Heimskringla - 29.03.1950, Síða 1

QUALITY-FRESHNESS
Sutter-Nut
BREAD
At Your Neighborhood Grocer’s
For Freshness and Flavor!!
’jftuttemui1
CAfJADA
Bread
ar your
CROCERS
LXIV. ÁRGANGUR
WINNIPEG, MIÐVIKUDAGINN, 29. MARZ 1950
NÚMER26.
frettayfirlit og umsagnir
Boðið heim
ÚR ÖLLUM ÁTTUM
í símskeyti frá stjórn Eim-
skipafélags fslands, sem Ás-I
°iundi P. Jó'hannsyni barst
£ær> er honum og konu hans, á-! €ftj^
samt Árna Eggertssyni K. C. og
konu hans, boðið í heimsökn til j
fslands á komandi sumri. Er
Dr. Sven Jansson heitir sænsk-
ur fornfræðingur og rúnalesari.
í skýrslu sem hann hefir gefið út,
að ihafa rannsakað Kensing-
steininn, segir hann að
1' steinninn sé falsaður. Ýms merki
a iwuiuauui suiim. m á honum hafi verið úrelt 1362, en
pess æskt, að þeir hagi ferð sinni: , . .* . x *
r 6 ! onnur hafi ekki verið notuð, eða
s,v’°, að þeir geti setið ársfund. ... t
p; . • ,,, . i verið til fyr en 138 arum siðar.
Eimskipafelagins 10. jum, enda MálíS á mtmintnnm „
eru þeir fulltrúar hluthafa Eim-
skipafélagsins vestan hafs.
Undir skeytinu stendur Vil-
hjálmsson fyrir hönd Eimskipa-
félagsins.
Heimskringla óskar boðsgest-
unum til heilla og vonar að þeir
njóti vel heimboðs þessa, sem
Málið á steininum sé heldur ekki
. 14. aldar mál, heldur sænsk-ame-
, rísk mállýzka frá 19. öld.
Steinn þessi fanst 1898 og segir
frá að 22 Norðmenn og 8 Gotar
hafi fundið Ameríku árið 1362
eða 130 árum á undan Kolumbusi.
★
Rússar kváðu vera að gera
Góða nótt
^aður fyrir fram veit að verður tjarnir víðsvegar um landið fyr-
^viðjafnanlegt, eins og heimboð
^slendinga yfirleitt eru.
ir styrju að haldast við í og auka
með því hrogna-át, sem nú þegar
er meira í Rússlandi, en í öllum
öðrum löndum heims til samans.
Tilraunir með ræktun þessa hafa
verið gerðar í grend við Moskva
og hepnast vel.
★
Gharles Moody lí NeWbury,
Mass., sótti um kosningu í vel-
ferðarnefnd ríkisins, sem kona
Einn og sami tími
Á þingi Manitoba er nú verið
að ræða um frumvarp, sem að
Því Lítur, að einn og sami tími sé
löggiltur um alt fylkið. Heitir
sá, er frumvarpið flytur Bachyn-
sky, og er frá Fisiher. Segir hann
að sér sé sama hvort um flýtta
klukku eða vanalegan tíma, sé að, hans var á móti að hann gerði.
rseða, aðeins að það sé sami tími Hann náði ekki kosningu. Hann
á bæjum og sveitum. Er Winni- birti daginn eftir tilkynningu í
Peg-búum mjög iJ.a við þetta, blaði bæjarins er hljóðaði þann-
Segja það lævíslega aðferð til ig: Eg þakka þeim 94, sem
Þess að banna að flýta klukkunni greiddu mér atkvæði, en hinum
á sumrum í Winnipeg, því sveit- 865, sem á móti mér voru, er kon-
ifnar vilji vanalegan tíma og an mín þakklát.
þingmenn þeirra séu fleiri en
þingmenn bæjarins. Til þessa
Á Hainan eyju, hófu kínversk-
segja klukkuhringlarar í Wirni- ir kommunistar innrás nýlega, en
peg refina skorna. | þjóðernissinnar tóku svo hressi-
Það er víst liítill efi á því, að.lega á móti þeim, að þeir ger
ut af því að flýta klukkunni, á
£ftir að verða duglega deilt á
Þinginu.
