Morgunblaðið - 05.07.1959, Síða 20

20
MORCV1SBLAÐ1Ð
Sunnudagur 5. júlí 19*^
á tali. Ég tafðist vegna þjónust-
unnar. Varð að taka einn vina
ykkar fastan, einn ykkar göfugu
aettjarðarvina". Bleicher varð
reiðilegur í málrómnum, er hann
baetti við: „Það var annars venju
legur atvinnuglæpamaður, hafði
oft tekið út hegningu vegna
göturána".
„Læðan“ skipti litum, en Collin
tvísteig vandræðalegur. Þau
stóðu frammi fyrir Bleicher eins
og tveir skólakrakkar, sem eru
staðnir að óknyttum. Því næst
benti hann á vagninn:
„Má ég nú biðja hefðarfólkið
að fá sér sæti? Ég hugsa að við
þurfum að tala ýmislegt saman“.
Málrómur hans var hörkulegur.
Það var engin bón, það var skip
un. Það var handtaka.
„Þér eru j herra Bleicher frá
leyniþjónustunni, er ekki svo?“
spurði Collin, sem var ekki bú-
inn að ná sér eftir hræðsluna.
„Frú Carré er sjálfsagt búin
að ljóstra upp nafni mínu við
yður“, sagði Bleicher reiðilega,
„nafni mínu og öllu því, sem hún
gat ijóstrað upp“.
„Læðunni" fannst hjartað
hætta að slá í brjósti sér, og háls
hennar herptist saman af ang-
ist. Hin skerandi kaldhæðni og
kalda reiði í rödd Bleichers
sviptu hana allri von. Nú var allt
glatað, ást hans, nærgætni hans,
hið mikla, áhættusama tafl, sem
hafði ginnt hana svo mjög------
„Þú hefur oft látið mig vera
eina í seinni tíð, Jean“, segir hún
stamandi. „Ég mátti til að segja
einhverjum vini huga minn og
herra Collin er mjög, mjög góð-
ur vinur“.
„Herra Collin er fjandmaður",
sagði Bleicher kuldalega. „Það
veizt þú mjög vel. Hann vinnur
fyrir Aðra skrifstofuna og fer oft
til Spánar — sem njósnari. Það
átti annars að fara að taka yður
fastan, herra minn“.
Þau óku eftir Avenue de
l’Opera. Þarna framundan og til
vinstri stóð hótel „Edouard VII“,
aðalstöðvar leýnilögreglu hers-
ins. „Læðunni“ sortnaði fyrir
augum og munnur hennar varð
þurr af ótta. Á næsta augnabliki
væru örlög hennar ráðin. — Ef
Bleicher næmi hér staðar og af-
henti hana, þá myndi hún sitja
aftur í fangelsinu eftir fáar
klukkustundir og þá myndi allt
verða aftur eins og það vár:
kaldi klefinn með veggjalúsun-
um, hatur samfanganna, háð og
kerskni umsjónarkvennanna hinn
voodi matur — og þá — hún
1) „Þú getur ekki klifið tind-
inn einn, Tómas. Hann er hættu-
legur, jafnvel þó maður þekki
fcvern stein í honum“. „En ein-
hver verður að fara, Markús,
þorði ekki að hugsa hugsunina
á enda.
Bleicher ók kveljandi hægt. —
Nú voru eftir tvö hundruð, nú
hundrað metrar. Matthildur
reyndi í örvæntingu sinni að
taka til máls.
„Trúðu mér, Jean — gerðu
það fyrir mig að trúa mér“, stam
aði hún. „Herra Collin hefur
meira að segja ráðið mér til að
vera kyrr hjá þér, af því að þú
ert góður við mig, af því að ég á
þér lífið að launa, af því að þið
Þjóðverjar hafið nú hvort sem er
sigrað Frakkland — ég segi þér
satt, Jean, ég ætlaði að fara til
þín aftur — hann getur borið
vitni um það!“
Bleicher svaraði ekki. Rétt á
eftir nam vagninn staðar, beint
fyrir framan hótel „Edouard
VII“. „Læðan“ hélt, að nú væri
öllu lokið og lét aftur augun. En
Bleicher sýndi ekkert mót á því
að fara út. Hann dró upp vindl-
ingaveski, rétti það að „Læð-
unni“ og °S fékk sér sjálf
ur vindling. Hann mælti ekki
orð, en sat niðursokkinn í hugs-
anir sínar.
