Tíminn - 19.07.1953, Blaðsíða 3
160. blaff.
TÍMINN, sunnudaginn 19. júlí 1953.
!
★ ★
★ ★ ★
★ ★
I samkvæmi nýlega beind
íUSf 'ffinræ'ffúrr.ar að ítölskum
kvikmyndum, og kom þá í ljós,
að hér-var-um efni að ræða,
sem allir höíðu áhuga fyrir.
Fýrir kvikmyndagagnrýnanda koma
Vfu' sérlega skemmtilegt að krafta.
a;thuga hinn mikla áhuga fyr-
i£ þessum mýndum, því ennþá
liafa kvikmyndahúsin ekki
fengið margar ítalskar mynd-
ítalskar kvikmyndir
★ ★
★ ★ ★
★ ★
fram með óþekkta
Áfeugamenn, sem
aldrei höfðu staðið fyrir fram:
an ljósmyndavél áður, voru
látnir hafa aðalhlutverk, sem'
leikstjórarnir fengu þá til að i
eru nýjar stjörnur, sem eru
þekktar, og sem maður vill
gjarnan sjá í nýjum mynd-
um aftur.
★ ★★★★★★tí. Það mannlega hefir alltaf þýð i
il, og maður heyrir oft fólk leysa vel af hendi. I því samb.'
segja, að það skilji ekki málið, er hægt að nefna nokkur
og hafi þvi ekki full not af nöfn: Lamberton Maggiorani,
því, að sjá ítálskar myndir. sem Ðe Sica fann í aöalhlut-
Fað kom hins vegar í ljós fyr- verkið í „Reiðhjólaþjófurinn“,
ir ekkf löngu síðan, að af öll- eöa Carlo Battisti, er hann
Utn-þeinr-fjöida, er sækir am- hafði i aðalhlutverkinu í hinni
erískar jnyndir að staðaldri, ágætu mynd „Umberto D“,
ér aðeins lítill hluti, sem skil- eða Filomeno Rnsso, sem Re-
Grein þessi er eftir þekkt
an, danskan kvikmynda-
gagnrýnanda, Björn Ras-
mussen, magister, og ræð-
ir hann um ástæffuna til
þess, hve ítalskar kvik-
myndir hafa orffiff vinsæl-
ar.
★ ★★★★★★★
Að lokum er það ný gerð af
ur ensku,-,:en :það er önnur
saga, og sem tilheyrir vanan-
irm.
- Skortinum á venjulegum
fýrirmyndum, sem einkennir
Kinar-:bezrbu -áf - ítöisku kvik-
myndunum, er hægt að lýsa
þannig: „Þær eru öðruvísi en
aðrar - kvikmyn4ir“. Maður
veit - ekki„, -fyrhrfram, hvað
ípaöur fær að sjá — sem mað-
ur annats .ueit xjft. í þeim er
fiiikiðf afe' wæiitHm atburðum,
og þær’geta breytzt frá hiægi-
legum til sorglegra atburða,
Og við fylgjumst vel meff all-
án tímann. Ein af ástæðun-
um til þqgsærráreiðanlega, að
leikararnir lifa sig inn í hlut-
verk. sín á þann hátt, sem
maður yerður sjaldan var við
í kvikmyridum frá öffrum
löndum. Þeir gera miklar
nato Castellani lát leika móð-
urina i „Fyrir tveggja aura
von“ .... allt saman áhuga-
menn, ósköp venjulegt fólk,
sem haíði áhuga fyrir því
hlutverki, sem - það skyldi
leika. En auðvitað þurfti oft
að !áta það endurtaka sum
átriðin. Það sýnir ekki aðeins,
að margir áhugamenn geta
náð ógleymanlegum árangri,
heldur sýnir það einnig, að
raunveruleikiim getur rétt
listinni hjálpandi hönd, að
raunsæisstefnan getur náð
því, er gerir verkið að lista-
verki. Gott dæmi þess er
mynd Luciano Emmer,
„Sunnudagur í ágúst“.
