Morgunblaðið - 20.06.1934, Síða 2

2
JHorgtmMaíM
Crtgef.: H.f. Árvakur, Reykjavlk.
Rltstjðrar: Jðn KJartanaaon,
Valtýr Stefánason.
Rltatjðrn og afgrelOala:
Auaturatrœt) 8. — Ptml 1*00
AuKlíalngastJðrt: E. Hafterg.
Auglýslngaskrlf atof a:
Austurstrætl 17. — Sta»l 8700,
Helmastmar:
Jðn KJartansaon nr. 874*.
Valtýr Stefánsson nr. 4880
# Árnl Óla nr. 8045.
E. Hafberg nr. 8770.
Áskrlftagjald:
Innanlands kr. 3.00 á aaánutSl.
Utanlands kr. 8.50 á mánuBI
1 lausasölu 10 aura elntaklB.
80 aura maB Uaabðk.
Gengis-kuiða
Hiþýðuflokksíns.
Sumir stjórnmálamenn eru
þannig’ gerðir, að þeir muna
fyrst eftir loforðunum til kjós-
endanna, þegar kosningar
standa fyrir dyrum.
Þannig hefir það reynst með
Framsóknarmenn. Fyrir kosn-
ingarnar 1927 var aðalmál
Tímamanna, að lækka gengi
krónunnar. Þetta var „mál
málanna" þá.
Tímamenn komust til valda
upp úr kosningunum 1927 og
sátu við völd næsta kjörtíma-
• bil. — En altaf gleymdu þeir
„máli málanna" —- gengismál-
inu. Meira að segja settu þeir
öflugar ráðstafanir — innflutn
ingshöft og einokun á öllum
gjaldeyri landsmanna — til
þess að tryggja það, að ís-
lenska krónan ekki fjelli.
Þannig urðu efndir þessa lof
orðs Tímamanna.
Sami skrípaleikurinn endur
tekur sig núna. Eru það eink-
um Bændaflokksmenn, sem
gaspra nú um gengislækkun
— sömu mennirnir, sem göspr-
uðu um þetta „mál málanna“
fyrir kosningarnar 1927, en
sviku öll loforðin þegar þeir
komu til valda.
Alþýðublaðið þykist vera á-
kaflega hneykslað yfir þessu
kjésenda-glamri Bændaflokks-
manna, og heldur að eitthvað
sje upp úr þessu glamri leggj-
andi núna. Þó veit blaðið mæta
vel, hvað fortíðin hefir að
segja í því efni.
Annars er það að segja um
gengismálið, að þótt einstaka
maður í öllum stjórnmálaflokk
um (og í því efni er Alþýðufl.
engin undantekning) hafi tjáð
sig fylgjandi gengislækkun,
hefir meiri hluti þings aldrei
fengist til að ganga inn á þá
braut, að lögþvinga gengis-
lækkun. Það sanna best ráð-
stafanir þær, sem gerðar hafa
verið af Alþingi. Gengismálið
hefir aldrei verið hreint flokks
mál nokkurs stjórnmálaflokks
og þannig mun enn reynast.
En það er annað í sambandi
við þetta mál, sem vert væri
fyrir Alþýðublaðið að athuga.
Alþingi hefir með lögum ein-
okað allan gjaldeyri lands-
manna. Þessi einokun hefir
komið þungt niður á smærri
útgerðarmönnum og sjómönn-
um, sem þurft hafa að kaupa
steinolíu af Hjeðni olíukóng.
Hjeðinn olíukóngur fær gjald-
eyri þann, sem útgerðarmenn
Ieggja til og kaupir fyrir hann
MORGUNBLAÐIÐ
ilerskipalicimsókn
Orustuskipið „Nelson“.
