Heimskringla - 04.12.1913, Qupperneq 2

2. BLS WINNIPEG, 4. PES. 1913.
HEIMSKRINGLA
Sigrún M. Baldwinson
|jTEÁCHER 0F PIAN0|^
727 Sherbrooke St. Phone G. 2414
Þingvalla-safnaðar
málið.
Dr. G. J. Gíslason,
Physlclau and Surgeon
18 South 3rd Str., Qrand Furks, N.Dak
Athygli veitt AUQNA, BTRNA
og KVBRKA SJÚKDÓMUM. A
8AJJT 1NNV0RT18 SJOKDÓM-
UM og UPPSKURÐI. —
A. S. BARDAL
•elur líkklstur og annast um út-
laxir, Allur útbúnaBur sá besti.
Ennirímur selur hann allskonar
minnisvarða og legsteina.
843 Slierbrooke Strcet
Phon© Qarry 2132
Graham, Hannesson & McTavish
LÖGFRÆÐING AR
907-908 CONFEDERATION LIFE BLDG.
WINNIPEG.
Phone Maln 3142
GARLAND & ANDERSON
Arni Andorson E. P Garland
LÖGFRÆÐING A R
801 Electric Railway Chambers
PHONE: MAIN 1561.
j. J. BILDFELL
fasteiqnasali.
UnionlBank SthlFloor No. *4u
Selnr hás og lððir, og annaO þar a8 lút-
andi. Utvegar {peningalán o. H.
Phone Maln 2685
S. A. SICURDSON & CO.
Húsnm skift fyrir lönd og lönd fyrir hós.
Lán og eldsébyrgö.
Room : 208 Cableton Bldg
Slmi Main 4463
A. H. NOYES
KJÖTSALI
Cor, Sargent & Beverley
Nýjar og tilreiddar kjöt tegnndir
flakur, fuglar og pylsnr o.fi.
SIMI SHERB. 2272
R. TH. NEWLAND
Verzlar meö fasteingir. fjárlán og ábyrgðir
Skrlfstofa
Talsimi Ma
tyr
4700
867 Winnipeg Ave.
Gísli Goodman
TINSMIÐUR.
VERKSTŒÐI;
Cor. Toronto
Phone
Qarry 2988
& Notre Dame.
. . Heimilis
Garry 899
Paul Bjarnason
FASTEI8NASALI
SELUR ELDS- LÍFS- OG
SLYSA- ABYRGÐIR OG
ÚTVEGAR PENINGALXN
WYNYARD
SASK.
SHAW’S
Stærsta og elzta brúkaðra
fatasölubúðin í Yestur Canada.
479 Jlotre Dnme.
RELIANCE CLEANING
& PRESSING Co.
508 Notre Dnme Avenne
Vér hrcinsnm og pressum klœönað fyrir
50 cent
Einkunnarorð j Treystið oss
Klœðnaöir sðttir heim og skilað aftnr
DR, R. L. HURST
meðlimnr konnnglega sknrðlieknaréðsins,
útskrifaðnr af konunglega ÍKknaskólannm
I London. Sérfræðingnr 1 brjðst og tauga-
veiklun og kvensjúkdðmum. Skrifstofa 805
Kennedy Bnilding, Portage Ave. ( gaefnv-
Eatons) Talslmi Main 811. Til viðtals fré
10-12, 3-5, 7-9.
Dr. A. Blondal
7-8
Office Hours. 2-4
806 VICTOR STREET
Cor, Notre Dame
Phone Qarry 11*6
Bg Iofaöi Sigurbirni GuÖnnmds-
syni því í sumar er leiÖ, aö reyna
til að sannfæra lvann um, að
kyrkjufélagið íslenzka væri a ð a 1-
sækjandi pingvalla safnaðar
málsins nafnkunna, en ekki hann
o<r hinir aðrir tilnefndu sækjendur.
Bg býst alls ekki við, að komast
svo. langt, að fá liann til að með-
ganga það, en hitt þykir mér lík-
legra, að hann finni með sjálíum
sér áður en lýkur að svo muni
| vera, því það hefir lengi verið á
I almennings vitund og getur ekkert
' leyndarmál talist.
skal taka það fram í byrjun,
að év tel Sigurbirni og hinum
I meðsækjendum hans það ekkert
; hneisuefni, þó þeir lánuðu nöfn sín
1 til sóknar jiessa máls. Ég vil held-
| ur trúa því, að þeim hafi fundist
málefnum kyrkjunnar bezt hopgið
í fárra manna höndum, nefnilega
forseta kyrkjufélagsins og hinna
kyrkjufélagsprestanna, sem' allir
eru forsetanum andlega skildir.