^ógm inn um Acheson
Tilraun er nú sjáanlega ihafin
a Washington-iþinginu, að koma
Adheson utanriíkismálaráðherra
ffá stöðu sinni.
Segja áreiðanlegustu fregnrit-
ar að á þessu sé enginn efi. Og
Þeir eru ekki ríá, að það takist
eyddu innrásarliðinu og skipum
þess. Á land komust um 4,000
kommúnistar og var hver maður
af þeim drepinn. Á skipunum,
sem voru 20, voru um 1500 manns,
eða það var tala líka, sem í sjón-
um flutu.
Hainan hefir góðar landvarnir,
er ihún næst Formosa að því leyti.
*
William Morton, ráðherra
opinberra verka í Manitoba, segir
vegna þess, aö frá flokki hans a« á árinu 1949, hafi 17,000 bænda
eða forseta komi honum engin
bjálp í vörn sinni gegn óvinum
sínum; eru jafnvel sumir þeirra
lnnan demokrata flokksins.
Pepublikar skamma hann fyrir
stefnu hansií Kína (sem'hann átti
engan þátt í), fyrir að eyða fé í
Lokksgæðinga stjórnarinnar í
^Vrópu, fyrir að ihann sé hlyntur
bommúnistum, í stjórnarþjón-
Ustu og fyrir framkomu hans í
^áli Alger Hiss.
Hefði Cordell Hull átt hendur
Slnar að verja fyrir öðru eins,
befðu flokksmenn Ihans skjótt
^0tnið honum til hjálpar. En það
fera þeir alls ekki í ofsóknunum
a Acheson. Andstæðingar stjórn-
ar* *nnar sjá sér þarna leik á borði,
a® sverta demókrata flokkinn
þessu fyrir kosningarnar í
baust.
Acheson er ekki maður, sem
^tikið gefur fyrir flokksfylgi. —
Hann er kominn þangað sem
ann nú er, án þess; hann á ihæfi-
e*kum sínum einum það að
Þakka. En utanrtíkismálastefna
stJÓrnarihnar tapar á þvlí, að
°heson er þannig leikinn. Það
akemtir óvina þjóðum Bandaríkj-
anna, eins og Rússum, sem illa
er við Acheson í utanrákismála-
st°ðunni vegna þess hve fær
j^aður hann er, að vita flokk
ans ekki standa honum að baki,
^ Hngið, né þjóðina.
(úr Wpeg Free Press(.
býli verið aðnjótandi raforku í
fylkinu. Á yfirstandandi ári
bætist 5,000 bændaheimili, 37
þorp við það sem nú sé.
★
En hefir sú spurning verið
vakin upp, hvort nokkuð hafi
fyrir Stalin komið, hvort hann
sé sjúkur eða jafnvel dauður. Á-
stæðan fyrir því í þetta skifti,
er sú, að blöð hér vestra birtu s.
1. viku mynd af Stalin þar sem
hann er að greiða atkvæði í síð-
ustu kosningum, en ritið Weekly
News hélt fram, að myndin væri
éekta, segir andlit Stalins eldra
ensvo, að það geti verið af honum
nú, og bolur og handleggur og
atkvæðaseðill sé viðbot, er ekki
hafi verið á myndinni í upphafi.
Hafa flestir fallist á þetta við
nánari athugun myndarinnar.
Myndin^var afhent blöðunum af
sama rússneska manninum í N.
York, sem myndir hefir látið
þeim í té af valdsmönnum Rúss-
lands.
í ræðu sem Harold E. Stassen,
forseti Pensylvania-háskola, helt
s. 1. föstudag um afstöðu yngri
manna í Bandaríkjunum til a-
greiningsmála Rússa og Banda-
ríkjamanna, mintist hann á það,
hvað margt skrítið ætti sér stað
á Rússlandi og taldi þessa föls-
uðu mynd eitt af því. Hvers
vegna var sú falsmynd birt ef
mynd var tekin af Stalin við at-
Ort við andlátsfregn Bergþórs Emil Johnson
Fæddur 1. ágúst 1896—Dáinn 25. febrúar 1950
I.
Tregaþrungin tímans út á grundum,
tómleikans í næturskugga lundum,
viðja-voðum hulin nótt og dag.
Undarlegar sýnir að oss svífa,
svifta friði kaldar, engu 'hlífa,
dregur fyrir augun dapurt sólarlag.
Heljarviðjurharma vekja sárin,
hugansborgir þvinga saknaðs tárin
þegar lostinn varstu Skuldar skálm
svo ungur, skjótt, svo óvænt að bar kallið
að enginn vildi trúa því, að fallið
hefði vinur einn með vorsins hjálm.
II.
Hvað er lífið? Hvers er mannsins máttur
megnugur er loka kveður þáttur
og ljós er slökkt á mannlífs fiífukveik?
Við stöndum hljóð og hlustum eftir svari,
hlustum, — skynjum, — enginn fyrirvari, —
auðn og myrkur, — aðeins vonin veik.
Má trúa því, að fyrir handan — handan
hafið, sé landið vort sem tryggir andann
þar, sem vinir lifa aftur vinum með?
Eg finn það, skil og veit, með vissu segi,
að vart þarf nokkur kvíða sínum degi,
sém lifir guði og ljósið hefur séð.
III.
Hin fögru vé og milda morgunroða
Muni þinn var sí og æ að skoða.
Þig heillaði allt sem göfugt var og gott.
Varst sannur maður, sýndir það í verki
og sannleiksþráin var þitt daglegt merki
og minni-máttar lífi sýndir kærleiksvott.
Þétt var handtak, þrungið vinsemd hlýrri,
þýður andinn borinn drenglund skýrri,
skein úr augum ástúð kærleikans.
Gamla fólksins sannur varstu vinur,
vita-gjafi ungdómins og hlinur,
unnir frið og frelsi sannleikans.
Heim til þín var öllum kært að koma,
að kynnast þér var líkast morgunroða
er fögrum litum baðar loftið blátt.
Eining, friður ríkti þar og risna,
—rammar taugar íslendings ei gisna—
og hússins andi heill í sólarátt.
IV.
En, það er gróði þeim sem eftir lifa
og þungri lyftu mannliífs eiga að bifa,
að geyma minning þína í Muna sér,
hún mýkir sár og þerrar trega tárin,
í tímans rúmi þekkjast munu árin
er starfandi var andi þinn á jörðu hér.
Hvíl þú rótt á landinu handan landsins
í ljóShafi og frelsi kærleiksbandsins
þar, sem allífs andinn hvíslar hljótt.
“Ástin varir, engin sorg, hér lífið lifir,
“ljósið slokknar ei þótt komið yfir.”
Far heill minn vinur! heill! og góða nótt!
Davíð Björnsson
kvæðugreiðsluna? Hvað liggur
að baki þessari nýju mynda-föls-
un? Er verið að leyna þjóðina
einhverju með henni?
Ýmsir setja hið mikið aug-
lýsta 70 ára afmæli Stalins í
samband við þessa óskiljanlegu
'hluti. Stassen segir liíkurnar
svo sterkar fyrir því, að hann
geti ekki rengt sjálfan sig um,
að eitthvað hafi síðustu vikurn-
ar hent Stalin.
*
Sambandsstjórnin í Ottawa
hefir birt það á þingi, að hún
Ihugsi sér að hafa eftirlit á húsa-
leigu eina 13 mánuði enn, eða
þar til 30 apríl 1951. George
Drew foringi íhaldsmanna kvað
lítið með því sagt, ef leiga héldi
svo áfram að hækka og loforð
liberala um að halda henni í
skefjum, hefðu mint á að lofa
upp í ermina. Stanley Knowles,
þingmaður Mið-Winnipeg
nyrðri, kvaðst atkvæði greiða
með stjórninni í von um að leiga
yrði ekki hækkuð.
★
Jacob Epstein myndlhöggvari
er nýbúinn að gera styttu af
Lazarusi, þeim er Kristur reisti
upp frá dauðum. Er minna á
móti þessari styttu hans sagt en
þeim sem hann hefir áður gert,
og oftast hafa orðið deilur um.
★
Balfourum Monthly 'heitir
studenta blað sem gefið er út í
Regina af nemendum í Balfour
Technical High Sdhool. Heitir
ritstjórinn Evelyn Wight og er
17 ára gömul. Reit hún í síðasta
blað leiðara um þörfina á réttri
og iheppilegri fræðslu 1 kynferð-
is málum í skólum í stað leyni-
pukursins um þessi mál, sem al-
ment ætti sér stað. Settu orð höf-
undar suma hljóða, stúdenta sem
aðra, en forstöðu maður skólans
T. H. Cowbarn, kvaðst ljá því
fylgi, að málið væri athugað.
★
Fylkis^þing í Quebec 'hefir
samþykt lög er fyrirbjóða eld-
liði eða lögregluliði að tilheyra
verkamanna-samtökum. Urðu
heitar umræður um málið. Héldu j
liberalar fram að þessir menn
væru sviftir frelsi, sem almenn-
ingur ætti kost á með þessu. En
Maurice Duplessis forsætisráð-
herra sem leiðsögu hafði á mál-
inu, kvað þetta koma í veg fyrir,
að eldliði og lögregluliði væri
stjórnað af utan að komandi öfl-
um.
FRÉTTIR FRÁ BLAINE
Héðan sjást sjaldan fréttir í
íslenzku blöðunum, hvernig sem
á því stendur. Hér ber þó ýmis-
legt til tíðinda, ekki síður en
annarsstaðar.
Það sem markverðast má telja
er Elliheimilið “Stafholt”. Það
hefur nú verið starfandi í liðugt
ár. Heimilið er að dómi sérfræð-
inga þeirra grein, eitt það vand-
aðasta af því tagi hér á strönd-
inni. “Aldan” þjóðræknisdeildin
í Blaine átti upptökin að stofn-
un þess. Ef eg man rétt var það
á fyrsta aldurs ári Öldunnar að
nefnd var kosin til að vinna að I
Elliheimilis stofnun, í henni
voru: séra G. P. Johnson, séra
A. E. Kristjánsson, Jóhann
Straumfjörd og M. G. Johnson.
var fjölbreytt og skemtileg. —
Gullbrúðhjónin mæltust til þess
að í staðinn fyrir gjafir til sín
ieggðu vinir þeirra saman í ein-
hvern þarflegan hlut fyrir heim-
ilið, og var fyrir það sem inn
kom keyft rafurmagns strau-vél.
Nú er heimilið fullskipað og
ýmsir að bíða eftir að komast
þar inn, svo nefndinn hefur _á-
kveðið að byggja við það.
Þá er að minnast lestrar-félags
ins “Jón Trausti”. Það er, að eg
hygg, annað elsta nú lifandi ís-
lenzkt félag hér í Blaine. Það
hefur einn fund í mánuði og eru
þeir fundir hafðir til skiftis í
heimahúsum. Forseti þess félags
hefur verið til margra ára Guð-
jón Johnson.
Þjóðræknisdeildin “Aldan”
hefur fjóra aðalfundi á ári á
Iþeim fundum er vanalega vönd-
uð skemtiskrá og auðvitað ent
með kaffidrykkju.
Eitt aðal starf Öldunnar er að
halda upp á 17 júní með sam-
komu. Forseti frá byrjun hefir
verið séra Albert Kristjánsson.
Líðan fólks hér yfirleitt má
heita góð. Veturinn var óvana-
lega kaldur og langur, en það var
sama sagan víðast hvar. Nú er
maður að vonast eftir góðu og
farsælu sumri og þá batna flest
mein.
Blaine búi
FRÉTTIR FRÁ ISLANDI
Eftir langt og gott starf skil-
aði sú nefnd af sér til 9 manna
nefndar sem samanstendur af
mön;'uiV<**"rá Lynden, Blaine,
Bellingham og Seattle, hefur
hún unnið því sem næst krafta-
verk, auðvitað með hjálp margra
góðra manna svo sem Stonesons
bræðra :í San Fransisco og
margra fleiri.
Síðan heimilið var opnað hafa
ýms félög rétt því hjálpaihönd
á ýmsan hátt og gefið því gjafir.