í gærmorgun fengum vjer heim-
sókn af tveimur hreskum her-
jskipum, orustuskipinu „Nelson“ og
tundurspillinum „Crescent“. Lögð-
ust skipin úti í sundinu milli Eng-
eyjar og Viðeyjar, þar sem breska
orustuskipið „Rodney“ lá sumar-
ið 1930, er það kom hingað í heim-
sókn vegna Alþingishátíðarinnar.
„Nelson“ er af sömu stærð og
,.Rodney“ og ristir svo djúpt (um
30 fet) að ekki þykir vogandi að
fara inn ,á ytri höfnina.
Kl. 2(4 í gærdag' kom yfirfor-
ingi „Nelsons“ í land og heira-
sótti fyrst, breska ræðismanninn.
Þvi næst fór hann í opuibera
heimsókn til forsætisráðherra í
Stjórnarráðinu, og síðan til sendi-
Iiérra Dana. En kl. 3(4 för Ás-
geir Ásgeirsson forsætisráðherra
í opinbera heimsókn um borð. Sótti
hann bátur frá orustuskipinu upp
að steinbryggju og var hann
kvaddur með þrumandi fallbyssu-
skotum.
Orustuskfipið „Nelson“ er 33.500
smálestir áð stærð. Það er for-
ystuskip heimaflota Breta, og á
því er ýfirflotafóringinn, Sir
William H. G. Boyle, K. C. D.
Næstir honum að virðingu ganga:
Paymaster Commánder E. B.
Elstob, O. B. E„ Flag Lieut. G. C.
Colwill, Chief of Staff Capt. P.
F. P. Caluíert, D. O. S. (Commo-
dore lst. Class), Secretary Pay-
master Lieut. Commander M.
Lawrey, og Captain of the Fleet
B. W. Oldham, O. B. E. — Um
1200 manns eru á skipinu. Það
hefir 9 fállbyssur 16 þuml. víð-
ar, 12 fallbyssur 6 þuml. og' 6 fall-
byssur 4,7 þuml. auk tundurskeyta
fallbyssna, hríðskotabyssna og
byssna til að verjast flugvjela-
árásum.
Tundurspillirinn „Crescent“ er
1375. smáli, af . líkri gerð og
„Fylla“, nema miklu hraðskreið-
ari. Getur hann farið 33 sjómílur
á klukkustund.
Skipin halda hjer kyrru fyrir
fram til 27. þ. mán.
S j ál f s tæ ð is f lokkurin n
og gengismálið.
Alþýðublaðið skýrði frá því í
gær, að samningar væru gerðir um
|það milli Sjálfstæðisflokksins og
Bændaflokksins, að lækka gengi
krónunnar að loknum kosnii%um.
Varaformaður Sjálfstæðisflokks
ins, Ólafur Thors, rak þessari
kosningalygar ofan í Alþýðu-
blaðið í útvarpsræðu í gærkvöldi,
með svo hljóðandi yfirlýsingu:
„Alþýðublaðið, sem út kom í
dag, segir, að stórfeld gengis-
lækkun sje ákveðin með samning-
um milli Sjálfstæðisflokksins og
Bændaflokksins.
Þetta er með öllu tilhæfulaus
ósannindi, sem enginn fótur er
fyrir. Engir slíkir samningar hafa
verið gerðir og ekki svo mikið,
sem komið til orða að gera þá“.
steinolíu. Hann selur svo ' aft-
ur sömu útgerðarmönnum stein
olíu fyrir mikið hærra verð en
nauðsyn krefur.
Svona ráðstafanir með gjald |
eyri landsmanna eru óþolandi.!
En Alþýðublaðið hefir ekkert
við þetta að athuga, enda er,
það budda Hjeðins olíukóngs, ;
sem hefir hagnað af þeim.
Jónas Jónsson segir:
Flokkurinn minn þolir ekki
samviskusama endurskoðun
Landsreikninga.
Orðsending til Pjeturs
í Hjörsey.