1 mínu minni kom það fyrir á
íslandi, að prestar áttu höm með
vinnukonum sínum. Vegna þess
að sú yfirsjón, ef opinber hefði
orðið, varðaði þá missir kjóls og
kalls, þá fengu þeir vinnumenn
sína eða einhverja í nágrenninu til
að gangast við faðerni .barnanna.
J>eir menn, sem voru svo greið-
viknir að gjöra það, voru kallaðir
leppar.
Ég ætla ekki að fara svo langt,
I að kalla hina fyrnefndu málssækj-
| endur 1 e p p a kyrkjufélagsins, þó
sumum kunni að fmnast líku sam-
an að jafna, heldur tel ég þá jafn-
framt kyrkjufélagsprestunum for-
sprakka fólksins í afturhaldsátt-
ina.
jretta var nú að eins formáli.
Til að komast að aðalefninu, þarf
að athuga vald og afstöðu kyrkju-
félagsins, tilgang þess með máls-
; sókninni og væntanlegan hag, ef
I málið vnnist. Eins og allir vita,
| sem nokkuð hafa kynt sér það, þá
| hafði kvrkjufélagið engin umráð
eigna eða málefna safnaða þeirra,
sem í því stóðu 1910, og hefir það
tæplega enn, þó reynt hafi verið
að herða á böndunum. j>að var
ekki löggilt, svo það gæti sótt eða
variö niál í eigin nafni. þess vegna
var kyrkjufélaginu nauðugur einn
kostur, sá, að klípa brot úr
hverjum söfnuði/ sem sagði skilið
! við það. Jiað var gjört. J>-au brot
j áttu að veikja utanfélagssöfnuð-
jina, svo þeim yrði ekki lífvænt
j og að ná því haldi á safnaðaeign-
nm, að bær gætu talist kyrkjufé-
lagsmegin. var reynt á Garð-
ar. en mislukkaðist. Svo þegar til
I þingvallasafnaðar kom átti að
fara “klóklega að”, eins og haft
j var eftir forseta kvrkjufélagsins á
j undan úrsagnarfundi Garðar safn-
aðar.
það er naumast til flokkur
j manna svo, að ekki megi telja
| fleiri eða færri á hvað sem er
j í félagsmálum. T>að var notað í
jjiingvalla söfnuði og víðar. par
var fáeintim mönnum haldið föst-
j um í kyrkjufélags og Sameiningar
i trúnni, — þeirri trú, að kyrkjtifé-
! lapið stæði jafnfætis guði almátt-
| ugum, eða heldur nær, þar sent
í prestar þess eru sýnilegir erinds-
i rekar hans, og að Sameiningin
innihaldi allar þeirra trúarjátning-
ar. þar var gengið út frá setning-
unni gömlu : “Ttar sem*f jármunir
j yðar eru, þar er hjarta yðar”.—
i þessir fáu tnenn, sem áður til-
hevrðu Jringvalla söfnuði, en voru
i nú búnir að segja allri samvinnu
j slitið við ltann, og gátu ekki talist
meðlimir hans lengur, áttu að lög-
helga sér allar eignir safnaðarins,
vegna þess, að þeir hefðu ekki
gengið af trúnni, en hinir hefðu
gjört það. Ttetta er málið, sem nú
liggur fyrir yfirrétti Norður Dak-
ota ríkis til úrslita.
Nú mun Sdgurbjörn neita enn á
ný, að kvrkjufélagið sé frumkvöð-
j ull þessa máls, svo þá verður að
finna hliðstæð rök — '‘circum-
j stantial evidence” — til að sanna
| hið gagnstæða, og er þá fyrst að
: byrja með spurningunni : Hver
‘borgar þrúsann ?
ATið próf þaö, sem haldið var í
þessu máli í Grand Yorks um
haustið 1911, var þetta sem fylgir
játning síra Björn, forseta kyrkju-
félagsins ;
“Since the last hearing in this
case, there has been a meeting of
i the Ieelandic Synod. It was held
last June in Winnipeg, and at that
i conference the Synod took official
j cognizance of the pendency of this
j law suit, took notice of it, and as
i to action, it requested the differ-
t ent delegates from the various
; congregations to receive voluntary
| contributions towards aiding the
: plaintiffs, who are memhers of the
j Synod, to defray expenses. I don’t
j remember whether there was a
• special committee appointed for
this matter. After reading page
37 of tlie printed report of the last
conference held at Winnipeg, I
will say, that the conference pas-
sed a resolution whereby in sub-
stance they said that they would
tindertake to assist plaintiffs in
this law suit, and would recom-
mend that money be collected as
I have stated. I understand that
the plaintiffs claim in this case
that their position upon the vari-
ous points in controversy here is
the position of the Synod”.
Ég tel þetta sama sem “o r i g -
i u a 1 manuscr'ipt” og. þýði
það ekki, til þess að innblástur sá,
sem í þyí felst, geti ekkert hagg-
ast.