Skyldi Hugo Bleicher ennþá
halda „samninginn", sem Matt-
hildur hafði rofið með flóttatil-
raun sinni og uppljóstrun sinni
við Cillin? Eða skyldi hann fram
selja þessa könu, sem hann á hinn
mikla árangur sinn að þakka,
sem hann virðir og metur og hef-
ur sýnt innilega samúð?
„Ég legg við drengskap minn
sem fransk'ur liðsforingi“, sagði
Collin og rauf þögnina, en rödd
hans titraði af taugaóstyrk, „að
ég get staðfest það sem frú Carré
hefur sagt“.
Bleicher dró djúpt að sér reyk
inn, en því næst fleygði hann
vindlingnum út um gluggann. —
Því næst setti hann vélina í gang
og ók áfram. Hann ók fram hjá
hótel „Edouard VII“, beygði síð-
an til vinstri inn í Grand Boule-
vard, fram hjá Madeleine, yfir
Concorde til Champs Elysées. —
Hann nam staðar framan við
veitingahúsið „Monte Carlo“.
„Læðan“ var nú orðin svo
óstyrk að hún fór skyndilega að
gráta. Hún þóttist sjá að hættan
væri nú úti og að allt færi vel.
Hún kreisti handlegg Bleiehers
og hvíslaði:
„Jean, ég ætla aldrei að tala
framar um þig við neinn — aldrei
framar".
„Gott er það“, rumdi Bleicher.
„Gráttu ekki— vertu róleg". —
Því næst sneri hann sér að Cillin
þessar tvær manneskjur geta
verið á lífi í flugvélaflakinu".
2) „Ég skal fara með þér. Það
getur verið að við komumst upp
á tindinn tveir saman“. „Ég
Iog sagði með hæðnishreim í rödd-
inni:
„Jæja. gott fólk, við skulum nú
fá okkur einn eftir alla hræðsl-
una“.
Þau settust við afskekkt borð
ogSleicher sagði víð þjóninn:
„Þessi herra þarf að fá koníak,
tvöfaldan skammt, honum Hður
ekki vel“.
„Gerið svo vel að gefa mér
einn líka“, sagði „Læðan". „Líka
tvöfaldan".
„Herra Collin", sagði Bleicher,
„ég hef annars lesið skýrslur yð-
ar sem þér hafið sent Achard
ofursta til Vichy“.
„Skýrslurnar mínar — hafið
þér lesið þær“, sagði Collin undr-
andi.
„Já, skýrslur yðar um aðstæð-
1 urnar. Það náðist Fsendiboða yð
ar. Það var dálaglegt þvaður,
sem þér skrifuðuð þá. Þér fullyrð
ið blátt áfram, að bæði herskip-
in okkar, „Scharnhorst" og
„Gneisenau" eigi að vera tilbúin
til brottfarar í höfninni í Brest.
Þar hafið þér orðið fyrir lagleg-
ur fréttasvikara". — Bleicher
tæmdi úr glasinu. „Það væri
ágætt ef satt væri, en því miður
liða sjálfsagt mánuðir þangað til
báðar fleyturnar verða aftur sjó-
færar“.
Bleicher tók eftir því, sér til
ánægju að blekking hans hafði
áhrif á Collin og að hann trúði
honum bersýnilega. JJn blekking
Bleichers hafði mikilvægan til-
gang. í seinni tíð höfðu Englend-
ingar ekki aðeins sérlega mikinn
áhuga á hafnarfyrirætlunum í
St. Nazaire, á nýju, þýzku kaf-
báta birgðastöðvunum þar, held-
ur einnig og sér í lagi á báðum
herskipunum „Scharnhorst" og
„Gneisenau“. Þeir vildu gjarnan
vita það í Lundúnum, hvort bæði
skipin væru sjófær, hvenær þau
myndu leggja úr höfn og hveft
þau myndu halda. Spurningum
þar að lútandi hafði verið beint
til „Læðunnar“ í skeyti frá her-
bergi 55A, og Hugo Bleicher
hafði hugsað sér ráð til að gabba
Englendinga. Ef það ráð dygði,
ætlaði Bleicher undirforingi að
leggja sinn skerf til sögu síðari
heimsstyr j aldarinnar.
„Þér hafið fengið að vita ýmis
legt í morgun hjá frú Carré, sem
bezt væri fyrir yður að gleyma
sem fyrst“, sagði Bleicher eftir
nokkra þögn. „Þér vitið líka, að
ég gæti nú tekið yður fastan og
látið leiða yður fyrir herrétt. En
ég ætla að koma með uppá-
stungu. Þér gefið mér drengskap
treysti lika á þig, Markús. Þakka
þér fyrir“.
3) „Ég hefi útbúnað handa
tveimur tilbúinn. Við getum lagt
arloforð yðar sem liðsforingi um
að þegja um allt sem þér hafið
frétt í dag“.
Þegar franski rannsóknardóm-
arinn M. Fougéres spurði Henri
Collin siðar, þann 27. júlí 1945,
í sakamálinu gegn ,.Læðunni“ um
þessa atburði, þá viðurkenndi
hann sannleikanum samkvæmt:
„Ég skýrði Vichy ekki frá því
að frú Carré væri orðin starfs-
maður hjá þýzku leyniþjónust-
Þegar Bleicher og „Læðan“
voru loksins komin aftur heim
til sín í Rue de la Faisanderie,
þá féll Matthildur um háls hon-
um með miklum ákafa. Tár henn
ar ig kossar eyddu öllum ásökun
um á vörum hans.
„Þú ert samsekur mér“, segir
hún við „Jean“ sinn. „Þú átt sök
á þvi, að ég ók til mömmu og til
Collins. Hvers vegna hefur þú
líka skilið mig svo oft eftir
eina“.
„Þú veizt vel að ég hef mikið
að gera“, sagði Hugo sér til af-
sökunar.
„Það hafðir þú líka áður —
en þú gazt verið góður við mig
allt fyrir það, til dæmis þegar
ég meiddi mig í höndina á
kampavínsglasinu. En í dag væri
þér sama, þó að ég hálsbrotnaði.
„Vertu ekki með neina vit-
leysu“, andmælti Bleicher. En
hann varð að kannast við það
með sjálfum sér, að ásakanir
„Læðunnar“ voru ekki með öllu
ástæðulausar.
„O, sei, sei, minn góði vinur,
ég þekki ykkur karlmennina. —
Meðan kona er veik eða í vand^-
ræðum eruð þið vænir við hana.
Þú ert nú cinn af þeim sem vilja
vernda — annars þykir ekki í
það varið. Mamma sagði mér
reyndar líka, að þú færir illa með
mig“.
„Hvað sagði mamma þín
fleíra?“ spurði Bleicher. „Hún
var nú ekki svo ákaflega vin-
gjarnleg við mig“.
„Hún ávítaði mig fyrir, að ég
skyldi hafa ljóstrað upp um vini
mína úr „Interalliée“ við þig“,
sagði „Læðan“. Hún hugsaði sig
um andartak. Henni hugkvæmd-
ist hvernig hún gæti aftur fylli-
lega unnið traust Bleichers. —
„Mamma álítur, að ég hefði held
ur átt að fórna manni eins og
Legrand á altari þýzku leyni-
þjónustunnar“.
„Hver er Legrand?" spurði
Bleicher með áhuga.
„Læðan“ lét sem sér stæði á
sama. „O — það er forstjóri fyr-
ir innflutningsfyrirtæki. Það er
stórlax, skal ég segja þér“.
„Og hvers vegna álítur móðir
þín að þú hefðir heldur átt að
ljóstra upp um hann við mig?“
spurði Bleicher. „Hvað hefur
hann gert af sér?“
„Hann er tvöfaldur í njósnun-
um. Hann ber kápuna á báðum
‘xlum. Hann vinnur bæði fyrir
ykkur og fyrir Englandinga“.
Því næst sagði „Læðan“ sögu
hins auðuga innflytjanda Dené
af stað undir éins og þú ert til-
búinn“. „Ég er tilbúinn — núna
strax“.
Legrand, sem seldi Þjóðverjum
gúmmí og græddi milljónir á
þeirri sölu. Þessi sami maður
hafði samt ekki látið sér fyrir
brjósti brenna að svíkja við og
við eitt þessara gúmmíflutninga-
skipa í hendur Englendinga fyr-
ir milligöngu „Læðunnar“, en vel
að merkja þegar hann hafði feng
ið farmgjaldið greitt frá Berlín.
