Síða 120
Síða 121
Síða 122
Síða 123
Síða 124
Síða 125
Síða 126
Síða 127
Síða 128
Síða 129
Síða 130
Síða 131
Síða 132
Síða 133
Síða 134
Síða 135
Síða 136
Síða 137
Síða 138
Síða 139
Síða 140
Síða 141
Síða 142
Síða 143
Síða 144
Síða 145
Síða 146
Síða 147
Síða 148
Síða 149
Síða 150
Síða 151
Síða 152
Síða 153
Síða 154
Síða 155
Síða 156
Síða 157
Síða 158
Síða 159
Síða 160
Síða 161
Síða 162
Síða 163
Síða 164
Síða 165
Síða 166
Síða 167
Síða 168
Síða 169
Síða 170
Síða 171
Síða 172
Síða 173
Síða 174

x

Einkaneysla 1957-1987

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Einkaneysla 1957-1987
https://timarit.is/publication/1001

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.