Tíminn - 13.05.1958, Blaðsíða 5

ríMINN, t'riðjud'iginn 13. maí 1958.
Orðið er friálst:
MitiriimiiiiiiiiiiiHiiiiiuiiiiiiniiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiuiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiifiiiiiiiiimiirE^
Hvers vegna ekki korniðjuver? I Sérleyfisferðir
5
«
í
i
I
í Tímanum í dag, sunnudag 13.
apríl, undir málaflokknivm „Skrif-
að og skrafað“, sé ég varpað fram
þessari spurningu: „Hvert verður
næsta stóriðjufyrirtækið?“ Gefur
það niér tilefni til hugleiðinga
þeirra, er fram koma í þessum
greinarstúf. Er í greininni b'ent á.
ýmis vorkefni, sem nú eru í athug-
un á þessu sviði, svo sem: salt-
vinnsiu í Keflavík, þungavatns-
framleiðslu með orku frá Hengl-
inum, ennfremur atliúganir á stór-
felldum raforkuvirk.funum í þágu
einhverrar sérstakrar stóriðju
(1‘ikl. alúmíníum vinnslu), o. s. frv.
Sjálfsagt eru allir sammála irtn
nauðsyn slíkrar stóriðju, ef til
liennar fengist nægilegt fé og
tækni erlendis írá, þvi að vitaskuld
er ibvorugt til innanlands í nógu
stórum stál, <og því sammála grein-
arhöf. f lok greinarinnar um að
vonandi fáist fljótt svar við þess-
ari spurningu.
En getur ekíki fleira en þetta
komið til greina, ef í alvöru er
verið aS leita éftir iðnaðarfram-
leiðsiu, er hentug sé til útflutn-
ings og skapi mikla vinnu í land-
inu, jafnvel þó í smærri stíl væri
til að byrja með? Væri t.d. ekki
allt eins hagkvæmt og líka miklu
viðráðanlegra að koma hér upp
korniðjuveri við góða höfn, eða
þar sean góð hafnars<kilyrði væru
fyrir hendi?
Það sem kemur mér til að benda
á þennan möguleika, er sú stað-
reynd að við erum næstu nágrann-
ar Kanada — þött langt sé að
vísu á milli — og að Kanadamenn
senda érlega mikíð magn af hveiti
feonii á heimsmaifeaðinn í gegn
um hafnarborg sína við Hudsons-
flóann, Churchill. Frá Churchill
mun vera styttra til íslenzkra
liafna <?n til evrópskra eða brezkra,
en til þeirra liggur hveitistraum-
urinn. Nú hagar svo til, að Hud-
sonflóinn er ekki fær skipum!
vegna ísa, nema nokkra mánuðij
á ári, eða frá því í júlí fram í|
öktóber eða nóvember þegar bezt
lætur. Verður því að hraða flutn- j
ingum yfir hafið áður en leiðir:
lokast, annars bíður hveitið í
Churchill til næsta sumars. Gefurj
það auga leið að því styttri sem|
sjóleiðin er, því fleiri ferðir er
hægt að fara á hverju hausti með
sama skipakosti.
Þegar þessar aðstæður eru hafð- j
ar í huga virðist sú hugmynd ekki j
fráleit að íslendingar og Kanada-j
inenn tækju upp samninga sín á
milli um að koma enn meira af
hveiti á haustin út fyrir sjálfheldu
Hu<teonfi.óans með því að flytja
á stuttum tíma mikið magn til
íslands, geyma það hér og mala
að vetrinum og senda það síðan
iil neytendanna um allar jarðir
í íslenzkum skipum. Sem sagt,
feoana hér upp korniðjuveri, þótt
ökkur íslendingum kunni að láta
það undarlega í eyrum, áð tala
um korniðjuver í kornlausu Iandi.
íækni og vísindi nútímans hafa
gert margt undarlegra en að láta
sMkt verða að venileika. j
Hér þjTfti fyrst að velja góða
höfn, byggja við hana korn-
geymsiuhús (Terminai Elevators),
sem lweitiflutningaskip gætu lagzt
upp að til affermihgar, einnig
þyrfti að byggja hveitimyllur og
önnur mannvirki í sambandi við
mölunina og að líkindum viðbótar
rafvirkjun. Slíkt korniðjuver
xnyndi veita mjög mikla og stöð-
uga atvinnu og :m.a. væri elcki ó-
líklegt að fhitningaskip þau, er
færðu hveitið tij og frá ströndum
íslands, yrðu með tímanum ís-
Ienzk og mönnuð íslenzkum sjó-
mönnum. Einnig má benda á að
um leið og hveitimölun yrði tekin
hér upp í stórum ®tfl, félli til í
landinu sjálfu mikili og góður
fóðurtoætir, þar sem væri hveiti-
hratið.
EI unnt yrði að koma á samn-
ingum milli landanna um stofnun
slíks fyri.rtækis mundi það stuðla
mjög að meiri og toetri samskipt-
um við þennan næsta nágranna
ofekar í vestri. sem mjög lítil hafa
verið til þéssa. Enda þyrfti að
vera mjög náin samvinna milli
landanna um þetta mál, þar sem
Kanadamenn legðu tife auk hveitis-
ins, fjármagn og tækni — en tækni
þeirra í hveiti-iðnaðinum er mjög
fullkomin, — en við legðum til
aðstöðúna sém landið hefir að
bjóða, vinnukraftinn og orkuna og
síöar tæknimenntaða menn til starf
anna. Jafnframt gætu flutningar,
eins og áður cr að vikið, orðið að
miklu leyti í höndurn íslendinga.
