Vísir - 16.01.1928, Blaðsíða 3

Vísir - 16.01.1928, Blaðsíða 3
VISIR Til að rýma fypip mýjum vörum, seljum við Jþessa viku nokkur stykki af Tetrarfrðkktiiíi ob Karlfflannafútttffi fyris* liálfivipði. Frakkar, sp.m áður bafa kostaS fi2 kr., seijast nú fyiir 31 kr. Frakkar, sem aöur hafa kostaS 110 kr, seljast nú fyrir 55 kr. Föt, sem hafa kostað 68 kr., seljast ná fyrir 34 kr. F8t, sem hafa kostað 82 kr,, seljast nú fyrir 41 kr. Fð+, sem hafa kostað 95 kr., seljast nú fyrir 48 kr. apfremur gefum við 10—25% afslátt af öllum öorum fötum og frökkum. Notið tækifærid til ad kaupa ödýrt. Bpauns-Vepslun aagja., aö hann léti skamt hóggva niíMi og rak hver bókin a'ðra, þótt ijæstar verSi taldar hér. The Re- fupa oí the Native birtist 1878, en af sögum hans eru aS eins tvser irægarí en sú bók, enda er þa'S samiafit a'S segjá, að engin þeirra ÆSraScennír hann betur og engin þeirrá er í rauninni stórfeldari. Yfir henni hvílirfráupphafitilenda sánii ægilegi örlagaþunginn sem ýfir Njálu, og viS fyrstu yfirferS Htesir hún slg svo inn í huga les- andans, a'S hún líSur honuni aldrei framar úr mínni. Jafnvel hin dauöa náttúra verSur lifandi og ^tarfandi í meðvitund hans. Má vel segja aö hin ófrjóva og eySi- ícga Egdon Heath sé engu síSur „persóna" í sögumii heldur en -Sjálfar söguhetjurnar, sem þó eru „Fortns more real than living man. Nurslings of immortality." Þær tvær sögur Hardys, sem «iesta frægS hafa hlotiS, eru Tess ¦of fhe Dnjrbervilles (1891), fræg- USt þeirra allra, og Jude the Obscure. Hafa sumir ritdómarar tekið svo djúpt í árinni aS segja a*S hin ryrri sé ágætust skáldsaga í heimsbókmentunum, en vand- hæfi eru á því, aS kveSa upp slík- an dóm, því yrkisefnin eru svo ffiargvísleg, a'S samanburSur verS- tif oft og eínatt marklítill. En hitt mun óhætt aS fullyrSa, aS í öllum bókmentunum er ekki til göfugri kona en söguhetjan, Tess. Hún lifir, hún verSur elskuS og fyrir henní beygja sig karl og kona i auömjúkri aSdáun og djúpri hlut- tekningu meSan hugsanir og til- íinningar mannshjartans eru nokkuS skyldar því sem nú eru Þegar Jude the Obscure kom út, íyrir rúmum þrjátíu árum (1896), var hugsunarháttur Breta aS ýmsu íeytí annar en hann er nú. Hræsn- hx, skinhelgin og skilningsleysiS á ollu því, er viS kemur kynferSis- sttáfunum, voru þá margfalt meiri, ¦euda var þaS tuttugu árum áSur et» Maríe Stopes og samherjar fieimar hófu þá hina merkilegu starfsemi, sem valdiS hefir bylt- íagtt i skoSun þjóSarinnar á þess- ua> málum. Ærslin gegn Hardy gtngu sem vænta mátti fjöllunum íiasaTa, þegar þessi ömurlega og égiuíega (því ógurleg er hún) bók ííaaa út, en löngu eru þau gleymd ©.g íián hef ir hlotiS örugt og æ- vraírandi tignarsæti viS hliSina á sögum Dostojevskis, „Sekt og syndagjöldum" og „Vitfirringn- um". I þessari bók hefir Hardy sj'nt fram á þaö meS hræðilegri grimd, hversu siSferSissljóieiki getur dregiS jafnvel þá, sem best eru gefnir andlega og auk þess vel innrættir, niöur í undirdjúp andleg'rar og líkamlegrar eymdar, og hversu órjúíandi þaS lögmál er, aS eins og maSurinn sáir svo mun hann og upp skera. Og eins og i Tess kveSur hann hér upp niiskunnarlausan dóm yfir hræsni og yfirdrepsskap þjóSfélagsins. Um þessa bók hefir Arthur Sy- mons sagt, aS