„Þetta er óþokkaskapur, einkum
þegar litið er til hásetanna sem
hafa farizt vegna þessara óþverra
viðskipta. Þarna hefur móðir þín
reyndar á réttu að standa. Þessi
Iægrand á miklu fremur skilið
fangelsi en allt hitt fólkið þitt“.
„Honum getur þú ekki ko.mið
í fangelsi“, sagði „Læðan“.
„Til þess á hann alltof volduga
vini í Berlín, þar eð hann er sam
starfsmaður“.
„Nei, sjáðu til — þegar ég
sanna það á hann að skipum hafi
verið sökkt vegna uppljóstrana
hans“, sagði Bleicher æstur.
„Það er einmitt það — þú get-
ur aldrei sannað neitt á hann.
3|tltvarpiö
Sunnudagur 5. Júli:
Fastir liðir eins og venjulega.
11,00 Messa í Fríkirkjunni (Prest
ur: Séra Þorsteinn Björnsson. —*■
Organleikari: Sigurður ísólfs-
son). 15,00 Miðdegistónleikar
(plötur). 16,00 Kaffitíminn: Létt
lög af plötum. 16,30 Veðurfregn-
ir. — „Sunnudagslögin". — 18,30
Barnatími (Anna Snorradótt-
ir). 19,30 Tónleikar (plötur). —.
20,20 Raddir skálda: Bókarkaflar
ljóð og ljóðaþýðingar eftir Gimn
ar Dal. — Flytjendur: Steingerð
ur Guðmundsdóttir, Þorsteinn
Ö. Stephensen. Ævar Kvaran og
höfundurinn sjálfur. 21,00 Kór«
söngur: Karlakórinn Fóstbræð-
ur. Söngstjóri: Ragnar Björnsson.
Einsöngvarar: Erlingur Vigfús*
son og Jóhann Daníelsson. — Við
hljóðfærið: Car^ Billich (Hljóð-
ritað á samsöng í Gamla Bíói í
júní). 21,30 Úr ýmsum áttum:
Nýr þáttur í umsjá Sveins Skorra
Höskuldssonar kand. mag. 22,05
Frá vígslumóti Laugardalsleik-
vangsins; síðasti dagur: Sigurður
Sigurðsson lýsir frjálsíþrótta-
keppni Reykvíkinga og annarra
landsmanna, svo og keppni í
handknattleik. 22,25 Dar.slög. —.
23.30 Dagskrárlok.
Mánudagur 6. júlí:
Fastir liðir eins og venjulega.
20.30 Einsöngur: Aase Nordmo*
Lövberg syngur lög eftir Sind-
ing, Grieg og Sibelius (Hljóðrit-
uð á Sibeliusar-viku í Helsinki
í fyrra mánuði). 20,50 Um dag-
inn og veginn (Gunnar Finnboga
son kand. mag.). 21,10 Tónleikar
(plötur). 21,30 Útvarpssagan:
„Farandsalinn" eftir Ivar Lo-
Johansson; IX. (Hannes Sigfús-
son rithöfundur). 22,10 Búnaðar
þáttur: Gísli Kristjánsson ritstj.
heimsækir búið að Laugardæl-
um. — 22,30 Kammertónleikar:
IComitas-kvartettinn frá Armen-
íu leikur strengjakvartett nr. 2
í a-moll eftir Brahms (Hljóðrit-
að á tónleikum í Austurbæjar-
bíói 2. júní). 23,00 Dagskrárlok.
Þriðjudagur 7. júlí:
Fastir liðir eins og venjulega.
20.30 Kórsöngur: Kór kvenna-
deildar Slysavarnafélags ís-
lands syngur. Söngstjóri: Her-
bert Hriberschek. Einsöngvarar:
Þuríður Pálsdóttir og Sigurveig
Hjaltested. — Við píanóið:
Selma Gunnarsdóttir. 21,00 Út-
varp frá íþróttaleikvangi Rvík-
ur: íslendingar og Norðmenn
heyja landsleik í knattspyrnu
(Sigurður Sigurðsson) lýsir nið
urlagi fyrri hálfleiks og öllum
hinum síðari). 22,20 Lög unga
fólksins (Haukur Hauksson). —
23,15 Dagskrárlok.
W
a
r
!
i
9
il
&