Dagur - 22.05.1999, Page 1

FLestir nýbúar
hætta í námi
stöðu þessara krakka,“ segir Ingi-
björg. Enn sem komið er fái þau
þó ekki kennslu í eigin móður-
máli.
EkM séríslenskt
Vandinn er þó ekki bara íslensk-
ur. Ingibjörg segir að því hafi ný-
Iega verið slegið upp í sænskum
Ijölmiðlum að 50% nýbúa falli út
úr framhaldsskólum þar í landi -
þrátt fyrir miklu betri þjónustu
sem þessir krakkar fái í sænskum
skólum. Staðreyndin sé sú að
hin tæknivæddu vestrænu þjóð-
félög geri orðið geysilegar kröfur
til tungumálakunnáttu. Þannig
að með fólksflutningum inn í
þessi þjóðfélög sé í rauninni ver-
ið að búa til stóra hópa af 2.
flokks fólki - sem tungumálsins
vegna nái ekki að sækja sér þær
viðurkenningar sem það þarf til
að fá almennileg störf. „Við höf-
um horft upp á Evrópu gera
þessa skyssu, erum komin með
vandamálið, en við ættum að
geta komist hjá því,“ sagði Ingi-
björg. - HEI
„Það virðist vera nærri 100%
brottfall hjá nýbúum,“ segir í
nýlega útgefinni skýrslu mennt-
málaráðuneytisins um eflingu
námsráðgjafar í framhaldsskól-
um. „Við getum sagt að þessi tala
sé nærri lagi, miðað við ákveðinn
hóp, þ.e. þá krakka sem eru á
skrá sem nýbúar þegar þau fara í
framhaldsskóla. Yfirlitið sem ég
hef nær bara til krakka sem
þurfa aðstoð í íslensku. Þessi
tala er því langt frá því að vera
vísindalega nákvæm, en ég veit
þó að brottfallið er gífurlegt,"
sagði Ingibjörg Hafstað, verkefn-
isstjóri í nýbúafræðslu.
Til dæmis segir hún nú aðeins
um 10 krakka eftir af þeim rúm-
lega 30 sem byrjuðu í iðnskóla
sl. haust. Svo þar er brottfallið
komið í 70% þegar á fyrsta ári.
Og útkoman sé hreint ekki betri
í fjölbrautaskólunum, þar sem
þessir krakkar falla öll meira og
minna og gefast upp. Hins gríð-
arlega brottfalls fer þó í rauninni
að gæta ennþá fyrr. „Það eru að-
eins tæp 50% tvítyngdra barna í
10. bekk, sem reyna að fara í
framhaldsskóla (samanborið við
90% meðaltal). Við erum í raun
að útiloka framhaldsmenntun
fyrir þennan hóp,“ sagði Ingi-
björg.
Móðurmálið lyk-
illinn
Hún tók fram að
erfitt sé að halda
tölfræðilega utan
um þennan hóp.
Því auðvitað sé
fjöldi tvítyngdra
krakka sem hverfi
bara inn í hópinn,
einkum börn frá
frændþjóðum okk-
ar. Oformlegar
kannanir hafi þó
sýnt, að byggi
krakkar á traustum
grunni í sínu móð-
urmáli virðist sama hvaðan þeir
koma. Þannig séu dæmi um Kín-
verja sem sé dúx í sínum árgangi
og Rússa sem hafi jafnvel verið
hæstur í íslensku á samræmdum
prófum. Þessir krakkar þurfi
auðvitað ekki lengur aðstoð í ís-
lensku og eru því ekki lengur á
nýbúaskrá.
íslenskan sem annað mál
Ingibjörg rekur
erfiðleikana m.a.
til þess að íslenska
skólakerfið hafi
verið mjög ósveigj-
anlegt. Mjög erfitt
hafi t.d. verið að fá
undanþágur fyrir
þessa krakka í
dönsku og allir
þurfi að Iesa
Hrafnkötlu og
Völuspá. „En ég er
að vona að eitt-
hvað rætist úr með
nýrri námsskrá,
sem býður upp á
meiri sveigjan-
leika. Nú er í fyrsta sinn komin
námsskrá í íslensku sem 2.
tungumáli, bæði í grunn- og
framhaldsskóla. Þetta er gott
skref í rétta átt, viðurkenning á
Það er gífurlegt brottfall
meðal nýbúa, segir Ingibjörg
Hafstað.
Spurði hvort
pabbi kæmi
ekki aítur
„Þeir voru á síðasta ári oft að
spyrja mig hvort pabbi þeirra
kæmi ekki aftur, kannski bara
aðeins. Hvort að ekki væri hægt
að spyrja Guð að þessu. En þeir
spyrja sjaldnar um hann núna,
og virðast því vera sáttir við nýj-
an samastað og nýtt fólk sem
þeir umgangast nú,“ segir þrí-
buramóðirin Kristjana Sævars-
dóttir, en hún missti mann sinn
úr krabbameini frá þriggja ára
þríburum þeirra fyrir hálfu öðru
ári. Missirinn var sár en það var
Ijarri hennar hugsun að bugast
og segir hún sögu sína í helgar-
blaði Dags.
Sunnlenskt
svæðisútvarp
Samningar Ríkisútvarpsins við
Utvarp Suðurlands um að það
taki að sér að sjá um svæðisút-
varp í íjórðungnum eru langt
komnir. Utvarpsráð hefur þegar
lagt blessun sína yfir málið og
veitt yfirstjórninni heimild til
samninga. Ekki voru þó allir á
einu máli í ráðinu. Guðrún
Helgadóttir greiddi atkvæði á
móti og lét bóka að hún óttaðist
að þetta gæti orðið upphafið að
einkavæðingu Ríkisútvarpsins.
Hugmyndin er sú að Utvarp
Suðurlands sjái um svæðisút-
sendingar fyrir Ríkisútvarpið og
að þær verði með líku sniði og
hjá öðrum Iandshlutastöðvum
RUV. Takist samningar hefjast
útsendingar í sumar.
„Við höfum auðvitað haft
áhuga á að auka þjónustuna en
það hefur því miður ekki verið
Ijármagn til þess. Utvarp Suður-
land er þarna og óskaði eftir
samstarfi," segir Dóra Ingva-
dóttir, framkvæmdastjóri Ut-
varpsins. - VJ
Eftir 9 mánuði bak við lás og slá gekk Kio Alexander Briggs I fyrsta skipti frjáls maður út úr fangageymslu með
hafurtask sitt I gær. Hann hyggst dvelja á Akureyri, þar sem hann lætur vel af vistinni. Sjá bls. A.
MYND BjÖRN ÞORLÁKSSON
Hitti Jónas frá Hriflu
Halldóra Jóns-
dóttir hefur
heldur betur
lent í sviðsljósi
fjölmiðla síð-
ustu daga sem
formaður
Kaupfélags
Þingeyinga. I
helgarviðtali Halldóra Jóns-
við Dag segir dóttir.
hún frá sjálfri
sér og meðal annars kynnum sín-
um af samvinnufrömuðinum
mikla Jónasi Jónssyni frá Hriflu.
Nýfqálshyggjan dauð
Islandsheimsókn Anthony Gidd-
ens, rektors London School of
Economics (LSE) og eins af ráð-
gjöfum Tony Blairs, vakti athygli.
Giddens segir meðal annars „að
íhaldsstefnan sé í kreppu í Bret-
landi og víðar. Tímabil nýfijáls-
hyggjunnar er dautt. Hún dó um
það Ieyti sem kreppan í Asíu
gerði vart við sig.“ Nánar um
þetta í helgarblaði Dags.
Sjá þetta og margt margt jleira
í Blaði 2.
Halldóra Jóns-
dóttir.
■■■■
WORLDW/ae EXPRESS
EITT NÚMER AÐ MUNA
5351100
18