hún sé „perhaps the most unbiassed consideration in English fiction of the more com- plicated questions of sex." Vita- skuld hafa hræsnarar og heigul- menni, sem ekki hafa komist hjá því aS viSurkenna afburSa list liöfundarins í þessum sögum, en sjálfir ekki getaö skiliS, aö nokk- ur hefSi hug til þess aS hneyksla smælingjana meS þvi aS ganga í berhögg viS alment ríkjandi yfir- drepsskap og tvöfeldni, halditS því fram, aS þaS væri alls ekki tíl- gangur Hardys, a'S beina skeytum sinum aS þjóSfélaginu, heldur \æri hjer um aS ræSa listaverk, sem ekki ættu neitt skylt viS veru- leikann. Þetta er viSlíka röksemd eins og aS segja, aS Þorsteinn Er- lingsson hafi fari'S meS marklaust glamur svona rétt aS gamní sínu þegar hann orti „Brautina". Har- dy hefir líka sjálfur tekiS af skar- iö í þessu efni og kveSst skrifa í fullri alvóru og einlægni. Hégóma- menn á meSal lesenda sinna kveSst hann vilja minna á orS Hierónym- usar kirkjuföSur, aS „ef sannleik- urinn veldur hneyksli, þá er betra aS hneyksli veröi en aS breitt sé yfir sannleikann." Enda þótt liklega megi telja, aS Hardy hafi nieö sögmn sínum komist svo hátt, aS enginn hafi náS hærra marki sagnaskáldskap og nauSa fáir (ef til vill enginn) séu þar jafnokar hans, þá dettur þó engum í hug, aS ^>a8 verSi fyr- ir sögurnar sem komandi kynslóS- ir setjí hann hæst eða dá hann mest. SkoSanir manna eru skiftar um margt, og enda um flesta hluti, en ekki leikur þaö á tveim tungum aS langmest bókmenta-afrek hans séu söguljóS þau hin miklu, ei- hann kallaSi The Dynasts og út kom á árunum 1903—1908. Þessi _l.1|lt| yRur' í h|p F. H. KJARTANSSON & Oo, Simap 1520 og 2013. söguljóð („an epic drama" kallar hann þau sjálfur) eru saga Na- poleons frá 1804 er hann hugði aS ráðast inn í England og til þess er dómur hans var endanlega upp kveSinn i orustuniii við Waterloo 1815. En þó aS þetta sé sagt, þá er þar meS engin hugmynd gefin um hina óendanlegu fjölbreytni þessa tröllaukna skáldverks. Þvi hefir verið haldiS frarn af merk- um bókmentafræSingum, aS eng- in söguljó'ð væru til sem þyldu samanburS viS The Dynasts og fyrir þessu hafa veriS færS mörg rök meS því a'ð sýna í hve mörgu hin frægustu meSal eldri sögu- ljóSa (kviSur Hómers, Virgils og Miltons) standi þessu verki Har- dys aS baki. Slíkt er þarflítill samanburSur, og hvaS sem honum líSur, þá mun þaö víst, aS The Dynasts eru eitt hinna allra stór- feldustu skáldrita heimsbókment - anna. Eitt af megineinkennum Hardys er miskunnarlaus og ósveigjanleg rökfesta. Alt rennur sitt fasta skeiS til óumflýjanlegra endaloka. MaSurinn er hjálparvana leiksopp- ur blindra og miskunnarlausra afla, sem eru svo óendanlega vold- ugri en hann, og ef okkur var þaS ekki áSur ljóst, þá finnum viS þaS er viS lesum Hardy, aS viS höfum af litlu aS státa. - - Eg leiSi hjá mér aö tala hér um önnur rit Hardy's í bundnu máli en The Dynasts, enda þótt mikiS liggi eftir hami af öSrum ljóSum. Er því ekki aS leyna, aS ástæSan fyrir þögn minni er þekk- ingarskortur, því kvæSasöfn hans eru mér aS heita má algerlega ó- kunn. En þaS veit eg, aS margir hafa miklar mætur á þeim, og ó- merfc get eg ekki hugsa mér aS þau séu. Thomas Hardy gnæfSi hátt yfir samtíSarskáldin á seinni árum, en af eftirlifandi sagnaskáldum Eng- lendinga mtm tæplega vertJa um þaS deilt, aS John Galsworthy sé t'remstur. Sn. J. D EBDl. 59281177-1 Dánarfregn. Hans Hannesson póstur lést í nótt eftir nokkurra daga legu. Var gerSur á honum holskuiiSur vegna garnaflækju um miSja vikuna sem leiS, en reyndist ekki hægt aS bjarga lífi hans. Veðrið í morgun. í Reykjavík hiti 1 st., Vest- manneyjum 4, ísafiröi frost 3, Ak- ureyri 6, SeyðisfirSi hiti 3, Grinda- vík 4, Stykkshólmi o, GrímsstöS- um frost 7, Raufarhöfn 1, Hólum í HomafirSi hiti 3, Blönduósi frost S, Þórshöfn í Færeyjum hiti 4, Kaupmannahöín 2, Utsira 2,Tyne- mouth 6, Hjaltlandi 6, Jan Mayen frost 8 st. (Vantar skeyti frá Ang- magsalik). —¦ Mestur hiti hér í gær -f- 2 st., minstur ~- 4 st. — Djúp lægS fyrir suSvestan land. Stefnir austur eftir. SuSaustan kul á Halanum. — Horfur: SuSvestur- land: Stormfregn. I dag og í nótt: SuSaustan hvassviSri. ÞíSviSri. —- Iraxaflói: Stormíregn. í dag: All- hvass suSaustan. í nótt: Hvass suSaustan. ÞÍSvi'ðri. — BreiSa- fjörSur og VestfirSir: í dag og í nótt: Allhvass suSaustan. Senni- lega úrkomulaust. — NorSurland og norSausturland: í dag og i nótt: Vaxandi suSaustan. Bjart veSur. —-¦ AustfirSir og suSaustur- land: í dag og í nótt: Allhvass suSaustan. Dálítil úrkoma. Frost- laust. Skipafregnir. Gullfoss er væntanlegur tilVest- mannaeyja í kveld. Goðafoss er einnig væntanlegur i kveld til Djúpavogs. Esja var i Vestmannaeyjmn í ívorgmi. Væntanleg hingaS seint í kveld. Selfoss. er í Vestmannaeyjum: Lagarfoss var í Hull á Englandi á laugardaginn. Kísisiaffið gerir aila gíaöa Susanna fór héSan í gær meíS fiskfarm áleiSis til Spánar. Dagbjört, fiskflutningaskip h.f. Kveldúlfs, fór einnig héSan í gœr, í ferð kringum land til að sækja fisk. Imperialist og Karlsefni komu báSir frá Englandi í gær og fóru út aftur á veiSar samdægurs. Enn- fremur fór Geir á veiSar í gærdag. Tveir útlendir botnvörpungar, annar enskur, hinn þýskm-, sem komu hingaS inn í fyrradag, iorií aftur út á veiSar í gær. E.s. Suðurland kom kl. 2 siSd. i g-ær frá Borg- arnesi, meS norðan- og vestanpóst. N orðmannaf élagið heldur aSalfund í Iönó kl. &y2 í kveld. Flytur dr. Jón Helgason biskup þar erindi um „Norðmenn og íslendinga fyr og síSar", og auk þess verSur til skemtunar upplestur, hljóSfærasláttur og sýn- ing þjóSdansa. Auk þessa verSa ýms áríSandi félagsmál rædd og eru meSlimir beSnir að fjölmenna. Fundur verSur haldinn í félagi frjáls- lyndra manna í Báruhúsinu, uppí, annaS kveld, kl. gy2. Fundarefni> Bæjarstjórnarkosningarnar. Pétur Jónsson óperusöngvarí hefir veriB ráS- inn til aS syngja sem gestur á kg£ leikhúsinu í Khöfn í næsta mán- uSi aSalhlutverkiS í söngleiknutn Othello. Hefir mikiö orS veriC á því gert, hve sniidarlega Péttir fari meS þaS hlutverk. Þó merkí- legt megi heita hefir Pétur aldrei veriS fenginn til a8 syngja á kgl. leikhúsinu áöur. Þingskrifarapróf fór fram í morgun. Gengu «1 manns undir þaS, en eigi er oss kunnugt um, hversu margir stójS- ust. Auk þeirra hefir fjoldi manna, er áSur hafa veriö þingskrifarar sótt um skriftir.

x

Vísir

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Vísir
https://timarit.is/publication/54

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.