Verkamaðurinn - 26.02.1929, Side 1

VEHKOMIIflDRIHH
Útgefandi: VerHlýössamband Noröurlands
XII. árg. |
Akureyri, Priðjudaginn 26. Febrúar 1929.
-♦ • ♦ ♦ # ♦ » ♦ •
- • • • •
18. tbl.
••••
Frá Síldareinkasölunni.
Áður en Pétur Ólafsson, fram-
kvæmdastjóri, lagði af stað til út-
landa nú um daginn, samdi hann
skýrslu um Síldareinkasöluna, eins
og henni var komið um áramót.
Er í skýrslu þessari tekið fram, í
fám en skýrum orðum, það helsta,
sem á daga Síldareinkasölunnar hef-
ir drifið, og hefir hún mikinn fróð-
leik að geyma. Skýrsla þessi hefir
nú verið prentuð og verður útbýtt
til þeirra, sem þessum málum þurfa
mest að kynnast og hlut eiga að
máli hér.
Hér er ekki ráðrúm til að birta
skýrsluna í heild, sem þó margir
lesendur blaðsins mundu óska. En
til smekks skulu hér birtir örfáir
kaflar.
íhaldsblöðin hafa frá öndverðu
ausið svívirðingum og ósannindum
yfir jafnaðarmennina f útflutnings-
nefndinni og einn framkvæmdastjór-
ann, Einar Olgeirsson. Pjetur kem-
ur inn á þetta og segir svo:
»í útflutningsnefnd eru þeir Erling-
ur Friðjónsson formaður, Böðvar
Bjarkan lögmaður, Steinþór Ouð-
mundsson, Björn Líndal og Ásgeir
Pétursson, sem aðalmenn. í útflutn-
ingsnefnd hafa verið haldnir 19
fundir síðan I vor, og allir nefndar-
menn mætt reglulega nema Ásgeir
Pétursson, sem vegna fjarveru að-
eins hefir sótt 5 fundi.
Samvinnan í nefndinni hefir oftast
verið góð, og allir gert sér far um
að leysa starfið vel og samvisku-
samlega af hendi, Einkasölunni til
heilla, án tillits til stjórnmálaskoð-
ana.
Samvinna framkvæmdarstjóra við
útflutningsnefnd, hefir líka verið
hin besta. Erlingur og Bjarkan, sem
störfin utan funda mest hafa mætt
á, hafa báðir í hvívetna sýnt góðan
skilning og samvinnulipurð og borið
sem besta afkomu fyrirtækisins fyrir
brjósti. — Asgeirs Péturssonar hefir
lítið gætt, vegna þess á hve fáum
fundurn hann hefir mætt. Björn
Lindal, sem sótt hefir flesta fundina,
virðist líka hafa gert sér alt far um,
að afkoman yrði sem best, og hefir
verið tillögugóður um ýmsar fram-
kvæmdir, enda er lítill vafi á, að
þetta fyrirtæki er honum hjartnæmt,
svo náið sem faðernið að því er
honum, enda þótt skðpunarverk
Einkasölulaganna séu ekki að öllu
leyti eftir hans »kokkabók«.
Fundur sá, sem hann hélt hér á
Akureyri, fyrir jólin, var enginn
æsingafundur gegn Einkasölunni,
eins og andstæðingablöð stjórnar
innar, aðallega syðra, vildu gefa í
skyn. Sem útflutningsnefndarmaður
og rekstrinum þar af leiðandi kunn-
ur, hélt hann þennan fund til þess,
sem fulltrúi útgerðarmanna, að gefa
þeim þær upplýsingar um starfræksl-
una, sem honum voru kunnar. Kom
ekki fram nein ádeila hjá honum á
einkasölufyrirtækið sjálft, sem hann,
að vonum, lýsti nauðsynjastofnun
— en hinsvégar var erindi hans
^ekki laust við ádeilu á einn fram-
kvæmdarstjórann, sem virtist meir
stafa af pólitískum ástæðum.
Samvinna milli framkvæmdarstjór-
anna hefir líka verið ákjósanleg. —
Ingvar Pálmason er alt i senn,
orðvar, gætinn, samviskusamur, til-
lögugóður og samvinnuþýður. —
Einar Olgeirsson er sáframkvæmd-
arstjórinn, sem mest hefir orðið
fyrir barðinu á andstæðingunum,
og er það skiljanlegt frá þeirra
sjónarmiði, en vekur það þó jafn-
framt hjá hverjum hugsandi manni
þá tilfinningu, að hér sé ekki verið
að kasta að Einkasölunni sjálfri,
heldur að pólitískum andstæðing.
Út af ýmsum skrifum um Einar
Olgeirsson í sambandi við Einka-
söluna, hlýt eg að taka það fram,
að ég get vart hugsað mér liprari
og samvinnuþýðari mann. Og það
hefir aldrei komið fram í starfsemi
hans fyrir Einkasöluna, að hann
ekki hafi starfað með fullum og
heilum hug og brennandi áhuga
fyrir fyrirtækinu og sem bestri fram-
þróun þess. Hann er mjög skýr
maður, og vel máli farinn, mentaður
og hugsjónamaður um alt, er að
bættri aðstöðu snertir fyrir síldar-
framleiðsluna, og eg get ekki betur
séð, en hann hafi rækt starf sitt
með alúð og samviskusemi fyrir
fyrirtækið.
Hvað hann kann að hafa ofsagt
utan starfrækslunnar, hefir engin
áhrif á það, sem eg að framan hefi
sagt um starfsemi hans t þágu
Einkasölunnar og sem í alla staði
er rétt frá skýrt eftir minni vitund
og reynslu*. —
Um afkomuna 1928 segir Pjetur
svo:
»Pað er nú búið að greiða öllum
sem svarar kr. 24.00 meðalverð út
á innlagða síld, og 1 kr. umfram
fyrir reknetasíld, sem sumpart er
greitt og sumpart ógreitt. Veltur
nú á því, sem fást kann fyrir eftir-
stöðvarnar, hvað frekar verður hægt
að greiða; en varlega áætlað myndi
mega telja með kr. 1.50 — 2.00 við-
Sót, þ'egar alt er selt og full reikn-
ingsskil komin frá útlöndum, að
meðtöldum starfrækslukostnaði til
miðs Apríl. Að viðbættum mats-