Breytingar á hlutverkum
leikara, sem.hafa verið grón-
ir fastir í ákveðnum leikhlut-
verkum, hafa orðið til þess að
sjálfskröfur þþeir lifa, þeir eru gefa ítölskum kvikmyndum f b sert undirbúnings-‘
raunýeKulggir. Við þekkjum séreinkenni sín. Þegar Ross- Þ g g
þá aftur, 'ög það einkennilega ellirii gerði kvikmynd sína,
er, að ef til vill höfum við „Róm óvarin borg“, lét hanri
aldrer.séð slikt fólk í hvers- Aldo Fabrizi leika hlutverk
áagslífinu. Við segjum aöeins hetjuprestsins, en hann hafði
yið sjálf okkur: Já, þannig á áður einungis verið þekktur „ott os blPssaS Pn bað er ekki •
þetta að vefa. Það er áreiðan- sem grínleikari. Hér fékk lr ltalskar kvikmyndir - þetta
ingu fyrir fólk.
Eitt nafn á það skilið, að ítölskum kvikmyndum, sem
i það sé tekið fram meðal hafa þýðingu vegna sögulegra
margra, — maður, sem ekki atburða. Það eru myndir með
sést á léreftinu, en hefir meir fyrirmyndum frá hinni gömlu
en nokkur annar átt þátt í sögu Róm. Grunnurinn fyrir
nýju ítölsku myndunum. Það þær var byggður fyrir fyrri
er rithöfundurinn Cesare Za- heimsstyrjöldina með mynd-
vattini. Hann hefir skrifað inni „Cabiria“ um Karþagó-
margar þær kvikmyndir, sem styrjaldirnar. En á síðustu ár-
hér hefir verið minnzt á. um hafa myndir eins og „Fa-
Hann hefir unnið með öllum biola“ og „Messalina" verið
stóru leikstjórunum, gefið framleiddar, og þær fengu
þeim ráð og hugmyndir. Kvik þýðingu á sínum tíma, vegna
mynd er gerð af svo mörgu þess, að kunnir amerískir leik
fólki, að það er erfitt fyrir þá, stjórar, eins og Griffith og
sem standa utan við það, að Cecil de Mille, unnu að þeim.
geta sér til hvað hver hefir En það eru ekki þessar mynd-
gert, því hér er um flokks- ir, sem maður hugsar um, er
vinnu að rœða. En það hefir talað er um hinar nýju ítölsku
haft sérstaka þýðingu fyrir myndir. Samt sem áður til-
kvikmyndirnar að hafa haft heyra þær öðrum flokkum.
í þjónustu sinni mann, sem er, Að endingu skulum við líta
jafn víðsýnn og hefir jafn á það, sem við í framtíðinni
mikla sköpunargáfu. Takið fáum að sjá frá Ítalíu.
eftir nafni hans i næsta i Vittorio de Sica, „Umberto
skipti, er þið sjáið góða ít- D“ hefir þegar verið minnzt
á, eins Castellanis „Undir sól
Rómar“ og „Það vorum við“.
Þetta eru myndir í listrænum
sérflokki. Meðal skemmti-
mynda er ein, sem heitir
„Þjónninn Qg þjófurinn“. Það
er Fabrizi (presturinn frá
„Róm óvarin borg“), sem leik-
ur þjóninn, er á að handtaka
þjófinn Totó, ef hann vill ekki
sjálfur eiga það á hættu að
vera ákærður. Leitin að þjófn
um heppnast, og þegar þeir
hittast, hefst skemmtileg
saga um mikla vináttu — án
þess þó að það skoplega gleyrii
alska mynd.
í mörgum löndum eru fram
leiddar kvikmyndir án list-
ræns sjónarmiðs, — myndir,
sem fyrst og fremst á að selja
vegna þess, að fallegar kvik-
myndadísir leika í þeim. ít-
ölsku kvikmyndakonurnar
Gina Lollobrigida í kvikmynd hafa óneitanlega vakið mikla
inni „Fanfan la Tulipe.“ | eftirtekt í heiminum — frá
léga þýðingarmesti eiginleik- hann sorglegt hlutverk, sem mikblu ?tbreiðslu itafskra kvik
Silvana Mangana til „stúlk-
unnar með heimsins falleg-
laust, og það, sem ekki var ustu brjóst“, Gina Lollobri-
undirbúið, fékk listræna þýð- gida, sem lék í frönsku kvik-
ingu, og einnig af því lærðum myndinni „Fanfan la Tulipe“.
við, segja þeir. IVEeS þeim hafa á vissan hátt ^__r_____r__________________
Þetta getur allt saman verið skapazt nýir áhorfendur fyr- I ist. og þessi gerð er sérkenn-
itt og blessað, en það er ekki ir italskar kvikmyndir — þetta I (Framhald á l. sBui,
nægilegt til að skýra hina
inn við ítalskar kvikmyndir.
