Morgunblaðið - 20.06.1934, Side 5

MORGUNBLAÐIÐ
artæki amianlands. En þá erum við
ikomnir á fjárhagslega heljarþröm,
-ef eyðsluskuldir ríkisins utanlands
eru orðnar svo miklar, að áhætta
þykir þeirra vegna að lána til f jár-
Jiagslega tryggra framfarafyrir-
tækja í landinu. Ef kjósendur
leyfa óstjórninni í fjármálum
ríkisins að halda einu hænufeti
lengra áfram, þá stöðvar hún
framfaraviðleitni þjóðarinnar um
ófyrirsjáanlega langan tíma.
Ástand atvinnuveganna
og leiðin út úr erfiðleik-
unum.
Ekki er ástandið glæsilegva
þegar Jitið er til atvinnuvega
landsins. Eftir að stjórn landsins
liefir nú í 7 ár mótast að mestu
leyti af samstarfi Framsóknar-
flokksins og Alþýðuflokksins er
árangurinn sá, að nálægt helm-
ingur bændastjettarinnar fær ekki
risið undir .skuklum sínum. Það
• «er árangurinn af gullnum loforð-
um Framsóknarflokksins þeirri
stjett til handa. Og í kaupstöðum
og kauptúnum á allur þorri verka-
mannastjettarinnar við atvinnu-
Jeysi og skort að búa meiri eða
minni hluta hvers árs. Það er
árangUrinn af verslunarbraski
Alþýðuflokksins við valdliafana
í Framsókn þessi undanförnu ár.
Hinsvegar dregur svo upp svarta
bliku frá markaðslöndum vorum
, 1 M - i ,
í suðurhluta álfunnar. Stefna
líinha frjálsu viðskifta, sem hjer
á landi er stefna Sjálfstæðisflokks-
ins, er að verða, undir þar suður frá.
Haftastefnan er að ryðja sjer þar
til rúms, og- hættan er yfirvofandi
að henni verði þar beitt til þess
að hindra að einhverju leyti inn-
flutning og sölu á afurðum okk-
ar.
Hvaðan er þá bjargar að vænta
át. úr þessum erfiðleikum ? Leiðin
er einungis ein, og á haná vísa
allir frambjóðendur Sjálfstæðis-
flokksins við þessar kosningar.
Hún er annarvegar: Gætileg og
sparleg meðferð á opinberu fje,
svo að komist verði hjá að keyra
alt atvinnulíf landsins á kaf með
•ofsköttun. Hinsvegar: Aukið sam-
starf milli atvinnuvega sveitanna
annarsveg'ar og kaupstaða og sjó-
plássa hinsvegar.
Þarfir landbúnaðarins eru sem
stendur aðallega tvær. Onnur er
öruggur markaður fyrir afurðirn-
ar með viðunandi verðlagi. Hin er
ódýrt vinnuafl til þess að koma
áfram með nægilegum liraða
ræktun landsins og húsabótum.
Sjálfsagt er að neyta hins erlenda
markaðar fyrir afurðir bænda
eftir því sem frekast er kostur,
■ og, rejnta að bæta Iiann, en þessum
umbótum eru sem stendur mjög
þröng takmörk set't, ef litið er á
afurðirnar -eins og þær ltoma frá
búi bóndans. Til ]>ess að þær A'erði
útgengileg'ar erlendis fyrir við-
unandi verð, þurfa þær fyrst og
fremst að ganga gegnum meiri
eða minni meðhöndlun iðnaðar eða
iðju. Hinsvegar er aðalmarkaður-
inn fyrii' afurðir landbúnaðarins
nú orðið í kaupstöðum og kaup-
túnuin við sjóinn, og afkoma land-
búnaðarins byggist að miklu leyti
á því. að sá markaður geti eflst
■og dafnað, þ. e. á vaxandi fólks-
f.iökla og kaupg'etrt kaupstaðanna.
Um atvinnulíf kaupstaða og sjó-
plássa hdrfir ’nú sem stendur
þannig við, að höfuðframleiðslan,
saltfiskurinn, 'hefir tvöfaldast á
rúmum áratug. Með einstökum
dugnaði hefir verslunarstjett
landsins tekist að ryðja þessari
auknu framleiðslu til rúms á er-
lendum markaði, en nú er ekki
annað sjáanlegt en að lokað verði
fyrir frekari aukningu með inn-
flutningshömlum í markaðslönd-
unum. Fyrir framlialdandi vöxt
sjávarútvegsins er því ekki lield-
ur annað framundan en að leita
til iðnaðar og iðju um að vinna
úr afurðum sjávarins verðmæt efni
til útflutnings.
Velgengni kaupstaða,
velgengni sveita.