Á framboðsfundunum í Mýra
sýslu varð Pjetri Þórðarsyni í
Hjörsey tihrætt um stjórnmála
afskifti Jónasar Jónssonar og
vítti mjög framkomu hans og
feril allan.
Fór hann í því sambandi góð
látlegum orðum um Bjarna
Ásgeirsson, sem fengið hefir
með undirskrift sinni hin svo-
nefndu „Hriflu-handjárn“.
Sagði Pjetur Þórðarson og
beindi þeim orðum til Bjarna,
að þeir vissu það jafnvel báðir
Bjarni og hann, að í þeim flokki
þar sem Jónas Jónsson væri
flokksforingi, gæti enginn góð-
ur drengur þrifist.
í því sambandi skýrði Pjet-
ur frá því, að þegar hann hætti
endurskoðun Landsreikninga,
hefði hann fengið brjef frá
Jónasi Jónssyni.
í brjefi því viðurkendi Jónas
að Pjetur hefði leyst endur-
skoðunarstarf sitt vel af hendi.
En hann bætti því við, að hags
.Lf irsðisf - iiiaí sðsialisls
í „fjögra ára áætlun“ þeirri,
er sósíalistaf hjer hafa þýtt úr
stefnuskrá þýskra Nazista og
tileinkað sjer, segir m. a., að
sósíalistar heimti fullkomið lýð
ræði í stjórr.málum og atvinnu
málurn.
Þeir hafa sjáifir, sósíalist-
arnir verið að skýra það und-
anfarið, hvernig þessi „lýðræð-
is“-krafa lítur út hjá þýsku
Nazistunum, þegar til fram-
kvæmdanna kemur.
Framkvæmdir sósíalista hjer
á íslandi, að því er snertir lýð-
ræði í stjórnmálum og atvinnu
málum, hafa orðið svipaðar og
hjá Nazistunum þýsku.
Á aukaþinginu í vetur var
háð úrslitaorustan í kosningar
rettarmálinu. Þá varð „lýðræð-
is“-kend 'Hjeðins Valdimars-
sonar ekki meiri en það, að
hann ætlaði að leggja rjettlæt-
ismálið á hilluna og setjast á
ráðherrastól með verstu fjend-
um lýðræðisjnálsins, Tíma-
mönnum.
Og Hjeðinn vildi gera meira.
Hann lýsti því hátíðlega yfir í
greip í Alþýðublaðinu daginn
áður en aukaþingið kom sam-
an, að ætlan hans og Hrifl-
unga væri su, að stjórna land-
inu „án löggjafar“ — fyrir
það fyrsta fram yfir kosningar
og svo auðvitað áfram, ef kosn
ingarnar hefðu snúist á móti
rauðliðum! Þannig var lýðræð-
ishugur sósíalitsa þegar ráð-
herrastóllinn var í boði.
„Við heimtum fullkomið lýð-
ræði í atvinnumálum“, segja
sósíalistar ennfremur. „Vinna
handa öllum, sem vilja sinna“,
sagði Hjeðinn í útvarpinu á
mánudagskvöld.
O, jæja. Þannig tala sósíal-
istar.
En hvernig framkvæma þeir
þessa lýðræðis-kröfu í atvinnu
málum?
Samningarnir, er þeir gerðu
við Tímamenn á aukaþinginu
í vetur, ef til stjórnarmyndun-
ar hefði komið, lýsa fram-
kvæmdum sósíalista í þessum
málum. Þar var svo fyrirmælt,
að enginn verkamaður á land-
inu skyldi fá vinnu hjá ríkinu,
nema hann undirgengist að
hlýða í einu og öllu stjórnmála
klíku þeirri, sem stjórnar Al-
þýðuflokknum.
Vegavinnudeila sú, er þessi
klíka Alþýðuflokksins stofn-
aði til á dögunum, sýnir einnig
hvernig sósíalistar hugsa sjer
framkvæmdir á þessari „lýð-
ræðis“-kröfu í atvinnumálum.