~ Annar hlutur er raunveru-
leiki kvikmyndanna. Maður
spyr hvort þær séu gerðar á
ánnan hátt en i öðrum lönd-
hann náði algerum tökum á,
og myndin hafði ekki neina
smáþýðingu fyrir persónu-
leik hans sem kvikmyndaleik-
ara. Eins var með Anna Mag-
mynda síðustu tíu árin. Nei, |
það sem þær unnu fyrst og |
fremst á, var það, að unga j
kvikmyndafólkið, sem hafði í j
smáum stíl byrjað á kvik-
Reykjavíkurliðið vann B-1903
nani, sem í sömu kvikmynd myndaframleiðslu eftir 1940,
sló í gegn sem mikil listakona, hafði hæfileika. Gg það er
um, fyrst þær fá þennan svip. en það hefir siðan staðfestst þýðingarmikið atriði Á nokkr
Það eru þær ekki, en eftir í síðari myndum hennar. Það
styrj aldarlokin hafa verið er hægt að nefna mörg nöfn.
gerðar tilraunir til að koma
hinum raunverulega heima á
hvíta tjaldið. Á þann hátt veit Þegar talað er við ítalska
hinn einstaki áhorfandi meira leiðbeinendur um hinar nýju
um landið, íbúa þess og myndir og nýja stílinn, sem
vandamál þeirra. Auk þess þeir hafa komið fram með,
urðu styrjaldarlokin til þess, þá undirstrika þeir, að þau
Fyrsti leikur danska knatt-
spyrnuliðsins B-1903 var við
úrvalslið Reýkjavíkurfélag-
anna, og fóru leikar þannig,
að íslenzka liðið sigraði með
2—1, eftir lélegan leik af
beggja hálfu. Ekki er þó rétt
um mánuðum fengum við að
sjá eitt efnið á fætur öðru
koma fram í kvikmyndum, og að“dæma'getu“danska Rðsins
það vakti eftirtekt um víða eftir þesSum fyrsta leik þess.
veröld. Robertson Rossellini Liðið var til þess að gera ný-
(„Róm óyarin borg og komið tfi landsins eftir langa
Paisa ). Vittorio de Sica („A sjöferð og auk þess voru leik-
morgun, herra“, „Reiðhjóla- mennirnir alls óvanir vellin-
mín. síðar skoraði miðfram-
herji liðsins fallegt mark með
skalla, eftir góða sendingu frá
hægra kanti. Fleiri mörk voru
ekki skoruð.
Liffin.
Margir dönsku leikmann-
anna ráða yfir góðri leikni.
Bezti maðurinn var Poul And
ersen, miðframvörður, sem
hélt Þorbirni alveg niðri, en
tók auk þess virkan þátt í
leiknum á skemmtilegan hátt.
Vinstri innherjinn Birkeland
að kvikmyndafólkið varð að taugaáhrif, sem stríðið hafði Jni0no“ oe Umberto D“ JOe um'AfÞessum éstæ®um 1:16111
LZrZísíi s %Jr 2 s. ‘ss „ ^ „e ****„.
« aðstoðarmemi, „vl íyrir Uatamennina al l4fa aft- ‘ZT Z~. S SJST i'“’TT
ust margan senur, sem kann- 'þeirra og áhyggjur skyldu
gke voru ekki eins vel kvik-' sjást á léreftinu, svo að á-
aldrei hefir
iriiyndaðar eins og í Holly- horfendur myndi
jvyood-myndunum eða í þeim gleyma þeim. Brosandi segja framförum 1946* voru seldar
^i'önsku, en þær voru í þess þeir frá því, að mikið af þvi, -j 2g myndir til 16 landa
riieira samræmi við raunveru- 1 sem við undrumst og köllum
féikaitfkmjraunsæi, sé aðeins vegna lé-
'■•• Hinir þekktustu leikstjórar,' legra skilyrða, lélegs kvik-
Rœseiltni, De Sica og Castell- myndaútbúnaðar og erfiðrar
ani.