Þar sem atvinnulíf landanna
stendur með nokkrum blóma ör
iðnaður og iðja höfuð atvinnu-
grein lcaupstaðanna. Þannig er
þetta nú orðið hjer í Reykjavík,
og- er þó ekki nema skamt á leið
komið. Samkvæmt aðalmanntaj-
inu 1930, lifðu um 29% bæjarbúa
á iðnaði og' iðju, en næst fjöl-
mennasta atvinnugreinin, fiski-
veiðarnar ,fæddu 16.2 af hundr-
aði. Aðalskilyrðið fyrir framför-
um í iðnaði og' iðju er ódýr raf-
orka. Hjer í Reykjavík er það liin
litla rafmagnsstöð við ■Elliðaárnar
sem lyft hefir þessari atvinnu-
grein, sem má sjá af því, að fyrsta
starfsár hennar, 1922, notuðu
bæjarbúar aflvjelar sem samtals
]iurftu 250 kílóvött, en á 11 árum
höfðu þeir nífaldað þá tölu, upp
i 2250 kílówött.
Verkefni iðnaðar og- iðju í land-
inu eru tvenskonar. Annarsvegar
að umbæta útflutningsvörur lands-
ins, gjöra þær fjölbreyttari, verð-
meiri og liæfari til sölu á erlend-
um markaði. En hitt er ekki minna
um vert, og það er að framleiða
sem mest af þeim munum, sem
fólkið í landinu þarf að kaupa og
nota sjer til atvinnurekstrar eða
lífsþæginda. Innlendi markaðurinn
er venjulega fyrsti stofninn, sem
þessi atvinna verður á að byggj-
ast. En þar veltur alt á því, að
kaupgetan sje til í landinu, og
fyrir þennan aðalatvinnuveg kaup-
staðánna. sklftir það fyrst og
fremst máli, að kaupgeta sje fyrir
hendi í sveitunum, svo að þangað
geti selst iðnaðarframleiðsla kaup-
staðanna, eða sem mest af henni.
Jafnframt er það höfuðatriði fyrir
þann hluta af verkafólki kaup-
staðanna, sem stundar ekki ár-
langa atvinnu heima fyrir, að
kaupgeta sveitanna lej’fi þeim að
taka við verkafólki úr kaupstöð-
unum fyrir viðunandi kaup þann
tíma ársins, sem unt er að vinna
að ræktun og Snnari nauðsynlegri
sveitavinnu.
Þannig er velgeúgi og- kaup-
geta í kaupstöðunum fyrsta skil-
jrrðið fyrir góðri afkomu land-
búnaðarins. Og velgengi og kaup-
geta í sveitunum er aftur höfuð-
slrilyrði fj’rir góðri afkomu at-
vinnulífs kaupstaðanna.
Þetta skilur Sjálfstæðisflokkur-
inn einn allra flokka í landinu
1il fulls. Allir hinir flokkarnir
rejma í skammsýni sinni að afla
sjer fjdgis með því, að fylkja
stjett gegn stjett í þjóðfjelaginu.
Sjálfstæðisflokkurinn einn finnur
hina rjettu úrlausn vandamálanna
á sviði atvinnulífsins með því-að
stj’ðja sámvinnu sveitar og kaup-
túns. kaupanda og seljanda á
báðum stöðum, stjett með stjett,
en aldrei stjett móti stjett.
Kaupstaður með sveit,
stjett með stjett.
Hjer í Reykjavík liefir nú síð-
ustu mánuðina orðið alltíðrætt
um skipulagningu mjólkursölunn-
ar úr nærsýslunum. Sjálfstæðis-
flokkurinn hjer í bænum er reiðu-
búinn að rjetta fram höndina til
farsællegrar úrlausnar þess máls.
En hann vill halda uppi góðri
samvinnu og samStarfi við alla
skiftavini bæjarins, og setur það
eitt skilj-rði, að þannig verði frá
málunum gengið, áð enginn af nú-
verandi skiftavinum bæjarins á
þessu sviði verði útilokaður frá
framlialdandi viðskiftum.
Eitt af aðalmálunum, sem nú
liggja fyrir til úrlausnar hjer á
Suðvesturlandinu er virkjun Sogs-
ins. Hiin á að færa ekki aðeins
Rejkjavík, heldur einnig hjeruð-
unum utan liennar í þessum lands-
hluta þá ódýru raforku, sem með-
al annars er skilyrði fyrir þeim.
vexti iðnaðar og iðju, ekki aðeins
í Reykjavík, lieldur einnig utan
hennar, sem er atvinnulífi lands-
ins svo afar nauðsynlegt, eins og
nú stendur. Einnig hjer rjettir
.höfuðstaðurinn fram liöndina til
samvinnu við lijeruðin, og býðst
til að taka á sig alla áhættuna
af bj-rjun þessa fyrirtækis, sem
er erfiðust, en veita liinum jöfn
kjör um afnotin, jafnóðum og
þeir sjá sjer fært að gerast þátt-
takendur í notkuninni.
Jeg bið sjerstakl. lijeruð.in í þess
um landshluta að slá ekki á fram-
rjetta hönd með því, að senda á
þing-ið skilningslitla stjettabar-
áttumenn, heldur vinna að við-
reisn sinna eigin bjrggða með því
að senda á þing frambjóðendur
Sjálfstæðisflokksins undir stefnu-
markinu: Stjett með stjett, kaup-
staður með sveit.
En Sjálfstæðisflokkurinn gleym-
u: engan veginn velferð þeirra
hjeraða, sem fjær liggja liöfuð-
staðnum. Hann leitar samstarfs
við kjósendur við Húnaflóa, á
Austfjörðum, í Norður-Þingeyjar-
sýslu, já hvar sem er á landinu,
um að koma upp þeim iðnaðar-
fvrirtækjum, sem nú er þörf á
til þess að gjöra afurðir sjávar og
lands að útgengilegri verslunar-
vöru og veita fólkinu í landinu
lífvænlega atvinnu við þetta.
Einnig til þessara fjarlægari lijer-
aða snj'- jeg máli mínu. Sendið
Sjálfstæðismenn á þing og reynið
hvort stefnan stjett með stjett
og kaupstaður með sveit verður
eklci líka affarasgslli fyrir j-kkar
bj'ggðarlög, heldur en hið slciln-
ingslitla reiptog milli stjetta og
atvinnugreina, sem hinir flokk-
arnir vinna að.
Með gætilegri meðferð á f je
ríkissjóðs, ráðvandlegri gæslu
opinberra sjóða, og eflingu at-
vinnulífsins með samstarfi sveita
og sjóplássa mun Sjálfstæðis-
flokknum takast að rjetta við hag
landsins og landsmanna á næsta
kjörtímabili, ef kjósendur fela
honum nú stjórn landsþis.
annan hátt er þetta vonlaust. Þess
vegna bið jeg kjósendur að greiða
Sjálfstæðisflokknum atkvæði á
sunnudaginn kemur í öllum kjör-
dæmum landsins. Og loks bið je
kvenkjósendur landsins að tryggja
frú Guðrúnu Lárusdóttur þingsæti
Það getið þið gert, annaðhvort
Jmeð því að kjósa frambjóðendur
jSjálfstæðisflokksins eða landslista
flokksins.
Pðstlerðir tll Rkurevrar
hvern þriðjudag og föstudag í sumar. Til ferðanna verða
eingöngu notaðar nýjar ágætar bifreiðar.
Bifreiðasföð Sfeindérs.
Sími 1580.
RICHARD FIRTH & SONS, LTD„
MAKERS OF WOOLLEN AND WORSTED MACHINERY
BROOK MILLS, CLECKHEATON. england.
ALL TYPES OF RE-CONDITIONED MACHINES FOR
THE WOOLLEN AND WORSTED TRADES ALWAYS IN
STOCK.
TELEIíRArHIC ADDRESS:
„ I' E X T I L E S “
CLECKHEATON
SEND US YOUR
ENQUIRIES.
CODES:
A B C (5th EDITIONi
AND BENTLEYS
!( wf -J "—••í'-
)( -.EFNAGLPO Re'VKjAV'KU'
' 'Y'niÍM?j«l^lt-''ÍiiÍriÍÍ’,Í MIMÍrÍHMÍ
Það besfa er ekki of goff.
Viljið þjer fá reglulega gott og kröftugt súkkulaði,
þá drekkið einn bolla af
Pan- Lillu - Bellu - Ffallkonu-
eða
Primúla-siikkulaði.
Þessar tegundir eru nærandi og styrkjandi og fram-
leiddar úr kraftmiklum eaeaobaunum.
• — — — Öllum þykir það gott.
§úkkulaðiverksmiðja.
H.f. Efnagerð Reykjavíkur
• •
• •
• •
• •
• •
• •
• •
• •
• •
• •
* •
• •
• •
• •
• •
• •
• i
• •
• •
• •
• •
• •
• •
• •
• •
• •
• •
• •
Tímbuev&pslun
P. W. Jacobsði & Sia.
Stofnuð IS24.
Slmnefni: Granfuru — Carl-Lundsgad*, Köbenhavn C.
5:
• •
• •
• •
Ð •
« •
® •
••
••
i
Selur timbnr í stærri 0; smærri sending-om frá Kanpmhöfn. J •
• *
Eik tfl skipasmíða. — Eirmig hefla skipsfarma frá SvíþjóC. 3 Z
Jj
Hefl verslað við ísland í 80 ár. í*
Fyrirligg jandi:
Appelsínur 216 stk.
Laukur.
Epli.
Kartöflur.
Rúsínur.
Gráfíkjur.
Döðlur.
Eggert Kristgánsson & Co.