Fjölment lið iðjuleysingja
og slæpingja var sent út til
þess að kúga vegavinnumenn
til að leggja niður vinnu. Vega
vinnumönnum var hótað öllu
illu, ef þeir ekki hlýddu boði
burgeisa Alþýðuflokksins.
Nokkrir vegavinnumenjt
voru með ofbeldi neyddir til aS
leggja niður vinnu. Þeir urð*
frá vinnu nokkra daga. Eía
ekki sýndi Hjeðinn sig þá á
heimilum verkamanna til |)e«»
að bæta þeim tjón það, seat
þeir höfðu beðið. Hann þurftí
að gæta þess, að hann bitSá
ekki sjálíur neitt tjón vegna
bensínbannsins, sem' Jón Bald-
vinsson hafði fyrirskipað í for-
boði Hjeðins.
„Vinna handa öllum, seat
vilja vinna“, er svo héróp
Hjeðins til verkamanna! ,
Finst ekki verkamönnum, að
þetta hljómi hjáróma aí
munni Hjeðins?

munir Framsóknarflokksins
þyldu ekki slík vinnubrögð, Og
þess v.egna mættu þau ekki
líðast.
Ekki las Pjetur upp brjefið,
en hann kvaðst hafa það með
ferðis, ef einhver vildi rengja
mál sitt.
Jarðskjálfai:
eru enn nyrðra off
harðari í Hrísey e*
Dalvík.
Akureyri 9. júní F. Ú.
í morgun kl. 8(4 hefir fundist
harður jarðskjálftakippur í Hrís-
ey. Annar enn meiri kippur kom
síðastliðið sunnudagskvöld, og
þótti hann ganga næst lamLkjálft-
anum 2. þ. m. Flúði þá alt fólk á
eynni út úr húsum. Spriingur í
steinveggjum hafa enn gliðnað,
annars hafa smákippir fundisV þar
öðru livoru síðustu daga! '
Hríseyingum hefir a(ltaf f virst
stefna jarðskjálftanna vera frá
suðaustri. og skemdir hafa orðið
mestar suðaustan megin a husum.
Síðrfttu kippi tel ja'þ’éíi-háfá ver
ið meiri þar, en á Ðalvííc
Ofsaliifar
í Frakklandi.
London 16. júní F. Ú.
Hitinn í París er í dag meiri en
menn vita. áður dæmi til í júní,
eða 39,4 stig á Celsius í skuggan-
um. Þar hefir eþkert rignt síðan
3. maí og hafa orðið skógarbrun-
ar víða í Frakklandi, og brut-
ust þeir xit í níu stöðum núna um
helgina.
Kjördeildir við Alþingiskosn-
ingarnar á sunnudaginn kemur
hafa verið ákveðnar 26 í Reykja-
víkur kjördæmi og skiftast kjós-
endur þannig í kjördeildirh 1. A
—Arnheiður, 2. Arni—Betny, 3.
Biering—Cortes, 4. Daði-r-E.lka, 5.
Ella—Grímur, 6. Gróa-—Guðmunds
son, 7. Guðmundur—Guðríðprj 8.
Guðrún, 9. Guðsteinn—Haralz, 10.
Haukdal—Höydal, 11. Ida—Jason,
12. Jenny—Jón Ingvarsson^ 13.
Jón Jakobsson—-Jörundur, ... 14.
Kaaber—Kristín Runólfsdoltir,
15. Kristín Samúelsdóttir—Úöve,
16. Maack—Margrímur, 17. María
—Ólafson, 18. Ólafur—Pétrún,
19. Pjetur—Sigrid, 20. Sigrífer—
Sigtryggur, 21. Sigurrást—Sigln’úð-
ur, 22. Símon—Svanhvít;...... 23.
Svanlaug—Valgeir, 24. Valgetður
—Þórdís, 25. Þórðarson—Qfpar,
26. Lauganesspítali. ,,jS: