Vísir - 17.10.1966, Qupperneq 3

V' 1 S I R . Mánudagur 17. október 1966.

Þorsteinn Gísiason, skipstjóri
á Jóni Kjartanssyni frá Eskifiröi
er nýk<.minn heim frá síldveið-
jj um, en bátur hans er annar afla-1
íj hæsti síldarbáturinn á þessari
sumarvertíö og hefur komið meö
um hálft 9 þúsund lesta á land,
þegar þetta er skrifað. Þorsteinn
er kennari við Sjómannaskól-
j ann, en er jafnan á síldveiðum
|j yfir sumariö og er löngu kunnur
aflamaður.
Bezta
sildarsumarið.
Vísir náði tali af Þorsteini
stuttu eftir að hann kom heim
og bað hann að svara nokkrum
spumingum varöandi síldveið-
araar í sumar.
— Þetta er eitthvert mesta
Þorsteinn Gíslason stendur hér við ljósmynd af bátnum, Jóni Kjartanssyni
svo mikið á stuttum úthöldum j
hér áður fyrr og þá var þetta !
meira og minna „sporf'. Það í
var alltaf heilmikill spenningur j
þegar verið var að elta vaðanoi ■
torfurnar. — Nú er þetta orðiö
jafnt og óslitið streð, mesta þrus
á sumrin og myrkrapauf á haust
in og veturna. — Þá er alltaf j
kastað í myrkri og báturinn lát-
inn vera Ijóslaus að mestu þang-
að til búið er að kasta og snurpa
annars stvggist síldin.
— Svo aö vikið sé aðeins
meira að síldarfréttunum, fylgj-
ast sjómenn með þeim, til dæm- . í
is í útvarpinu, og hvað hinir j
eru búnir að fá?
—Það er áreiðanlega fylgzt
miklu meira með þessu í landi
en á sjónum.
Það dregur enginn
annars manns fisk úr sjó.
— Svo er hérna ein spum-
ing, sem kannski varðar svolítið
samvizkuna, hvað kemur til að
einn skipstjóri aflar miklu meira
Mesta jirus á sumrin og myrkrapauí á haustin
Viðtal við Þorstein Gíslason skipstjóra — nýkontinn af síldveiðum
síldveiðisumar, sem komið hefur
hjá okkur.
— Kverjar telur þú ástæðum-
ar fyrir þessari miklu veiði.
Hvaða tæki eru það fyrst og
fremst, sem þakka má þessa
veiði?
— Það er auðvitað astik-tæk-
ið og kraftblökkin, en árangur-
inn hefði samt orðið sáralítill
þrátt fyrir þessi tæki, ef við
hefðum ekki haft þessi stóru og
góðu skip. Það hefur sýnt sig
að buröarmestu skipin hafa
mesta möguleika. Það var lengst
af sumri svo langt á miðin, aö
minni bátar hefðu lítið borið
úr bítum. Það þótti gott að
sleppa með þrjá sólarhringa í
hverja löndun, ef að ekki var
landað í flutningaskip.
Síldarleitin oft
staðið sig betur.
— En síldarleitin, stóð hún
sig ekki vel í sumar?
— Hún hefur oft staðið sig
betur. Við síldarsjómenn urðum
fyrir þungu áfalli aö missa Jón
Einarsson sem verið hefur skip-
stjóri á síldarleitarskipunum í
mörg ár frá okkur, en hann
hefur verið veikur í sumar, við
vonumst til þess að fá hann
aftur. Síldarleitin var raunar
mjög erfið í sumar vegna hinnar
miklu víðáttu, og fjarlægðar á
miðin, en það er algjört ófremd-
arástand að miðin skuli vera
látin vera án leitarskipa svo dög
um skipti, eins og kom fvrir í
sumar, eða eitt skip haft við
leitina. Annars er gleðilegt til
þess að vita að von er á nýju
og fullkotpnu síldarleitarskipi,
sem nú er verið að smíða fyrir
fslendinga. Með tilkomu þess
vonum við að hinir frábæru
hæfileikar Jakobs Jakobssonar
nýtist enn betur.
— Þið voruð alveg lausir við
Rússana í sumar?
— Já, að mestu leyti, þeir
fylgdust vel með okkur og öll-
um fréttum af veiöinni við I’s-
land, og þeir hefðu sent rek-
netaflota sinn á miðin hér viö
land, ef þeir hefðu séð sér hag
í því.
— Veiða þeir ekkert með nót-
um og kraftblökk?
— Þeir hafa, frétti ég, veriö
að leita eftir því við Norðmenn
að fá að senda menn um borð
í skip þeirra til þess að læra
af þeim, en Norðmenn hafa
þverneitað. Aftur á móti hafa
Norðmenn verið að kenna Sví-
um og Skotum nýjustu veiði-
aðferöirnar með kraftblökk o.
þ. u. 1. Norömenn lærðu hins
vegar af okkur sem kunnugt er.
— Rússamir komu hingað á
miðin fyrst, þegar byrjað var
að nota kraftblökk héma og
höfðu skip á miðunum, sem
geröu lítið annað en að kvik-
mynda og Ijósmynda okkur, og
og svo komu þeir á miðin sum-
arið eftir með skip, sem voru
alveg eins búin og okkar, en
það héfur mistekizt hjá þeim
að notfæra sér tækin, enda
skortir alla reynslu.
— Nú er þetta orðið langt
og strangt úthald hjá ykkur,
eru menn ekki langþreyttir á
því að vera sífellt út í sjó?
Þið eruð að reyna að bæta úr
. þessu með sumarfríum, er það
ekki?
—- Það hefur verið þannig á
mörgum bátum undanfarið, að
14 menn eru skráðir á skipið
yfir sumarmánuðina og alltaf
tveir i fríi. Meö því fær hver
12—15 daga frí. Þetta er orðið
mjög vinsælt fyrirkomulag, enda
er það nú svo að margir sjó-
manna komast ekki heim til
sín annars 8—10 mánuði á ár-
inu.
Spurðu
skattinn!
— Nú er Jón Kjartansson
kominn með milli 8 og 9 þúsund
lestir _í sumar, hver er háseta-
hlutur og hver er þinn hlutur
úr þessum afla?
— Spurðu skattinn!!
— Við verðum víst að láta
okkur það svar nægja, enda
getur hver, sem áhuga hefur á,
baukað við að reikna út upp-
hæðina eftir kúnstarinnar regl-
um.
Þegar talið berst aö síldar-
fréttum segir Þorsteinn: -
— Það mætti miklu oftar en
gert er líta á meðaltalið. —
Ég álít að ef meðaltal af há-
setahlutum á síldveiðunum yrði
tekið yrði útkoman svipuð og
hjá mönnum, sem vinna vakta-
vinnu hjá síldarverksmiðjunum
í landi. Og með vinnutíma sjó-
manna árið um kring, efast ég
um að þeir næðu Dagsbrúnar-
texta, margir hverjir.
Þetta er orðið miklu meira
streð en áður var, þetta byggðist
en hinir. — Það eru margir sem
álíta ykkur þessa aflakónga hálf
gerða galdramenn.
— Það er mesti misskilning-
ur. Það hefur til dæmis injög
mikið að segja að vera vel stað-
settur á miðunum og svo eru
þeir auðvitað í betri aðstöðu,
sem hafa stærri báta, góða skips
höfn og tæki og < veiðarfæri i
lagi. Annars er (þetta alltaf
heppni, það dregur enginn ann-
ars manns fisk úr sjó, þetta
er eins og heppni í spilum. —
Það er raunar komin anzi mik-
il harka i þetta — gefast ekki
upp. Það er ekki spurt að því
á lokadaginn, hvort kastaö hafi
veriö einu kastinu fleira eða
færra.
— Hvað vildir þú svo aö lok-
um segja um síldveiðihorfumar?
— Mér finnst það varhuga-
verð þróun, hvað þjóðarbúið er
oröið háð síldveiðunum á sama
tíma og ein mestu aflatæki ald-
arinnar, togararnir, eru að
hverfa allt of mikið í skuggann.
En ég held þó að það séu
næg verkefni fyrir okkur að
minnsta kosti næstu tvö árin,
eftir því síldarmagni, sem við
sáum í sjónum í sumar.
i
Byggja á æfingaskóla við Kennaraskólann 1967
Miklar framkvæmdir við menntaskólana — meðal annars, væntan-
lega menntaskóla á Isafirði og á Austfjörðum
Á næsta ári verður haf-
izt handa við byggingu
æfingaskóla við Kenn-
araskólann. Það er
barnaskóli, þar sem
kennaraefnin geta æft
kennslu undir hand-
leiðslu þjálfaðra og sér-
menntaðra kennara.
Með vexti Kennaraskólans hin
síðari ár t ,efur þörfin fyrir betri
aðstöðu fyrir æfingakennsluna
orðið æ brýnni. Æfingadeild sú,
sem er í Kennaraskólanum og
tekur mikið kennslurými af skól
anum, fullnægir engan veginn
þörfum, enda hafa kennaranem-
ar stundað æfingakennslu mest
megnis í hinum ýmsu skólum
borgarinnar.
Æfingaskólinn er ein þeirra
skólabygginga, sem ríkið ræðst
í á næsta ári og verða veittar
5 milljónir króna til hans á
árinu. En Revkjavíkurborg verð-
ur einnig aðili að byggingu hans
eins og lög gera ráð fyrir um
barnaskóla.
Meöal annarra framkvæmda,
sem á döfinni eru í byggingum
ríkisskóla á næsta ári mætti
nefna: Ljúka á við 2. áfanga
Menntaskólans við Hamrahlíð
og byrja á 3. áfanga einnig verða
miklar endurbætur gerðar á
menntaskólunum á Laugarvatni
og á Akureyri og er gert ráð
fyrir að 6 milljónir króna fari
til framkvæmda við hvem þess-
ara skóla fyrir sig. Gengið verð-
ur frá viðbyggingunni við Hjúkr
unarskólann og haldið verður
áfram byggingu Garðvrkjuskól-
ans á Reykjum og áætlað að
þar verði unnið fyrir um 2 millj-
ónir á árinu. Við bændaskólann
að Hólum er ráðgert að hefja
byggingu starfsmannahúss, sem
orðið er mjög aðkallandi, þar
eð aðsókn að skólanum hefur
aukizt svo, að húsnæði, sem
starfsfólk notaði áður, verður
að taka fyrir nemendur. Þá verö
ur lagt fé til byggingar mennta-
skóla á ísafirði og til væntan-
legs menntaskóla á Austfjörð-
um.
Til byggingar ríkisskóla, utan
héraðsskóla, á að verja 37,5
milljónum af ríkisfé á árinu, en
var í ár áætlaðar 30,8 milljónir.
— Þá eru ekki meðtaldar lán-
tökur, sem tfðkazt hafa til þess-
ara bygginga á undanfömum
árum.
Ódýrt — Ódýrt
Terelynebuxur á drengi og herra frá kr. 450
stretchbuxur á telpur á kr. 395.
Gallabuxur á drengi frá kr. 145, gallabuxur
á herra frá kr. 220 o.m.fl.
Siggabúð, Njálsgötu 49