Ekki myndi það spilla fyrir sam-
vinnu við Kanadamenn á þessu
■sviði, að menn af íslenzku bergi
brotnir eru meðal áhrifamanna
bændasamtakanna í sléttufylkjum
Kanada, þaðan sem hveitið kemur,
né heldur hitt, að bæði löndin eru
í Atlantshafsbandalaginu og undir-
nefndum þess.
Ekki væri nauðsynlegt að byrja
með 'svona iðjuver í eins stórum
stíl og þá sióriðju, sem nú er
helzt rætt um. en þáð yrði kostur
við þetta fyrirtæki, ef góð
reynsla fengist af starfsemi þess,
myndi það vaxa og eflast af sjálfs-
d'áðúm, eftir þvi sem þörf gerðist.
Vilja ekki okkar ágætu forráða-
menn gefa þessu máli einhvern
gaum og setia það á bekk með öðr-
um stórmálum, sem nú eru komin
á óskalista okkar ístendinga í ná-
, inni framtíð?
Aknrcyringur
Reykjavík - FSjéfshEíð
Frá 10. maí til 1. júní verður sérleyfisferðiun |
Reykjavík—Fljótshlíð hagað sem hér segir:
Frá Rvík þriðjud. og fimmtud. kl. 17 og
laugard kl. 14.
Frá Múlakoti sömu daga kl. 9 f.h.
Kaupféfag Rangæinga
uniiniimumiiiiiiiiiimiiiiiiiiiiiiiiiiiiimuiiiiiiiiiiniiiiiiiiiiimuiiniiiuiiimuinmtiiimimit!
Dráttarvextir falla á söluskatt og útflutningssjóðs-
■| gjald, svo og farmiða- og iðgjaldaskatt samkv. 20.'
I —22. gr laga nr. 86 frá 1956, fyrir 1. ársfjórðung ■
1958, hafi gjöld þessi ekki verið greidd í síðasta,
3agi 15. þ. m.
n
s Að þeim tíma liðnum verður stöðvaður án frekari j
| aðvörunar atvinnurekstur þeirra, sem eigí hafa i
þá skilað gjöldunum.
Reykjavík, 12. maí 1958.
| TOLLSTJÓRASKRIFSTOFAN,
| Arnarhvoli.
iiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiniiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiimiiiimiiiiiiiiiiiiíi:: íw
ÍSABELLA
KVENSOKKAR
Viðurkenndir fyrir útiit og
endingu
9
3
3
3
frá Byggingasamvinnuféfagi Reykjavíkur.
Þriggja herbergja íbúð í sambyggingu við Eskihbð
er til sölu. Eignin er byggð á vegum Byggingasam-.
vinnufélags Reykjavíkur og eiga félagsmenn for-
kaupsrétt lögum samkvæmt.
Þeir félagsmenn, sem vilja nota forkaupsréttinr.,
‘ skulu sækja um það ski'iflega til stjórnar félagslns .
fyfir 15. þ. m. ■ ■ ■
Stjórnin.
ÍSABELLA
BSABELLA
SVSarta;
Mma,
IViaría,
Þunnir,
fallegir,
sterkir.
þykkari, faliegir,
lil hversdagsnotkunar.
SSABELLA lækkar
sokka — reikninginn
iiiiiiiiiiiiiHiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiimiiiiiiiimiiiimiiirniiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiKiiiiiiiiiiiuiíiit
•§
5 . . :=a
| Hálf jörðin ;j
| SMYRHÓLL j
í Haukadaishreppi í Dalasýslu fæst nú þegar til |j.
3 \ 3
1 kaups og ábúðar. Upplýsingar gefur Jens Jóns- p
son, Langholtsvegi 1, Reykjavík. Sími 32179. j
5 . Í?
VIIIIIIIIIIIUHiniIIHIIHIIHIIIHIHIIIillHlliHfHlfllíltllllHIHflllllHllilIHIHHIHHIHIHHllHIIIHIHfimillllHHIIffÍ!. ififf
Jörð
I sem hefir mikil hlunmndi, fjörutíu kílómetra frá
Borgarnesi, fæst til leigu og ábúðar frá næstu far-
| dögum. Leigukjör þægileg. Skrifleg tilboð sendist
skrifstofu Tímans fyrir 25. maí merkt: ..Skemmti-
1 leg jorð“. .
I "I
•f ' ' ‘ ■ 4 - _
lUiHiiiniiiiiimiiiiimiiiiiiiiiiiiiiHiiiiiiiuiiiiitiiiiiiiiiiiiiiuiiynimiiiniiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiuiimniiiiiuöppiHi
VlUIIlIHIIHmiUIIHIIIHIHIHIIIIIHIIIIHIHIIIIIHIHIIIIIIIHIIIIIIIIHIIHIIIIHIIIHHIIIIHIIllIHlHHIIIIHiniUilllimilHtlÐ =
herbergja ÍBÚÐ
£ =
óskast til Ieigu á næstunni. Allt að árs fyrirfram- | =
= =
Skrifstofa okkar
í Reykjavík, er flutt í I-Fafnarhvol, 3. hæð.
Vinnuheimiiið að Reykjaiundi
greiðsla. Tilboð sendist blaðinu merkt: „Árs fyrir- 1 =
framgreiðsía“ fyrir laugardaginn 17. maí.
| 3iiiiiiiiuiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiimiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiíiiiiiiiiiiiniiuiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiimuiuiiHiiimiiH.«:!it
Rafmyndir hf. Lindarg. 9a, sími 10295