Alþýðublaðið - 06.08.1921, Blaðsíða 1

Alþýðublaðið - 06.08.1921, Blaðsíða 1
Alþýðublaði O-efid tlt a£ ^UIþýditflolsilduaum. 1921 Laugardaginn 6. ágúst. 178 tölubl. Vaxtalækknnin. Landiö ætlar að taka lán handa fslandsbanka. Morgunbíaðið lætur sér mjög ucnhugað utj að skýra það fyrir lesendum sínum, hvers vegna ís- kndsbanki ekki lækkaði vexti Jafnframt því, að Landsbankinn gerði það. Hefir það í tilefni af fjessu flutt smáglefsur tvisvar sinnum eftir stjórn bankans, sem sýnilega óttast að sér haldist ekki lengi átplulaust uppi að hafa vext- ina 2% hærri en vextir eru í ná- grannalöndum vorum, og reynir 'því að krafsa yfir fjárgræðgi sína með útúrdúrum. Bankastjórn íslandsbanka færir íram þessar ástæður l Morgun- blaðinu í gær: „tslandsbanki býst við því á hverri stundu, að hin fyrirhuguðu ián í Englandi og Danmörku kom- ist í lag og að mikill hluti lán- fjárins verði yfirtekinn af bankan <um. Á hinn bóginn er algerlega óvíst nú hver endahleg lánskjör verða og meðan svo steodur getur (bankinn ekki tetrið ákvörðun um breytingu á vaxtakjörum. Svo sem kunnugt er hafa dönsku bankarnir ekki fylgt síð Uitu vaxtalækkun Englahdsbanka, en vaxtalækkun sú, sem varð í Danmörku fyrir mánuði síðan, 5 Jútí, hefir tiltölulega litla þýðingu fyrir ísiandsbanka vegna þess, að lítill hliiti af starfsfé bankans er lánsfé úr dönskum bönkum. Forvextir danska Nationalbank- ans eru 6% og íslandsbanki greiðir dönsku bönkunum J°jo af lánsfé sínu hjá þeisn." Af þessu sést að ríkisstjórnin •.'er að reyna að fá Ián í Ðanmörku og Englandi og að tslandsbanki • á að tyfirtaka* mikinn hluta pess. Með öðrum orðum stjórn ríkisins ætiar að taka lán í útlöndum, sem og sjálfsagt er, en hún ætlar fafnframt að láta Islandsbanka annast unt að ávaxta þetta fi, eins þokkalegá og bankánum hefir hepnast slfkt starf hingað til. Það er alt á sömu bókina lært hjá þessari makalausu rfkisstjórnl Hún Ieggur fram alla krafta sfna til þess að styrkja erlenda peningastofnun á kostnað Lands- bankans, vitanlega. Landsbankinn hefir frá fyrstu tfð verið hornreka fyrir erlenda bankanum og Jón Magnússon fylgir trúlega sömu stefnunni. Það getur auðvitað ekki komið til mála, að Landsbankinn fái ekki meiri hluta þessa láns. íslandsbanki má ekki og á ekki að fá meira, en það sem hann nauðsyniega þarfnast og fyrst og fremst i vitanlega að sjá um að stofnun ríkisins standi sem bezt að vfgi. Það er aiveg óverjandi, ef fara á að dengia öllu Iáninu, fáist það, rannsóknarlaust eða rannsóknar- lftið inn f erlenda bankann. Þessu svarar stjórnin kanske því, að ríkið fái meiri hluta ráð f bankanum. En þar til er þvf aftur að svara, að hingað til hefir ekki sést á rekstri bankans, að hann hafi verið undir eftirliti rfkis ins, og æðsti maður hans hafi verið forsætisráðherra landsins. Meðan núverandi stjórn fer með völdin, treystir enginn henni til að búa svo um hnútana við ís landsbanka, að ríkið verði trygt; ekki einu sinni síðasta þing vildi trúa henni fyrir málinu, þó það álpaðist til að láta hann hanga. Hvort mundi þá almenningur treysta henni? fslandsbankastjórnin færir þrjár ástæður fyrir þvf að hun ekki lækkar vexti. Þessum ástœðum er "óllum svarað með vaxtalcekkun Landsbankans. Hann stendur sfzt betur að vfgi en Islandsbanki, nema ver sé, þvf ekki hefir hann margar miljónir í bréfpeningum, sem hann getur tekið fulla vexti a(. En þeirh virðist fslandsbanka- stjórnin alveg gleyma, þegar hún talar um erlendu lánin, sem hún kenair um, hve háir séu vextir bjá sér. Hefir Landsbankinn ekki llka tekið lán erlendis? Eða er hann svo miklu betur stæður en fslandsbanki, að hann getí sér að staðlausu lækkað vextina? Ef svo er þá er það skylda ríkisstjórnar- innar að efla hann þegar f stað sem mest, en láta „horgemling- inn", sem þó fit&r eigendurna allsæmilega árlega, eiga sig sem atlra mest. Hvað sem öllu þessu Kður, þá verður almenningur að hafa vak- andi auga á þvf, hvað er að ger- ast og láta ekki átölulaust erlenda bankanum haldast það uppi, að okra á vöxtum, meðan hann hefir öll þau hlunnindi, er hann nú hefir. €riin9 simskeyHi Khöfn, 4. ágúst. Brezk tjármálanefnd. Sfmað er frá London, að stjórn< in hafi ákveðið að skipa néfnd til að hafa eftirlit með þjóðarútgjöld- unum, en nefndinni er ætlað svip* að hlutverk í fjármálastjórn ríkis- ins eins og herforingjaráði í hern- aði. Á hún að athuga fjármála* frumvarp stjórnarinnar grandgæfi- lega og lið fyrir lið. Nefndina á að skipa helstu frámálamönnum Iandsins. Khöfn, 5. ágúst. Lækkar kolarerðið! Sfmað er frá London, að kola- útflytjendur hafi krafist þess af stjórninni, að hún leyfi þeim að lækka útflutningsverð á kolum, svo útflutningurinn aukist. Kólera í Bússlandi. Lundúnafregn hermir, að 150 þús. manns hafi á tveimur mán- uðum veikst af kóleru f Rússlandi. / SS".

x

Alþýðublaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Alþýðublaðið
https://timarit.is/publication/2

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.