. . . . .. . vegna heppni en getu. |fyrst og fremst framverðirn-
hafa staðizt profra.umna. , Danir höfðu oft góð tök á ir sem ekki eru góðir 0K
Allur kvikmyndaiðnaðurinn miðjunni á köflum, og áttu býggia illa upp En sem sagt
tekl5 “PPhlattP, sem au KSíSbZS
runnu út í sandinn vegna lé- Karl GuðmundsSon var
1QR1 vnrn tnlnrnar 19QS mvnrl ie!la- marksk°ta' AÖalVeik" j bezti maður ÍSlenzka liðsíns Og
!',S.!f:.“S“iV“.h-!.4,r.a“.;,latnframt á vellhmm. Karl
var nú mun virkari i sókn
ir til 68 landi. A aðeins fimm vörðunum, sem tókst aldrei
árum hafa italskar kvik- virkilega vel upp. Að vísu var
... . „ . . .... _ . . myndir skipað sér á bekk með nokkuð jafnvægi milli sóknar
ío að þvi að tónupptoku. Emnig var maigt neimsframleiðslunni. Skipu- og varnar meðan Bjarna naut
lagni ein hefði ekki getáð við, en hann lék oftast sem
komið þessu fram. Til þess fjórði framvörður. Náði liðið
þurfti listræna hæfileika. Og þá oft sæmilegum leik, þ. e.
þeir voru fyrir hendi. fyrst' í fyrri hálfleiknum, og- . ,
i sköpuðust þá nokkur tækifæri sér' A frp'mverð,ina heíir áður
ttawÞJT wi i w vt r»4 T fvm wvlívwvwvtl
við danska markið. Fyrsta
Ástæðan til hinnar fljötu markið kom einnig þegar 10
en nokkru sinni fyrr. Lítið
reyndi á Helga í markinu, en
honum verður ekki kennt um
márkið. Sveinn var traustur,
og sama að segja um Einar.
en hann skilaði hræðilega frá
verið minnzt. í framlínunni
var Reynir mjög góður og einn
frægðar italskra kvikmynda min voru af leik) en þa lagði ig Gunnar Gunnarsson. Tríó
liggur í því, að maður hefir
ekki sarnjöfnuð í framleiðslu
annarra landa, því þar skort-
ir neistann. ítölsku framleið-
endurnir höfðu auga fyrir
Reynir mjög góðan knött fyrir f® var ekki sott. Halldór vinn
fæturnar á Gunnari Gunnars ur mikié en verðnr iítið úr
syni, sem skoraði þegar. Gékk leik sinum- Þorbjörn mátti
á upphlaupum nokkuð á víxl, sin ekkl mikils gegn Ander-
en B-1903 var þó í heldur sen- Gunnar Guðmannsson
jþ Irignd' Bérgman í kvikmyndlnni „Evropa 1951.“
því, sem hafði þýðingú fyrir meiri sókn. Nýttust tækifæri kom í stað Bjarna, en náði
ekki. Leið svo þar til 15 min.! sér aldrei á strik. Það er leitt,
voru eftir af leiknum, en þá hvað jafngóður leikmaður og
lék Reynir upp að endamörk- Gunnar getur verið, fær lítið
um, og lagffi vel fyrir til Gunn I út úr leik sinum.
ars Gunriarssonar, sem skor-j Dómari var Guöjón Einars-
aði annað mark sitt. Danir son, en áhorfendur voru uríf
hertu sig eftir markið og 10. 3500.
fólkið í landinu. Með því að
vera sem ítalskastir urðu þeir
alþjóðlegir. Þeim tókst að
gera hluti, sem enginn hafði
áður getað gert, og það sýndi
, sig, að það, sem þeim lá á
■ 1 hjarta, kóm einnig öðrum við.