Síðan hefir þetta fjársöfnunar
mál verið uppi á hverju kyrkju-
þingi. það getur hver maður séð,
að þó hinir tilnefndu sækjendur,
ekki fleiri en þeir eru, voru allvel
efnutn búnir, þá hefðu þeir ekki ó-
tilkvaddir farið að kosta svo þús-
undum dollara skifti til að ná
eignarhaldi á gamalli byggingu,
sem þeim eftir á kæmi að sama
sem engum notum. Aftur er til-
gangur kyrkjufélagsins auðsær, sá,
að skjóta landanum skelk í bringu
með málshöfðuninni. Sú aðferð
átti að sýna honum áþreifanlega :
“Annaðhvort verður þú að standa
kj<r og rólegur í kyrkjufélaginu,
góði vinur, eða horga þína sekt ;
og sektin er sú, að þú skalt verða
rúinn inn að skyrtunni, ef þú læt-
ur ekki undan. þið eruð fáir. Við
höfum meirihlutann, og fólkið,
“guðs íplk, okkar. fólk”, getur
borgað alt setn þarf til að {ull-
nægja þeirri ákvörðun”.
Ef einhver skyldi nú vera svo fá-
kænn, að finnast þessi liugsunar-
lváttur ósamboðinn “erindsrekum
guðs”, þá vil ég ráða þeim hinurn
sömu, að lesa rækilega greinina,
sem síra Hjörtur Leó skrifaði um
blóðbaðið í Canaan, þar sem hann
réttlætir guð almáttugan fyrir
morð og illverk, sem framin voru
að ltans skipun, samkvæmt biblíu-
sögninni, og heldur fram, að það
sem á mannlega visu teljist ril-
verk og glæpir, hafi verið stak-
asta miskunnarverk frá guðs
hendi. Einnig gætu þeir ílett upp
biblíunni og lesið frá 6. til 9. vers
í 13. kap. í 5. móses bók. Hver
maður, sem ekki tryði þeim kafla,
sagði síra Kristinn fyrir rétti í
Pembina, að væri villutrúarmaður
að sínu áliti. þetta bendir alt til
þess, að inn í játningarrit kj'rkju-
félagsins ætti að færast til < við-
bótar gamla setningin : “Miðið
helgar meðalið”.
“Hvaðan kennir þef þenna,
þórður andar nú liandan”,
datt mér f hug í fvrrahaust, þeg-
ar Jóhann prestur sendi Samein-
inguna á stað rétt fyrir Banda-
ríkjakosningar með grein, sem gaf
það fyllilega í skyn, að ekki væri
öðrmn mönnttm en kyrkjufélags-
lúterskum', meðal : slendinga að
minsta kosti, trúandi fyrir nokkru
embætti, og færði til þess dæmi úr
kosningasögu Bandaríkjanna, sem
annars var seinna sýnt að hann
íór skakt með. Mér finst það liggja
nærri, að ég væri þar hafður í
sigti, vegna þess að ég sótti um
embætti á móíi Jóni bróður síra
Kristins. Eg segi alls ekki, að
mín tilgáta hafi verið rétt, enda
stóð mér og stendur hjartanlega á
sama fvrir mitt leyti.
En þarna liggur dýpra mál til
athugunar. þessu skeyti var beint
til einhverra. það hefir kannske
verið fyrirmálsbarn, ekki átt að
kotna svona fljótt, því það sýnir,
að þegar kyrkjttfélagið er komið á
það stig, að ráða lögutn og lofum
á enginn andstæðingur þess um
frjálst höfuð að strjúka i neinni
kosningabaráttu, þar setn atkvæði
íslendinga annars hafa nokkur á-
hrif, og intian kyrkjufélagsins ekki
aðrir en þeír, sem njóta íylgis
presta o<r kyrkjustólpa. Jtvtta tel
ég óefað eitt vinningsatriði, sem
forseti kyrkjufélagsins hefir í ltuga
tneð rekstri Jringvalla safnaðar-
málsins. Með vinning þess á , að
leggja grundvöllinn að einvalds-
lverradæmi dyrkjufélagsins yfir öll-
um íslendingum vestan hafs, bæði
í borgara og kyrkjumálum.
Bré'fkaflinn frá síra Birni, sem
Sigurbjörn tilfærir, sannar ekkert
annað en það, að ef kyrkjufélags-
sinnar licfðu náð ltaldi á kyrkj-
unni með slævð, eins og þeim var
ráðið til, þá liefði það orðið þeim
fyrirhafnarminna en málarekstur.
Ennfrctnur tná geta þess, að
nveð yfirliti sögu Garðar og Jving-
valla safnaða síðan skiftingin varð
er auösætt, að samkomulag milli
andstæðu flokkattna var ómögu-
legt, nema með því eina móti, að
kyrkjufélagsliðar réðu lögum og
lofum. Jvað yrði oflangt mál til
yfirferðar í þetta sinn, en getur
komið seinna. J>að gæti orðið
fróðleg saga, sem sýndi jafnframt
því, sem komið er, að sú aðferð,
setn beitt hefir verið frá hálfu
kyrkjufélagsins, er ekkert annað
en kúgunartilraunir gagnvart hin-
um úrgengnu söfnuðum ; en það
er annað atriðið, sem Sigurbjörn
neitaði að Ivefði átt sér stað.
Eins og ég tók fram í byrjun,
býst ég ekki við, að Sigurbjörn
tneðgangi, en ég aetlast til, að all-
ir óhlutdrægir raetin, sem hirmm
umræddit málum hafa fylgt, sjái,
að utnmæli þau, sem ég ltafði, en
Sið'urbjörn andæfði, 'þau, að
kyrkjufélagið væri aðalmáls-
a ð i 1 i , og að kúgunartilraunum
hefði verið beitt við Jvingvalla
söfnttð, — sétt rétt. Ég neitaði
aldrei, að n a f n Sigurbjörns
stæði bar.
. Jónas Hall.
SÉRSTAKIR FERDAMANNA VAGNAR
beint frá
EDMONTON SASKATOON REQINA
til
Portland, Maine
sameinast þar
S.S. MEGANTIC, SIGLIR
6. DESEMBER
S.S. ALAUNIA, 3IGLIR
9. DESEMBER
S.S. TEUTONIC
S.S. IONIAN
S.S. AUSONIA
SIGLA 13. DESEMBER
til
Montreal, Que.
sameinast þar
S.S. LAURENTIC, S.S. ASCONIA, S.S. SATURNIA,
SIGLA 22. NÓVEMBER
Sökum liinnn afarmörgu farbréfa pantana, er líklegt að auka
járnbrautar lest verði send í sambandi við áætlunardaga.
Talið við, og gerið allar ráðstafanir við um-
boðsmann Grand Trunk Pacific.
W. J, QUINLAN, Dist. Passenger Agent
City Ticket Office; 260 Portagc Ave.
Borgið Heimskrinlu!
ENDURKJ0SIÐ
DAN.
McLEAN
sem Controller fyrir 1914. Hann
er áreiðanlegur og dugandi mað-
ur, og væntir trausts Islendinga.
Kjósið íramtaramann í þetta
mjög svo áreiðandi embætti, og
sjáið þannig hag yðar og bæjarins
borgið.
Main Office 221 Bannatyne.
Phones Garry 740'741 and 142
TAKIÐ FYRIR LEKANN.
í kornsendingum yðar.
Látið líta eftir flokkun hveitis yðai. — Vér gerum það og fáum einnig
hæsta verð fyrir það.
Sendið korn yðar til vor
Vér gefum vður bestu meðmœli. Vér seljum fyrir commission. — Etigin
áhsetta. — “Advice of sale” seut til yðar strags og korn yðar er seit, 0(? all-
ar upplýsingar &efnar, Skrifið eftir daglegu markaðsbréfi og sýnishothum
PRODUCER’S GRAIN C0MMISSI0N C0.,
Limited ^
Robert D. Smith, Manager
Licenced and Bonded Reference. Royal Bank of Canada
308 Grain Exchange, Winnipeg.
ARIÐANDI BOÐSKAPUR TIL BÆNDA
Ef pér viljið skrifa til vor eftir upplýsingum um kornsendingar áður
pér fermið járnbrautarvagninn, pá verður hægt fyrir yður að fá frá
til % úr eenti hærra heldur en verðið er í Fort William.
Látið oss hafa meðgjöf með eitt vagnhlaes fyrir yður, og sýna yður
að vérgetum fengið hæstn verð._
Hansen Grain Company,
Licensed & Bonded umboðssalar.
Winnipeg - Munitoba
Meðmælendur : Royal Bank og Canada eða hver vel þektur
íslendingur í Winnipeg.
SENDIÐ K0RN YÐAR TIL V0R.
Fáið bestan árangur
Vér gefum góða fyrirfram borgun.
Vér borgum hæsta verð.
Vér fáum bestu flokkun.
Meðmæleudur; ltvaða banki eða poningastofnun sem er
Merkið vöruskrá yðar:
Advice Peter Jansen & Co.
Grain Exchange, Winnipeg, Man.
Peter Jansen Company,
314 Grain Exchange.
PHONE GARRY 4346
0WEN P. HILL
CUSTOM TAILOR
Sjáið mig viðvíkjandi haustfatnaðinum, Alfatnaður frá $19
og upp. Verk ábyrgst. Eg hreinsa, pressa og gjöri við
kvenna og karla klæðnaði. Loðvara gerð sem ný. Opið hvert
kveld.
522 NOTRE DAME AVE.