Morgunblaðið - 06.11.1998, Blaðsíða 35

MORGUNBLAÐIÐ
FÖSTUDAGUR 6. NÓVEMBER 1998 35
LISTIR
Fyrstu tonleikar Hljómsveitar Tdnlistarskdlans í Reykjavík á starfsárinu
Nýjar bækur
Frum-
flytur
verk eft-
ir Victor
Urbancic
FYRSTU tónleikar Hljómsveitar
Tónlistarskólans í Reykjavík á
þessu skólaári verða lialdnir í sal
Menntaskólans við Hamrahlíð
laugardaginn 7. nóvember kl. 17.
Þrjú verk eru á efnisskrá:
Forleikurinn Leonora nr. 3 eftir
Ludwig van Beethoven og Ser-
enade fyrir hljómsveit eftir Jo-
hannes Brahms. Þriðja verkið
er Konsert fyrir hljómsveit op.
11 eftir Victor Urbancic. Verk-
ið var skrifað 1938, árið sem
hann og fjölskylda hans fluttu
til íslands. Þrátt fyrir ítrekaða
leit hérlendis og í Austurríki
hafa engar upplýsingar fundist
um flutning þessa verks og svo
virðist sem um frumflutning sé
að ræða á tónleikum Hljóm-
sveitar Tónlistarskólans í
Reykjavík.
I haust eru liðin 60 ár frá því
Victor Urbancic hóf kennslu við
Tónlistarskólann í Reykjavík og
er vel við hæfi að núverandi
nemendur skólans miðli þessu
verki til áheyrenda í fyrsta
sinn.
Sijórnandi Hljómsveitar Tón-
Morgunblaðið/Þorkell
HLJÓMSVEIT Tónlistarskólans í Reykjavík æfir dagskrá sem flutt verður á laugardag.
listarskólans í
Reykjavík er Kjartan
Óskarsson.
Dr. Victor Urbancic
Dr. Victor Urbancic
fæddist í Vínarborg 9.
ágúst 1903. Árið 1938
fluttist hann til ís-
lands ásamt Ijölskyldu
sinni og tók virkan
þátt í að móta og
auðga íslenskt tónhst-
arlíf, bæði sem kenn-
ari og listamaður.
Auk kennslu í píanó-
leik, hljómfræði, tón-
listarsögu og hljóð-
DR. Victor
Urbancic
færaleik við Tónlist-
arskólann í Reykjavík
tók hann við sljórn
Hljómsveitar Reykja-
víkur, sem var undan-
fari Sinfómuhljóm-
sveitar Islands, af dr.
Franz Mixa, en þeir
höfðu verið skólafé-
lagar við Tónlist-
arakademíuna í Vín-
arborg. Ennfremur
sljórnaði hann
áskriftartónleikum
Tónlistarfélagsins um
tólf ára skeið og
stofnaði Tónlistarfé-
lagskórinn, sem síðar
varð Þjóðleikhúskórinn. Hann lék
með fjölmörgum innlendum og
erlendum listamönnum sem hér
komu fram á tónleikum og var
orgamsti og kórstjóri við Krists-
kirlgu í Landakoti frá 1938 til
dauðadags.
Hér á landi samdi Victor Ur-
bancic m.a. Konsert fyrir þijá sax-
ófóna og strengjasveit, Messu
Krists konungs fyrir þriggja radda
kór og Gamanforleik sem hann til-
einkaði Sinfóm'uhjómsveit Islands,
en með henni hafði hann starfað
frá stofnun hennar 1950. Einnig
samdi hann tónlist við leikrit.
Victor Urbancic lést í Reykja-
vík 4. apríl árið 1958.
Hallberg
Hallmundarson
• ÞAÐ sem eftir er - Valin Ijóð er
ljóðabók eftir Mark Strand, fyrrver-
andi lárviðarskáld í Bandaríkjunum
í íslenskri gerð Hallbergs Hall-
mundarsonar,
sem ritar jafn-
framt ítarlegan
inngang um höf-
undinn. í bókinni
eru 40 Ijóða
Strands. Þetta er
fjórða bindið í
flokki eftir
bandarísk skáld,
sem Hallberg
hefur þýtt.
í kynningu seg-
ir: „Mark Strand er eitt af áhrifa-
mestu núlifandi ljóðskáldum Banda-
ríkjanna, og að áliti eins vel metins
gagnrýnanda vestra, er hann meira
stældur en flest önnur þar í landi.
Hann hefur hlotið ótal viðurkenning-
ar, bæði í formi verðlauna og
styrkja, og hefui- kennt við helstu
menntastofnanir landsins, s.s. Col-
umbia, Haivard, Princeton og Yale.
Skáldskapur Mark Strands ein-
kennist af tíðum þversögnum, klofn-
ingi sjálfsins, og útþuirkun þeirra
marka sem skilja milli draums og
veruleika. Sú tilfinning sem efth' sit-
ur er oft uggvekjandi en jafnframt
endurnærandi á sinn hátt. Ljóðin
verða að stuttum dæmisögum, sem
eru skýrar í sjálfum sér en algerlega
óskýranlegar venjulegri skynsemi.
Þau eru rökræn innan sinna eigin
marka, jafnvel þótt þau hvíli oft á al-
gerlega órökréttum grunni. Þetta er
áleitinn skáldskapur sem vekur til
íhygli.“
Utgefandi er Brú. Bókin er 78
bls., og er framleidd í Stensli hf., en
Ormstunga, Austurströnd 3, Sel-
tjarnarnesi, annast dreifingu. Bókin
verður til sölu í helstu bókaverslun-
um Reykjavikur og öðrum kaupstöð-
um. Verð: 1.490 kr.
Samviskan er
ekkert grín
KVIKMYIVPIR
Itfóhöllin, Kringlu-
bíó, Stjörnubíó
„SNAKE EYES“
Leikstjóri Brian De Palma.
Handritshöfundar Brian De
Pahna og David Koepp. Tónskáld
Ryuichi Sakamoto. Kvikmynda-
tökustjóri Stephen H. Burum. Að-
alleikendur Nicolas Cage, Gary
Sinise, John Heard, Carla Gugino,
Stan Shaw, Kevin Dunn. 99 mín.
Bandarísk. 1998.
LEIKSTJÓRANUM Brian De
Palma eru mislagðar hendur. A
góðum degi skemmtir hann okk-
ur með fínustu afþreyingarmynd-
um á borð við Mission Impossible
(‘96) og The Untouchables (‘87),
þess á milli gerir hann slítandi
leiðindi Bonfires of the Vanities
(‘90), Raising Caine (‘92). Ein-
hversstaðar þarna á milli lullar
nýja spennumyndin hans, Snake
Eyes. Hún gerist nánast að öllu
leyti innan veggja risavaxinnar
byggingar í Atlantic City, sem
hýsir lúxushótel, spilavíti og sal-
arkynni þar sem fram er að fara
hnefaleikakeppni. Æðsti maður
öryggismála varnarmálaráðu-
neytisins, Kevin Dunne (Gary
Sinise), býður æskuvini sínum,
Rick Santoro (Nicolas Cage),
sæti á fremsta bekk, en Dunne er
á staðnum til að gæta varnar-
málaráðherrans, sem er gestur
keppninnar. Allt fer úrskeiðis,
menn eru drepnir á báða bóga.
Hinn spillti Santoro verður
þungamiðja atburðarásarinnar
og verður að standa frammi fyrir
valkostum sem hafa löngum vaf-
ist fyrir honum; á hann að breyta
rétt eða rangt?
Ekki vantar að De Palma gerir
margt virkilega fagmannlega þótt
myndin í heild valdi vonbrigðum.
Notar t.d. innilokunarkenndina
með góðum árangri; eftir að morð
er framið lætur Santoro loka öll-
um útgönguleiðum til að hafa
uppá tilræðismönnunum, allir
sitja í súpunni. Upphafið er firna
gott, þegar verið er að kynna til
sögunnar lögguna Santoro, hálan
sem ál, hvergi smeykan við að
næla sér í launauppbót þar sem
hún býðst. Cage er fæddur í hlut-
verkið, hér nýtist honum útí ystu
æsar þessi innbyggða, allt að því
stjómlausa orka, hann fer sann-
kölluðum hamfórum, gerir lögg-
una að viðsjárverðum, óútreikn-
anlegum náunga sem leynir á sér
innvið beinið. Sinise fer vel með
sitt, sömuleiðis Carla Gugino og
Kevin Dunn, sem jafnan er
traustur.
Þetta dugar ekki til. Eftir for-
láta byrjun sem lofar góðu og
fyllir mann eftirvæntingu, fara
handritshöfundarnir De Palma
og David Koepp að slaka á
klónni. Snake Eyes verður smám
saman ótrúlega klisjukennd og
fyrirsjáanleg, þannig að uppúr
miðri mynd liggur framhaldið
Ijóst fyrir. Furðulegt frá jafnsjó-
uðum mönnum og þeim félögum,
sem m.a. unnu saman að Mission
Impossible með fyrsta flokks ár-
angri.
Slök samtöl og atburðarás sem
liggm' ljós fyrir lungann úr
myndinni bera ofurliði fína
spretti í Íeikstjórninni og nokkrar
frumlegar og úthugsaðar senur
sem gefa áhorfandanum nasasjón
af því hverju hann er hugsanlega
að missa af.
Sæbjörn Valdimarsson
Maður í mislitum sokkum
UPPSELT Á ALLAR SÝNINGAR í NÓVEMBER
Sala hafin á desembersýninsar:
3. - 4. - 5. - 10. - 11. - 12. DESEMBER
€§P ÞJÓÐLEIKHÚSIÐ