Svo sem lestrarfélagið “Jón
Trausti”, “Kári” í Bellingham
hélt heimilisfólkinu al-íslenzka
veizlu skömmu fyrir jól. Kirkju
kvennfélagið hafði sitt árlega
“Haust mót” á heimilinu í sept.,
þar voru íslenzkar góðgjörðir og
íslenzk skemtiskrá. Lúterska
kvennfélagið setti upp mjög
fallegt og velskreitt jólatré í
hinni stóru og fallegu borðstofu.
Viku fyrir jól var sett niður með
rótum, stórt og fallegt jólatré
fyrir framan heimilið og skreitt
með ljósum, mun það hafa verið
gjöf frá Guy Eyford.
Ekki má gleyma 9 konu-nefnd-
inni, hún hefur starfaði tvö ár.
Hún samanstendur af þremur
konum úr hverju íslenzku kvenn-
félaganna og þremur utanfélags-
konum, árlega er breytt um kon-
ur í nefndinni svo það er bara
ein úr hvorum hóp í tvö ár. í
fyrra gaf þessi nefnd heimilinu
píanó og í ár diskaþvotta-vél.
Á heimilinu er messað tvisvar
i mánuði, annan og f jórða sunnu-
dag hvers. mánaðar. Eru það
prestarnir sem fyrst hrintu Elli-
heimilis hreifingunni á stað, séra
G. P. Jöhnson messar annan
sunnudaginn en séra A. E.
Kristjánsson þann fjórða.
Þann 20. apríl síðastliðinn var
50 ára giftingar-afmæli þeirra
Ingvars og Önnu Goodman, hald-
ið hátíðlegt á heimilinu af son-
um þeirra og teingdadætrum.
Þar mun hafa verið samankomið
um tvö hundruð manns víðsveg-
ar að. Samsætið var í alla staði
ánægjulegt. Veitingar stór
myndarlegar. Sr. Albert Kristj-
ánsson stýrði skemtiskránni sem
Nýr söfnuður stofnaður í
Reykjavík
Nýlega 'hefir verið stofnaður
söfnuður í Reykjavík, er nefnist
Nýi fríkirkjusöfnuðurinn. Mun
tilefni stofnunarinnar vera ó-
'ánægja yfir prestskosningum
þeim, er fram fóru innan frí-
kirkjusafnaðarins fyrir skömmu.
Telja stofnendur hins nýja safn-
aðar, að öfl utan fríkirkjunnar
hafi blandað sér £ kosningabar-
áttuna á þá lund er þeir geti ekki
sætt sig við. Hefir söfnuðurinn
ráðið Emil Björnsson cand.
theol. í Reykjavík til þess að
gegna fyrir sig prestsþjónustu.
Stofnfundur safnaðarins var
haldinn hinn 26. janúar síðastl.
og kosin bráðabyrgðastjórn og
er formaður hennar Andrés
Andrésson klæðskerameistari í
Reykjavík. —Kirkjubl.
* * *
Myndar Hermann stjórn?
Stjórn Ólafs Thors forsætis-
ráðherra, baðst lausnar á ríkis-
ráðfundi í gær.
Forseti félst á lausnarbeiðn-
ina, en bað stjórnina gegna störf-
um þar til ný stjórn hefði verið
mynduð.
Forseti átti síðan viðtal við
formenn allra þingflokkanna og
fól hann Hermanni Jónassyni,
formanni Framsóknarflokksins,
að gera tilraun til að mynda
nýja stjórn, sem hefði að baki
sér þingmeirihluta.
—Vísir 3. marz
» * *
Hreindýr hópast til
byggða fyrir austan
Sá fátíði atburður hefir gerst
nú að undanförnu, að hreindýr
hafa flykkst í stórhópum ofan af
öræfum og niður í byggð á
Fljótsdalshéraði.
Sumir hóparnir hafa verið
stórir, allt að 250 hreindýr.
Geta menn þess til, að tekið
hafi alveg fyrir beit á hinum
venjulegu slóðum hreindýranna
og þessvegna hafi þau orðið að
leita annað. Snjóað hefir mikið
þar austurfrá, og mest verið um
bleytuslyddu að undanförnu.
—Mbl. 16. feb.